32. сундарасамуддаттхераваттху
йодха ка̄мети имам̣ дхаммадесанам̣ саттха̄ джетаване вихаранто сундарасамуддаттхерам̣ а̄раббха катхеси.
са̄ваттхийам̣ киреко кулапутто сундарасамуддакума̄ро на̄ма чатта̄лӣсакот̣ивибхаве маха̄куле ниббатто. со екадивасам̣ паччха̄бхаттам̣ гандхама̄ла̄дихаттхам̣ маха̄джанам̣ дхаммассаванаттха̄йа джетаванам̣ гаччхантам̣ дисва̄ ‘‘кахам̣ гаччхатха̄’’ти пуччхитва̄ ‘‘саттху сантикам̣ дхаммассаванаттха̄йа̄’’ти вутте ‘‘ахампи гамисса̄мӣ’’ти ватва̄ тена саддхим̣ гантва̄ парисапарийанте нисӣди. саттха̄ тасса а̄сайам̣ видитва̄ анупуббим̣ катхам̣ катхеси. со ‘‘на сакка̄ ага̄рам̣ аджджха̄васантена сан̇кхаликхитам̣ брахмачарийам̣ чариту’’нти саттху дхаммакатхам̣ нисса̄йа паббаджджа̄йа джа̄тусса̄хо париса̄йа пакканта̄йа саттха̄рам̣ паббаджджам̣ йа̄читва̄ ‘‘ма̄та̄питӯхи ананун̃н̃а̄там̣ татха̄гата̄ на пабба̄джентӣ’’ти сутва̄ гехам̣ гантва̄ рат̣т̣хапа̄лакулапутта̄дайо вийа махантена ва̄йа̄мена ма̄та̄питаро ануджа̄на̄петва̄ саттху сантике паббаджитва̄ ладдхӯпасампадо ‘‘ким̣ ме идха ва̄сена̄’’ти тато никкхамитва̄ ра̄джагахам̣ гантва̄ пин̣д̣а̄йа чаранто вӣтина̄меси.
атхекадивасам̣ са̄ваттхийам̣ тасса ма̄та̄питаро екасмим̣ чхан̣адивасе махантена сирисобхаггена тасса саха̄йакакума̄раке кӣл̣ама̄не дисва̄ ‘‘амха̄кам̣ путтасса идам̣ дуллабхам̣ джа̄та’’нти паридевим̣су. тасмим̣ кхан̣е ека̄ ган̣ика̄ там̣ кулам̣ гантва̄ тасса ма̄тарам̣ родама̄нам̣ нисиннам̣ дисва̄ ‘‘амма, ким̣ ка̄ран̣а̄ родасӣ’’ти пуччхи. ‘‘путтам̣ ануссаритва̄ рода̄мӣ’’ти. ‘‘кахам̣ пана со, амма̄’’ти? ‘‘бхиккхӯсу паббаджито’’ти. ‘‘ким̣ уппабба̄джетум̣ на ват̣т̣атӣ’’ти? ‘‘ват̣т̣ати, на пана иччхати, ито никкхамитва̄ ра̄джагахам̣ гато’’ти. ‘‘сача̄хам̣ там̣ уппабба̄джеййам̣, ким̣ ме кареййа̄тха̄’’ти? ‘‘имасса те куласса кут̣умбаса̄миним̣ кареййа̄ма̄’’ти. тена хи ме париббайам̣ детха̄ти париббайам̣ гахетва̄ махантена парива̄рена ра̄джагахам̣ гантва̄ тасса пин̣д̣а̄йа чаран̣авӣтхим̣ саллаккхетва̄ таттхекам̣ нива̄сагехам̣ гахетва̄ па̄това пан̣ӣтам̣ а̄ха̄рам̣ пат̣ийа̄детва̄ тхерасса пин̣д̣а̄йа павит̣т̣хака̄ле бхиккхам̣ датва̄ катипа̄хаччайена, ‘‘бханте, идхева нисӣдитва̄ бхаттакиччам̣ каротха̄’’ти паттам̣ ган̣хи. со паттамада̄си.
атха нам̣ пан̣ӣтена а̄ха̄рена паривиситва̄, ‘‘бханте, идхева пин̣д̣а̄йа чаритум̣ пха̄сука’’нти ватва̄ катипа̄хам̣ а̄линде нисӣда̄петва̄ бходжетва̄ да̄раке пӯвехи сан̇ган̣хитва̄ ‘‘етха тумхе тхерасса а̄гатака̄ле майи ва̄рентийа̄пи идха̄гантва̄ раджам̣ ут̣т̣ха̄пеййа̄тха̄’’ти а̄ха. те пунадивасе тхерасса бходжанавела̄йа та̄йа ва̄рийама̄на̄пи раджам̣ ут̣т̣ха̄песум̣. са̄ пунадивасе, ‘‘бханте, да̄рака̄ ва̄рийама̄на̄пи мама вачанам̣ асун̣итва̄ идха раджам̣ ут̣т̣ха̄пенти, антогехе нисӣдатха̄’’ти анто нисӣда̄петва̄ катипа̄хам̣ бходжеси. пуна да̄раке сан̇ган̣хитва̄ ‘‘тумхе майа̄ ва̄рийама̄на̄пи тхерасса бходжанака̄ле маха̄саддам̣ кареййа̄тха̄’’ти а̄ха. те татха̄ карим̣су. са̄ пунадивасе, ‘‘бханте, имасмим̣ т̣ха̄не ативийа маха̄саддо хоти, да̄рака̄ майа̄ ва̄рийама̄на̄пи вачанам̣ на ган̣ханти, упарипа̄са̄дейева нисӣдатха̄’’ти ватва̄ тхерена адхива̄сите тхерам̣ пурато катва̄ па̄са̄дам̣ абхирухантӣ два̄ра̄ни пидахама̄на̄ва па̄са̄дам̣ абхирухи. тхеро уккат̣т̣хасапада̄нача̄рико сама̄нопи расатан̣ха̄йа баддхо тасса̄ вачанена саттабхӯмикам̣ па̄са̄дам̣ абхирухи.
са̄ тхерам̣ нисӣда̄петва̄ ‘‘чатта̄лӣса̄йа кхалу, самма, пун̣н̣амукха т̣ха̄нехи иттхӣ пурисам̣ ачча̄вадати виджамбхати винамати гиласати виладжджати накхена накхам̣ гхат̣т̣ети, па̄дена па̄дам̣ аккамати, кат̣т̣хена патхавим̣ виликхати, да̄ракам̣ уллан̇гхети олан̇гхети, кӣл̣ати кӣл̣а̄пети, чумбати чумба̄пети, бхун̃джати бхун̃джа̄пети, дада̄ти а̄йа̄чати, катаманукароти, уччам̣ бха̄сати, нӣчам̣ бха̄сати, авиччам̣ бха̄сати, вивиччам̣ бха̄сати, наччена гӣтена ва̄дитена родитена виласитена вибхӯситена джаггхати, пеккхати, кат̣им̣ ча̄лети, гуйхабхан̣д̣акам̣ ча̄лети, ӯрум̣ виварати, ӯрум̣ пидахати, тханам̣ дассети, каччхам̣ дассети, на̄бхим̣ дассети, аккхим̣ никхан̣ати, бхамукам̣ уккхипати, от̣т̣хам̣ паликхати, дживхам̣ нилла̄лети, дуссам̣ мун̃чати, дуссам̣ бандхати, сирасам̣ мун̃чати, сирасам̣ бандхатӣ’’ти (джа̄. 2.21.300) евам̣ а̄гатам̣ иттхикуттам̣ иттхилӣлам̣ дассетва̄ тасса пурато т̣хита̄ имам̣ га̄тхама̄ха –
‘‘алаттакаката̄ па̄да̄, па̄дука̄руйха весийа̄;
тувампи дахаро мама, ахампи дахара̄ тава;
убхопи паббаджисса̄ма, джин̣н̣а̄ дан̣д̣апара̄йан̣а̄’’ти. (тхерага̄. 459, 462);
тхерасса ‘‘ахо вата ме бха̄рийам̣ анупадха̄ретва̄ катакамма’’нти маха̄сам̣вего удапа̄ди. тасмим̣ кхан̣е саттха̄ пан̃чачатта̄лӣсайоджанаматтхаке джетаване нисиннова там̣ ка̄ран̣ам̣ дисва̄ ситам̣ па̄тва̄ка̄си. атха нам̣ а̄нандаттхеро пуччхи – ‘‘бханте, ко ну кхо хету, ко паччайо ситасса па̄тукамма̄йа̄’’ти. а̄нанда, ра̄джагаханагаре саттабхӯмикапа̄са̄датале сундарасамуддасса ча бхиккхуно ган̣ика̄йа ча сан̇га̄мо ваттатӣти. касса ну кхо, бханте, джайо бхависсати, касса пара̄джайоти? саттха̄, ‘‘а̄нанда, сундарасамуддасса джайо бхависсати, ган̣ика̄йа пара̄джайо’’ти тхерасса джайам̣ пака̄сетва̄ таттха нисиннакова обха̄сам̣ пхаритва̄ ‘‘бхиккху убхопи ка̄ме нирапеккхо паджаха̄’’ти ватва̄ имам̣ га̄тхама̄ха –
415. ‘‘йодха ка̄ме пахантва̄на, ана̄га̄ро париббадже;
ка̄мабхавапариккхӣн̣ам̣, тамахам̣ брӯми бра̄хман̣а’’нти.
тассаттхо – йо пуггало идха локе убхопи ка̄ме хитва̄ ана̄га̄ро хутва̄ париббаджати, там̣ париккхӣн̣ака̄ман̃чева париккхӣн̣абхаван̃ча ахам̣ бра̄хман̣ам̣ вада̄мӣти аттхо.
десана̄васа̄не со тхеро арахаттам̣ патва̄ иддхибалена веха̄сам̣ аббхуггантва̄ кан̣н̣ика̄ман̣д̣алам̣ винивиджджхитва̄ саттху сарӣрам̣ тхоментойева а̄гантва̄ саттха̄рам̣ ванди. дхаммасабха̄йампи катхам̣ самут̣т̣ха̄песум̣, ‘‘а̄вусо, дживха̄вин̃н̃еййам̣ расам̣ нисса̄йа манам̣ нат̣т̣хо сундарасамуддаттхеро, саттха̄ панасса авассайо джа̄то’’ти. саттха̄ там̣ катхам̣ сутва̄ ‘‘на, бхиккхаве, ида̄нева, пуббепа̄хам̣ етасса расатан̣ха̄йа баддхаманасса авассайо джа̄тойева̄’’ти ватва̄ техи йа̄чито тассаттхасса пака̄санаттхам̣ атӣтам̣ а̄харитва̄ –
‘‘на кираттхи расехи па̄пийо,
а̄ва̄сехи ва̄ сантхавехи ва̄;
ва̄тамигам̣ гахананисситам̣,
васама̄неси расехи сан̃джайо’’ти. (джа̄. 1.1.14) –
екаканипа̄те имам̣ ва̄тамигаджа̄такам̣ виттха̄ретва̄ ‘‘тада̄ сундарасамуддо ва̄тамиго ахоси, имам̣ пана га̄тхам̣ ватва̄ тасса виссаджджа̄пета̄ ран̃н̃о маха̄маччо ахамева̄’’ти джа̄такам̣ самодха̄несӣти.
сундарасамуддаттхераваттху баттим̣сатимам̣.