5. кхема̄тхерӣваттху

йе ра̄гаратта̄ти имам̣ дхаммадесанам̣ саттха̄ вел̣уване вихаранто кхемам̣ на̄ма ран̃н̃о бимбиса̄расса аггамахесим̣ а̄раббха катхеси.

са̄ кира падумуттарапа̄дамӯле паттхитапаттхана̄ ативийа абхирӯпа̄ па̄са̄дика̄ ахоси. ‘‘саттха̄ кира рӯпасса досам̣ катхетӣ’’ти сутва̄ пана саттху сантикам̣ гантум̣ на иччхи. ра̄джа̄ тасса̄ рӯпамадаматтабха̄вам̣ н̃атва̄ вел̣уванаван̣н̣ана̄пат̣исам̣йутта̄ни гӣта̄ни ка̄ретва̄ нат̣а̄дӣнам̣ да̄песи. тесам̣ та̄ни га̄йанта̄нам̣ саддам̣ сутва̄ тасса̄ вел̣уванам̣ адит̣т̣хапуббам̣ вийа асутапуббам̣ вийа ча ахоси. са̄ ‘‘катарам̣ уййа̄нам̣ сандха̄йа га̄йатха̄’’ти пуччхитва̄, ‘‘девӣ, тумха̄кам̣ вел̣увануййа̄намева̄’’ти вутте уййа̄нам̣ гантука̄ма̄ ахоси. саттха̄ тасса̄ а̄гаманам̣ н̃атва̄ парисамаджджхе нисӣдитва̄ дхаммам̣ десентова та̄лаван̣т̣ам̣ а̄да̄йа аттано пассе т̣хатва̄ бӣджама̄нам̣ абхирӯпам̣ иттхим̣ ниммини. кхема̄, девӣпи пависама̄на̄ва там̣ иттхим̣ дисва̄ чинтеси – ‘‘самма̄самбуддхо рӯпасса досам̣ катхетӣти ваданти, айан̃часса сантике иттхӣ бӣджайама̄на̄ т̣хита̄, на̄хам̣ имисса̄ калабха̄гампи упеми, на майа̄ ӣдисам̣ иттхирӯпам̣ дит̣т̣хапуббам̣, саттха̄рам̣ абхӯтена аббха̄чиккханти ман̃н̃е’’ти чинтетва̄ татха̄гатасса катха̄саддампи аниса̄метва̄ тамева иттхим̣ олокайама̄на̄ ат̣т̣ха̄си. саттха̄ тасса̄ тасмим̣ рӯпе уппаннабахума̄натам̣ н̃атва̄ там̣ рӯпам̣ пат̣хамавайа̄дивасена дассетва̄ хет̣т̣ха̄ вуттанайенева парийоса̄не ат̣т̣химатта̄васа̄нам̣ катва̄ дассеси. кхема̄ там̣ дисва̄ ‘‘еварӯпампи на̄метам̣ рӯпам̣ мухуттенева кхайавайам̣ сампаттам̣, наттхи вата имасмим̣ рӯпе са̄ро’’ти чинтеси. саттха̄ тасса̄ читта̄ча̄рам̣ олокетва̄, ‘‘кхеме, твам̣ ‘имасмим̣ рӯпе са̄ро аттхӣ’ти чинтеси, пасса да̄нисса аса̄рабха̄ва’’нти ватва̄ имам̣ га̄тхама̄ха –

‘‘а̄турам̣ асучим̣ пӯтим̣, пасса кхеме самуссайам̣;

уггхарантам̣ паггхарантам̣, ба̄ла̄нам̣ абхипаттхита’’нти. (апа. тхерӣ 2.2.354);

са̄ га̄тха̄парийоса̄не сота̄паттипхале патит̣т̣хахи. атха нам̣ саттха̄, ‘‘кхеме, име сатта̄ ра̄гаратта̄ досападут̣т̣ха̄ мохамӯл̣ха̄ аттано тан̣ха̄сотам̣ саматиккамитум̣ на сакконти, таттхева лаггантӣ’’ти ватва̄ дхаммам̣ десенто имам̣ га̄тхама̄ха –

347. ‘‘йе ра̄гаратта̄нупатанти сотам̣,

сайам̣ катам̣ маккат̣акова джа̄лам̣;

етампи чхетва̄на ваджанти дхӣра̄,

анапеккхино саббадуккхам̣ паха̄йа̄’’ти.

таттха маккат̣акова джа̄ланти йатха̄ на̄ма маккат̣ако суттаджа̄лам̣ катва̄ маджджхе т̣ха̄не на̄бхиман̣д̣але нипанно парийанте патитам̣ пат̣ан̇гам̣ ва̄ маккхикам̣ ва̄ вегена гантва̄ виджджхитва̄ тасса расам̣ пивитва̄ пуна гантва̄ тасмим̣йева т̣ха̄не нипаджджати, евамева йе сатта̄ ра̄гаратта̄ досападут̣т̣ха̄ мохамӯл̣ха̄ сайам̣катам̣ тан̣ха̄сотам̣ анупатанти, те там̣ саматиккамитум̣ на сакконти, евам̣ дуратиккамам̣. етампи чхетва̄на ваджанти дхӣра̄ти пан̣д̣ита̄ етам̣ бандханам̣ чхетва̄ анапеккхино нира̄лайа̄ хутва̄ арахаттамаггена саббадуккхам̣ паха̄йа ваджанти, гаччхантӣти аттхо.

десана̄васа̄не кхема̄ арахатте патит̣т̣хахи, маха̄джанасса̄пи са̄ттхика̄ дхаммадесана̄ ахоси. саттха̄ ра̄джа̄нам̣ а̄ха – ‘‘маха̄ра̄джа, кхема̄йа паббаджитум̣ ва̄ паринибба̄йитум̣ ва̄ ват̣т̣атӣ’’ти. бханте, пабба̄джетха нам̣, алам̣ паринибба̄нена̄ти. са̄ паббаджитва̄ аггаса̄вика̄ ахосӣти.

кхема̄тхерӣваттху пан̃чамам̣.