5. буддхапитубра̄хман̣аваттху

ахим̣сака̄ йети имам̣ дхаммадесанам̣ саттха̄ са̄кетам̣ нисса̄йа ан̃джанаване вихаранто бхиккхӯхи пат̣т̣хапан̃хам̣ а̄раббха катхеси.

бхагавато кира бхиккхусан̇гхапаривутасса са̄кетам̣ пин̣д̣а̄йа пависанака̄ле еко са̄кетава̄сӣ махаллакабра̄хман̣о нагарато никкхаманто антарагхарадва̄ре дасабалам̣ дисва̄ па̄десу нипатитва̄ гоппхакесу дал̣хам̣ гахетва̄, ‘‘та̄та, нану на̄ма путтехи джин̣н̣ака̄ле ма̄та̄питаро пат̣иджаггитабба̄, касма̄ еттакам̣ ка̄лам̣ амха̄кам̣ атта̄нам̣ на дассеси. майа̄ та̄ва дит̣т̣хоси, ма̄тарампи пасситум̣ ехӣ’’ти саттха̄рам̣ гахетва̄ аттано гехам̣ агама̄си. саттха̄ таттха гантва̄ пан̃н̃атте а̄сане нисӣди саддхим̣ бхиккхусан̇гхена. бра̄хман̣ӣпи а̄гантва̄ саттху па̄десу нипатитва̄, ‘‘та̄та, еттакам̣ ка̄лам̣ кухим̣ гатоси, нану на̄ма ма̄та̄питаро махаллакака̄ле упат̣т̣ха̄табба̄’’ти ватва̄ путтадхӣтаро ‘‘етха бха̄тарам̣ вандатха̄’’ти ванда̄песи. те убхопи тут̣т̣хама̄наса̄ буддхаппамукхам̣ бхиккхусан̇гхам̣ паривиситва̄, ‘‘бханте, идхева нибаддхам̣ бхиккхам̣ ган̣хатха̄’’ти ватва̄ ‘‘буддха̄ на̄ма екат̣т̣ха̄нейева нибаддхам̣ бхиккхам̣ на ган̣хантӣ’’ти вутте, ‘‘тена хи, бханте, йе во нимантетум̣ а̄гаччханти, те амха̄кам̣ сантикам̣ пахин̣еййа̄тха̄’’ти а̄хам̣су. саттха̄ тато пат̣т̣ха̄йа нимантетум̣ а̄гате ‘‘гантва̄ бра̄хман̣асса а̄рочеййа̄тха̄’’ти песеси. те гантва̄ ‘‘майам̣ сва̄тана̄йа саттха̄рам̣ нимантема̄’’ти бра̄хман̣ам̣ ваданти. бра̄хман̣о пунадивасе аттано гехато бхаттабха̄джанасӯпеййабха̄джана̄ни а̄да̄йа саттху нисӣданат̣т̣ха̄нам̣ гаччхати. ан̃н̃атра пана нимантане асати саттха̄ бра̄хман̣ассева гехе бхаттакиччам̣ кароти. те убхопи аттано деййадхаммам̣ ниччака̄лам̣ татха̄гатасса дента̄ дхаммакатхам̣ сун̣анта̄ ана̄га̄мипхалам̣ па̄пун̣им̣су.

бхиккхӯ дхаммасабха̄йам̣ катхам̣ самут̣т̣ха̄песум̣, ‘‘а̄вусо, бра̄хман̣о ‘татха̄гатасса суддходано пита̄, маха̄ма̄йа̄ ма̄та̄’ти джа̄на̄ти, джа̄нантова саддхим̣ бра̄хман̣ийа̄ татха̄гатам̣ ‘амха̄кам̣ путто’ти вадати, саттха̄пи татхева адхива̄сети. ким̣ ну кхо ка̄ран̣а’’нти? саттха̄ тесам̣ катхам̣ сутва̄, ‘‘бхиккхаве, убхопи те аттано путтамева путтоти вадантӣ’’ти ватва̄ атӣтам̣ а̄хари.

атӣте, бхиккхаве, айам̣ бра̄хман̣о нирантарам̣ пан̃ча джа̄тисата̄ни майхам̣ пита̄ ахоси, пан̃ча джа̄тисата̄ни чӯл̣апита̄, пан̃ча джа̄тисата̄ни маха̄пита̄. са̄пи ме бра̄хман̣ӣ нирантарамева пан̃ча джа̄тисата̄ни ма̄та̄ ахоси, пан̃ча джа̄тисата̄ни чӯл̣ама̄та̄, пан̃ча джа̄тисата̄ни маха̄ма̄та̄. ева̄хам̣ дийад̣д̣хаджа̄тисахассам̣ бра̄хман̣асса хаттхе сам̣вад̣д̣хо, дийад̣д̣хаджа̄тисахассам̣ бра̄хман̣ийа̄ хаттхети тӣн̣и джа̄тисахасса̄ни тесам̣ путтабха̄вам̣ дассетва̄ има̄ га̄тха̄ абха̄си –

‘‘йасмим̣ мано нивисати, читтан̃ча̄пи пасӣдати;

адит̣т̣хапуббаке посе, ка̄мам̣ тасмимпи виссасе. (джа̄. 1.1.68);

‘‘пуббева саннива̄сена, паччуппаннахитена ва̄;

евам̣ там̣ джа̄йате пемам̣, уппалам̣ва йатходаке’’ти. (джа̄. 1.2.174);

саттха̄ тема̄самева там̣ кулам̣ нисса̄йа виха̄си. те убхопи арахаттам̣ саччхикатва̄ паринибба̄йим̣су. атха несам̣ маха̄сакка̄рам̣ катва̄ убхопи екакӯт̣а̄га̄рамева а̄ропетва̄ нӣхарим̣су. саттха̄пи пан̃часатабхиккхупарива̄ро техи саддхим̣йева а̄л̣а̄ханам̣ агама̄си. ‘‘буддха̄нам̣ кира ма̄та̄питаро’’ти маха̄джано никкхами. саттха̄пи а̄л̣а̄ханасамӣпе екам̣ са̄лам̣ пависитва̄ ат̣т̣ха̄си. манусса̄ саттха̄рам̣ вандитва̄ екаманте т̣хатва̄, ‘‘бханте, ‘ма̄та̄питаро во ка̄лаката̄’ти ма̄ чинтайиттха̄’’ти саттха̄ра̄ саддхим̣ пат̣исантха̄рам̣ каронти. саттха̄ те ‘‘ма̄ евам̣ авачуттха̄’’ти аппат̣иккхипитва̄ париса̄йа а̄сайам̣ олокетва̄ тан̇кхан̣а̄нурӯпам̣ дхаммам̣ десенто –

‘‘аппам̣ вата джӣвитам̣ идам̣,

орам̣ вассасата̄пи миййати;

йо чепи атичча джӣвати,

атха со джараса̄пи миййатӣ’’ти. (су. ни. 810; маха̄ни. 39) –

идам̣ джара̄суттам̣ катхеси. десана̄васа̄не чатура̄сӣтийа̄ па̄н̣асахасса̄нам̣ дхамма̄бхисамайо ахоси. бхиккхӯ бра̄хман̣асса ча бра̄хман̣ийа̄ ча париниббутабха̄вам̣ аджа̄нанта̄, ‘‘бханте, тесам̣ ко абхисампара̄йо’’ти пуччхим̣су. саттха̄, ‘‘бхиккхаве, еварӯпа̄нам̣ асекхамунӣнам̣ абхисампара̄йо на̄ма наттхи. еварӯпа̄ хи аччутам̣ аматам̣ маха̄нибба̄намева па̄пун̣антӣ’’ти ватва̄ имам̣ га̄тхама̄ха –

225. ‘‘ахим̣сака̄ йе мунайо, ниччам̣ ка̄йена сам̣вута̄;

те йанти аччутам̣ т̣ха̄нам̣, йаттха гантва̄ на сочаре’’ти.

таттха мунайоти монеййапат̣ипада̄йа маггапхалапатта̄ асекхамунайо. ка̄йена̄ти десана̄маттамеветам̣, тӣхипи два̄рехи сусам̣вута̄ти аттхо. аччутанти сассатам̣. т̣ха̄нанти акуппат̣т̣ха̄нам̣ дхуват̣т̣ха̄нам̣. йаттха̄ти йасмим̣ нибба̄не гантва̄ на сочаре на сочанти на вихан̃н̃анти, там̣ т̣ха̄нам̣ гаччхантӣти аттхо.

десана̄васа̄не бахӯ сота̄паттипхала̄дӣни па̄пун̣им̣сӯти.

буддхапитубра̄хман̣аваттху пан̃чамам̣.