6. девата̄нуссатикатха̄

162. девата̄нуссатим̣ бха̄ветука̄мена пана арийамаггавасена самуда̄гатехи саддха̄дӣхи гун̣ехи саманна̄гатена бхавитаббам̣. тато рахогатена пат̣исаллӣнена ‘‘санти дева̄ ча̄тумаха̄ра̄джика̄, санти дева̄ та̄ватим̣са̄, йа̄ма̄, тусита̄, нимма̄наратино, параниммитавасаваттино, санти дева̄ брахмака̄йика̄, санти дева̄ татуттари, йатха̄рӯпа̄йа саддха̄йа саманна̄гата̄ та̄ девата̄ ито чута̄ таттха упапанна̄, майхампи татха̄рӯпа̄ саддха̄ сам̣виджджати. йатха̄рӯпена сӣлена. йатха̄рӯпена сутена. йатха̄рӯпена ча̄гена. йатха̄рӯпа̄йа пан̃н̃а̄йа саманна̄гата̄ та̄ девата̄ ито чута̄ таттха упапанна̄, майхампи татха̄рӯпа̄ пан̃н̃а̄ сам̣виджджатӣ’’ти (а. ни. 6.10) евам̣ девата̄ саккхит̣т̣ха̄не т̣хапетва̄ аттано саддха̄дигун̣а̄ ануссаритабба̄.

сутте пана йасмим̣ маха̄на̄ма самайе арийаса̄вако аттано ча та̄сан̃ча девата̄нам̣ саддхан̃ча сӣлан̃ча сутан̃ча ча̄ган̃ча пан̃н̃ан̃ча ануссарати, невасса тасмим̣ самайе ра̄гапарийут̣т̣хитам̣ читтам̣ хотӣти вуттам̣. кин̃ча̄пи вуттам̣, атха кхо там̣ саккхит̣т̣ха̄не т̣хапетаббадевата̄нам̣ аттано саддха̄дӣхи сама̄нагун̣адӣпанаттхам̣ вуттанти ведитаббам̣. ат̣т̣хакатха̄йан̃хи девата̄ саккхит̣т̣ха̄не т̣хапетва̄ аттано гун̣е ануссаратӣти дал̣хам̣ катва̄ вуттам̣.

163. тасма̄ пуббабха̄ге девата̄нам̣ гун̣е ануссаритва̄ апарабха̄ге аттано сам̣виджджама̄не саддха̄дигун̣е ануссарато часса нева тасмим̣ самайе ра̄гапарийут̣т̣хитам̣ читтам̣ хоти. на доса…пе… на мохапарийут̣т̣хитам̣ читтам̣ хоти, уджугатамевасса тасмим̣ самайе читтам̣ хоти девата̄ а̄раббха̄ти (а. ни. 6.10) пуриманайенева виккхамбхитанӣваран̣асса екаккхан̣е джха̄нан̇га̄ни уппаджджанти. саддха̄дигун̣а̄нам̣ пана гамбхӣрата̄йа на̄наппака̄рагун̣а̄нуссаран̣а̄дхимуттата̄йа ва̄ аппанам̣ аппатва̄ упача̄раппаттамева джха̄нам̣ хоти. тадетам̣ девата̄нам̣ гун̣асадисасаддха̄дигун̣а̄нуссаран̣авасена девата̄нуссатиччева сан̇кхам̣ гаччхати.

иман̃ча пана девата̄нуссатим̣ ануйутто бхиккху девата̄нам̣ пийо хоти мана̄по, бхиййосо матта̄йа саддха̄дивепуллам̣ адхигаччхати, пӣтипа̄моджджабахуло вихарати. уттари аппат̣ивиджджханто пана сугатипара̄йано хоти.

тасма̄ хаве аппама̄дам̣, кайира̄тха сумедхасо;

евам̣ маха̄нубха̄ва̄йа, девата̄нуссатийа̄ сада̄ти.

идам̣ девата̄нуссатийам̣ виттха̄ракатха̄мукхам̣.

пакин̣н̣акакатха̄

164. йам̣ пана ета̄сам̣ виттха̄радесана̄йам̣ ‘‘уджугатамевасса тасмим̣ самайе читтам̣ хоти татха̄гатам̣ а̄раббха̄’’тиа̄дӣни ватва̄ ‘‘уджугатачитто кхо пана, маха̄на̄ма, арийаса̄вако лабхати аттхаведам̣, лабхати дхаммаведам̣, лабхати дхаммӯпасам̣хитам̣ па̄моджджам̣, памудитасса пӣти джа̄йатӣ’’ти (а. ни. 6.10) вуттам̣, таттха итипи со бхагава̄тиа̄дӣнам̣ аттхам̣ нисса̄йа уппаннам̣ тут̣т̣хим̣ сандха̄йа лабхати аттхаведанти вуттам̣. па̄л̣им̣ нисса̄йа уппаннам̣ тут̣т̣хим̣ сандха̄йа лабхати дхаммаведам̣. убхайавасена лабхати дхаммӯпасам̣хитам̣ па̄моджджанти вуттанти ведитаббам̣.

йан̃ча девата̄нуссатийам̣ девата̄ а̄раббха̄ти вуттам̣, там̣ пуббабха̄ге девата̄ а̄раббха паваттачиттавасена девата̄гун̣асадисе ва̄ девата̄бха̄ваниппха̄даке гун̣е а̄раббха паваттачиттавасена вуттанти ведитаббам̣.

165. има̄ пана чха ануссатийо арийаса̄вака̄нан̃н̃ева иджджханти. тесам̣ хи буддхадхаммасан̇гхагун̣а̄ па̄кат̣а̄ хонти. те ча акхан̣д̣ата̄дигун̣ехи сӣлехи, вигатамаламаччхерена ча̄гена, маха̄нубха̄ва̄нам̣ девата̄нам̣ гун̣асадисехи саддха̄дигун̣ехи саманна̄гата̄. маха̄на̄масутте (а. ни. 6.10) ча сота̄паннасса ниссайавиха̄рам̣ пут̣т̣хена бхагавата̄ сота̄паннасса ниссайавиха̄радассанаттхамева ета̄ виттха̄рато катхита̄.

гедхасуттепи ‘‘идха, бхиккхаве, арийаса̄вако татха̄гатам̣ ануссарати, итипи со бхагава̄…пе… уджугатамевасса тасмим̣ самайе читтам̣ хоти никкхантам̣ муттам̣ вут̣т̣хитам̣ гедхамха̄. гедхоти кхо, бхиккхаве, пан̃чаннетам̣ ка̄магун̣а̄намадхивачанам̣. идампи кхо, бхиккхаве, а̄рамман̣ам̣ каритва̄ евамидхекачче сатта̄ висуджджхантӣ’’ти (а. ни. 6.25) евам̣ арийаса̄вакасса ануссативасена читтам̣ висодхетва̄ уттари параматтхависуддхиадхигаматтха̄йа катхита̄.

а̄йасмата̄ маха̄качча̄нена десите самба̄дхока̄сасуттепи ‘‘аччхарийам̣, а̄вусо, аббхутам̣, а̄вусо, йа̄ван̃чидам̣ тена бхагавата̄ джа̄ната̄ пассата̄ арахата̄ самма̄самбуддхена самба̄дхе ока̄са̄дхигамо анубуддхо сатта̄нам̣ висуддхийа̄…пе… нибба̄насса саччхикирийа̄йа йадидам̣ чха ануссатит̣т̣ха̄на̄ни. катама̄ни чха? идха̄вусо, арийаса̄вако татха̄гатам̣ ануссарати…пе… евамидхекачче сатта̄ висуддхидхамма̄ бхавантӣ’’ти (а. ни. 6.26) евам̣ арийаса̄вакассева параматтхависуддхидхаммата̄йа ока̄са̄дхигамавасена катхита̄.

упосатхасуттепи ‘‘катхан̃ча, виса̄кхе, арийӯпосатхо хоти? упаккилит̣т̣хасса, виса̄кхе, читтасса упаккамена парийодапана̄ хоти. катхан̃ча, виса̄кхе, упаккилит̣т̣хасса читтасса упаккамена парийодапана̄ хоти? идха, виса̄кхе, арийаса̄вако татха̄гатам̣ ануссаратӣ’’ти (а. ни. 3.71) евам̣ арийаса̄вакассева упосатхам̣ упавасато читтависодханакаммат̣т̣ха̄навасена упосатхасса махаппхалабха̄вадассанаттхам̣ катхита̄.

ека̄дасанипа̄тепи ‘‘саддхо кхо, маха̄на̄ма, а̄ра̄дхако хоти, но ассаддхо. а̄раддхавӣрийо, упат̣т̣хитасати, сама̄хито, пан̃н̃ава̄, маха̄на̄ма, а̄ра̄дхако хоти, но дуппан̃н̃о. имесу кхо твам̣, маха̄на̄ма, пан̃часу дхаммесу патит̣т̣ха̄йа чха дхамме уттари бха̄веййа̄си. идха твам̣, маха̄на̄ма, татха̄гатам̣ ануссареййа̄си итипи со бхагава̄’’ти (а. ни. 11.11) евам̣ арийаса̄вакассева ‘‘тесам̣ но, бханте, на̄на̄виха̄рена вихаратам̣ кенасса виха̄рена вихаритабба’’нти пуччхато виха̄радассанаттхам̣ катхита̄.

166. евам̣ сантепи парисуддхасӣла̄дигун̣асаманна̄гатена путхуджджанена̄пи манаси ка̄табба̄. ануссававасена̄пи хи буддха̄дӣнам̣ гун̣е ануссарато читтам̣ пасӣдатийева. йасса̄нубха̄вена нӣваран̣а̄ни виккхамбхетва̄ ул̣а̄рапа̄моджджо випассанам̣ а̄рабхитва̄ арахаттам̣йева саччхикареййа кат̣аандхака̄рава̄сӣ пхуссадеваттхеро вийа.

со кира̄йасма̄ ма̄рена ниммитам̣ буддхарӯпам̣ дисва̄ ‘‘айам̣ та̄ва сара̄гадосамохо евам̣ собхати, катхам̣ ну кхо бхагава̄ на собхати, со хи саббасо вӣтара̄гадосамохо’’ти буддха̄рамман̣ам̣ пӣтим̣ пат̣илабхитва̄ випассанам̣ вад̣д̣хетва̄ арахаттам̣ па̄пун̣ӣти.

ити са̄дхуджанапа̄моджджаттха̄йа кате висуддхимагге

сама̄дхибха̄вана̄дхика̄ре

чхаануссатиниддесо на̄ма

саттамо париччхедо.