6. са̄л̣хасуттам̣
196. екам̣ самайам̣ бхагава̄ веса̄лийам̣ вихарати маха̄ване кӯт̣а̄га̄раса̄ла̄йам̣. атха кхо са̄л̣хо ча личчхави абхайо ча личчхави йена бхагава̄ тенупасан̇камим̣су; упасан̇камитва̄ бхагавантам̣ абхива̄детва̄ екамантам̣ нисӣдим̣су. екамантам̣ нисинно кхо са̄л̣хо личчхави бхагавантам̣ етадавоча –
‘‘санти, бханте, еке саман̣абра̄хман̣а̄ двайена огхасса ниттхаран̣ам̣ пан̃н̃апенти – сӣлависуддхихету ча таподжигуччха̄хету ча. идха, бханте, бхагава̄ кима̄ха̄’’ти?
‘‘сӣлависуддхим̣ кхо ахам̣, са̄л̣ха, ан̃н̃атарам̣ са̄ман̃н̃ан̇ганти вада̄ми. йе те, са̄л̣ха, саман̣абра̄хман̣а̄ таподжигуччха̄ва̄да̄ таподжигуччха̄са̄ра̄ таподжигуччха̄аллӣна̄ вихаранти, абхабба̄ те огхасса ниттхаран̣а̄йа. йепи те, са̄л̣ха, саман̣абра̄хман̣а̄ апарисуддхака̄йасама̄ча̄ра̄ апарисуддхавачӣсама̄ча̄ра̄ апарисуддхаманосама̄ча̄ра̄ апарисуддха̄джӣва̄, абхабба̄ те н̃а̄н̣адассана̄йа ануттара̄йа самбодха̄йа.
‘‘сеййатха̄пи, са̄л̣ха, пурисо надим̣ таритука̄мо тин̣хам̣ кут̣ха̄рим̣ [кудха̄рим̣ (ка.)] а̄да̄йа ванам̣ пависеййа. со таттха пассеййа махатим̣ са̄лалат̣т̣хим̣ уджум̣ навам̣ акуккуччакаджа̄там̣. таменам̣ мӯле чхиндеййа; мӯле чхетва̄ агге чхиндеййа; агге чхетва̄ са̄кха̄пала̄сам̣ сувисодхитам̣ висодхеййа; са̄кха̄пала̄сам̣ сувисодхитам̣ висодхетва̄ кут̣ха̄рӣхи таччхеййа; кут̣ха̄рӣхи таччхетва̄ ва̄сӣхи таччхеййа; ва̄сӣхи таччхетва̄ лекхан̣ийа̄ ликхеййа; лекхан̣ийа̄ ликхитва̄ па̄са̄н̣агул̣ена дховеййа [дхопеййа (сӣ. сйа̄. кам̣. пӣ.)]; па̄са̄н̣агул̣ена дховетва̄ надим̣ пата̄реййа.
‘‘там̣ ким̣ ман̃н̃аси, са̄л̣ха, бхаббо ну кхо со пурисо надим̣ тариту’’нти? ‘‘но хетам̣, бханте’’. ‘‘там̣ кисса хету’’? ‘‘асу хи, бханте, са̄лалат̣т̣хи бахиддха̄ супарикаммаката̄ анто ависуддха̄. тассетам̣ па̄т̣икан̇кхам̣ – са̄лалат̣т̣хи сам̣сӣдиссати, пурисо анайабйасанам̣ а̄паджджиссатӣ’’ти.
‘‘евамевам̣ кхо, са̄л̣ха, йе те саман̣абра̄хман̣а̄ таподжигуччха̄ва̄да̄ таподжигуччха̄са̄ра̄ таподжигуччха̄аллӣна̄ вихаранти, абхабба̄ те огхасса ниттхаран̣а̄йа. йепи те, са̄л̣ха, саман̣абра̄хман̣а̄ апарисуддхака̄йасама̄ча̄ра̄ апарисуддхавачӣсама̄ча̄ра̄ апарисуддхаманосама̄ча̄ра̄ апарисуддха̄джӣва̄, абхабба̄ те н̃а̄н̣адассана̄йа ануттара̄йа самбодха̄йа.
‘‘йе ча кхо те, са̄л̣ха, саман̣абра̄хман̣а̄ на таподжигуччха̄ва̄да̄ на таподжигуччха̄са̄ра̄ на таподжигуччха̄аллӣна̄ вихаранти, бхабба̄ те огхасса ниттхаран̣а̄йа. йепи те, са̄л̣ха, саман̣абра̄хман̣а̄ парисуддхака̄йасама̄ча̄ра̄ парисуддхавачӣсама̄ча̄ра̄ парисуддхаманосама̄ча̄ра̄ парисуддха̄джӣва̄, бхабба̄ те н̃а̄н̣адассана̄йа ануттара̄йа самбодха̄йа.
‘‘сеййатха̄пи, са̄л̣ха, пурисо надим̣ таритука̄мо тин̣хам̣ кут̣ха̄рим̣ а̄да̄йа ванам̣ пависеййа. со таттха пассеййа махатим̣ са̄лалат̣т̣хим̣ уджум̣ навам̣ акуккуччакаджа̄там̣. таменам̣ мӯле чхиндеййа; мӯле чхиндитва̄ агге чхиндеййа; агге чхиндитва̄ са̄кха̄пала̄сам̣ сувисодхитам̣ висодхеййа; са̄кха̄пала̄сам̣ сувисодхитам̣ висодхетва̄ кут̣ха̄рӣхи таччхеййа; кут̣ха̄рӣхи таччхетва̄ ва̄сӣхи таччхеййа; ва̄сӣхи таччхетва̄ никха̄данам̣ а̄да̄йа анто сувисодхитам̣ висодхеййа; анто сувисодхитам̣ висодхетва̄ лекхан̣ийа̄ ликхеййа; лекхан̣ийа̄ ликхитва̄ па̄са̄н̣агул̣ена дховеййа; па̄са̄н̣агул̣ена дховетва̄ на̄вам̣ кареййа; на̄вам̣ катва̄ пхийа̄риттам̣ [пийа̄риттам̣ (сӣ. пӣ.)] бандхеййа; пхийа̄риттам̣ бандхитва̄ надим̣ пата̄реййа.
‘‘там̣ ким̣ ман̃н̃аси, са̄л̣ха, бхаббо ну кхо со пурисо надим̣ тариту’’нти? ‘‘евам̣, бханте’’. ‘‘там̣ кисса хету’’? ‘‘асу хи, бханте, са̄лалат̣т̣хи бахиддха̄ супарикаммаката̄, анто сувисуддха̄ на̄ва̄ката̄ [сувисуддхаката̄ (ка.)] пхийа̄риттабаддха̄. тассетам̣ па̄т̣икан̇кхам̣ – ‘на̄ва̄ на сам̣сӣдиссати, пурисо соттхина̄ па̄рам̣ гамиссатӣ’’’ти.
‘‘евамевам̣ кхо, са̄л̣ха, йе те саман̣абра̄хман̣а̄ на таподжигуччха̄ва̄да̄ на таподжигуччха̄са̄ра̄ на таподжигуччха̄аллӣна̄ вихаранти, бхабба̄ те огхасса ниттхаран̣а̄йа. йепи те, са̄л̣ха, саман̣абра̄хман̣а̄ парисуддхака̄йасама̄ча̄ра̄ парисуддхавачӣсама̄ча̄ра̄ парисуддхаманосама̄ча̄ра̄ парисуддха̄джӣва̄, бхабба̄ те н̃а̄н̣адассана̄йа ануттара̄йа самбодха̄йа. сеййатха̄пи, са̄л̣ха, йодха̄джӣво бахӯни чепи кан̣д̣ачитрака̄ни джа̄на̄ти; атха кхо со тӣхи т̣ха̄нехи ра̄джа̄рахо хоти ра̄джабхогго, ран̃н̃о ан̇гантева сан̇кхам̣ гаччхати. катамехи тӣхи? дӯрепа̄тӣ ча, аккхан̣аведхӣ ча, махато ча ка̄йасса пада̄лета̄.
‘‘сеййатха̄пи, са̄л̣ха, йодха̄джӣво дӯрепа̄тӣ; евамевам̣ кхо, са̄л̣ха, арийаса̄вако самма̄сама̄дхи хоти. самма̄сама̄дхи, са̄л̣ха, арийаса̄вако йам̣ кин̃чи рӯпам̣ атӣта̄на̄гатапаччуппаннам̣ аджджхаттам̣ ва̄ бахиддха̄ ва̄ ол̣а̄рикам̣ ва̄ сукхумам̣ ва̄ хӣнам̣ ва̄ пан̣ӣтам̣ ва̄ йам̣ дӯре сантике ва̄ саббам̣ рӯпам̣ ‘нетам̣ мама, несохамасми, на месо атта̄’ти еваметам̣ йатха̄бхӯтам̣ саммаппан̃н̃а̄йа пассати. йа̄ ка̄чи ведана̄…пе… йа̄ ка̄чи сан̃н̃а̄… йе кечи сан̇кха̄ра̄… йам̣ кин̃чи вин̃н̃а̄н̣ам̣ атӣта̄на̄гатапаччуппаннам̣ аджджхаттам̣ ва̄ бахиддха̄ ва̄ ол̣а̄рикам̣ ва̄ сукхумам̣ ва̄ хӣнам̣ ва̄ пан̣ӣтам̣ ва̄ йам̣ дӯре сантике ва̄, саббам̣ вин̃н̃а̄н̣ам̣ ‘нетам̣ мама, несохамасми, на месо атта̄’ти еваметам̣ йатха̄бхӯтам̣ саммаппан̃н̃а̄йа пассати.
‘‘сеййатха̄пи, са̄л̣ха, йодха̄джӣво аккхан̣аведхӣ; евамевам̣ кхо, са̄л̣ха, арийаса̄вако самма̄дит̣т̣хи хоти. самма̄дит̣т̣хи, са̄л̣ха, арийаса̄вако ‘идам̣ дуккха’нти йатха̄бхӯтам̣ паджа̄на̄ти…пе… ‘айам̣ дуккханиродхага̄минӣ пат̣ипада̄’ти йатха̄бхӯтам̣ паджа̄на̄ти.
‘‘сеййатха̄пи, са̄л̣ха, йодха̄джӣво махато ка̄йасса пада̄лета̄; евамевам̣ кхо, са̄л̣ха, арийаса̄вако самма̄вимутти хоти. самма̄вимутти, са̄л̣ха, арийаса̄вако махантам̣ авиджджа̄ккхандхам̣ пада̄летӣ’’ти. чхат̣т̣хам̣.