4. са̄мугийасуттам̣
194. екам̣ самайам̣ а̄йасма̄ а̄нандо колийесу вихарати са̄мугам̣ на̄ма [са̄пӯгам̣ на̄ма (сӣ. сйа̄. кам̣. пӣ.)] колийа̄нам̣ нигамо. атха кхо самбахула̄ са̄мугийа̄ колийапутта̄ йена̄йасма̄ а̄нандо тенупасан̇камим̣су; упасан̇камитва̄ а̄йасмантам̣ а̄нандам̣ абхива̄детва̄ екамантам̣ нисӣдим̣су. екамантам̣ нисинне кхо те са̄мугийе колийапутте а̄йасма̄ а̄нандо етадавоча –
‘‘чатта̄рима̄ни, бйаггхападжджа̄, па̄рисуддхипадха̄нийан̇га̄ни тена бхагавата̄ джа̄ната̄ пассата̄ арахата̄ самма̄самбуддхена саммадаккха̄та̄ни сатта̄нам̣ висуддхийа̄ сокапаридева̄нам̣ [сокапариддава̄нам̣ (сӣ.)] саматиккама̄йа дуккхадоманасса̄нам̣ аттхан̇гама̄йа н̃а̄йасса адхигама̄йа нибба̄насса саччхикирийа̄йа. катама̄ни чатта̄ри? сӣлапа̄рисуддхипадха̄нийан̇гам̣, читтапа̄рисуддхипадха̄нийан̇гам̣, дит̣т̣хипа̄рисуддхипадха̄нийан̇гам̣, вимуттипа̄рисуддхипадха̄нийан̇гам̣.
‘‘катаман̃ча, бйаггхападжджа̄, сӣлапа̄рисуддхипадха̄нийан̇гам̣? идха, бйаггхападжджа̄, бхиккху сӣлава̄ хоти…пе… сама̄да̄йа сиккхати сиккха̄падесу. айам̣ вуччати, бйаггхападжджа̄, сӣлапа̄рисуддхи. ити еварӯпим̣ сӣлапа̄рисуддхим̣ апарипӯрам̣ ва̄ парипӯресса̄ми парипӯрам̣ ва̄ таттха таттха пан̃н̃а̄йа ануггахесса̄мӣти, йо таттха чхандо ча ва̄йа̄мо ча усса̄хо ча уссол̣хӣ ча аппат̣ива̄нӣ ча сати ча сампаджан̃н̃ан̃ча, идам̣ вуччати, бйаггхападжджа̄, сӣлапа̄рисуддхипадха̄нийан̇гам̣.
‘‘катаман̃ча, бйаггхападжджа̄, читтапа̄рисуддхипадха̄нийан̇гам̣? идха, бйаггхападжджа̄, бхиккху вивиччева ка̄мехи…пе… чатуттхам̣ джха̄нам̣ упасампаджджа вихарати. айам̣ вуччати, бйаггхападжджа̄, читтапа̄рисуддхи. ити еварӯпим̣ читтапа̄рисуддхим̣ апарипӯрам̣ ва̄ парипӯресса̄ми парипӯрам̣ ва̄ таттха таттха пан̃н̃а̄йа ануггахесса̄мӣти, йо таттха чхандо ча ва̄йа̄мо ча усса̄хо ча уссол̣хӣ ча аппат̣ива̄нӣ ча сати ча сампаджан̃н̃ан̃ча, идам̣ вуччати, бйаггхападжджа̄, читтапа̄рисуддхипадха̄нийан̇гам̣.
‘‘катаман̃ча, бйаггхападжджа̄, дит̣т̣хипа̄рисуддхипадха̄нийан̇гам̣? идха, бйаггхападжджа̄, бхиккху ‘идам̣ дуккха’нти йатха̄бхӯтам̣ паджа̄на̄ти…пе… ‘айам̣ дуккханиродхага̄минӣ пат̣ипада̄’ти йатха̄бхӯтам̣ паджа̄на̄ти. айам̣ вуччати, бйаггхападжджа̄, дит̣т̣хипа̄рисуддхи. ити еварӯпим̣ дит̣т̣хипа̄рисуддхим̣ апарипӯрам̣ ва̄…пе… таттха таттха пан̃н̃а̄йа ануггахесса̄мӣти, йо таттха чхандо ча ва̄йа̄мо ча усса̄хо ча уссол̣хӣ ча аппат̣ива̄нӣ ча сати ча сампаджан̃н̃ан̃ча, идам̣ вуччати, бйаггхападжджа̄, дит̣т̣хипа̄рисуддхипадха̄нийан̇гам̣.
‘‘катаман̃ча, бйаггхападжджа̄, вимуттипа̄рисуддхипадха̄нийан̇гам̣? са кхо со, бйаггхападжджа̄, арийаса̄вако имина̄ ча сӣлапа̄рисуддхипадха̄нийан̇гена саманна̄гато имина̄ ча читтапа̄рисуддхипадха̄нийан̇гена саманна̄гато имина̄ ча дит̣т̣хипа̄рисуддхипадха̄нийан̇гена саманна̄гато раджанӣйесу дхаммесу читтам̣ вира̄джети, вимочанӣйесу дхаммесу читтам̣ вимочети. со раджанӣйесу дхаммесу читтам̣ вира̄джетва̄, вимочанӣйесу дхаммесу читтам̣ вимочетва̄ самма̄вимуттим̣ пхусати. айам̣ вуччати, бйаггхападжджа̄, вимуттипа̄рисуддхи. ити еварӯпим̣ вимуттипа̄рисуддхим̣ апарипӯрам̣ ва̄ парипӯресса̄ми парипӯрам̣ ва̄ таттха таттха пан̃н̃а̄йа ануггахесса̄мӣти, йо таттха чхандо ча ва̄йа̄мо ча усса̄хо ча уссол̣хӣ ча аппат̣ива̄нӣ ча сати ча сампаджан̃н̃ан̃ча, идам̣ вуччати, бйаггхападжджа̄, вимуттипа̄рисуддхипадха̄нийан̇гам̣.
‘‘има̄ни кхо, бйаггхападжджа̄, чатта̄ри па̄рисуддхипадха̄нийан̇га̄ни тена бхагавата̄ джа̄ната̄ пассата̄ арахата̄ самма̄самбуддхена саммадаккха̄та̄ни сатта̄нам̣ висуддхийа̄ сокапаридева̄нам̣ саматиккама̄йа дуккхадоманасса̄нам̣ аттхан̇гама̄йа н̃а̄йасса адхигама̄йа нибба̄насса саччхикирийа̄йа̄’’ти. чатуттхам̣.