1. сота̄нугатасуттам̣
191. ‘‘сота̄нугата̄нам̣, бхиккхаве, дхамма̄нам̣, вачаса̄ паричита̄нам̣, манаса̄нупеккхита̄нам̣, дит̣т̣хийа̄ суппат̣ивиддха̄нам̣ чатта̄ро а̄нисам̣са̄ па̄т̣икан̇кха̄. катаме чатта̄ро? идха, бхиккхаве, бхиккху дхаммам̣ парийа̄пун̣а̄ти – суттам̣, геййам̣, веййа̄каран̣ам̣, га̄тхам̣, уда̄нам̣, итивуттакам̣, джа̄такам̣, аббхутадхаммам̣, ведаллам̣. тасса те дхамма̄ сота̄нугата̄ хонти, вачаса̄ паричита̄, манаса̄нупеккхита̄, дит̣т̣хийа̄ суппат̣ивиддха̄. со мут̣т̣хассати [мут̣т̣хассатӣ (сӣ.)] ка̄лам̣ курума̄но ан̃н̃атарам̣ деваника̄йам̣ упападжджати. тасса таттха сукхино дхаммапада̄ плаванти [пилапанти (сӣ. сйа̄. кам̣. пӣ.)]. дандхо, бхиккхаве, сатуппа̄до; атха со сатто кхиппам̣йева висесага̄мӣ хоти. сота̄нугата̄нам̣, бхиккхаве, дхамма̄нам̣, вачаса̄ паричита̄нам̣, манаса̄нупеккхита̄нам̣, дит̣т̣хийа̄ суппат̣ивиддха̄нам̣ айам̣ пат̣хамо а̄нисам̣со па̄т̣икан̇кхо.
‘‘пуна чапарам̣, бхиккхаве, бхиккху дхаммам̣ парийа̄пун̣а̄ти – суттам̣, геййам̣, веййа̄каран̣ам̣, га̄тхам̣, уда̄нам̣, итивуттакам̣, джа̄такам̣, аббхутадхаммам̣, ведаллам̣. тасса те дхамма̄ сота̄нугата̄ хонти, вачаса̄ паричита̄, манаса̄нупеккхита̄, дит̣т̣хийа̄ суппат̣ивиддха̄. со мут̣т̣хассати ка̄лам̣ курума̄но ан̃н̃атарам̣ деваника̄йам̣ упападжджати. тасса таттха на хева кхо сукхино дхаммапада̄ плаванти; апи ча кхо бхиккху иддхима̄ четовасиппатто девапариса̄йам̣ дхаммам̣ десети. тасса евам̣ хоти – ‘айам̣ ва̄ со дхаммавинайо, йаттха̄хам̣ пуббе брахмачарийам̣ ачари’нти. дандхо, бхиккхаве, сатуппа̄до; атха со сатто кхиппамева висесага̄мӣ хоти. сеййатха̄пи, бхиккхаве, пурисо кусало бхерисаддасса. со аддха̄намаггаппат̣ипанно бхерисаддам̣ сун̣еййа. тасса на хева кхо асса кан̇кха̄ ва̄ вимати ва̄ – ‘бхерисаддо ну кхо, на ну кхо бхерисаддо’ти! атха кхо бхерисаддотвева нит̣т̣хам̣ гаччхеййа. евамевам̣ кхо, бхиккхаве, бхиккху дхаммам̣ парийа̄пун̣а̄ти – суттам̣, геййам̣, веййа̄каран̣ам̣, га̄тхам̣, уда̄нам̣, итивуттакам̣, джа̄такам̣, аббхутадхаммам̣, ведаллам̣. тасса те дхамма̄ сота̄нугата̄ хонти, вачаса̄ паричита̄, манаса̄нупеккхита̄, дит̣т̣хийа̄ суппат̣ивиддха̄. со мут̣т̣хассати ка̄лам̣ курума̄но ан̃н̃атарам̣ деваника̄йам̣ упападжджати. тасса таттха на хева кхо сукхино дхаммапада̄ плаванти; апи ча кхо бхиккху иддхима̄ четовасиппатто девапариса̄йам̣ дхаммам̣ десети. тасса евам̣ хоти – ‘айам̣ ва̄ со дхаммавинайо, йаттха̄хам̣ пуббе брахмачарийам̣ ачари’нти. дандхо, бхиккхаве, сатуппа̄до; атха со сатто кхиппам̣йева висесага̄мӣ хоти. сота̄нугата̄нам̣, бхиккхаве, дхамма̄нам̣, вачаса̄ паричита̄нам̣, манаса̄нупеккхита̄нам̣, дит̣т̣хийа̄ суппат̣ивиддха̄нам̣ айам̣ дутийо а̄нисам̣со па̄т̣икан̇кхо.
‘‘пуна чапарам̣, бхиккхаве, бхиккху дхаммам̣ парийа̄пун̣а̄ти – суттам̣, геййам̣, веййа̄каран̣ам̣, га̄тхам̣, уда̄нам̣, итивуттакам̣, джа̄такам̣, аббхутадхаммам̣, ведаллам̣. тасса те дхамма̄ сота̄нугата̄ хонти, вачаса̄ паричита̄, манаса̄нупеккхита̄, дит̣т̣хийа̄ суппат̣ивиддха̄. со мут̣т̣хассати ка̄лам̣ курума̄но ан̃н̃атарам̣ деваника̄йам̣ упападжджати. тасса таттха на хева кхо сукхино дхаммапада̄ плаванти, напи бхиккху иддхима̄ четовасиппатто девапариса̄йам̣ дхаммам̣ десети; апи ча кхо девапутто девапариса̄йам̣ дхаммам̣ десети. тасса евам̣ хоти – ‘айам̣ ва̄ со дхаммавинайо, йаттха̄хам̣ пуббе брахмачарийам̣ ачари’нти. дандхо, бхиккхаве, сатуппа̄до; атха со сатто кхиппам̣йева висесага̄мӣ хоти. сеййатха̄пи, бхиккхаве, пурисо кусало сан̇кхасаддасса. со аддха̄намаггаппат̣ипанно сан̇кхасаддам̣ сун̣еййа. тасса на хева кхо асса кан̇кха̄ ва̄ вимати ва̄ – ‘сан̇кхасаддо ну кхо, на ну кхо сан̇кхасаддо’ти! атха кхо сан̇кхасаддотвева нит̣т̣хам̣ гаччхеййа. евамевам̣ кхо, бхиккхаве, бхиккху дхаммам̣ парийа̄пун̣а̄ти – суттам̣, геййам̣, веййа̄каран̣ам̣, га̄тхам̣, уда̄нам̣, итивуттакам̣, джа̄такам̣, аббхутадхаммам̣, ведаллам̣. тасса те дхамма̄ сота̄нугата̄ хонти, вачаса̄ паричита̄, манаса̄нупеккхита̄, дит̣т̣хийа̄ суппат̣ивиддха̄. со мут̣т̣хассати ка̄лам̣ курума̄но ан̃н̃атарам̣ деваника̄йам̣ упападжджати. тасса таттха на хева кхо сукхино дхаммапада̄ плаванти, напи бхиккху иддхима̄ четовасиппатто девапариса̄йам̣ дхаммам̣ десети; апи ча кхо девапутто девапариса̄йам̣ дхаммам̣ десети. тасса евам̣ хоти – ‘айам̣ ва̄ со дхаммавинайо, йаттха̄хам̣ пуббе брахмачарийам̣ ачари’нти. дандхо, бхиккхаве, сатуппа̄до; атха со сатто кхиппам̣йева висесага̄мӣ хоти. сота̄нугата̄нам̣, бхиккхаве, дхамма̄нам̣, вачаса̄ паричита̄нам̣, манаса̄нупеккхита̄нам̣, дит̣т̣хийа̄ суппат̣ивиддха̄нам̣ айам̣ татийо а̄нисам̣со па̄т̣икан̇кхо.
‘‘пуна чапарам̣, бхиккхаве, бхиккху дхаммам̣ парийа̄пун̣а̄ти – суттам̣, геййам̣, веййа̄каран̣ам̣, га̄тхам̣, уда̄нам̣, итивуттакам̣, джа̄такам̣, аббхутадхаммам̣, ведаллам̣. тасса те дхамма̄ сота̄нугата̄ хонти, вачаса̄ паричита̄, манаса̄нупеккхита̄, дит̣т̣хийа̄ суппат̣ивиддха̄. со мут̣т̣хассати ка̄лам̣ курума̄но ан̃н̃атарам̣ деваника̄йам̣ упападжджати. тасса таттха на хева кхо сукхино дхаммапада̄ плаванти, напи бхиккху иддхима̄ четовасиппатто девапариса̄йам̣ дхаммам̣ десети, напи девапутто девапариса̄йам̣ дхаммам̣ десети; апи ча кхо опапа̄тико опапа̄тикам̣ са̄рети – ‘сараси твам̣, ма̄риса, сараси твам̣, ма̄риса, йаттха майам̣ пуббе брахмачарийам̣ ачаримха̄’ти. со евама̄ха – ‘сара̄ми, ма̄риса, сара̄ми, ма̄риса̄’ти. дандхо, бхиккхаве, сатуппа̄до; атха со сатто кхиппам̣йева висесага̄мӣ хоти. сеййатха̄пи, бхиккхаве, две саха̄йака̄ сахапам̣сукӣл̣ика̄ [сахапам̣сукӣл̣ака̄ (сйа̄. кам̣.)]. те када̄чи карахачи ан̃н̃аман̃н̃ам̣ сама̄гаччхеййум̣. ан̃н̃о пана [сама̄гаччхеййум̣, таменам̣ (сӣ. сйа̄. кам̣. пӣ.)] саха̄йако саха̄йакам̣ евам̣ вадеййа – ‘идампи, самма, сараси, идампи, самма, сарасӣ’ти. со евам̣ вадеййа – ‘сара̄ми, самма, сара̄ми, самма̄’ти. евамевам̣ кхо, бхиккхаве, бхиккху дхаммам̣ парийа̄пун̣а̄ти – суттам̣, геййам̣, веййа̄каран̣ам̣, га̄тхам̣, уда̄нам̣, итивуттакам̣, джа̄такам̣, аббхутадхаммам̣, ведаллам̣. тасса те дхамма̄ сота̄нугата̄ хонти, вачаса̄ паричита̄, манаса̄нупеккхита̄, дит̣т̣хийа̄ суппат̣ивиддха̄. со мут̣т̣хассати ка̄лам̣ курума̄но ан̃н̃атарам̣ деваника̄йам̣ упападжджати. тасса таттха на хева кхо сукхино дхаммапада̄ плаванти, напи бхиккху иддхима̄ четовасиппатто девапариса̄йам̣ дхаммам̣ десети, напи девапутто девапариса̄йам̣ дхаммам̣ десети; апи ча кхо опапа̄тико опапа̄тикам̣ са̄рети – ‘сараси твам̣, ма̄риса, сараси твам̣, ма̄риса, йаттха майам̣ пуббе брахмачарийам̣ ачаримха̄’ти. со евама̄ха – ‘сара̄ми, ма̄риса, сара̄ми, ма̄риса̄’ти. дандхо, бхиккхаве, сатуппа̄до; атха кхо со сатто кхиппам̣йева висесага̄мӣ хоти. сота̄нугата̄нам̣, бхиккхаве, дхамма̄нам̣, вачаса̄ паричита̄нам̣, манаса̄нупеккхита̄нам̣, дит̣т̣хийа̄ суппат̣ивиддха̄нам̣ айам̣ чатуттхо а̄нисам̣со па̄т̣икан̇кхо. сота̄нугата̄нам̣, бхиккхаве, дхамма̄нам̣, вачаса̄ паричита̄нам̣, манаса̄нупеккхита̄нам̣ дит̣т̣хийа̄ суппат̣ивиддха̄нам̣ име чатта̄ро а̄нисам̣са̄ па̄т̣икан̇кха̄’’ти. пат̣хамам̣.