2. бхайасуттам̣

92. [а. ни. 9.27; сам̣. ни. 5.1024] атха кхо ана̄тхапин̣д̣ико гахапати йена бхагава̄ тенупасан̇ками; упасан̇камитва̄ бхагавантам̣ абхива̄детва̄ екамантам̣ нисӣди. екамантам̣ нисиннам̣ кхо ана̄тхапин̣д̣икам̣ гахапатим̣ бхагава̄ етадавоча –

‘‘йато, кхо, гахапати, арийаса̄вакасса пан̃ча бхайа̄ни вера̄ни вӯпасанта̄ни хонти, чатӯхи ча сота̄паттийан̇гехи саманна̄гато хоти, арийо часса н̃а̄йо пан̃н̃а̄йа судит̣т̣хо хоти суппат̣ивиддхо, со а̄кан̇кхама̄но аттана̄ва атта̄нам̣ бйа̄кареййа – ‘кхӣн̣анирайомхи кхӣн̣атираччха̄найони кхӣн̣апеттивисайо кхӣн̣а̄па̄йадуггативинипа̄то. сота̄паннохамасми авинипа̄тадхаммо нийато самбодхипара̄йан̣о’ти.

‘‘катама̄ни пан̃ча бхайа̄ни вера̄ни вӯпасанта̄ни хонти? йам̣, гахапати, па̄н̣а̄типа̄тӣ па̄н̣а̄типа̄тапаччайа̄ дит̣т̣хадхаммикампи бхайам̣ верам̣ пасавати сампара̄йикампи бхайам̣ верам̣ пасавати четасикампи дуккхам̣ доманассам̣ пат̣исам̣ведети, па̄н̣а̄типа̄та̄ пат̣ивирато нева дит̣т̣хадхаммикампи [нева дит̣т̣хадхаммикам̣] бхайам̣ верам̣ пасавати на сампара̄йикампи [на сампара̄йикам̣] бхайам̣ верам̣ пасавати на четасикампи [на четасикам̣ (сӣ. сйа̄. пӣ.)] дуккхам̣ доманассам̣ пат̣исам̣ведети. па̄н̣а̄типа̄та̄ пат̣ивиратасса евам̣ там̣ бхайам̣ верам̣ вӯпасантам̣ хоти.

‘‘йам̣, гахапати, адинна̄да̄йӣ…пе… ка̄месумиччха̄ча̄рӣ… муса̄ва̄дӣ… сура̄мерайамаджджапама̄дат̣т̣ха̄йӣ сура̄мерайамаджджапама̄дат̣т̣ха̄напаччайа̄ дит̣т̣хадхаммикампи бхайам̣ верам̣ пасавати сампара̄йикампи бхайам̣ верам̣ пасавати четасикампи дуккхам̣ доманассам̣ пат̣исам̣ведети, сура̄мерайамаджджапама̄дат̣т̣ха̄на̄ пат̣ивирато нева дит̣т̣хадхаммикампи бхайам̣ верам̣ пасавати на сампара̄йикампи бхайам̣ верам̣ пасавати на четасикампи дуккхам̣ доманассам̣ пат̣исам̣ведети. сура̄мерайамаджджапама̄дат̣т̣ха̄на̄ пат̣ивиратасса евам̣ там̣ бхайам̣ верам̣ вӯпасантам̣ хоти. има̄ни пан̃ча бхайа̄ни вера̄ни вӯпасанта̄ни хонти.

‘‘катамехи чатӯхи сота̄паттийан̇гехи саманна̄гато хоти? идха, гахапати, арийаса̄вако буддхе авеччаппаса̄дена саманна̄гато хоти – ‘итипи со бхагава̄…пе… буддхо бхагава̄’ти; дхамме авеччаппаса̄дена саманна̄гато хоти – ‘сва̄ккха̄то бхагавата̄ дхаммо сандит̣т̣хико ака̄лико ехипассико опанеййико паччаттам̣ ведитаббо вин̃н̃ӯхӣ’ти; сан̇гхе авеччаппаса̄дена саманна̄гато хоти – ‘суппат̣ипанно бхагавато са̄вакасан̇гхо, уджуппат̣ипанно бхагавато са̄вакасан̇гхо, н̃а̄йаппат̣ипанно бхагавато са̄вакасан̇гхо, са̄мӣчиппат̣ипанно бхагавато са̄вакасан̇гхо, йадидам̣ чатта̄ри пурисайуга̄ни ат̣т̣ха пурисапуггала̄, еса бхагавато са̄вакасан̇гхо а̄хунеййо па̄хунеййо даккхин̣еййо ан̃джаликаран̣ӣйо ануттарам̣ пун̃н̃аккхеттам̣ локасса̄’ти; арийакантехи сӣлехи саманна̄гато хоти ‘акхан̣д̣ехи аччхиддехи асабалехи акамма̄сехи бхуджиссехи вин̃н̃уппасаттхехи апара̄мат̣т̣хехи сама̄дхисам̣ваттаникехи’. имехи чатӯхи сота̄паттийан̇гехи саманна̄гато хоти.

‘‘катамо часса арийо н̃а̄йо пан̃н̃а̄йа судит̣т̣хо хоти суппат̣ивиддхо? идха, гахапати, арийаса̄вако ити пат̣исан̃чиккхати – ‘ити имасмим̣ сати идам̣ хоти; имассуппа̄да̄ идам̣ уппаджджати; имасмим̣ асати идам̣ на хоти; имасса ниродха̄ идам̣ нируджджхати, йадидам̣ – авиджджа̄паччайа̄ сан̇кха̄ра̄, сан̇кха̄рапаччайа̄ вин̃н̃а̄н̣ам̣, вин̃н̃а̄н̣апаччайа̄ на̄марӯпам̣, на̄марӯпапаччайа̄ сал̣а̄йатанам̣, сал̣а̄йатанапаччайа̄ пхассо, пхассапаччайа̄ ведана̄, ведана̄паччайа̄ тан̣ха̄, тан̣ха̄паччайа̄ упа̄да̄нам̣, упа̄да̄напаччайа̄ бхаво, бхавапаччайа̄ джа̄ти, джа̄типаччайа̄ джара̄маран̣ам̣ сокапаридевадуккхадоманассупа̄йа̄са̄ самбхаванти, еваметасса кеваласса дуккхаккхандхасса самудайо хоти; авиджджа̄йа твева асесавира̄ганиродха̄ сан̇кха̄раниродхо…пе… еваметасса кеваласса дуккхаккхандхасса ниродхо хотӣ’ти. айан̃часса арийо н̃а̄йо пан̃н̃а̄йа судит̣т̣хо хоти суппат̣ивиддхо.

‘‘йато кхо, гахапати, арийаса̄вакасса има̄ни пан̃ча бхайа̄ни вера̄ни вӯпасанта̄ни хонти, имехи ча чатӯхи сота̄паттийан̇гехи саманна̄гато хоти, айан̃часса арийо н̃а̄йо пан̃н̃а̄йа судит̣т̣хо хоти суппат̣ивиддхо, со а̄кан̇кхама̄но аттана̄ва атта̄нам̣ бйа̄кареййа – ‘кхӣн̣анирайомхи кхӣн̣атираччха̄найони кхӣн̣апеттивисайо кхӣн̣а̄па̄йадуггативинипа̄то; сота̄паннохамасми авинипа̄тадхаммо нийато самбодхипара̄йан̣о’’ти. дутийам̣.