তিপুক্খলনযৰণ্ণনা
আঘাতাদীনমকরণৰচনেন অদোসসিদ্ধি, তথা পাণাতিপাতফরুসৰাচাহি পটিৰিরতিৰচনেনাপি. আনন্দাদীনমকরণৰচনেন পন অলোভসিদ্ধি, তথা অব্রহ্মচরিযতো পটিৰিরতিৰচনেনাপি. অদিন্নাদানাদীহি পন পটিৰিরতিৰচনেন তদুভযসিদ্ধি. ‘‘তযিদং ভিক্খৰে, তথাগতো পজানাতী’’তিআদিনা অমোহসিদ্ধি. ইতি তীহি অকুসলমূলেহি গহিতেহি তপ্পটিপক্খতো আঘাতাদীনমকরণৰচনেন চ তীণি কুসলমূলানি সিদ্ধানিযেৰ হোন্তি. তত্থ তীহি অকুসলমূলেহি তিৰিধদুচ্চরিতসংকিলেসমলৰিসমাকুসলসঞ্ঞাৰিতক্কপঞ্চাদিৰসেন সব্বোপি অকুসলপক্খো ৰিত্থারেতব্বো. তথা তীহি কুসলমূলেহি তিৰিধসুচরিতৰোদানসমকুসলসঞ্ঞাৰিতক্কপঞ্ঞাসদ্ধম্মসমাধি- ৰিমোক্খমুখৰিমোক্খাদিৰসেন সব্বোপি কুসলপক্খো ৰিভাৰেতব্বো.
এত্থ চাযং সচ্চযোজনা – লোভো সমুদযসচ্চং, সব্বানি ৰা কুসলাকুসলমূলানি, তেহি পন নিব্বত্তা তেসমধিট্ঠানগোচরভূতা উপাদানক্খন্ধা দুক্খসচ্চং, তেসমপ্পৰত্তি নিরোধসচ্চং, নিরোধপজাননা ৰিমোক্খাদিকা মগ্গসচ্চন্তি. অযং অকুসলমূলেহি সংকিলেসপক্খং, কুসলমূলেহি চ ৰোদানপক্খং চতুসচ্চযোজনমুখেন নযনলক্খণস্স তিপুক্খলনযস্স ভূমি. তথা হি ৰুত্তং –
‘‘যো অকুসলে সমূলেহি,
নেতি কুসলে চ কুসলমূলেহী’’তিআদি. (নেত্তি. ৪.১৮);