১. পণ্ণত্তিৰারৰণ্ণনা
১. সতিপি কুসলমূলাদীনম্পি ৰিভত্তভাৰে খন্ধাদিৰিভাগো ততো সাতিসযোতি দস্সেন্তো ‘‘খন্ধাদযো ৰিয পুব্বে অৰিভত্তা’’তি আহ. পকারত্থো ৰা এত্থ আদি-সদ্দো ‘‘ভূৰাদযো’’তিআদীসু ৰিযাতি কুসলমূলাদীনম্পি সঙ্গহো দট্ঠব্বো. অৰিঞ্ঞাতত্তা নিসামেন্তেহি. হেতুঅত্থো ৰা এত্থ লুত্তনিদ্দিট্ঠো অৰিঞ্ঞাপিতত্তাতি অত্থো. যদিপি কাযসঙ্খারানং ৰিকপ্পদ্ৰযেপি হেতুফলভাৰোযেৰ ইচ্ছিতো, সামিৰচনরূপাৰিভূতো পন অত্থেৰ অত্থভেদোতি দস্সেন্তো ‘‘কাযস্স…পে… কত্তুঅত্থে’’তি আহ. সো পনাতি কত্তুঅত্থো.
২-৭. সুদ্ধিকএকেকপদৰসেনাতি ‘‘কাযো সঙ্খারো’’তিআদীসু দ্ৰীসু দ্ৰীসু পদেসু অঞ্ঞমঞ্ঞং অসম্মিস্সএকেকপদৰসেন. অত্থাভাৰতোতি যথাধিপ্পেতত্থাভাৰতো. অঞ্ঞথা করজকাযাদিকো অত্থো অত্থেৰ. তেনেৰাহ ‘‘পদসোধন…পে… অৰচনীযত্তা’’তি. ইদানি তমেৰ অত্থাভাৰং ব্যতিরেকৰসেন দস্সেন্তো ‘‘যথা’’তিআদিমাহ. কস্মা পন উভযত্থ সমানে সমাসপদভাৰে তত্থ অত্থো লব্ভতি, ইধ ন লব্ভতীতি? ভিন্নলক্খণত্তা. তত্থ হি রূপক্খন্ধাদিপদানি সমানাধিকরণানীতি পদদ্ৰযাধিট্ঠানো একো অত্থো লব্ভতি, ইধ পন কাযসঙ্খারাদিপদানি ভিন্নাধিকরণানীতি তথারূপো অত্থো ন লব্ভতীতি. তেনাহ ‘‘যথাধিপ্পেতত্থাভাৰতো’’তি.
ৰিসুং অদীপেত্ৰাতি ‘‘কাযসঙ্খারো’’তিআদিনা সহ ৰুচ্চমানোপি কাযসঙ্খারসদ্দো ৰিসুং ৰিসুং অত্তনো অত্থং অজোতেত্ৰা একং অত্থং যদি দীপেতীতি পরিকপ্পৰসেন ৰদতি. তেন কাযসঙ্খারসদ্দানং সমানাধিকরণতং উল্লিঙ্গেতি. ‘‘কাযসঙ্খারসদ্দো কাযসঙ্খারত্থে ৰত্তমানো’’তি কস্মা ৰুত্তং, ‘‘সঙ্খারসদ্দো সঙ্খারত্থেৰ ৰত্তমানো’’তি পন ৰত্তব্বং সিযা. এৰঞ্হি সতি খন্ধত্থে ৰত্তমানো খন্ধসদ্দো ৰিয রূপসদ্দেন কাযসদ্দেন ৰিসেসিতব্বোতি ইদং ৰচনং যুজ্জেয্য, কাযসঙ্খারসদ্দানং পন সমানাধিকরণত্তে ন কেৰলং সঙ্খারসদ্দোযেৰ সঙ্খারত্থে ৰত্ততি, অথ খো কাযসদ্দোপীতি ইমমত্থং দস্সেতুং ‘‘কাযসঙ্খারসদ্দো কাযসঙ্খারত্থে ৰত্তমানো’’তি ৰুত্তং সিযা, কাযসদ্দেন সমানাধিকরণেনাতি অধিপ্পাযো. ব্যধিকরণেন পন সঙ্খারস্স ৰিসেসিতব্বতা অত্থেৰাতি.
ইমস্স ৰারস্সাতি সুদ্ধসঙ্খারৰারস্স. পদসোধনেন দস্সিতানন্তি এত্তকেৰ ৰুচ্চমানে তত্থ দস্সিতভাৰসামঞ্ঞেন সুদ্ধকাযাদীনম্পি গহণং আপজ্জেয্যাতি তংনিৰারণত্থং ‘‘যথাধিপ্পেতানমেৰা’’তি আহ. কাযাদিপদেহি অগ্গহিতত্তাতি সুদ্ধকাযাদিপদেহি অগ্গহিতত্তা. ইধ পনাতি অট্ঠকথাযং. সুদ্ধসঙ্খারৰারং সন্ধায ৰুত্তম্পি সুদ্ধসঙ্খারৰারমেৰেত্থ অননুজানন্তো সকলসঙ্খারযমকৰিসযন্তি আহ ‘‘ইধ পন সঙ্খারযমকে’’তি. অধিপ্পেতত্থপরিচ্চাগোতি অস্সাসপস্সাসাদিকস্স অধিপ্পেতত্থস্স অগ্গহণং চেতনাকাযঅভিসঙ্খরণসঙ্খারাদি অনধিপ্পেতত্থপরিগ্গহো. যদি ‘‘কাযো সঙ্খারো’’তিআদিনা সুদ্ধসঙ্খারতংমূলচক্কৰারা অত্থাভাৰতো ইধ ন গহেতব্বা, অথ কস্মা পৰত্তিৰারমেৰ অনারভিত্ৰা অঞ্ঞথা দেসনা আরদ্ধাতি আহ ‘‘পদসোধনৰারতংমূলচক্কৰারেহী’’তিআদি. সংসযো হোতি সঙ্খারসদ্দৰচনীযতাসামঞ্ঞতো কাযসঙ্খারাদিপদানং ব্যধিকরণভাৰতো চ. তেনেৰাহ ‘‘অসমানাধিকরণেহি…পে… দস্সিতাযা’’তি.
পণ্ণত্তিৰারৰণ্ণনা নিট্ঠিতা.