৯. ৰেসালীসুত্তৰণ্ণনা
৯৮৫. পাকারপরিক্খেপৰড্ঢনেনাতি পাকারপরিক্খেপেন ভূমিযা ৰড্ঢনেন. রাজগহসাৰত্থিযো ৰিয ইদম্পি চ নগরং…পে… সব্বাকারৰেপুল্লতং পত্তং. অনেকপরিযাযেনাতি এত্থ পরিযাযসদ্দো কারণৰচনোতি আহ ‘‘অনেকেহি কারণেহী’’তি, অযং কাযো অৰিঞ্ঞাণকোপি সৰিঞ্ঞাণকোপি এৰম্পি অসুভো এৰম্পি অসুভোতি নানাৰিধেহি কারণেহীতি অত্থো. অসুভাকারসন্দস্সনপ্পৰত্তন্তি কেসাদিৰসেন তত্থাপি ৰণ্ণাদিতো অসুভাকারস্স সব্বসো দস্সনৰসেন পৰত্তং. কাযৰিচ্ছন্দনীযকথন্তি অত্তনো পরস্স চ করজকাযে ৰিচ্ছন্দনুপ্পাদনকথং. মুত্তং ৰাতিআদিনা ব্যতিরেকমুখেন কাযস্স অমনুঞ্ঞতং দস্সেতি. তত্থ আদিতো তীহি পদেহি অদস্সনীযতায অসারকতায চ, মজ্ঝে চতূহি দুগ্গন্ধতায, অন্তে একেন লেসমত্তেনপি মনুঞ্ঞতাভাৰমস্স দস্সেতি. অথ খোতিআদিনা অন্ৰযতো সরূপেনেৰ অমনুঞ্ঞতায দস্সনং. ‘‘কেসলোমাদী’’তি সঙ্খেপতো ৰুত্তমত্থং ৰিভাগেন দস্সেতুং ‘‘যেপী’’তিআদি ৰুত্তং.
ৰণ্ণেন্তোতি ৰিত্থারেন্তো. অসুভাযাতি অসুভমাতিকায. ফাতিকম্মন্তি বহুলীকারো. কিলেসচোরেহি অনভিভৰনীযত্তা ঝানং ‘‘চিত্তমঞ্জূস’’ন্তি ৰুত্তং. নিস্সাযাতি পাদকং কত্ৰা.
অপরে পন ‘‘তস্মিং কির অদ্ধমাসে ন কোচি বুদ্ধৰেনেয্যো অহোসি, তস্মা ভগৰা এৰমাহ – ‘ইচ্ছামহং, ভিক্খৰে’তিআদী’’তি ৰদন্তি. পরে কিরাতি কির-সদ্দো অরুচিসংসূচনত্থো. তেনাহ ‘‘ইদং পন ইচ্ছামত্ত’’ন্তি.
অনেককারণসম্মিস্সোতি এত্থ কারণং নাম কাযস্স অসুচিদুগ্গন্ধজেগুচ্ছপটিকূলতাৰ. সব্বমকংসূতি পুথুজ্জনা নাম সাৰজ্জেপি তত্থ অনৰজ্জসঞ্ঞিনো হুত্ৰা করণকারাপনসমনুঞ্ঞতাভেদং সব্বং পাপং অকংসু. কামং দসানুস্সতিগ্গহণেনেৰ আনাপানস্সতি গহিতা, সা পন তত্থ সন্নিপতিতভিক্খূসু বহূনং সপ্পাযা সাত্থিকা চ, তস্মা পুন গহিতা. তথা হি ভগৰা তমেৰ কম্মট্ঠানং ইমস্মিং সুত্তে কথেসি. আহারে পটিকূলসঞ্ঞা অসুভকম্মট্ঠানসদিসা, চত্তারো পন আরুপ্পা আদিকম্মিকানং অযোগ্যাতি তেসং ইধ অগ্গহণং দট্ঠব্বং.
ৰেসালিং উপনিস্সাযাতি ৰেসালীনগরং গোচরগামং কত্ৰা. মুহুত্তেনেৰাতি সত্থরি সদ্ধম্মে চ গারৰেন উপগতভিক্খূনং ৰচনসমনন্তরমেৰ উট্ঠহিংসূতি কত্ৰা ৰুত্তং. বুদ্ধকালে কির ভিক্খূ ভগৰতো সন্দেসং সিরসা সম্পটিচ্ছিতুং ওহিতসোতা ৰিহরন্তি.
আনাপানপরিগ্গাহিকাযাতি অস্সাসপস্সাসে পরিগ্গণ্হনৰসেন পৰত্তায সতিযা. সম্পযুত্তো সমাধীতি তায সম্পযুত্তঅঞ্ঞমঞ্ঞপচ্চযভূতায উপ্পন্নো সমাধি. আনাপানস্সতিযং ৰা সমাধীতি ইমিনা উপনিস্সযপচ্চযসভাৰম্পি দস্সেতি, উভযত্থাপি সহজাতাদীনং সত্তন্নম্পি পচ্চযানং ৰসেন পচ্চযভাৰং দস্সেতি. ‘‘যথাপটিপন্না মে সাৰকা চত্তারো সতিপট্ঠানে ভাৰেন্তী’’তিআদীসু উপ্পাদনৰড্ঢনট্ঠেন ভাৰনাতি ৰুচ্চতীতি তদুভযৰসেন অত্থং দস্সেন্তো ‘‘ভাৰিতোতি উপ্পাদিতো ৰড্ঢিতো ৰা’’তি আহ. তত্থ ভাৰং ৰিজ্জমানতং ইতো গতোতি ভাৰিতো, উপ্পাদিতো পটিলদ্ধমত্তোতি অত্থো. উপ্পন্নো পন লদ্ধাসেৰনো ভাৰিতো, পগুণভাৰং আপাদিতো ৰড্ঢিতোতি অত্থো. বহুলীকতোতি বহুলং পৰত্তিতো. তেন আৰজ্জনাদিৰসীভাৰপ্পত্তিমাহ. যো হি ৰসীভাৰমাপাদিতো, সো ইচ্ছিতিচ্ছিতক্খণে সমাপজ্জিতব্বতো পুনপ্পুনং পৰত্তিস্সতি. তেন ৰুত্তং ‘‘পুনপ্পুনং কতো’’তি. যথা ‘‘ইধেৰ, ভিক্খৰে, সমণো (ম. নি. ১.১৩৯; অ. নি. ৪.২৪১), ৰিৰিচ্চেৰ কামেহী’’তি (দী. নি. ১.২২৬; ম. নি. ১.২৭১; সং. নি. ২.১৫২; অ. নি. ৪.১২৩) চ এৰমাদীসু পঠমপদে ৰুত্তো এৰ-সদ্দো দুতিযাদীসুপি ৰুত্তোযেৰ হোতি, এৰমিধাপীতি আহ ‘‘উভযত্থ এৰসদ্দেন নিযমো ৰেদিতব্বো’’তি. উভযত্থ নিযমেন লদ্ধগুণং দস্সেতুং ‘‘অযং হী’’তিআদি ৰুত্তং.
অসুভকম্মট্ঠানন্তি অসুভারম্মণং ঝানমাহ. তঞ্হি অসুভেসু যোগকম্মভাৰতো যোগিনো সুখৰিসেসানং কারণভাৰতো চ ‘‘অসুভকম্মট্ঠান’’ন্তি ৰুচ্চতি. কেৰলন্তি ইমিনা আরম্মণং নিৰত্তেতি. পটিৰেধৰসেনাতি ঝানপটিৰেধৰসেন. ঝানঞ্হি ভাৰনাৰিসেসেন ইজ্ঝন্তং অত্তনো ৰিসযং পটিৰিজ্ঝন্তমেৰ পৰত্ততি যথাসভাৰতো পটিৰিজ্ঝিযতি চাতি পটিৰেধোতি ৰুচ্চতি. ওল়ারিকারম্মণত্তাতি বীভচ্ছারম্মণত্তা. পটিকূলারম্মণত্তাতি জিগুচ্ছিতব্বারম্মণত্তা. পরিযাযেনাতি কারণেন, লেসন্তরেন ৰা. আরম্মণসন্ততাযাতি অনুক্কমেন ৰিচিতব্বতং পত্তারম্মণস্স পরমসুখুমতং সন্ধাযাহ. সন্তেহি সন্নিসিন্নে আরম্মণে পৰত্তমানো ধম্মো সযম্পি সন্নিসিন্নোৰ হোতি. তেনাহ ‘‘সন্তো ৰূপসন্তো নিব্বুতো’’তি, নিব্বুতসব্বপরিল়াহোতি অত্থো. আরম্মণসন্ততায তদারম্মণানং ধম্মানং সন্ততা লোকুত্তরধম্মারম্মণাহি পচ্চৰেক্খণাহি ৰেদিতব্বা.
নাস্স সন্তপণীতভাৰাৰহং কিঞ্চি সেচনন্তি অসেচনকো. অসেচনকত্তা অনাসিত্তকো, অনাসিত্তকত্তা এৰ অব্বোকিণ্ণো, অসম্মিস্সো পরিকম্মাদিনা. ততো এৰ পাটিযেক্কো ৰিসুংযেৰেকো. আৰেণিকো অসাধারণো. সব্বমেতং সরসতো এৰ সন্তভাৰং দস্সেতুং ৰুত্তং, পরিকম্মং ৰা সন্তভাৰনিমিত্তং. পরিকম্মন্তি চ কসিণকরণাদিনিমিত্তুপ্পাদপরিযোসানং, তাদিসং এত্থ নত্থীতি অধিপ্পাযো. তদা হি কম্মট্ঠানং নিরস্সাদত্তা অসন্তং অপ্পণীতং সিযা. উপচারে ৰা নত্থি এত্থ সন্ততাতি যোজনা. যথা উপচারক্খণে নীৰরণাদিৰিগমেন অঙ্গপাতুভাৰেন চ পরেসং সন্ততা হোতি, ন এৰমিমস্স. অযং পন আদিসমন্না…পে… পণীতো চাতি যোজনা. কেচীতি উত্তরৰিহারৰাসিনো. অনাসিত্তকোতি উপসেচনেন অনাসিত্তকো. তেনাহ – ‘‘ওজৰন্তো’’তি ওজৰন্তসদিসোতি অত্থো. মধুরোতি ইট্ঠো. চেতসিকসুখপটিলাভসংৰত্তনং তিকচতুক্কজ্ঝানৰসেন, উপেক্খায ৰা সন্তভাৰেন সুখগতিকত্তা সব্বেসম্পি ঝানানং ৰসেন ৰেদিতব্বং. ঝানসমুট্ঠানপণীতরূপফুট্ঠসরীরতাৰসেন পন কাযিকসুখপটিলাভসংৰত্তনং দট্ঠব্বং, তঞ্চ খো ঝানতো ৰুট্ঠিতকালে. ইমস্মিং পক্খে ‘‘অপ্পিতপ্পিতক্খণে’’তি ইদং হেতুম্হি ভুম্মৰচনং দট্ঠব্বং.
অৰিক্খম্ভিতেতি ঝানেন সকসন্তানতো অনীহতে অপ্পহীনে. অকোসল্লসম্ভূতেতি অকোসল্লং ৰুচ্চতি অৰিজ্জা, ততো সম্ভূতে. অৰিজ্জাপুব্বঙ্গমা হি সব্বে পাপধম্মা. খণেনেৰাতি অত্তনো পৰত্তিক্খণেনেৰ. অন্তরধাপেতীতি এত্থ অন্তরধাপনং ৰিনাসনং, তং পন ঝানকত্তুকং ইধাধিপ্পেতন্তি পরিযুট্ঠানপ্পহানং হোতীতি আহ – ‘‘ৰিক্খম্ভেতী’’তি. ৰূপসমেতীতি ৰিসেসেন উপসমেতি. ৰিসেসেন উপসমনং পন সম্মদেৰ উপসমনং হোতীতি আহ ‘‘সুট্ঠু উপসমেতী’’তি. সাসনিকস্স ঝানভাৰনা যেভুয্যেন নিব্বেধভাগিযা হোতীতি আহ ‘‘নিব্বেধভাগিযত্তা’’তি. অরিযমগ্গস্স পাদকভূতো অযং সমাধি অনুক্কমেন ৰড্ঢিত্ৰা অরিযমগ্গভাৰং উপগতো ৰিয হোতীতি আহ ‘‘অনুপুব্বেন অরিযমগ্গৰুড্ঢিপ্পত্তো’’তি. অযং পনত্থো ৰিরাগনিরোধপটিনিস্সগ্গানুপস্সনানং ৰসেন সম্মদেৰ যুজ্জতি. সেসং সুৰিঞ্ঞেয্যমেৰ.