১. সুক্কৰিস্সট্ঠিকথা

সমুচ্চযক্খন্ধকে তত্থাতি চতুব্বিধেসু মানত্তেসু. যং মানত্তং দিয্যতি, ইদং অপ্পটিচ্ছন্নমানত্তং নামাতি যোজনা. এসেৰ নযো অনন্তরৰাক্যেসুপি. পটিচ্ছন্নায আপত্তিযাতি হেত্ৰত্থে করণৰচনং, কারণত্থে নিস্সক্কৰচনং ৰা. অদ্ধমাসন্তি পন্নরসদিৰসকালং. ওধাযাতি সমূহং কত্ৰা. ‘‘একতো কত্ৰা’’তি ইমিনা ‘‘ওধাযা’’তি পদস্স অত্থং দস্সেতি. তেসূতি চতুব্বিধেসু মানত্তেসু. ইদন্তি মানত্তং. অপ্পটিচ্ছন্নায…পে… ৰচনতোতি ঞাপকহেতু. এতেন অপ্পটিচ্ছন্নায আপত্তিযা দাতব্বং মানত্তং অপ্পটিচ্ছন্নমানত্তন্তি ৰচনত্থং দস্সেতি. তন্তি অপ্পটিচ্ছন্নমানত্তং. ইধাতি ইমিস্সং পাল়িযং. ততুত্তরীতি ততো তীহিপি উত্তরি. নানাৰত্থূনি এতাসন্তি নানাৰত্থুকাযো. তাসন্তি নানাৰত্থুকানং.

মাল়কসীমাযমেৰাতি সীমমাল়কে এৰ, সীমঙ্গণে এৰাতি অত্থো. তত্থেৰাতি মাল়কসীমাযমেৰ.

ৰেদযামহন্তি ৰেদযামি অহং. মম মানত্তচরভাৰং সঙ্ঘং জানাপেমীতি অত্থো. ৰেদযতীতি মন্তি জানাপেতি, ইতি মং সঙ্ঘো ধারেতূতি অধিপ্পাযো. ৰুত্তনযেনেৰাতি পারিৰাসিকক্খন্ধকে ৰুত্তনযেনেৰ. নিক্খিপিতব্বন্তি ‘‘মানত্তং নিক্খিপামি, ৰত্তং নিক্খিপামী’’তি নিক্খিপিতব্বং. মাল়কতোতি সীমঙ্গণতো. সোপীতি সহ গচ্ছন্তোপি. ‘‘মাল়কে নারোচিত’’ন্তি ইমিনা যস্স মাল়কে আরোচিতং, তস্স অনারোচেত্ৰাপি নিক্খিপিতব্বন্তি দস্সেতি. আরোচেন্তেন ৰত্তব্বন্তি সম্বন্ধো.

ৰিসভাগেহি সহ ৰসন্তস্স ৰত্তস্স দুপ্পূরিতত্তা ৰুত্তং’’সভাগা ভিক্খূ ৰসন্তী’’তি. চতূহি, পঞ্চহি ৰাতি ৰাসদ্দেন ততো অতিরেকম্পি সঙ্গণ্হাতি. পরিক্খেপারহট্ঠানতোতি চীৰরক্খন্ধকে (মহাৰ. অট্ঠ. ৩৭৯) ৰুত্তপরিক্খেপারহট্ঠানতো. ‘‘দ্ৰে লেড্ডুপাতে অতিক্কমিত্ৰা’’তি ইদং ৰিহারে ভিক্খূনং সজ্ঝাযাদিসদ্দসৰনূপচারপহানত্থং ৰুত্তং. সচে সৰনূপচারতো ন মুচ্চতি, ততো অতিরেকম্পি অতিক্কমিতব্বং. ওক্কম্মাতি মগ্গপটিপন্নানং ভিক্খূনং ৰচনসদ্দসৰনূপচারপহানত্থং ওক্কমিত্ৰা. ‘‘গুম্বেন ৰা ৰতিযা ৰা’’তি দস্সনূপচারপহানত্থং ৰুত্তং. ইধ উপচারো নাম যত্থ ঠত্ৰা পস্সতি সুণাতি, সোযেৰ দেসো. অঞ্ঞোতি চতূহি পঞ্চহি ৰা ভিক্খূহি অঞ্ঞো. এসাতি এসো মানত্তচারিকো.

‘‘দ্ৰাদসহত্থং উপচারং ওক্কমিত্ৰা’’তি ইমিনা অনোক্কমিত্ৰা অজানন্তস্সেৰ গচ্ছতি, নত্থি রত্তিচ্ছেদোপীতি দস্সেতি. এত্থ দিট্ঠরূপানং সুতসদ্দানং দ্ৰাদসহত্থূপচারতো বহি ঠিতানম্পি আরোচেতব্বং. অদিট্ঠাসুতানম্পি অন্তো দ্ৰাদসহত্থূপচারগতানং আরোচেতব্বন্তি দট্ঠব্বং. সতি করণীযেতি ইদং গন্তুস্স কারণদস্সনত্থং ৰুত্তং. অসতি করণীযেপি গন্তুং ৰট্টতি. সোপীতি একো ভিক্খুপি. ‘‘তস্স সন্তিকে আরোচেত্ৰা’’তি ইমিনা অনারোচনে ৰত্তভেদদুক্কটং হোতীতি দস্সেতি. একস্স সন্তিকে আরোচেত্ৰা নিক্খিপিযমানে কিং ঊনে গণে চরণদোসো ৰা ৰিপ্পৰাসো ৰা ন হোতীতি আহ ‘‘অযঞ্চা’’তিআদি. তত্থ অযঞ্চাতি মানত্তচারিকো পন. যস্মা কারণা ৰসি, তেন কারণেনাতি যোজনা. ভিক্খূনঞ্চ অত্থিভাৰং সল্লক্খেত্ৰাতি পকতত্তাগতকালে তস্স অনারোচেত্ৰাৰ গচ্ছন্তি, তস্মা ভিক্খূনঞ্চ দ্ৰাদসহত্থূপচারে অত্থিভাৰং সল্লক্খেত্ৰাতি অত্থো. এত্থ চ ‘‘গণস্স আরোচেত্ৰা’’তি ইমিনা ঊনে গণে চরণদোসাভাৰং দস্সেতি. ‘‘ভিক্খূনঞ্চ অত্থিভাৰং সল্লক্খেত্ৰা’’তি ইমিনা ৰিপ্পৰাসদোসাভাৰং দস্সেতি. যন্তি পুব্বে অনারোচিতং যং ভিক্খুং. অযন্তি পঠমং পস্সিতব্বস্স আরোচেত্ৰা নিক্খিপনং. ‘‘নিক্খিত্তৰত্তস্স পরিহারো’’তি ইমিনা অনিক্খিত্তৰত্তে অন্তোউপচারগতানং সব্বেসং আরোচেতব্বন্তি দস্সেতি.

অযন্তি মানত্তচারিকো, ঠিতোতি সম্বন্ধো. তেনাপীতি মানত্তচারিকেনপি, যাচিতব্বন্তি যোজনা. সোতি অনিক্খিত্তৰত্তো ভিক্খু. তত্রাতি ‘‘সো অব্ভেতব্বো’’তি ৰচনে. অযং অব্ভানৰিধি ৰুত্তোতি যোজনা. অযঞ্চাতি অব্ভানৰিধি চ. তাসন্তি আপত্তীনং. এৰন্তিআদি নিগমনং. পটিচ্ছন্নমানত্তং পন দাতব্বং হোতীতি সম্বন্ধো. ‘‘পটিচ্ছন্নাযা’’তিআদিনা পটিচ্ছন্নায আপত্তিযা দাতব্বং মানত্তং পটিচ্ছন্নমানত্তন্তি ৰচনত্থং দস্সেতি. নন্তি পটিচ্ছন্নমানত্তং.