৩. মুচলিন্দকথা
৫. অকালমেঘোতি এত্থ ৰপ্পাদিকালস্স অভাৰা ন অকালো হোতি, অথ খো ৰস্সকালে অসম্পত্তত্তা অকালোতি আহ ‘‘অসম্পত্তে ৰস্সকালে’’তি. ‘‘উপ্পন্নমেঘো’’তি ইমিনা অকালে উপ্পন্নো মেঘো অকালমেঘোতি ৰচনত্থং দস্সেতি. গিম্হানং পচ্ছিমে মাসেতি জেট্ঠমূলমাসে. তস্মিন্তি মেঘে. সীতৰাতদুদ্দিনীতি এত্থ সীতেন ৰাতেন দূসিতং দিনং ইমিস্সা ৰট্টলিকাযাতি সীতৰাতদুদ্দিনীতি ৰচনত্থং দস্সেন্তো আহ ‘‘সা চ পনা’’তিআদি. সা চ পন সত্তাহৰট্টলিকা সীতৰাতদুদ্দিনী নাম অহোসীতি সম্বন্ধো. ‘‘সমীপে পোক্খরণিযা নিব্বত্তো’’তি ইমিনা মুচলিন্দস্স সমীপে নিব্বত্তো মুচলিন্দোতি ৰচনত্থং দস্সেতি. মুচলিন্দোতি চ নিচুলো. সো নীপোতি চ পিযকোতি চ ৰুচ্চতি. নাগস্স ভোগো একোপি সত্তাভুজত্তা ‘‘ভোগেহী’’তি বহুৰচনৰসেন ৰুত্তং. তস্মিন্তি নাগরাজে ঠিতে সতীতি যোজনা. তস্সাতি নাগরাজস্স. তস্মাতি যস্মা ভণ্ডাগারগব্ভপমাণং অহোসি, তস্মা. ঠানস্স কারণং পরিদীপেতি অনেনাতি ঠানকারণপরিদীপনং ‘‘মা ভগৰন্তং সীত’’ন্তিআদিৰচনং. সোতি নাগরাজা. হীতি সচ্চং. পাল়িযং ‘‘বাধযিত্থা’’তি কিরিযাপদং অজ্ঝাহরিতব্বন্তি আহ ‘‘মা সীতং ভগৰন্তং বাধযিত্থা’’তি. তত্থাতি ‘‘মা ভগৰন্তং সীত’’ন্তিআদিৰচনে. সত্তাহৰট্টলিকায সতীতি সম্বন্ধো. তম্পীতি উণ্হম্পি. নন্তি ভগৰন্তং. তস্সাতি নাগরাজস্স. উব্বিদ্ধন্তি উদ্ধং ছিদ্দং. ৰিদ্ধছিদ্দসদ্দা হি পরিযাযা. আকাসং মেঘপটলপটিচ্ছন্নং আসন্নং ৰিয হোতি, মেঘপটলৰিগমে দূরং ৰিয উপট্ঠাতি, তস্মা ৰুত্তং ‘‘মেঘৰিগমেন দূরীভূত’’ন্তি. ৰিগতৰলাহকন্তি এত্থ ৰিগতসদ্দো অপগতত্থৰাচকো, ৰলাহকসদ্দো মেঘপরিযাযোতি আহ ‘‘অপগতমেঘ’’ন্তি. ইন্দনীলমণি ৰিয দিব্বতীতি দেৰোতি ৰচনত্থেন আকাসো দেৰো নামাতি আহ ‘‘দেৰন্তি আকাস’’ন্তি. অত্তনো রূপন্তি অত্তনো নাগসণ্ঠানং. ইমিনা সকৰণ্ণন্তি এত্থ সকসদ্দো অত্তৰাচকো, ৰণ্ণসদ্দো সণ্ঠানৰেৰচনোতি দস্সেতি.
সুখো ৰিৰেকোতি এত্থ তদঙ্গ ৰিক্খম্ভন সমুচ্ছেদ পটিপ্পস্সদ্ধিনিস্সরণৰিৰেকসঙ্খাতেসু পঞ্চসু ৰিৰেকেসু নিব্বানসঙ্খাতো নিস্সরণৰিৰেকো চ কাযচিত্তউপধিৰিৰেকসঙ্খাতেসু তীসু ৰিৰেকেসু নিব্বানসঙ্খাতো উপধিৰিৰেকো চ গহেতব্বোতি আহ ‘‘নিব্বানসঙ্খাতো উপধিৰিৰেকো’’তি. ‘‘চতুমগ্গঞাণসন্তোসেনা’’তি ইমিনা তুট্ঠস্সাতি এত্থ পিণ্ডপাতসন্তোসাদিকে নিৰত্তেতি. সুতধম্মস্সাতি এত্থ সুতসদ্দো ৰিস্সুতপরিযাযোতি আহ ‘‘পকাসিতধম্মস্সা’’তি, পাকটসচ্চধম্মস্সাতি অত্থো. পস্সতোতি এত্থ মংসচক্খুস্স করণভাৰেন আসঙ্কা ভৰেয্যাতি আহ ‘‘ঞাণচক্খুনা’’তি. ‘‘অকুপ্পনভাৰো’’তি ইমিনা অব্যাপজ্জন্তি এত্থ ব্যাপাদসদ্দস্স দোসৰাচকভাৰো চ ণ্যপচ্চযস্স ভাৰত্থো চ দস্সিতো. এতেনাতি ‘‘অব্যাপজ্জ’’ন্তিপদেন. মেত্তাপুব্বভাগোতি অব্যাপজ্জস্স পুব্বভাগে মেত্তায উপ্পন্নভাৰো. পাণভূতেসু সংযমোতি এত্থ পাণভূতসদ্দা ৰেৰচনভাৰেন সত্তেসু এৰ ৰত্তন্তীতি আহ ‘‘সত্তেসু চা’’তি. করুণাপুব্বভাগোতি সংযমস্স পুব্বভাগে করুণায উপ্পন্নভাৰো. যাতি যা ৰিরাগতা. অনাগামিমগ্গস্স কামরাগস্স অনৰসেসপহানত্তা ৰুত্তং ‘‘এতেন অনাগামিমগ্গো কথিতো’’তি. যাথাৰমানস্স অরহত্তমগ্গেন নিরুদ্ধত্তা ৰুত্তং ‘‘অস্মি…পে… কথিত’’ন্তি. ইতোতি অরহত্ততো.