৬. সুত্তৰিঞ্ঞত্তিসিক্খাপদৰণ্ণনা

ছব্বিধং খোমসুত্তাদিন্তি ‘‘সুত্তং নাম ছ সুত্তানি খোমং কপ্পাসিকং কোসেয্যং কম্বলং সাণং ভঙ্গ’’ন্তি (পারা. ৬৩৮) এৰং ৰুত্তং ছব্বিধং খোমসুত্তাদিং. তত্থ খোমন্তি (পারা. অট্ঠ. ২.৬৩৬-৩৮) খোমৰাকেহি কতসুত্তং. কপ্পাসিকন্তি কপ্পাসতো নিব্বত্তং. কোসেয্যন্তি কোসিযংসূহি কন্তিত্ৰা কতসুত্তং. কম্বলন্তি এল়কলোমসুত্তং. সাণন্তি সাণৰাকেন কতসুত্তং. ভঙ্গন্তি পাটেক্কং ৰাকসুত্তমেৰাতি একে. পঞ্চহিপি মিস্সেত্ৰা কতসুত্তং পন ‘‘ভঙ্গ’’ন্তি ৰেদিতব্বং. তেসং অনুলোমন্তি তেসং খোমাদীনং অনুলোমং দুকূলং পত্তুণ্ণং সোমারপট্টং চীনপট্টং ইদ্ধিজং দেৰদিন্নন্তি ছব্বিধং সুত্তং.

তুরীতি ৰাযনূপকরণো একো দণ্ডো, ৰীতৰীতট্ঠানং যত্থ সংহরিত্ৰা ঠপেন্তি. ৰেমন্তি ৰাযনূপকরণো একো দণ্ডো, সুত্তং পৰেসেত্ৰা যেন আকোটেন্তো ঘনভাৰং সম্পাদেন্তি. তস্স সব্বপ্পযোগেসু দুক্কটন্তি তন্তৰাযস্স যে তে তুরিৰেমসজ্জনাদিকা পযোগা, তেসু সব্বেসু পযোগেসু ভিক্খুস্স দুক্কটং, তস্স তন্তৰাযস্স পযোগে পযোগে ভিক্খুস্স দুক্কটন্তি ৰুত্তং হোতি. তুরিআদীনং অভাৰে তেসং করণত্থং ৰাসিফরসুআদীনং মগ্গননিসানরুক্খচ্ছেদনাদিসব্বপ্পযোগেপি এসেৰ নযো. তন্তূনং অত্তনো সন্তকত্তা ৰীতৰীতট্ঠানং পটিলদ্ধমেৰ হোতীতি আহ ‘‘পটিলাভেন নিস্সগ্গিযং হোতী’’তি, ৰিকপ্পনুপগপচ্ছিমচীৰরপ্পমাণে ৰীতে নিস্সগ্গিযং হোতীতি ৰুত্তং হোতি. তেনেৰ ৰক্খতি ‘‘দীঘতো ৰিদত্থিমত্তে, তিরিযঞ্চ হত্থমত্তে ৰীতে নিস্সগ্গিযং পাচিত্তিয’’ন্তি. এত্থ চ ‘‘ইদং মে, ভন্তে, চীৰরং সামং সুত্তং ৰিঞ্ঞাপেত্ৰা তন্তৰাযেহি ৰাযাপিতং নিস্সগ্গিয’’ন্তি ইমিনা নযেন নিস্সজ্জনৰিধানং ৰেদিতব্বং.

তেনেৰাতি ৰিঞ্ঞাপিততন্তৰাযেনেৰ. এৰং ইধ দুক্কটন্তি ইধাপি তন্তৰাযেনেৰ দীঘতো ৰিদত্থিমত্তে, তিরিযং হত্থমত্তে ৰীতে দুক্কটন্তি অত্থো. অকপ্পিযসুত্তমযেতি ৰিঞ্ঞাপিতসুত্তমযে. ইতরস্মিন্তি অৰিঞ্ঞত্তিসুত্তমযে পরিচ্ছেদে. ততো চে ঊনতরাতি ৰুত্তপ্পমাণতো চে ঊনতরা, অন্তমসো (পারা. অট্ঠ. ২.৬৩৬-৬৩৮) অচ্ছিমণ্ডলপ্পমাণাপীতি অধিপ্পাযো. কপ্পিযতন্তৰাযেনপি অকপ্পিযসুত্তং ৰাযাপেন্তস্স যথা পুব্বে নিস্সগ্গিযং, এৰমিধ দুক্কটং. তেনেৰ কপ্পিযঞ্চ অকপ্পিযঞ্চ সুত্তং ৰাযাপেন্তস্স সচে পচ্ছিমচীৰরপ্পমাণা ৰা ঊনকা ৰা অকপ্পিযসুত্তপরিচ্ছেদা হোন্তি, তেসু পরিচ্ছেদগণনায দুক্কটং. কপ্পিযসুত্তপরিচ্ছেদেসু অনাপত্তি. অথ একন্তরিকেন ৰা সুত্তেন, দীঘতো ৰা কপ্পিযং তিরিযং অকপ্পিযং কত্ৰা ৰীতং হোতি, পমাণযুত্তে পরিচ্ছেদে পরিচ্ছেদে দুক্কটং.

যদি পন (পারা. অট্ঠ. ২.৬৩৬-৬৩৮) দ্ৰে তন্তৰাযা হোন্তি একো কপ্পিযো একো অকপ্পিযো, সুত্তঞ্চ অকপ্পিযং, তে চে ৰারেন ৰিনন্তি, অকপ্পিযতন্তৰাযেন ৰীতে পমাণযুত্তে পরিচ্ছেদে পরিচ্ছেদে পাচিত্তিযং, ঊনতরে দুক্কটং. ইতরেন ৰীতে উভযত্থ দুক্কটং. সচে দ্ৰেপি ৰেমং গহেত্ৰা একতো ৰিনন্তি, পমাণযুত্তে পরিচ্ছেদে পরিচ্ছেদে পাচিত্তিযং. অথ সুত্তং কপ্পিযং, চীৰরঞ্চ কেদারবদ্ধাদীহি সপরিচ্ছেদং, অকপ্পিযতন্তৰাযেন ৰীতে পরিচ্ছেদে পরিচ্ছেদে দুক্কটং, ইতরেন ৰীতে অনাপত্তি. সচে দ্ৰেপি একতো ৰিনন্তি, পমাণযুত্তে পরিচ্ছেদে পরিচ্ছেদে দুক্কটং. অথ সুত্তম্পি কপ্পিযঞ্চ অকপ্পিযঞ্চ, তে চে ৰারেন ৰিনন্তি, অকপ্পিযতন্তৰাযেন অকপ্পিযসুত্তমযেসু পচ্ছিমচীৰরপ্পমাণেসু পরিচ্ছেদেসু ৰীতেসু পরিচ্ছেদগণনায পাচিত্তিযং, ঊনতরেসু কপ্পিযসুত্তমযেসু চ দুক্কটং. কপ্পিযতন্তৰাযেন অকপ্পিযসুত্তমযেসু পমাণযুত্তেসু ৰা ঊনকেসু ৰা দুক্কটমেৰ, কপ্পিযসুত্তমযেসু অনাপত্তি.

অথ একন্তরিকেন ৰা সুত্তেন, দীঘতো ৰা অকপ্পিযং তিরিযং অকপ্পিযং কত্ৰা ৰিনন্তি, উভোপি ৰা তে ৰেমং গহেত্ৰা একতো ৰিনন্তি, অপরিচ্ছেদে চীৰরে পমাণযুত্তে পরিচ্ছেদে পরিচ্ছেদে দুক্কটং, সপরিচ্ছেদে পরিচ্ছেদৰসেন দুক্কটানি. তেনাহ ‘‘এতেনেৰ উপাযেনা’’তিআদি.

এত্থ চ তন্তৰাযো তাৰ অঞ্ঞাতকঅপ্পৰারিততো ৰিঞ্ঞত্তিযা লদ্ধো অকপ্পিযো, সেসো কপ্পিযো. সুত্তম্পি সামং ৰিঞ্ঞাপিতং অকপ্পিযং, সেসং, ঞাতকাদিৰসেন উপ্পন্নঞ্চ কপ্পিযন্তি ৰেদিতব্বং. তিকপাচিত্তিযন্তি ৰাযাপিতে ৰাযাপিতসঞ্ঞিৰেমতিকঅৰাযাপিতসঞ্ঞীনং ৰসেন তীণি পাচিত্তিযানি. চীৰরত্থায ৰিঞ্ঞাপিতসুত্তন্তি সামং ৰা অঞ্ঞেন ৰা চীৰরত্থায ৰিঞ্ঞাপিতসুত্তং. কিঞ্চাপি পাল়িযং ‘‘সামং সুত্তং ৰিঞ্ঞাপেত্ৰা’’তি ৰুত্তং, তথাপি ইধ ‘‘চীৰরত্থায সামং ৰিঞ্ঞাপিতসুত্ত’’ন্তি অৰত্ৰা কেৰলং ‘‘চীৰরত্থায ৰিঞ্ঞাপিতসুত্ত’’ন্তি অঙ্গেসু ৰুত্তত্তা অঞ্ঞেন চীৰরত্থায ৰিঞ্ঞাপিতসুত্তম্পি সঙ্গহং গচ্ছতীতি ৰেদিতব্বং. অকপ্পিযৰিঞ্ঞত্তিযাতি ‘‘চীৰরং মে, আৰুসো, ৰাযথা’’তি এৰংভূতায অকপ্পিযৰিঞ্ঞত্তিযা.

সুত্তৰিঞ্ঞত্তিসিক্খাপদৰণ্ণনা নিট্ঠিতা.