৪. গিলানসুত্তং
১০৫০. একং সমযং ভগৰা সক্কেসু ৰিহরতি কপিলৰত্থুস্মিং নিগ্রোধারামে. তেন খো পন সমযেন সম্বহুলা ভিক্খূ ভগৰতো চীৰরকম্মং করোন্তি – ‘‘নিট্ঠিতচীৰরো ভগৰা তেমাসচ্চযেন চারিকং পক্কমিস্সতী’’তি. অস্সোসি খো মহানামো সক্কো – ‘‘সম্বহুলা কির ভিক্খূ ভগৰতো চীৰরকম্মং করোন্তি – ‘নিট্ঠিতচীৰরো ভগৰা তেমাসচ্চযেন চারিকং পক্কমিস্সতী’’’তি. অথ খো মহানামো সক্কো যেন ভগৰা তেনুপসঙ্কমি; উপসঙ্কমিত্ৰা ভগৰন্তং অভিৰাদেত্ৰা একমন্তং নিসীদি. একমন্তং নিসিন্নো খো মহানামো সক্কো ভগৰন্তং এতদৰোচ – ‘‘সুতমেতং, ভন্তে – ‘সম্বহুলা কির ভিক্খূ ভগৰতো চীৰরকম্মং করোন্তি – নিট্ঠিতচীৰরো ভগৰা তেমাসচ্চযেন চারিকং পক্কমিস্সতী’তি. ন খো নেতং [ন খো তে এতং (সী. পী.)], ভন্তে, ভগৰতো সম্মুখা সুতং সম্মুখা পটিগ্গহিতং সপ্পঞ্ঞেন উপাসকেন সপ্পঞ্ঞো উপাসকো আবাধিকো দুক্খিতো বাল়্হগিলানো ওৰদিতব্বো’’তি.
‘‘সপ্পঞ্ঞেন মহানাম, উপাসকেন সপ্পঞ্ঞো উপাসকো আবাধিকো দুক্খিতো বাল়্হগিলানো চতূহি অস্সাসনীযেহি ধম্মেহি অস্সাসেতব্বো – ‘অস্সাসতাযস্মা – অত্থাযস্মতো বুদ্ধে অৰেচ্চপ্পসাদো ইতিপি সো ভগৰা…পে… সত্থা দেৰমনুস্সানং বুদ্ধো ভগৰাতি. অস্সাসতাযস্মা – অত্থাযস্মতো ধম্মে…পে… সঙ্ঘে…পে… অরিযকন্তানি সীলানি অখণ্ডানি…পে… সমাধিসংৰত্তনিকানী’’’তি.
‘‘সপ্পঞ্ঞেন, মহানাম, উপাসকেন সপ্পঞ্ঞো উপাসকো আবাধিকো দুক্খিতো বাল়্হগিলানো ইমেহি চতূহি অস্সাসনীযেহি ধম্মেহি অস্সাসেত্ৰা এৰমস্স ৰচনীযো – ‘অত্থাযস্মতো মাতাপিতূসু অপেক্খা’তি? সো চে এৰং ৰদেয্য – ‘অত্থি মে মাতাপিতূসু অপেক্খা’তি, সো এৰমস্স ৰচনীযো – ‘আযস্মা খো মারিসো মরণধম্মো. সচে পাযস্মা মাতাপিতূসু অপেক্খং করিস্সতি, মরিস্সতেৰ; নো চে পাযস্মা মাতাপিতূসু অপেক্খং করিস্সতি, মরিস্সতেৰ. সাধাযস্মা, যা তে মাতাপিতূসু অপেক্খা তং পজহা’’’তি.
‘‘সো চে এৰং ৰদেয্য – ‘যা মে মাতাপিতূসু অপেক্খা সা পহীনা’তি, সো এৰমস্স ৰচনীযো – ‘অত্থি পনাযস্মতো পুত্তদারেসু অপেক্খা’তি? সো চে এৰং ৰদেয্য – ‘অত্থি মে পুত্তদারেসু অপেক্খা’তি, সো এৰমস্স ৰচনীযো – ‘আযস্মা খো মারিসো মরণধম্মো. সচে পাযস্মা পুত্তদারেসু অপেক্খং করিস্সতি, মরিস্সতেৰ; নো চে পাযস্মা পুত্তদারেসু অপেক্খং করিস্সতি, মরিস্সতেৰ. সাধাযস্মা, যা তে পুত্তদারেসু অপেক্খা তং পজহা’’’তি.
‘‘সো চে এৰং ৰদেয্য – ‘যা মে পুত্তদারেসু অপেক্খা সা পহীনা’তি, সো এৰমস্স ৰচনীযো – ‘অত্থি পনাযস্মতো মানুসকেসু পঞ্চসু কামগুণেসু অপেক্খা’তি? সো চে এৰং ৰদেয্য – ‘অত্থি মে মানুসকেসু পঞ্চসু কামগুণেসু অপেক্খা’তি, সো এৰমস্স ৰচনীযো – ‘মানুসকেহি খো, আৰুসো, কামেহি দিব্বা কামা অভিক্কন্ততরা চ পণীততরা চ. সাধাযস্মা, মানুসকেহি কামেহি চিত্তং ৰুট্ঠাপেত্ৰা চাতুমহারাজিকেসু [চাতুম্মহারাজিকেসু (সী. স্যা. কং. পী.)] দেৰেসু চিত্তং অধিমোচেহী’’’তি.
‘‘সো চে এৰং ৰদেয্য – ‘মানুসকেহি মে কামেহি চিত্তং ৰুট্ঠিতং, চাতুমহারাজিকেসু দেৰেসু চিত্তং অধিমোচিত’ন্তি, সো এৰমস্স ৰচনীযো – ‘চাতুমহারাজিকেহি খো, আৰুসো, দেৰেহি তাৰতিংসা দেৰা অভিক্কন্ততরা চ পণীততরা চ. সাধাযস্মা, চাতুমহারাজিকেহি দেৰেহি চিত্তং ৰুট্ঠাপেত্ৰা তাৰতিংসেসু দেৰেসু চিত্তং অধিমোচেহী’’’তি.
‘‘সো চে এৰং ৰদেয্য – ‘চাতুমহারাজিকেহি মে দেৰেহি চিত্তং ৰুট্ঠিতং, তাৰতিংসেসু দেৰেসু চিত্তং অধিমোচিত’ন্তি, সো এৰমস্স ৰচনীযো – ‘তাৰতিংসেহি খো, আৰুসো, দেৰেহি যামা দেৰা…পে… তুসিতা দেৰা…পে… নিম্মানরতী দেৰা…পে… পরনিম্মিতৰসৰত্তী দেৰা…পে… পরনিম্মিতৰসৰত্তীহি খো, আৰুসো, দেৰেহি ব্রহ্মলোকো অভিক্কন্ততরো চ পণীততরো চ. সাধাযস্মা, পরনিম্মিতৰসৰত্তীহি দেৰেহি চিত্তং ৰুট্ঠাপেত্ৰা ব্রহ্মলোকে চিত্তং অধিমোচেহী’তি. সো চে এৰং ৰদেয্য – ‘পরনিম্মিতৰসৰত্তীহি মে দেৰেহি চিত্তং ৰুট্ঠিতং, ব্রহ্মলোকে চিত্তং অধিমোচিত’ন্তি, সো এৰমস্স ৰচনীযো – ‘ব্রহ্মলোকোপি খো, আৰুসো, অনিচ্চো অদ্ধুৰো সক্কাযপরিযাপন্নো. সাধাযস্মা, ব্রহ্মলোকা চিত্তং ৰুট্ঠাপেত্ৰা সক্কাযনিরোধে চিত্তং উপসংহরাহী’’’তি.
‘‘সো চে এৰং ৰদেয্য – ‘ব্রহ্মলোকা মে চিত্তং ৰুট্ঠিতং, সক্কাযনিরোধে চিত্তং উপসংহরামী’তি; এৰং ৰিমুত্তচিত্তস্স খো, মহানাম, উপাসকস্স আসৰা [ৰস্সসত (সী. স্যা.)] ৰিমুত্তচিত্তেন ভিক্খুনা ন কিঞ্চি নানাকরণং ৰদামি, যদিদং – ৰিমুত্তিযা ৰিমুত্ত’’ন্তি. চতুত্থং.