৯. ৰীণোপমসুত্তং

২৪৬. ‘‘যস্স কস্সচি, ভিক্খৰে, ভিক্খুস্স ৰা ভিক্খুনিযা ৰা চক্খুৰিঞ্ঞেয্যেসু রূপেসু উপ্পজ্জেয্য ছন্দো ৰা রাগো ৰা দোসো ৰা মোহো ৰা পটিঘং ৰাপি [পটিঘং ৰা (সী.)] চেতসো, ততো চিত্তং নিৰারেয্য. সভযো চেসো মগ্গো সপ্পটিভযো চ সকণ্টকো চ সগহনো চ উম্মগ্গো চ কুম্মগ্গো চ দুহিতিকো চ. অসপ্পুরিসসেৰিতো চেসো মগ্গো, ন চেসো মগ্গো সপ্পুরিসেহি সেৰিতো. ন ত্ৰং এতং অরহসীতি. ততো চিত্তং নিৰারযে চক্খুৰিঞ্ঞেয্যেহি রূপেহি…পে… যস্স কস্সচি, ভিক্খৰে, ভিক্খুস্স ৰা ভিক্খুনিযা ৰা জিৰ্হাৰিঞ্ঞেয্যেসু রসেসু…পে… মনোৰিঞ্ঞেয্যেসু ধম্মেসু উপ্পজ্জেয্য ছন্দো ৰা রাগো ৰা দোসো ৰা মোহো ৰা পটিঘং ৰাপি চেতসো ততো চিত্তং নিৰারেয্য. সভযো চেসো মগ্গো সপ্পটিভযো চ সকণ্টকো চ সগহনো চ উম্মগ্গো চ কুম্মগ্গো চ দুহিতিকো চ. অসপ্পুরিসসেৰিতো চেসো মগ্গো, ন চেসো মগ্গো সপ্পুরিসেহি সেৰিতো. ন ত্ৰং এতং অরহসীতি. ততো চিত্তং নিৰারযে মনোৰিঞ্ঞেয্যেহি ধম্মেহি.

‘‘সেয্যথাপি, ভিক্খৰে, কিট্ঠং সম্পন্নং. কিট্ঠারক্খো [কিট্ঠারক্খকো (সী.)] চ পমত্তো, গোণো চ কিট্ঠাদো অদুং কিট্ঠং ওতরিত্ৰা যাৰদত্থং মদং আপজ্জেয্য পমাদং আপজ্জেয্য; এৰমেৰ খো, ভিক্খৰে, অস্সুতৰা পুথুজ্জনো ছসু ফস্সাযতনেসু অসংৰুতকারী পঞ্চসু কামগুণেসু যাৰদত্থং মদং আপজ্জতি পমাদং আপজ্জতি.

‘‘সেয্যথাপি, ভিক্খৰে, কিট্ঠং সম্পন্নং কিট্ঠারক্খো চ অপ্পমত্তো গোণো চ কিট্ঠাদো অদুং কিট্ঠং ওতরেয্য. তমেনং কিট্ঠারক্খো নাসাযং সুগ্গহিতং গণ্হেয্য. নাসাযং সুগ্গহিতং গহেত্ৰা উপরিঘটাযং সুনিগ্গহিতং নিগ্গণ্হেয্য. উপরিঘটাযং সুনিগ্গহিতং নিগ্গহেত্ৰা দণ্ডেন সুতাল়িতং তাল়েয্য. দণ্ডেন সুতাল়িতং তাল়েত্ৰা ওসজ্জেয্য. দুতিযম্পি খো, ভিক্খৰে …পে… ততিযম্পি খো, ভিক্খৰে, গোণো কিট্ঠাদো অদুং কিট্ঠং ওতরেয্য. তমেনং কিট্ঠারক্খো নাসাযং সুগ্গহিতং গণ্হেয্য. নাসাযং সুগ্গহিতং গহেত্ৰা উপরিঘটাযং সুনিগ্গহিতং নিগ্গণ্হেয্য. উপরিঘটাযং সুনিগ্গহিতং নিগ্গহেত্ৰা দণ্ডেন সুতাল়িতং তাল়েয্য. দণ্ডেন সুতাল়িতং তাল়েত্ৰা ওসজ্জেয্য. এৰঞ্হি সো, ভিক্খৰে, গোণো কিট্ঠাদো গামগতো ৰা অরঞ্ঞগতো ৰা, ঠানবহুলো ৰা অস্স নিসজ্জবহুলো ৰা ন তং কিট্ঠং পুন ওতরেয্য – তমেৰ পুরিমং দণ্ডসম্ফস্সং সমনুস্সরন্তো. এৰমেৰ খো, ভিক্খৰে, যতো খো ভিক্খুনো ছসু ফস্সাযতনেসু চিত্তং উদুজিতং হোতি সুদুজিতং, অজ্ঝত্তমেৰ সন্তিট্ঠতি, সন্নিসীদতি, একোদি হোতি, সমাধিযতি.

‘‘সেয্যথাপি, ভিক্খৰে, রঞ্ঞো ৰা রাজমহামত্তস্স ৰা ৰীণায সদ্দো অস্সুতপুব্বো অস্স. সো ৰীণাসদ্দং সুণেয্য. সো এৰং ৰদেয্য – ‘অম্ভো, কস্স [কিস্স (সী. পী.)] নু খো এসো সদ্দো এৰংরজনীযো এৰংকমনীযো এৰংমদনীযো এৰংমুচ্ছনীযো এৰংবন্ধনীযো’তি? তমেনং এৰং ৰদেয্যুং – ‘এসা, খো, ভন্তে, ৰীণা নাম, যস্সা এসো সদ্দো এৰংরজনীযো এৰংকমনীযো এৰংমদনীযো এৰংমুচ্ছনীযো এৰংবন্ধনীযো’তি. সো এৰং ৰদেয্য – ‘গচ্ছথ মে, ভো, তং ৰীণং আহরথা’তি. তস্স তং ৰীণং আহরেয্যুং. তমেনং এৰং ৰদেয্যুং – ‘অযং খো সা, ভন্তে, ৰীণা যস্সা এসো সদ্দো এৰংরজনীযো এৰংকমনীযো এৰংমদনীযো এৰংমুচ্ছনীযো এৰংবন্ধনীযো’তি. সো এৰং ৰদেয্য – ‘অলং মে, ভো, তায ৰীণায, তমেৰ মে সদ্দং আহরথা’তি. তমেনং এৰং ৰদেয্যুং – ‘অযং খো, ভন্তে, ৰীণা নাম অনেকসম্ভারা মহাসম্ভারা. অনেকেহি সম্ভারেহি সমারদ্ধা ৰদতি, সেয্যথিদং – দোণিঞ্চ পটিচ্চ চম্মঞ্চ পটিচ্চ দণ্ডঞ্চ পটিচ্চ উপধারণে চ পটিচ্চ তন্তিযো চ পটিচ্চ কোণঞ্চ পটিচ্চ পুরিসস্স চ তজ্জং ৰাযামং পটিচ্চ এৰাযং, ভন্তে, ৰীণা নাম অনেকসম্ভারা মহাসম্ভারা. অনেকেহি সম্ভারেহি সমারদ্ধা ৰদতী’তি. সো তং ৰীণং দসধা ৰা সতধা ৰা ফালেয্য, দসধা ৰা সতধা ৰা তং ফালেত্ৰা সকলিকং সকলিকং করেয্য. সকলিকং সকলিকং করিত্ৰা অগ্গিনা ডহেয্য, অগ্গিনা ডহিত্ৰা মসিং করেয্য. মসিং করিত্ৰা মহাৰাতে ৰা ওফুনেয্য [ওপুনেয্য (সী. পী.), ওফুণেয্য (?)], নদিযা ৰা সীঘসোতায পৰাহেয্য. সো এৰং ৰদেয্য – ‘অসতী কিরাযং, ভো, ৰীণা নাম, যথেৰং যং [যথেৰাযং (সী.), যথেৰযং (পী.)] কিঞ্চি ৰীণা নাম এত্থ চ পনাযং জনো [এত্থ পনাযং জনো (স্যা. কং.), এত্থ চ মহাজনো (পী. ক.)] অতিৰেলং পমত্তো পলল়িতো’তি. এৰমেৰ খো, ভিক্খৰে, ভিক্খু রূপং সমন্ৰেসতি [সমন্নেসতি (সী. স্যা. কং.), সমনেসতি (পী.)] যাৰতা রূপস্স গতি, ৰেদনং সমন্ৰেসতি যাৰতা ৰেদনায গতি, সঞ্ঞং সমন্ৰেসতি যাৰতা সঞ্ঞায গতি, সঙ্খারে সমন্ৰেসতি যাৰতা সঙ্খারানং গতি, ৰিঞ্ঞাণং সমন্ৰেসতি যাৰতা ৰিঞ্ঞাণস্স গতি. তস্স রূপং সমন্ৰেসতো যাৰতা রূপস্স গতি, ৰেদনং সমন্ৰেসতো…পে… সঞ্ঞং… সঙ্খারে… ৰিঞ্ঞাণং সমন্ৰেসতো যাৰতা ৰিঞ্ঞাণস্স গতি. যম্পিস্স তং হোতি অহন্তি ৰা মমন্তি ৰা অস্মীতি ৰা তম্পি তস্স ন হোতী’’তি. নৰমং.