৭. ভিক্খুসঙ্ঘপরিহরণপঞ্হো

৭. ‘‘ভন্তে নাগসেন, ভাসিতম্পেতং ভগৰতা ‘তথাগতস্স খো, আনন্দ, ন এৰং হোতি ‘‘অহং ভিক্খুসঙ্ঘং পরিহরিস্সামী’’’তি ৰা, ‘‘মমুদ্দেসিকো ভিক্খুসঙ্ঘো’’তি ৰা’তি. পুন চ মেত্তেয্যস্স ভগৰতো সভাৰগুণং পরিদীপযমানেন ভগৰতা এৰং ভণিতং ‘‘সো অনেকসহস্সং ভিক্খুসঙ্ঘং পরিহরিস্সতি, সেয্যথাপি অহং এতরহি অনেকসতং ভিক্খুসঙ্ঘং পরিহরামী’’তি. যদি, ভন্তে নাগসেন, ভগৰতা ভণিতং ‘তথাগতস্স খো, আনন্দ, ন এৰং হোতি ‘‘অহং ভিক্খুসঙ্ঘং পরিহরিস্সামী’’তি ৰা, ‘‘মমুদ্দেসিকো ভিক্খুসঙ্ঘো’’তি ৰা’তি, তেন হি অনেকসতং ভিক্খুসঙ্ঘং পরিহরামীতি যং ৰচনং, তং মিচ্ছা. যদি তথাগতেন ভণিতং ‘সো অনেকসহস্সং ভিক্খুসঙ্ঘং পরিহরিস্সতি, সেয্যথাপি অহং এতরহি অনেকসতং ভিক্খুসঙ্ঘং পরিহরামী’তি, তেন হি তথাগতস্স খো, আনন্দ, ন এৰং হোতি ‘অহং ভিক্খুসঙ্ঘং পরিহরিস্সামী’তি ৰা, ‘মমুদ্দেসিকো ভিক্খুসঙ্ঘো’তি ৰাতি তম্পি ৰচনং মিচ্ছা, অযম্পি উভতো কোটিকো পঞ্হো তৰানুপ্পত্তো, সো তযা নিব্বাহিতব্বো’’তি.

‘‘ভাসিতম্পেতং, মহারাজ, ভগৰতা ‘তথাগতস্স খো, আনন্দ, ন এৰং হোতি ‘‘অহং ভিক্খুসঙ্ঘং পরিহরিস্সামী’’তি ৰা, ‘‘মমুদ্দেসিকো ভিক্খুসঙ্ঘো’’তি ৰা’তি. পুন চ মেত্তেয্যস্সাপি ভগৰতো সভাৰগুণং পরিদীপযমানেন ভগৰতা ভণিতং ‘সো অনেকসহস্সং ভিক্খুসঙ্ঘং পরিহরিস্সতি, সেয্যথাপি অহং এতরহি অনেকসতং ভিক্খুসঙ্ঘং পরিহরামী’তি. এতস্মিঞ্চ, মহারাজ, পঞ্হে একো অত্থো সাৰসেসো, একো অত্থো নিরৰসেসো. ন, মহারাজ, তথাগতো পরিসায অনুগামিকো, পরিসা পন তথাগতস্স অনুগামিকা. সম্মুতি, মহারাজ, এসা ‘অহ’ন্তি ‘মমা’তি, ন পরমত্থো এসো, ৰিগতং, মহারাজ, তথাগতস্স পেমং, ৰিগতো সিনেহো, ‘ময্হ’ন্তিপি তথাগতস্স গহণং নত্থি, উপাদায পন অৰস্সযো হোতি.

‘‘যথা, মহারাজ, পথৰী ভূমট্ঠানং সত্তানং পতিট্ঠা হোতি উপস্সযং, পথৰিট্ঠা চেতে সত্তা, ন চ মহাপথৰিযা ‘ময্হেতে’তি অপেক্খা হোতি, এৰমেৰ খো, মহারাজ, তথাগতো সব্বসত্তানং পতিট্ঠা হোতি উপস্সযং, তথাগতট্ঠা [তথাগতপতিট্ঠা এৰ (সী.)] চেতে সত্তা, ন চ তথাগতস্স ‘ময্হেতে’তি অপেক্খা হোতি. যথা ৰা পন, মহারাজ, মহতিমহামেঘো অভিৰস্সন্তো তিণরুক্খপসুমনুস্সানং ৰুড্ঢিং দেতি সন্ততিং অনুপালেতি. ৰুট্ঠূপজীৰিনো চেতে সত্তা সব্বে, ন চ মহামেঘস্স ‘ময্হেতে’তি অপেক্খা হোতি. এৰমেৰ খো, মহারাজ, তথাগতো সব্বসত্তানং কুসলধম্মে জনেতি অনুপালেতি, সত্থূপজীৰিনো চেতে সত্তা সব্বে, ন চ তথাগতস্স ‘ময্হেতে’তি অপেক্খা হোতি. তং কিস্স হেতু? অত্তানুদিট্ঠিযা পহীনত্তা’’তি.

‘‘সাধু, ভন্তে নাগসেন, সুনিব্বেঠিতো পঞ্হো বহুৰিধেহি কারণেহি, গম্ভীরো উত্তানীকতো, গণ্ঠি ভিন্নো, গহনং অগহনং কতং, অন্ধকারো আলোকো কতো, ভগ্গা পরৰাদা, জিনপুত্তানং চক্খুং উপ্পাদিত’’ন্তি.

ভিক্খুসঙ্ঘপরিহরণপঞ্হো সত্তমো.