৬. অঙ্গুলিমালসুত্তৰণ্ণনা

৩৪৭. এৰং মে সুতন্তি অঙ্গুলিমালসুত্তং. তত্থ অঙ্গুলীনং মালং ধারেতীতি কস্মা ধারেতি? আচরিযৰচনেন. তত্রাযং অনুপুব্বিকথা –

অযং কির কোসলরঞ্ঞো পুরোহিতস্স মন্তাণিযা নাম ব্রাহ্মণিযা কুচ্ছিস্মিং পটিসন্ধিং অগ্গহেসি. ব্রাহ্মণিযা রত্তিভাগে গব্ভৰুট্ঠানং অহোসি. তস্স মাতুকুচ্ছিতো নিক্খমনকালে সকলনগরে আৰুধানি পজ্জলিংসু, রঞ্ঞো মঙ্গলসকুন্তোপি সিরিসযনে ঠপিতা অসিলট্ঠিপি পজ্জলি. ব্রাহ্মণো নিক্খমিত্ৰা নক্খত্তং ওলোকেন্তো চোরনক্খত্তেন জাতোতি রঞ্ঞো সন্তিকং গন্ত্ৰা সুখসেয্যভাৰং পুচ্ছি.

রাজা ‘‘কুতো, মে আচরিয, সুখসেয্যা? ময্হং মঙ্গলাৰুধং পজ্জলি, রজ্জস্স ৰা জীৰিতস্স ৰা অন্তরাযো ভৰিস্সতি মঞ্ঞে’’তি. মা ভাযি, মহারাজ, ময্হং ঘরে কুমারো জাতো, তস্সানুভাৰেন ন কেৰলং তুয্হং নিৰেসনে, সকলনগরেপি আৰুধানি পজ্জলিতানীতি. কিং ভৰিস্সতি আচরিযাতি? চোরো ভৰিস্সতি মহারাজাতি. কিং একচোরকো, উদাহু রজ্জদূসকো চোরোতি? একচোরকো দেৰাতি. এৰং ৰত্ৰা চ পন রঞ্ঞো মনং গণ্হিতুকামো আহ – ‘‘মারেথ নং দেৰা’’তি. একচোরকো সমানো কিং করিস্সতি? করীসসহস্সখেত্তে একসালিসীসং ৰিয হোতি, পটিজগ্গথ নন্তি. তস্স নামগ্গহণং গণ্হন্তা সযনে ঠপিতমঙ্গলঅসিলট্ঠি, ছদনে ঠপিতা সরা, কপ্পাসপিচুম্হি ঠপিতং তালৰণ্টকরণসত্থকন্তি এতে পজ্জলন্তা কিঞ্চি ন হিংসিংসু, তস্মা অহিংসকোতি নামং অকংসু. তং সিপ্পুগ্গহণকালে তক্কসীলং পেসযিংসু.

সো ধম্মন্তেৰাসিকো হুত্ৰা সিপ্পং পট্ঠপেসি. ৰত্তসম্পন্নো কিংকারপটিস্সাৰী মনাপচারী পিযৰাদী অহোসি. সেসঅন্তেৰাসিকা বাহিরকা অহেসুং. তে – ‘‘অহিংসকমাণৰকস্স আগতকালতো পট্ঠায মযং ন পঞ্ঞাযাম, কথং নং ভিন্দেয্যামা’’তি? নিসীদিত্ৰা মন্তযন্তা – ‘‘সব্বেহি অতিরেকপঞ্ঞত্তা দুপ্পঞ্ঞোতি. ন সক্কা ৰত্তুং, ৰত্তসম্পন্নত্তা দুব্বত্তোতি. ন সক্কা ৰত্তুং, জাতিসম্পন্নত্তা দুজ্জাতোতি ন সক্কা ৰত্তুং, কিন্তি করিস্সামা’’তি? ততো একং খরমন্তং মন্তযিংসু ‘‘আচরিযস্স অন্তরং কত্ৰা নং ভিন্দিস্সামা’’তি তযো রাসী হুত্ৰা পঠমং একচ্চে আচরিযং উপসঙ্কমিত্ৰা ৰন্দিত্ৰা অট্ঠংসু. কিং তাতাতি? ইমস্মিং গেহে একা কথা সুয্যতীতি. কিং তাতাতি? অহিংসকমাণৰো তুম্হাকং অন্তরে দুব্ভতীতি মঞ্ঞামাতি. আচরিযো সন্তজ্জেত্ৰা – ‘‘গচ্ছথ ৰসলা, মা মে পুত্তং ময্হং অন্তরে পরিভিন্দথা’’তি নিট্ঠুভি. ততো ইতরে, অথ ইতরেহি তযোপি কোট্ঠাসা আগন্ত্ৰা তথেৰ ৰত্ৰা – ‘‘অম্হাকং অসদ্দহন্তা উপপরিক্খিত্ৰা জানাথা’’তি আহংসু.

আচরিযো সিনেহেন ৰদন্তে দিস্ৰা ‘‘অত্থি মঞ্ঞে সন্থৰো’’তি পরিভিজ্জিত্ৰা চিন্তেসি ‘‘ঘাতেমি ন’’ন্তি. ততো চিন্তেসি – ‘‘সচে ঘাতেস্সামি ‘দিসাপামোক্খো আচরিযো অত্তনো সন্তিকং সিপ্পুগ্গহণত্থং আগতে মাণৰকে দোসং উপ্পাদেত্ৰা জীৰিতা ৰোরোপেতী’তি. পুন কোচি সিপ্পুগ্গহণত্থং ন আগমিস্সতি, এৰং মে লাভো পরিহাযিস্সতি, অথ নং সিপ্পস্স পরিযোসানুপচারোতি ৰত্ৰা জঙ্ঘসহস্সং ঘাতেহীতি ৰক্খামি. অৰস্সং এত্থ একো উট্ঠায তং ঘাতেস্সতী’’তি.

অথ নং আহ – ‘‘এহি তাত জঙ্ঘসহস্সং ঘাতেহি, এৰং তে সিপ্পস্স উপচারো কতো ভৰিস্সতী’’তি. মযং অহিংসককুলে জাতা, ন সক্কা আচরিযাতি. অলদ্ধুপচারং সিপ্পং ফলং ন দেতি তাতাতি. সো পঞ্চাৰুধং গহেত্ৰা আচরিযং ৰন্দিত্ৰা অটৰিং পৰিট্ঠো. অটৰিং পৰিসনট্ঠানেপি অটৰিমজ্ঝেপি অটৰিতো নিক্খমনট্ঠানেপি ঠত্ৰা মনুস্সে ঘাতেতি. ৰত্থং ৰা ৰেঠনং ৰা ন গণ্হাতি. একো দ্ৰেতি গণিতমত্তমেৰ করোন্তো গচ্ছতি, গণনম্পি ন উগ্গণ্হাতি. পকতিযাপি পঞ্ঞৰা এস, পাণাতিপাতিনো পন চিত্তং ন পতিট্ঠাতি, তস্মা অনুক্কমেন গণনম্পি ন সল্লক্খেসি, একেকং অঙ্গুলিং ছিন্দিত্ৰা ঠপেতি. ঠপিতট্ঠানে অঙ্গুলিযো ৰিনস্সন্তি, ততো ৰিজ্ঝিত্ৰা অঙ্গুলীনং মালং কত্ৰা ধারেসি, তেনেৰ চস্স অঙ্গুলিমালোতি সঙ্খা উদপাদি. সো সব্বং অরঞ্ঞং নিস্সঞ্চারমকাসি, দারুআদীনং অত্থায অরঞ্ঞং গন্তুং সমত্থো নাম নত্থি.

রত্তিভাগে অন্তোগামম্পি আগন্ত্ৰা পাদেন পহরিত্ৰা দ্ৰারং উগ্ঘাতেতি. ততো সযিতেযেৰ মারেত্ৰা একো একোতি গহেত্ৰা গচ্ছতি. গামো ওসরিত্ৰা নিগমে অট্ঠাসি, নিগমো নগরে. মনুস্সা তিযোজনতো পট্ঠায ঘরানি পহায দারকে হত্থেসু গহেত্ৰা আগম্ম সাৰত্থিং পরিৰারেত্ৰা খন্ধাৰারং বন্ধিত্ৰা রাজঙ্গণে সন্নিপতিত্ৰা – ‘‘চোরো, তে দেৰ, ৰিজিতে অঙ্গুলিমালো নামা’’তিআদীনি ৰদন্তা কন্দন্তি. ভগ্গৰো ‘‘ময্হং পুত্তো ভৰিস্সতী’’তি ঞত্ৰা ব্রাহ্মণিং আহ – ভোতি অঙ্গুলিমালো নাম চোরো উপ্পন্নো, সো ন অঞ্ঞো, তৰ পুত্তো অহিংসককুমারো. ইদানি রাজা তং গণ্হিতুং নিক্খমিস্সতি, কিং কত্তব্বন্তি? গচ্ছ সামি, পুত্তং মে গহেত্ৰা এহীতি. নাহং ভদ্দে উস্সহামি, চতূসু হি জনেসু ৰিস্সাসো নাম নত্থি, চোরো মে পুরাণসহাযোতি অৰিস্সাসনীযো, সাখা মে পুরাণসন্থতাতি অৰিস্সাসনীযা, রাজা মং পূজেতীতি অৰিস্সাসনীযো, ইত্থী মে ৰসং গতাতি অৰিস্সাসনীযাতি. মাতু হদযং পন মুদুকং হোতি. তস্মা অহং পন গন্ত্ৰা ময্হং পুত্তং আনেস্সামীতি নিক্খন্তা.

তংদিৰসঞ্চ ভগৰা পচ্চূসসমযে লোকং ৰোলোকেন্তো অঙ্গুলিমালং দিস্ৰা – ‘‘মযি গতে এতস্স সোত্থি ভৰিস্সতি. অগামকে অরঞ্ঞে ঠিতো চতুপ্পদিকং গাথং সুত্ৰা মম সন্তিকে পব্বজিত্ৰা ছ অভিঞ্ঞা সচ্ছিকরিস্সতি. সচে ন গমিস্সামি, মাতরি অপরজ্ঝিত্ৰা অনুদ্ধরণীযো ভৰিস্সতি, করিস্সামিস্স সঙ্গহ’’ন্তি পুব্বণ্হসমযং নিৰাসেত্ৰা পিণ্ডায পৰিসিত্ৰা কতভত্তকিচ্চো তং সঙ্গণ্হিতুকামো ৰিহারা নিক্খমি. এতমত্থং দস্সেতুং ‘‘অথ খো ভগৰা’’তিআদি ৰুত্তং.

৩৪৮. সঙ্করিত্ৰা সঙ্করিত্ৰাতি সঙ্কেতং কত্ৰা ৰগ্গৰগ্গা হুত্ৰা. হত্থত্থং গচ্ছন্তীতি হত্থে অত্থং ৰিনাসং গচ্ছন্তি. কিং পন তে ভগৰন্তং সঞ্জানিত্ৰা এৰং ৰদন্তি অসঞ্জানিত্ৰাতি? অসঞ্জানিত্ৰা. অঞ্ঞাতকৰেসেন হি ভগৰা এককোৰ অগমাসি. চোরোপি তস্মিং সমযে দীঘরত্তং দুব্ভোজনেন চ দুক্খসেয্যায চ উক্কণ্ঠিতো হোতি. কিত্তকা পনানেন মনুস্সা মারিতাতি? একেনূনসহস্সং. সো পন ইদানি একং লভিত্ৰা সহস্সং পূরেস্সতীতি সঞ্ঞী হুত্ৰা যমেৰ পঠমং পস্সামি, তং ঘাতেত্ৰা গণনং পূরেত্ৰা সিপ্পস্স উপচারং কত্ৰা কেসমস্সুং ওহারেত্ৰা ন্হাযিত্ৰা ৰত্থানি পরিৰত্তেত্ৰা মাতাপিতরো পস্সিস্সামীতি অটৰিমজ্ঝতো অটৰিমুখং আগন্ত্ৰা একমন্তং ঠিতোৰ ভগৰন্তং অদ্দস. এতমত্থং দস্সেতুং ‘‘অদ্দসা খো’’তিআদি ৰুত্তং.

ইদ্ধাভিসঙ্খারং অভিসঙ্খাসীতি মহাপথৰিং উম্মিযো উট্ঠপেন্তো ৰিয সংহরিত্ৰা অপরভাগে অক্কমতি, ওরভাগে ৰলিযো নিক্খমন্তি, অঙ্গুলিমালো সরক্খেপমত্তং মুঞ্চিত্ৰা গচ্ছতি. ভগৰা পুরতো মহন্তং অঙ্গণং দস্সেত্ৰা সযং মজ্ঝে হোতি, চোরো অন্তে. সো ‘‘ইদানি নং পাপুণিত্ৰা গণ্হিস্সামী’’তি সব্বথামেন ধাৰতি. ভগৰা অঙ্গণস্স পারিমন্তে হোতি, চোরো মজ্ঝে. সো ‘‘এত্থ নং পাপুণিত্ৰা গণ্হিস্সামী’’তি ৰেগেন ধাৰতি. ভগৰা তস্স পুরতো মাতিকং ৰা থলং ৰা দস্সেতি, এতেনুপাযেন তীণি যোজনানি গহেত্ৰা অগমাসি. চোরো কিলমি, মুখে খেল়ো সুস্সি, কচ্ছেহি সেদা মুচ্চিংসু. অথস্স ‘‘অচ্ছরিযং ৰত ভো’’তি এতদহোসি. মিগম্পীতি মিগং কস্মা গণ্হাতি? ছাতসমযে আহারত্থং. সো কির একং গুম্বং ঘট্টেত্ৰা মিগে উট্ঠাপেতি. ততো চিত্তরুচিযং মিগং অনুবন্ধন্তো গণ্হিত্ৰা পচিত্ৰা খাদতি. পুচ্ছেয্যন্তি যেন কারণেনাযং গচ্ছন্তোৰ ঠিতো নাম, অহঞ্চ ঠিতোৰ অট্ঠিতো নাম, যংনূনাহং ইমং সমণং তং কারণং পুচ্ছেয্যন্তি অত্থো.

৩৪৯. নিধাযাতি যো ৰিহিংসনত্থং ভূতেসু দণ্ডো পৰত্তযিতব্বো সিযা, তং নিধায অপনেত্ৰা মেত্তায খন্তিযা পটিসঙ্খায অৰিহিংসায সারণীযধম্মেসু চ ঠিতো অহন্তি অত্থো. তুৰমট্ঠিতোসীতি পাণেসু অসঞ্ঞতত্তা এত্তকানি পাণসহস্সানি ঘাতেন্তস্স তৰ মেত্তা ৰা খন্তি ৰা পটিসঙ্খা ৰা অৰিহিংসা ৰা সারণীযধম্মো ৰা নত্থি, তস্মা তুৰং অট্ঠিতোসি, ইদানি ইরিযাপথেন ঠিতোপি নিরযে ধাৰিস্সসি, তিরচ্ছানযোনিযং পেত্তিৰিসযে অসুরকাযে ৰা ধাৰিস্সসীতি ৰুত্তং হোতি.

ততো চোরো – ‘‘মহা অযং সীহনাদো, মহন্তং গজ্জিতং, ন ইদং অঞ্ঞস্স ভৰিস্সতি, মহামাযায পুত্তস্স সিদ্ধত্থস্স সমণরঞ্ঞো এতং গজ্জিতং, দিট্ঠো ৰতম্হি মঞ্ঞে তিখিণচক্খুনা সম্মাসম্বুদ্ধেন, সঙ্গহকরণত্থং মে ভগৰা আগতো’’তি চিন্তেত্ৰা চিরস্সং ৰত মেতিআদিমাহ. তত্থ মহিতোতি দেৰমনুস্সাদীহি চতুপচ্চযপূজায পূজিতো. পচ্চুপাদীতি চিরস্সং কালস্স অচ্চযেন ময্হং সঙ্গহত্থায ইমং মহাৰনং পটিপজ্জি. পহায পাপন্তি পজহিত্ৰা পাপং.

ইত্ৰেৰাতি এৰং ৰত্ৰাযেৰ. আৰুধন্তি পঞ্চাৰুধং. সোব্ভেতি সমন্ততো ছিন্নে. পপাতেতি একতো ছিন্নে. নরকেতি ফলিতট্ঠানে. ইধ পন তীহিপি ইমেহি পদেহি অরঞ্ঞমেৰ ৰুত্তং. অকিরীতি খিপি ছড্ডেসি.

তমেহি ভিক্খূতি তদা অৰোচাতি ভগৰতো ইমং পব্বাজেন্তো কুহিং সত্থকং লভিস্সামি, কুহিং পত্তচীৰরন্তি পরিযেসনকিচ্চং নত্থি, কম্মং পন ওলোকেসি. অথস্স পুব্বে সীলৰন্তানং অট্ঠপরিক্খারভণ্ডকস্স দিন্নভাৰং ঞত্ৰা দক্খিণহত্থং পসারেত্ৰা – ‘‘এহি ভিক্খু স্ৰাক্খাতো ধম্মো, চর ব্রহ্মচরিযং সম্মা দুক্খস্স অন্তকিরিযাযা’’তি আহ. সো সহ ৰচনেনেৰ ইদ্ধিমযপত্তচীৰরং পটিলভি. তাৰদেৰস্স গিহিলিঙ্গং অন্তরধাযি, সমণলিঙ্গং পাতুরহোসি.

‘‘তিচীৰরঞ্চ পত্তো চ, ৰাসি সূচি চ বন্ধনং;

পরিস্সাৰনেন অট্ঠেতে, যুত্তযোগস্স ভিক্খুনো’’তি. –

এৰং ৰুত্তা অট্ঠ পরিক্খারা সরীরপটিবদ্ধাৰ হুত্ৰা নিব্বত্তিংসু. এসেৰ তস্স অহু ভিক্খুভাৰোতি এস এহিভিক্খুভাৰো তস্স উপসম্পন্নভিক্খুভাৰো অহোসি, ন হি এহিভিক্খূনং ৰিসুং উপসম্পদা নাম অত্থি.

৩৫০. পচ্ছাসমণেনাতি ভণ্ডগ্গাহকেন পচ্ছাসমণেন, তেনেৰ অত্তনো পত্তচীৰরং গাহাপেত্ৰা তং পচ্ছাসমণং কত্ৰা গতোতি অত্থো. মাতাপিস্স অট্ঠউসভমত্তেন ঠানেন অন্তরিতা, – ‘‘তাত, অহিংসক কত্থ ঠিতোসি, কত্থ নিসিন্নোসি, কুহিং গতোসি? মযা সদ্ধিং ন কথেসি তাতা’’তি ৰদন্তী আহিণ্ডিত্ৰা অপস্সমানা এত্তোৰ গতা.

পঞ্চমত্তেহি অস্সসতেহীতি সচে চোরস্স পরাজযো ভৰিস্সতি, অনুবন্ধিত্ৰা নং গণ্হিস্সামি. সচে ময্হং পরাজযো ভৰিস্সতি, ৰেগেন পলাযিস্সামীতি সল্লহুকেন বলেন নিক্খমি. যেন আরামোতি কস্মা আরামং অগমাসি? সো কির চোরস্স ভাযতি, চিত্তেন গন্তুকামো ন গচ্ছতি, গরহাভযেন নিক্খমি. তেনস্স এতদহোসি – ‘‘সম্মাসম্বুদ্ধং ৰন্দিত্ৰা নিসীদিস্সামি, সো পুচ্ছিস্সতি ‘কস্মা বলং গহেত্ৰা নিক্খন্তোসী’তি. অথাহং আরোচেস্সামি, ভগৰা হি মং ন কেৰলং সম্পরাযিকেনেৰ অত্থেন সঙ্গণ্হাতি, দিট্ঠধম্মিকেনপি সঙ্গণ্হাতিযেৰ. সো সচে ময্হং জযো ভৰিস্সতি, অধিৰাসেস্সতি. সচে পরাজযো ভৰিস্সতি ‘কিং তে, মহারাজ, একং চোরং আরব্ভ গমনেনা’তি ৰক্খতি. ততো মং জনো এৰং সঞ্জানিস্সতি – ‘রাজা চোরং গহেতুং নিক্খন্তো, সম্মাসম্বুদ্ধেন পন নিৰত্তিতো’তি’’ গরহমোক্খং সম্পস্সমানো অগমাসি.

কুতো পনস্সাতি কস্মা আহ? অপি নাম ভগৰা তস্স উপনিস্সযং ওলোকেত্ৰা তং আনেত্ৰা পব্বাজেয্যাতি ভগৰতো পরিগণ্হনত্থং আহ. রঞ্ঞোতি ন কেৰলং রঞ্ঞোযেৰ ভযং অহোসি, অৰসেসোপি মহাজনো ভীতো ফলকাৰুধানি ছড্ডেত্ৰা সম্মুখসম্মুখট্ঠানেৰ পলাযিত্ৰা নগরং পৰিসিত্ৰা দ্ৰারং পিধায অট্টালকে আরুয্হ ওলোকেন্তো অট্ঠাসি. এৰঞ্চ অৰোচ – ‘‘অঙ্গুলিমালো ‘রাজা ময্হং সন্তিকং আগচ্ছতী’তি ঞত্ৰা পঠমতরং আগন্ত্ৰা জেতৰনে নিসিন্নো, রাজা তেন গহিতো, মযং পন পলাযিত্ৰা মুত্তা’’তি. নত্থি তে ইতো ভযন্তি অযঞ্হি ইদানি কুন্থকিপিল্লিকং জীৰিতা ন ৰোরোপেতি, নত্থি তে ইমস্স সন্তিকা ভযন্তি অত্থো.

কথং গোত্তোতি? কস্মা পুচ্ছতি? পব্বজিতং দারুণকম্মেন উপ্পন্ননামং গহেত্ৰা ৰোহরিতুং ন যুত্তং, মাতাপিতূনং গোত্তৰসেন নং সমুদাচরিস্সামীতি মঞ্ঞমানো পুচ্ছি. পরিক্খারানন্তি এতেসং অত্থায অহং উস্সুক্কং করিস্সামীতি অত্থো. কথেন্তোযেৰ চ উদরে বদ্ধসাটকং মুঞ্চিত্ৰা থেরস্স পাদমূলে ঠপেসি.

৩৫১. আরঞ্ঞিকোতিআদীনি চত্তারি ধুতঙ্গানি পাল়িযং আগতানি. থেরেন পন তেরসপি সমাদিন্নানেৰ অহেসুং, তস্মা অলন্তি আহ. যঞ্হি মযং, ভন্তেতি কিং সন্ধায ৰদতি? ‘‘হত্থিম্পি ধাৰন্তং অনুবন্ধিত্ৰা গণ্হামী’’তি আগতট্ঠানে রঞ্ঞা পেসিতহত্থাদযো সো এৰং অগ্গহেসি. রাজাপি – ‘‘হত্থীহিযেৰ নং পরিক্খিপিত্ৰা গণ্হথ, অস্সেহেৰ, রথেহেৰা’’তি এৰং অনেকৰারং বহূ হত্থাদযো পেসেসি. এৰং গতেসু পন তেসু – ‘‘অহং অরে অঙ্গুলিমালো’’তি তস্মিং উট্ঠায সদ্দং করোন্তে একোপি আৰুধং পরিৰত্তেতুং নাসক্খি, সব্বেৰ কোট্টেত্ৰা মারেসি. হত্থী অরঞ্ঞহত্থী, অস্সা অরঞ্ঞঅস্সা, রথাপি তত্থেৰ ভিজ্জন্তীতি ইদং সন্ধায রাজা এৰং ৰদতি.

পিণ্ডায পাৰিসীতি ন ইদং পঠমং পাৰিসি. ইত্থিদস্সনদিৰসং সন্ধায পনেতং ৰুত্তং. দেৰসিকম্পি পনেস পৰিসতেৰ, মনুস্সা চ নং দিস্ৰা উত্তসন্তিপি পলাযন্তিপি দ্ৰারম্পি থকেন্তি, একচ্চে অঙ্গুলিমালোতি সুত্ৰাৰ পলাযিত্ৰা অরঞ্ঞং ৰা পৰিসন্তি, ঘরং ৰা পৰিসিত্ৰা দ্ৰারং থকেন্তি. পলাযিতুং অসক্কোন্তা পিট্ঠিং দত্ৰা তিট্ঠন্তি. থেরো উল়ুঙ্গযাগুম্পি কটচ্ছুভিক্খম্পি ন লভতি, পিণ্ডপাতেন কিলমতি. বহি অলভন্তো নগরং সব্বসাধারণন্তি নগরং পৰিসতি. যেন দ্ৰারেন পৰিসতি, তত্থ অঙ্গুলিমালো আগতোতি কূটসহস্সানং ভিজ্জনকারণং হোতি. এতদহোসীতি কারুঞ্ঞপ্পত্তিযা অহোসি. একেন ঊনমনুস্সসহস্সং ঘাতেন্তস্স একদিৰসম্পি কারুঞ্ঞং নাহোসি, গব্ভমূল়্হায ইত্থিযা দস্সনমত্তেনেৰ কথং উপ্পন্নন্তি? পব্বজ্জাবলেন, পব্বজ্জাবলঞ্হি এতং.

তেন হীতি যস্মা তে কারুঞ্ঞং উপ্পন্নং, তস্মাতি অত্থো. অরিযায জাতিযাতি, অঙ্গুলিমাল, এতং ত্ৰং মা গণ্হি, নেসা তৰ জাতি. গিহিকালো এস, গিহী নাম পাণম্পি হনন্তি, অদিন্নাদানাদীনিপি করোন্তি. ইদানি পন তে অরিযা নাম জাতি. তস্মা ত্ৰং ‘‘যতো অহং, ভগিনি, জাতো’’তি সচে এৰং ৰত্তুং কুক্কুচ্চাযসি, তেন হি ‘‘অরিযায জাতিযা’’তি এৰং ৰিসেসেত্ৰা ৰদাহীতি উয্যোজেসি.

তং ইত্থিং এতদৰোচাতি ইত্থীনং গব্ভৰুট্ঠানট্ঠানং নাম ন সক্কা পুরিসেন উপসঙ্কমিতুং. থেরো কিং করোসীতি? অঙ্গুলিমালত্থেরো সচ্চকিরিযং কত্ৰা সোত্থিকরণত্থায আগতোতি আরোচাপেসি. ততো তে সাণিযা পরিক্খিপিত্ৰা থেরস্স বহিসাণিযং পীঠকং পঞ্ঞাপেসুং. থেরো তত্থ নিসীদিত্ৰা – ‘‘যতো অহং ভগিনি সব্বঞ্ঞুবুদ্ধস্স অরিযায জাতিযা জাতো’’তি সচ্চকিরিযং অকাসি, সহ সচ্চৰচনেনেৰ ধমকরণতো মুত্তউদকং ৰিয দারকো নিক্খমি. মাতাপুত্তানং সোত্থি অহোসি. ইমঞ্চ পন পরিত্তং ন কিঞ্চি পরিস্সযং ন মদ্দতি, মহাপরিত্তং নামেতন্তি ৰুত্তং. থেরেন নিসীদিত্ৰা সচ্চকিরিযকতট্ঠানে পীঠকং অকংসু. গব্ভমূল়্হং তিরচ্ছানগতিত্থিম্পি আনেত্ৰা তত্থ নিসজ্জাপেন্তি, তাৰদেৰ সুখেন গব্ভৰুট্ঠানং হোতি. যা দুব্বলা হোতি ন সক্কা আনেতুং, তস্সা পীঠকধোৰনউদকং নেত্ৰা সীসে সিঞ্চন্তি, তঙ্খণংযেৰ গব্ভৰুট্ঠানং হোতি, অঞ্ঞম্পি রোগং ৰূপসমেতি. যাৰ কপ্পা তিট্ঠনকপাটিহারিযং কিরেতং.

কিং পন ভগৰা থেরং ৰেজ্জকম্মং কারাপেসীতি? ন কারাপেসি. থেরঞ্হি দিস্ৰা মনুস্সা ভীতা পলাযন্তি. থেরো ভিক্খাহারেন কিলমতি, সমণধম্মং কাতুং ন সক্কোতি. তস্স অনুগ্গহেন সচ্চকিরিযং কারেসি. এৰং কিরস্স অহোসি – ‘‘ইদানি কির অঙ্গুলিমালত্থেরো মেত্তচিত্তং পটিলভিত্ৰা সচ্চকিরিযায মনুস্সানং সোত্থিভাৰং করোতীতি মনুস্সা থেরং উপসঙ্কমিতব্বং মঞ্ঞিস্সন্তি, ততো ভিক্খাহারেন অকিলমন্তো সমণধম্মং কাতুং সক্খিস্সতী’’তি অনুগ্গহেন সচ্চকিরিযং কারেসি. ন হি সচ্চকিরিযা ৰেজ্জকম্মং হোতি. থেরস্সাপি চ ‘‘সমণধম্মং করিস্সামী’’তি মূলকম্মট্ঠানং গহেত্ৰা রত্তিট্ঠানদিৰাট্ঠানে নিসিন্নস্স চিত্তং কম্মট্ঠানাভিমুখং ন গচ্ছতি, অটৰিযং ঠত্ৰা মনুস্সানং ঘাতিতট্ঠানমেৰ পাকটং হোতি. ‘‘দুগ্গতোম্হি, খুদ্দকপুত্তোম্হি, জীৰিতং মে দেহি সামীতি মরণভীতানং ৰচনাকারো চ হত্থপাদৰিকারো চ আপাথং আগচ্ছতি, সো ৰিপ্পটিসারী হুত্ৰা ততোৰ উট্ঠায গচ্ছতি, অথস্স ভগৰা তং জাতিং অব্বোহারিকং কত্ৰাৰাযং ৰিপস্সনং ৰড্ঢেত্ৰা অরহত্তং গণ্হিস্সতীতি অরিযায জাতিযা সচ্চকিরিযং কারেসি. একো ৰূপকট্ঠোতিআদি ৰত্থসুত্তে (ম. নি. ১.৮০) ৰিত্থারিতং.

৩৫২. অঞ্ঞেনপি লেড্ডু খিত্তোতি কাকসুনখসূকরাদীনং পটিক্কমাপনত্থায সমন্তা সরক্খেপমত্তে ঠানে যেন কেনচি দিসাভাগেন খিত্তো আগন্ত্ৰা থেরস্সেৰ কাযে পততি. কিত্তকে ঠানে এৰং হোতি? গণ্ঠিকং পটিমুঞ্চিত্ৰা পিণ্ডায চরিত্ৰা পটিনিৰত্তেত্ৰা যাৰ গণ্ঠিকপটিমুক্কট্ঠানং আগচ্ছতি, তাৰ হোতি. ভিন্নেন সীসেনাতি মহাচম্মং ছিন্দিত্ৰা যাৰ অট্ঠিমরিযাদা ভিন্নেন.

ব্রাহ্মণাতি খীণাসৰভাৰং সন্ধায আহ. যস্স খো ত্ৰং, ব্রাহ্মণ, কম্মস্স ৰিপাকেনাতি ইদং সভাগদিট্ঠধম্মৰেদনীযকম্মং সন্ধায ৰুত্তং. কম্মঞ্হি করিযমানমেৰ তযো কোট্ঠাসে পূরেতি. সত্তসু চিত্তেসু কুসলা ৰা অকুসলা ৰা পঠমজৰনচেতনা দিট্ঠধম্মৰেদনীযকম্মং নাম হোতি. তং ইমস্মিংযেৰ অত্তভাৰে ৰিপাকং দেতি. তথা অসক্কোন্তং অহোসিকম্মং, নাহোসি কম্মৰিপাকো, ন ভৰিস্সতি কম্মৰিপাকো, নত্থি কম্মৰিপাকোতি ইমস্স তিকস্স ৰসেন অহোসিকম্মং নাম হোতি. অত্থসাধিকা সত্তমজৰনচেতনা উপপজ্জৰেদনীযকম্মং নাম. তং অনন্তরে অত্তভাৰে ৰিপাকং দেতি. তথা অসক্কোন্তং ৰুত্তনযেনেৰ তং অহোসিকম্মং নাম হোতি. উভিন্নমন্তরে পঞ্চজৰনচেতনা অপরাপরিযৰেদনীযকম্মং নাম হোতি. তং অনাগতে যদা ওকাসং লভতি, তদা ৰিপাকং দেতি. সতি সংসারপ্পৰত্তিযা অহোসিকম্মং নাম ন হোতি. থেরস্স পন উপপজ্জৰেদনীযঞ্চ অপরাপরিযৰেদনীযঞ্চাতি ইমানি দ্ৰে কম্মানি কম্মক্খযকরেন অরহত্তমগ্গেন সমুগ্ঘাটিতানি, দিট্ঠধম্মৰেদনীযং অত্থি. তং অরহত্তপ্পত্তস্সাপি ৰিপাকং দেতিযেৰ. তং সন্ধায ভগৰা ‘‘যস্স খো ত্ৰ’’ন্তিআদিমাহ. তস্মা যস্স খোতি এত্থ যাদিসস্স খো ত্ৰং, ব্রাহ্মণ, কম্মস্স ৰিপাকেনাতি এৰং অত্থো ৰেদিতব্বো.

অব্ভা মুত্তোতি দেসনাসীসমত্তমেতং, অব্ভা মহিকা ধূমো রজো রাহূতি ইমেহি পন উপক্কিলেসেহি মুত্তো চন্দিমা ইধ অধিপ্পেতো. যথা হি এৰং নিরুপক্কিলেসো চন্দিমা লোকং পভাসেতি, এৰং পমাদকিলেসৰিমুত্তো অপ্পমত্তো ভিক্খু ইমং অত্তনো খন্ধাযতনধাতুলোকং পভাসেতি, ৰিহতকিলেসন্ধকারং করোতি.

কুসলেন পিধীযতীতি মগ্গকুসলেন পিধীযতি অপ্পটিসন্ধিকং করীযতি. যুঞ্জতি বুদ্ধসাসনেতি বুদ্ধসাসনে কাযেন ৰাচায মনসা চ যুত্তপ্পযুত্তো ৰিহরতি. ইমা তিস্সো থেরস্স উদানগাথা নাম.

দিসা হি মেতি ইদং কির থেরো অত্তনো পরিত্তাণাকারং করোন্তো আহ. তত্থ দিসা হি মেতি মম সপত্তা. যে মং এৰং উপৰদন্তি – ‘‘যথা মযং অঙ্গুলিমালেন মারিতানং ঞাতকানং ৰসেন দুক্খং ৰেদিযাম, এৰং অঙ্গুলিমালোপি ৰেদিযতূ’’তি, তে ময্হং দিসা চতুসচ্চধম্মকথং সুণন্তূতি অত্থো. যুঞ্জন্তূতি কাযৰাচামনেহি যুত্তপ্পযুত্তা ৰিহরন্তু. যে ধম্মমেৰাদপযন্তি সন্তোতি যে সন্তো সপ্পুরিসা ধম্মংযেৰ আদপেন্তি সমাদপেন্তি গণ্হাপেন্তি, তে মনুজা ময্হং সপত্তা ভজন্তু সেৰন্তু পযিরুপাসন্তূতি অত্থো.

অৰিরোধপ্পসংসীনন্তি অৰিরোধো ৰুচ্চতি মেত্তা, মেত্তাপসংসকানন্তি অত্থো. সুণন্তু ধম্মং কালেনাতি খণে খণে খন্তিমেত্তাপটিসঙ্খাসারণীযধম্মং সুণন্তু. তঞ্চ অনুৰিধীযন্তূতি তঞ্চ ধম্মং অনুকরোন্তু পূরেন্তু.

ন হি জাতু সো মমং হিংসেতি যো ময্হং দিসো, সো মং একংসেনেৰ ন হিংসেয্য. অঞ্ঞং ৰা পন কিঞ্চি নন্তি ন কেৰলং মং, অঞ্ঞম্পি পন কঞ্চি পুগ্গলং মা হিংসন্তু মা ৰিহেঠেন্তু. পপ্পুয্য পরমং সন্তিন্তি পরমং সন্তিভূতং নিব্বানং পাপুণিত্ৰা. রক্খেয্য তসথাৰরেতি তসা ৰুচ্চন্তি সতণ্হা, থাৰরা নিত্তণ্হা. ইদং ৰুত্তং হোতি – যো নিব্বানং পাপুণাতি, সো সব্বং তসথাৰরং রক্খিতুং সমত্থো হোতি. তস্মা ময্হম্পি দিসা নিব্বানং পাপুণন্তু, এৰং মং একংসেনেৰ ন হিংসিস্সন্তীতি. ইমা তিস্সো গাথা অত্তনো পরিত্তং কাতুং আহ.

ইদানি অত্তনোৰ পটিপত্তিং দীপেন্তো উদকঞ্হি নযন্তি নেত্তিকাতি আহ. তত্থ নেত্তিকাতি যে মাতিকং সোধেত্ৰা বন্ধিতব্বট্ঠানে বন্ধিত্ৰা উদকং নযন্তি. উসুকারাতি উসুকারকা. নমযন্তীতি তেলকঞ্জিকেন মক্খেত্ৰা কুক্কুল়ে তাপেত্ৰা উন্নতুন্নতট্ঠানে নমেন্তা উজুং করোন্তি. তেজনন্তি কণ্ডং. তঞ্হি ইস্সাসো তেজং করোতি, পরঞ্চ তজ্জেতি, তস্মা তেজনন্তি ৰুচ্চতি. অত্তানং দমযন্তীতি যথা নেত্তিকা উজুমগ্গেন উদকং নযন্তি, উসুকারা তেজনং, তচ্ছকা চ দারুং উজুং করোন্তি, এৰমেৰং পণ্ডিতা অত্তানং দমেন্তি উজুকং করোন্তি নিব্বিসেৰনং করোন্তি.

তাদিনাতি ইট্ঠানিট্ঠাদীসু নিব্বিকারেন – ‘‘পঞ্চহাকারেহি ভগৰা তাদী, ইট্ঠানিট্ঠে তাদী, ৰন্তাৰীতি তাদী, চত্তাৰীতি তাদী, তিণ্ণাৰীতি তাদী, তন্নিদ্দেসাতি তাদী’’তি (মহানি. ৩৮; ১৯২) এৰং তাদিলক্খণপ্পত্তেন সত্থারা. ভৰনেত্তীতি ভৰরজ্জু, তণ্হাযেতং নামং. তায হি গোণা ৰিয গীৰায রজ্জুযা, সত্তা হদযে বদ্ধা তং তং ভৰং নীযন্তি, তস্মা ভৰনেত্তীতি ৰুচ্চতি. ফুট্ঠো কম্মৰিপাকেনাতি মগ্গচেতনায ফুট্ঠো. যস্মা হি মগ্গচেতনায কম্মং পচ্চতি ৰিপচ্চতি ডয্হতি, পরিক্খযং গচ্ছতি, তস্মা সা কম্মৰিপাকোতি ৰুত্তা. তায হি ফুট্ঠত্তা এস অণণো নিক্কিলেসো জাতো, ন দুক্খৰেদনায অণণো. ভুঞ্জামীতি চেত্থ থেয্যপরিভোগো ইণপরিভোগো দাযজ্জপরিভোগো সামিপরিভোগোতি চত্তারো পরিভোগা ৰেদিতব্বা. তত্থ দুস্সীলস্স পরিভোগো থেয্যপরিভোগো নাম. সো হি চত্তারো পচ্চযে থেনেত্ৰা ভুঞ্জতি. ৰুত্তম্পি চেতং ‘‘থেয্যায ৰো, ভিক্খৰে, রট্ঠপিণ্ডো ভুত্তো’’তি (পারা. ১৯৫). সীলৰতো পন অপচ্চৰেক্খণপরিভোগো ইণপরিভোগো নাম. সত্তন্নং সেক্খানং পরিভোগো দাযজ্জপরিভোগো নাম. খীণাসৰস্স পরিভোগো সামিপরিভোগো নাম. ইধ কিলেসইণানং অভাৰং সন্ধায ‘‘অণণো’’তি ৰুত্তং. ‘‘অনিণো’’তিপি পাঠো. সামিপরিভোগং সন্ধায ‘‘ভুঞ্জামি ভোজন’’ন্তি ৰুত্তং.

কামরতিসন্থৰন্তি দুৰিধেসুপি কামেসু তণ্হারতিসন্থৰং মা অনুযুঞ্জথ মা করিত্থ. নযিদং দুম্মন্তিতং মমাতি যং মযা সম্মাসম্বুদ্ধং দিস্ৰা পব্বজিস্সামীতি মন্তিতং, তং মম মন্তিতং ন দুম্মন্তিতং. সংৰিভত্তেসু ধম্মেসূতি অহং সত্থাতি এৰং লোকে উপ্পন্নেহি যে ধম্মা সংৰিভত্তা, তেসু ধম্মেসু যং সেট্ঠং নিব্বানং, তদেৰ অহং উপগমং উপগতো সম্পত্তো, তস্মা ময্হং ইদং আগমনং স্ৰাগতং নাম গতন্তি. তিস্সো ৰিজ্জাতি পুব্বেনিৰাসদিব্বচক্খুআসৰক্খযপঞ্ঞা. কতং বুদ্ধস্স সাসনন্তি যং বুদ্ধস্স সাসনে কত্তব্বকিচ্চং অত্থি, তং সব্বং মযা কতং. তীহি ৰিজ্জাহি নৰহি চ লোকুত্তরধম্মেহি দেসনং মত্থকং পাপেসীতি.

পপঞ্চসূদনিযা মজ্ঝিমনিকাযট্ঠকথায

অঙ্গুলিমালসুত্তৰণ্ণনা নিট্ঠিতা.