১. ঘটিকারসুত্তৰণ্ণনা
২৮২. এৰং মে সুতন্তি ঘটিকারসুত্তং. তত্থ সিতং পাত্ৰাকাসীতি মহামগ্গেন গচ্ছন্তো অঞ্ঞতরং ভূমিপ্পদেসং ওলোকেত্ৰা – ‘‘অত্থি নু খো মযা চরিযং চরমানেন ইমস্মিং ঠানে নিৰুত্থপুব্ব’’ন্তি আৰজ্জন্তো অদ্দস – ‘‘কস্সপবুদ্ধকালে ইমস্মিং ঠানে ৰেগল়িঙ্গং নাম গামনিগমো অহোসি, অহং তদা জোতিপালো নাম মাণৰো অহোসিং, ময্হং সহাযো ঘটিকারো নাম কুম্ভকারো অহোসি, তেন সদ্ধিং মযা ইধ একং সুকারণং কতং, তং ভিক্খুসঙ্ঘস্স অপাকটং পটিচ্ছন্নং, হন্দ নং ভিক্খুসঙ্ঘস্স পাকটং করোমী’’তি মগ্গা ওক্কম্ম অঞ্ঞতরস্মিং পদেসে ঠিতকোৰ সিতপাতুকম্মমকাসি, অগ্গগ্গদন্তে দস্সেত্ৰা মন্দহসিতং হসি. যথা হি লোকিযমনুস্সা উরং পহরন্তা – ‘‘কুহং কুহ’’ন্তি হসন্তি, ন এৰং বুদ্ধা, বুদ্ধানং পন হসিতং হট্ঠপহট্ঠাকারমত্তমেৰ হোতি.
হসিতঞ্চ নামেতং তেরসহি সোমনস্সসহগতচিত্তেহি হোতি. তত্থ লোকিযমহাজনো অকুসলতো চতূহি, কামাৰচরকুসলতো চতূহীতি অট্ঠহি চিত্তেহি হসতি, সেক্খা অকুসলতো দিট্ঠিসম্পযুত্তানি দ্ৰে অপনেত্ৰা ছহি চিত্তেহি হসন্তি, খীণাসৰা চতূহি সহেতুককিরিযচিত্তেহি একেন অহেতুককিরিযচিত্তেনাতি পঞ্চহি চিত্তেহি হসন্তি. তেসুপি বলৰারম্মণে আপাথগতে দ্ৰীহি ঞাণসম্পযুত্তচিত্তেহি হসন্তি, দুব্বলারম্মণে দুহেতুকচিত্তদ্ৰযেন চ অহেতুকচিত্তেন চাতি তীহি চিত্তেহি হসন্তি. ইমস্মিং পন ঠানে কিরিযাহেতুকমনোৰিঞ্ঞাণধাতুসোমনস্সসহগতচিত্তং ভগৰতো হট্ঠপহট্ঠাকারমত্তং হসিতং উপ্পাদেসি.
তং পনেতং হসিতং এৰং অপ্পমত্তকম্পি থেরস্স পাকটং অহোসি. কথং? তথারূপে হি কালে তথাগতস্স চতূহি দাঠাহি চতুদ্দীপিকমহামেঘমুখতো সতেরতাৰিজ্জুলতা ৰিয ৰিরোচমানা মহাতালক্খন্ধপমাণা রস্মিৰট্টিযো উট্ঠহিত্ৰা তিক্খত্তুং সীসৰরং পদক্খিণং কত্ৰা দাঠগ্গেসুযেৰ অন্তরধাযন্তি. তেন সঞ্ঞাণেন আযস্মা আনন্দো ভগৰতো পচ্ছতো গচ্ছমানোপি সিতপাতুভাৰং জানাতি.
ভগৰন্তং এতদৰোচাতি – ‘‘এত্থ কির কস্সপো ভগৰা ভিক্খুসঙ্ঘং ওৰদি, চতুসচ্চপ্পকাসনং অকাসি, ভগৰতোপি এত্থ নিসীদিতুং রুচিং উপ্পাদেস্সামি, এৰমযং ভূমিভাগো দ্ৰীহি বুদ্ধেহি পরিভুত্তো ভৰিস্সতি, মহাজনো গন্ধমালাদীহি পূজেত্ৰা চেতিযট্ঠানং কত্ৰা পরিচরন্তো সগ্গমগ্গপরাযণো ভৰিস্সতী’’তি চিন্তেত্ৰা এতং ‘‘তেন হি, ভন্তে,’’তিআদিৰচনং অৰোচ.
২৮৩. মুণ্ডকেন সমণকেনাতি মুণ্ডং মুণ্ডোতি, সমণং ৰা সমণোতি ৰত্তুং ৰট্টতি, অযং পন অপরিপক্কঞাণত্তা ব্রাহ্মণকুলে উগ্গহিতৰোহারৰসেনেৰ হীল়েন্তো এৰমাহ. সোত্তিসিনানিন্তি সিনানত্থায কতসোত্তিং. সোত্তি নাম কুরুৰিন্দপাসাণচুণ্ণানি লাখায বন্ধিত্ৰা কতগুল়িককলাপকা ৰুচ্চতি, যং সন্ধায – ‘‘তেন খো পন সমযেন ছব্বগ্গিযা ভিক্খূ কুরুৰিন্দকসুত্তিযা নহাযন্তী’’তি (চূল়ৰ. ২৪৩) ৰুত্তং. তং উভোসু অন্তেসু গহেত্ৰা সরীরং ঘংসন্তি. এৰং সম্মাতি যথা এতরহিপি মনুস্সা ‘‘চেতিযৰন্দনায গচ্ছাম, ধম্মস্সৰনত্থায গচ্ছামা’’তি ৰুত্তা উস্সাহং ন করোন্তি, ‘‘নটসমজ্জাদিদস্সনত্থায গচ্ছামা’’তি ৰুত্তা পন একৰচনেনেৰ সম্পটিচ্ছন্তি, তথেৰ সিন্হাযিতুন্তি ৰুত্তে একৰচনেন সম্পটিচ্ছন্তো এৰমাহ.
২৮৪. জোতিপালং মাণৰং আমন্তেসীতি একপস্সে অরিযপরিহারেন পঠমতরং ন্হাযিত্ৰা পচ্চুত্তরিত্ৰা ঠিতো তস্স মহন্তেন ইস্সরিযপরিহারেন ন্হাযন্তস্স ন্হানপরিযোসানং আগমেত্ৰা তং নিৰত্থনিৰাসনং কেসে ৰোদকে কুরুমানং আমন্তেসি. অযন্তি আসন্নত্তা দস্সেন্তো আহ. ওৰট্টিকং ৰিনিৰট্ঠেত্ৰাতি নাগবলো বোধিসত্তো ‘‘অপেহি সম্মা’’তি ঈসকং পরিৰত্তমানোৰ তেন গহিতগহণং ৰিস্সজ্জাপেত্ৰাতি অত্থো. কেসেসু পরামসিত্ৰা এতদৰোচাতি সো কির চিন্তেসি – ‘‘অযং জোতিপালো পঞ্ঞৰা, সকিং দস্সনং লভমানো তথাগতস্স দস্সনেপি পসীদিস্সতি, ধম্মকথাযপি পসীদিস্সতি, পসন্নো চ পসন্নাকারং কাতুং সক্খিস্সতি, মিত্তা নাম এতদত্থং হোন্তি, যংকিঞ্চি কত্ৰা মম সহাযং গহেত্ৰা দসবলস্স সন্তিকং গমিস্সামী’’তি. তস্মা নং কেসেসু পরামসিত্ৰা এতদৰোচ.
ইত্তরজচ্চোতি অঞ্ঞজাতিকো, মযা সদ্ধিং অসমানজাতিকো, লামকজাতিকোতি অত্থো. ন ৰতিদন্তি ইদং অম্হাকং গমনং ন ৰত ওরকং ভৰিস্সতি ন খুদ্দকং, মহন্তং ভৰিস্সতি. অযঞ্হি ন অত্তনো থামেন গণ্হি, সত্থু থামেন গণ্হীতি গহণস্মিংযেৰ নিট্ঠং অগমাসি. যাৰতাদোহিপীতি এত্থ দোকারহিকারপিকারা নিপাতা, যাৰতুপরিমন্তি অত্থো. ইদং ৰুত্তং হোতি – ‘‘ৰাচায আলপনং ওৰট্টিকায গহণঞ্চ অতিক্কমিত্ৰা যাৰ কেসগ্গহণম্পি তত্থ গমনত্থং পযোগো কত্তব্বো’’তি.
২৮৫. ধম্মিযা কথাযাতি ইধ সতিপটিলাভত্থায পুব্বেনিৰাসপটিসংযুত্তা ধম্মী কথা ৰেদিতব্বা. তস্স হি ভগৰা, – ‘‘জোতিপাল, ত্ৰং ন লামকট্ঠানং ওতিণ্ণসত্তো, মহাবোধিপল্লঙ্কে পন সব্বঞ্ঞুতঞ্ঞাণং পত্থেত্ৰা ওতিণ্ণোসি, তাদিসস্স নাম পমাদৰিহারো ন যুত্তো’’তিআদিনা নযেন সতিপটিলাভায ধম্মং কথেসি. পরসমুদ্দৰাসীথেরা পন ৰদন্তি – ‘‘জোতিপাল, যথা অহং দসপারমিযো পূরেত্ৰা সব্বঞ্ঞুতঞ্ঞাণং পটিৰিজ্ঝিত্ৰা ৰীসতিসহস্সভিক্খুপরিৰারো লোকে ৰিচরামি, এৰমেৰং ত্ৰম্পি দসপারমিযো পূরেত্ৰা সব্বঞ্ঞুতঞ্ঞাণং পটিৰিজ্ঝিত্ৰা সমণগণপরিৰারো লোকে ৰিচরিস্সসি. এৰরূপেন নাম তযা পমাদং আপজ্জিতুং ন যুত্ত’’ন্তি যথাস্স পব্বজ্জায চিত্তং নমতি, এৰং কামেসু আদীনৰং নেক্খম্মে চ আনিসংসং কথেসীতি.
২৮৬. অলত্থ খো, আনন্দ,…পে… পব্বজ্জং অলত্থ উপসম্পদন্তি পব্বজিত্ৰা কিমকাসি? যং বোধিসত্তেহি কত্তব্বং. বোধিসত্তা হি বুদ্ধানং সম্মুখে পব্বজন্তি. পব্বজিত্ৰা চ পন ইত্তরসত্তা ৰিয পতিতসিঙ্গা ন হোন্তি, চতুপারিসুদ্ধিসীলে পন সুপতিট্ঠায তেপিটকং বুদ্ধৰচনং উগ্গণ্হিত্ৰা তেরস ধুতঙ্গানি সমাদায অরঞ্ঞং পৰিসিত্ৰা গতপচ্চাগতৰত্তং পূরযমানা সমণধম্মং করোন্তা ৰিপস্সনং ৰড্ঢেত্ৰা যাৰ অনুলোমঞাণং আহচ্চ তিট্ঠন্তি, মগ্গফলত্থং ৰাযামং ন করোন্তি. জোতিপালোপি তথেৰ অকাসি.
২৮৭. অড্ঢমাসুপসম্পন্নেতি কুলদারকঞ্হি পব্বাজেত্ৰা অড্ঢমাসম্পি অৰসিত্ৰা গতে মাতাপিতূনং সোকো ন ৰূপসম্মতি, সোপি পত্তচীৰরগ্গহণং ন জানাতি, দহরভিক্খুসামণেরেহি সদ্ধিং ৰিস্সাসো ন উপ্পজ্জতি, থেরেহি সদ্ধিং সিনেহো ন পতিট্ঠাতি, গতগতট্ঠানে অনভিরতি উপ্পজ্জতি. এত্তকং পন কালং নিৰাসে সতি মাতাপিতরো পস্সিতুং লভন্তি. তেন তেসং সোকো তনুভাৰং গচ্ছতি, পত্তচীৰরগ্গহণং জানাতি, সামণেরদহরভিক্খূহি সদ্ধিং ৰিস্সাসো জাযতি, থেরেহি সদ্ধিং সিনেহো পতিট্ঠাতি, গতগতট্ঠানে অভিরমতি, ন উক্কণ্ঠতি. তস্মা এত্তকং ৰসিতুং ৰট্টতীতি অড্ঢমাসং ৰসিত্ৰা পক্কামি.
পণ্ডুপুটকস্স সালিনোতি পুটকে কত্ৰা সুক্খাপিতস্স রত্তসালিনো. তস্স কির সালিনো ৰপ্পকালতো পট্ঠায অযং পরিহারো – কেদারা সুপরিকম্মকতা হোন্তি, তত্থ বীজানি পতিট্ঠাপেত্ৰা গন্ধোদকেন সিঞ্চিংসু, ৰপ্পকালে ৰিতানং ৰিয উপরি ৰত্থকিলঞ্জং বন্ধিত্ৰা পরিপক্ককালে ৰীহিসীসানি ছিন্দিত্ৰা মুট্ঠিমত্তে পুটকে কত্ৰা যোত্তবদ্ধে ৰেহাসংযেৰ সুক্খাপেত্ৰা গন্ধচুণ্ণানি অত্থরিত্ৰা কোট্ঠকেসু পূরেত্ৰা ততিযে ৰস্সে ৰিৰরিংসু. এৰং তিৰস্সং পরিৰুত্থস্স সুগন্ধরত্তসালিনো অপগতকাল়কে সুপরিসুদ্ধে তণ্ডুলে গহেত্ৰা খজ্জকৰিকতিম্পি ভত্তম্পি পটিযাদিযিংসু. তং সন্ধায ৰুত্তং পণীতং খাদনীযং ভোজনীযং…পে… কালং আরোচাপেসীতি.
২৮৮. অধিৰুট্ঠো মেতি কিং সন্ধায ৰদতি? ৰেগল়িঙ্গতো নিক্খমনকালে ঘটিকারো অত্তনো সন্তিকে ৰস্সাৰাসং ৰসনত্থায পটিঞ্ঞং অগ্গহেসি, তং সন্ধায ৰদতি. অহুদেৰ অঞ্ঞথত্তং অহু দোমনস্সন্তি তেমাসং দানং দাতুং, ধম্মঞ্চ সোতুং, ইমিনা চ নিযামেন ৰীসতি ভিক্খুসহস্সানি পটিজগ্গিতুং নালত্থন্তি অলাভং আরব্ভ চিত্তঞ্ঞথত্তং চিত্তদোমনস্সং অহোসি, ন তথাগতং আরব্ভ. কস্মা? সোতাপন্নত্তা. সো কির পুব্বে ব্রাহ্মণভত্তো অহোসি. অথেকস্মিং সমযে পচ্চন্তে কুপিতে ৰূপসমনত্থং গচ্ছন্তো উরচ্ছদং নাম ধীতরমাহ – ‘‘অম্ম অম্হাকং দেৰে মা পমজ্জী’’তি. ব্রাহ্মণা তং রাজধীতরং দিস্ৰা ৰিসঞ্ঞিনো অহেসুং. কে ইমে চাতি ৰুত্তে তুম্হাকং ভূমিদেৰাতি. ভূমিদেৰা নাম এৰরূপা হোন্তীতি নিট্ঠুভিত্ৰা পাসাদং অভিরুহি. সা একদিৰসং ৰীথিং ওলোকেন্তী ঠিতা কস্সপস্স ভগৰতো অগ্গসাৰকং দিস্ৰা পক্কোসাপেত্ৰা পিণ্ডপাতং দত্ৰা অনুমোদনং সুণমানাযেৰ সোতাপন্না হুত্ৰা ‘‘অঞ্ঞেপি ভিক্খূ অত্থী’’তি পুচ্ছিত্ৰা ‘‘সত্থা ৰীসতিযা ভিক্খুসহস্সেহি সদ্ধিং ইসিপতনে ৰসতী’’তি চ সুত্ৰা নিমন্তেত্ৰা দানং অদাসি.
রাজা পচ্চন্তং ৰূপসমেত্ৰা আগতো. অথ নং পঠমতরমেৰ ব্রাহ্মণা আগন্ত্ৰা ধীতু অৰণ্ণং ৰত্ৰা পরিভিন্দিংসু. রাজা পন ধীতু জাতকালেযেৰ ৰরং অদাসি. তস্সা ‘‘সত্ত দিৰসানি রজ্জং দাতব্ব’’ন্তি ৰরং গণ্হিংসু. অথস্সা রাজা সত্ত দিৰসানি রজ্জং নিয্যাতেসি. সা সত্থারং ভোজযমানা রাজানং পক্কোসাপেত্ৰা বহিসাণিযং নিসীদাপেসি. রাজা সত্থু অনুমোদনং সুত্ৰাৰ সোতাপন্নো জাতো. সোতাপন্নস্স চ নাম তথাগতং আরব্ভ আঘাতো নত্থি. তেন ৰুত্তং – ‘‘ন তথাগতং আরব্ভা’’তি.
যং ইচ্ছতি তং হরতূতি সো কির ভাজনানি পচিত্ৰা কযৰিক্কযং ন করোতি, এৰং পন ৰত্ৰা দারুত্থায ৰা মত্তিকত্থায ৰা পলালত্থায ৰা অরঞ্ঞং গচ্ছতি. মহাজনা ‘‘ঘটিকারেন ভাজনানি পক্কানী’’তি সুত্ৰা পরিসুদ্ধতণ্ডুললোণদধিতেলফাণিতাদীনি গহেত্ৰা আগচ্ছন্তি. সচে ভাজনং মহগ্ঘং হোতি, মূলং অপ্পং, যং ৰা তং ৰা দত্ৰা গণ্হামাতি তং ন গণ্হন্তি. ধম্মিকো ৰাণিজো মাতাপিতরো পটিজগ্গতি, সম্মাসম্বুদ্ধং উপট্ঠহতি, বহু নো অকুসলং ভৰিস্সতীতি পুন গন্ত্ৰা মূলং আহরন্তি. সচে পন ভাজনং অপ্পগ্ঘং হোতি, আভতং মূলং বহু, ধম্মিকো ৰাণিজো, অম্হাকং পুঞ্ঞং ভৰিস্সতীতি যথাভতং ঘরসামিকা ৰিয সাধুকং পটিসামেত্ৰা গচ্ছন্তি. এৰংগুণো পন কস্মা ন পব্বজতীতি. রঞ্ঞো ৰচনপথং পচ্ছিন্দন্তো অন্ধে জিণ্ণে মাতাপিতরো পোসেতীতি আহ.
২৮৯. কো নু খোতি কুহিং নু খো. কুম্ভিযাতি উক্খলিতো. পরিযোগাতি সূপভাজনতো. পরিভুঞ্জাতি ভুঞ্জ. কস্মা পনেতে এৰং ৰদন্তি? ঘটিকারো কির ভত্তং পচিত্ৰা সূপং সম্পাদেত্ৰা মাতাপিতরো ভোজেত্ৰা সযম্পি ভুঞ্জিত্ৰা ভগৰতো ৰড্ঢমানকং ভত্তসূপং পট্ঠপেত্ৰা আসনং পঞ্ঞপেত্ৰা আধারকং উপট্ঠপেত্ৰা উদকং পচ্চুপট্ঠপেত্ৰা মাতাপিতূনং সঞ্ঞং দত্ৰা অরঞ্ঞং গচ্ছতি. তস্মা এৰং ৰদন্তি. অভিৰিস্সত্থোতি অতিৰিস্সত্থো. পীতিসুখং ন ৰিজহতীতি ন নিরন্তরং ৰিজহতি, অথ খো রত্তিভাগে ৰা দিৰসভাগে ৰা গামে ৰা অরঞ্ঞে ৰা যস্মিং যস্মিং খণে – ‘‘সদেৰকে নাম লোকে অগ্গপুগ্গলো ময্হং গেহং পৰিসিত্ৰা সহত্থেন আমিসং গহেত্ৰা পরিভুঞ্জতি, লাভা ৰত মে’’তি অনুস্সরতি, তস্মিং তস্মিং খণে পঞ্চৰণ্ণা পীতি উপ্পজ্জতি. তং সন্ধায এৰং ৰুত্তং.
২৯০. কল়োপিযাতি পচ্ছিতো. কিং পন ভগৰা এৰমকাসীতি. পচ্চযো ধম্মিকো, ভিক্খূনং পত্তে ভত্তসদিসো, তস্মা এৰমকাসি. সিক্খাপদপঞ্ঞত্তিপি চ সাৰকানংযেৰ হোতি, বুদ্ধানং সিক্খাপদৰেলা নাম নত্থি. যথা হি রঞ্ঞো উয্যানে পুপ্ফফলানি হোন্তি, অঞ্ঞেসং তানি গণ্হন্তানং নিগ্গহং করোন্তি, রাজা যথারুচিযা পরিভুঞ্জতি, এৰংসম্পদমেতং. পরসমুদ্দৰাসীথেরা পন ‘‘দেৰতা কির পটিগ্গহেত্ৰা অদংসূ’’তি ৰদন্তি.
২৯১. হরথ, ভন্তে, হরথ ভদ্রমুখাতি অম্হাকং পুত্তো ‘‘কুহিং গতোসী’’তি ৰুত্তে – ‘‘দসবলস্স সন্তিক’’ন্তি ৰদতি, কুহিং নু খো গচ্ছতি, সত্থু ৰসনট্ঠানস্স ওৰস্সকভাৰম্পি ন জানাতীতি পুত্তে অপরাধসঞ্ঞিনো গহণে তুট্ঠচিত্তা এৰমাহংসু.
তেমাসং আকাসচ্ছদনং অট্ঠাসীতি ভগৰা কির চতুন্নং ৰস্সিকানং মাসানং একং মাসং অতিক্কমিত্ৰা তিণং আহরাপেসি, তস্মা এৰমাহ. অযং পনেত্থ পদত্থো – আকাসং ছদনমস্সাতি আকাসচ্ছদনং. ন দেৰোতিৰস্সীতি কেৰলং নাতিৰস্সি, যথা পনেত্থ পকতিযা চ নিব্বকোসস্স উদকপাতট্ঠানব্ভন্তরে একম্পি উদকবিন্দু নাতিৰস্সি, এৰং ঘনছদনগেহব্ভন্তরে ৰিয ন ৰাতাতপাপি আবাধং অকংসু, পকতিযা উতুফরণমেৰ অহোসি. অপরভাগে তস্মিং নিগমে ছড্ডিতেপি তং ঠানং অনোৰস্সকমেৰ অহোসি. মনুস্সা কম্মং করোন্তা দেৰে ৰস্সন্তে তত্থ সাটকে ঠপেত্ৰা কম্মং করোন্তি. যাৰ কপ্পুট্ঠানা তং ঠানং তাদিসমেৰ ভৰিস্সতি. তঞ্চ খো পন ন তথাগতস্স ইদ্ধানুভাৰেন, তেসংযেৰ পন গুণসম্পত্তিযা. তেসঞ্হি – ‘‘সম্মাসম্বুদ্ধো কত্থ ন লভেয্য, অম্হাকং নাম দ্ৰিন্নং অন্ধকানং নিৰেসনং উত্তিণং কারেসী’’তি ন তপ্পচ্চযা দোমনস্সং উদপাদি – ‘‘সদেৰকে লোকে অগ্গপুগ্গলো অম্হাকং নিৰেসনা তিণং আহরাপেত্ৰা গন্ধকুটিং ছাদাপেসী’’তি পন তেসং অনপ্পকং বলৰসোমনস্সং উদপাদি. ইতি তেসংযেৰ গুণসম্পত্তিযা ইদং পাটিহারিযং জাতন্তি ৰেদিতব্বং.
২৯২. তণ্ডুলৰাহসতানীতি এত্থ দ্ৰে সকটানি একো ৰাহোতি ৰেদিতব্বো. তদুপিযঞ্চ সূপেয্যন্তি সূপত্থায তদনুরূপং তেলফাণিতাদিং. ৰীসতিভিক্খুসহস্সস্স তেমাসত্থায ভত্তং ভৰিস্সতীতি কির সঞ্ঞায রাজা এত্তকং পেসেসি. অলং মে রঞ্ঞোৰ হোতূতি কস্মা পটিক্খিপি? অধিগতঅপ্পিচ্ছতায. এৰং কিরস্স অহোসি – ‘‘নাহং রঞ্ঞা দিট্ঠপুব্বো, কথং নু খো পেসেসী’’তি. ততো চিন্তেসি – ‘‘সত্থা বারাণসিং গতো, অদ্ধা সো রঞ্ঞো ৰস্সাৰাসং যাচিযমানো ময্হং পটিঞ্ঞাতভাৰং আরোচেত্ৰা মম গুণকথং কথেসি, গুণকথায লদ্ধলাভো পন নটেন নচ্চিত্ৰা লদ্ধং ৰিয গাযকেন গাযিত্ৰা লদ্ধং ৰিয চ হোতি. কিং ময্হং ইমিনা, কম্মং কত্ৰা উপ্পন্নেন মাতাপিতূনম্পি সম্মাসম্বুদ্ধস্সপি উপট্ঠানং সক্কা কাতু’’ন্তি. সেসং সব্বত্থ উত্তানমেৰাতি.
পপঞ্চসূদনিযা মজ্ঝিমনিকাযট্ঠকথায
ঘটিকারসুত্তৰণ্ণনা নিট্ঠিতা.