৯. পরিৰত্তনহারৰিভঙ্গৰণ্ণনা
৩৫. তত্থ কতমো পরিৰত্তনো হারোতি পরিৰত্তনহারৰিভঙ্গো. তত্থ যস্মা সংৰণ্ণিযমানে সুত্তে যথানিদ্দিট্ঠানং কুসলাকুসলধম্মানং পটিপক্খভূতে অকুসলকুসলধম্মে পহাতব্বভাৰাদিৰসেন নিদ্ধারণং পটিপক্খতো পরিৰত্তনং, তস্মা ‘‘সম্মাদিট্ঠিস্স পুরিসপুগ্গলস্স মিচ্ছাদিট্ঠি নিজ্জিণ্ণা ভৰতী’’তিআদি আরদ্ধং. তত্থ সম্মা পসত্থা, সুন্দরা দিট্ঠি এতস্সাতি সম্মাদিট্ঠি, তস্স. সা পনস্স সম্মাদিট্ঠিতা পুব্বভাগসম্মাদিট্ঠিযা ৰা লোকুত্তরসম্মাদিট্ঠিযা ৰা ৰেদিতব্বা. মিচ্ছাদিট্ঠি নিজ্জিণ্ণা ভৰতীতি পুরিমনযে ৰিপস্সনাসম্মাদিট্ঠিযা পহীনা হোতি, ৰিক্খম্ভিতাতি অত্থো. পচ্ছিমনযে পঠমমগ্গসম্মাদিট্ঠিযা পহীনা সমুচ্ছিন্নাতি অত্থো.
যে চস্স মিচ্ছাদিট্ঠিপচ্চযাতি মিচ্ছাভিনিৰেসহেতু যে অরিযানং অদস্সনকামতাদযো লোভাদযো পাণাতিপাতাদযো চ অনেকে লামকট্ঠেন পাপকা অকোসল্লসম্ভূতট্ঠেন অকুসলা ধম্মা উপ্পজ্জেয্যুং. ইমস্স আরদ্ধৰিপস্সকস্স অরিযস্স চ. ধম্মাতি সমথৰিপস্সনাধম্মা, সত্তত্তিংসবোধিপক্খিযধম্মা ৰা অনুপ্পন্না ৰা সম্ভৰন্তি উপ্পন্না, ভাৰনাপারিপূরিং গচ্ছন্তি. সম্মাসঙ্কপ্পস্সাতিআদীনম্পি ইমিনাৰ নযেন অত্থো ৰেদিতব্বো. অযং পন ৰিসেসো – সম্মাৰিমুত্তিআদীনং মিচ্ছাৰিমুত্তি অৰিমুত্তাৰ সমানা ‘‘ৰিমুত্তা ময’’ন্তি এৰংসঞ্ঞিনো অৰিমুত্তিযং ৰা ৰিমুত্তিসঞ্ঞিনো. তত্রাযং ৰচনত্থো – মিচ্ছা পাপিকা ৰিমুত্তি ৰিমোক্খো এতস্সাতি মিচ্ছাৰিমুত্তি. অট্ঠঙ্গা চ মিচ্ছাৰিমুত্তি যথাৰুত্তেনাকারেন মিচ্ছাভিনিৰেসৰসেন চ পৰত্তা অন্তদ্ৰযলক্খণা. সম্মাৰিমুত্তি পন ফলধম্মা, মিচ্ছাদিট্ঠিকে সমাসেৰতো মিচ্ছাৰিমোক্খো ৰা মিচ্ছাৰিমুত্তি. মিচ্ছাৰিমুত্তিঞাণদস্সনং পন মিচ্ছাৰিমোক্খে মিচ্ছাদিট্ঠিযা চ সারন্তি গহণৰসেন পৰত্তো অকুসলচিত্তুপ্পাদো অন্তমসো পাপং কত্ৰা ‘‘সুকতং মযা’’তি পচ্চৰেক্খতো উপ্পন্নমোহো চ. সম্মাৰিমুত্তিঞাণদস্সনস্সাতি এত্থ সেক্খানং পচ্চৰেক্খণঞাণং সম্মাৰিমুত্তিঞাণদস্সনন্তি অধিপ্পেতং. তঞ্হি উত্তরিভাৰনাপারিপূরিযা সংৰত্ততি.
৩৬. এৰং সম্মাদিট্ঠিআদিমুখেন মিচ্ছাদিট্ঠিআদিং দস্সেত্ৰা পুন পাণাতিপাতঅদিন্নাদানকামেসুমিচ্ছাচারাদিতো ৰেরমণিযাদীহি পাণাতিপাতাদীনং পরিৰত্তনং দস্সেতুং ‘‘যস্সা’’তিআদি আরদ্ধং. তত্থ কালৰাদিস্সাতি লক্খণৰচনং. কালেন সাপদেসং পরিযন্তৰতিং অত্থসঞ্হিতন্তি সো সম্ফপ্পলাপস্স পহানায পটিপন্নো হোতীতি ৰুত্তং.
পুন ‘‘যে চ খো কেচী’’তিআদিনা সম্মাদিট্ঠিআদিমুখেনেৰ মিচ্ছাদিট্ঠিআদীহি এৰ পরিৰত্তনং পকারন্তরেন দস্সেতি. তত্থ সন্দিট্ঠিকাতি পচ্চক্খা. সহধম্মিকাতি সকারণা. গারয্হাতি গরহিতব্বযুত্তা. ৰাদানুৰাদাতি ৰাদা চেৰ অনুৰাদা চ. ‘‘ৰাদানুপাতা’’তিপি পাঠো, ৰাদানুপৰত্তিযোতি অত্থো. পুজ্জাতি পূজনীযা. পাসংসাতি পসংসিতব্বা.
পুন ‘‘যে চ খো কেচী’’তিআদিনা মজ্ঝিমায পটিপত্তিযা অন্তদ্ৰযপরিৰত্তনং দস্সেতি. তত্থ ভুঞ্জিতব্বাতিআদীনি চত্তারি পদানি ৰত্থুকামৰসেন যোজেতব্বানি. ভাৰযিতব্বা বহুলীকাতব্বাতি পদদ্ৰযং কিলেসকামৰসেন. তেসং অধম্মোতি ভাৰেতব্বো নাম ধম্মো সিযা, কামা চ তেসং ভাৰেতব্বা ইচ্ছিতা, কামেহি চ ৰেরমণী কামানং পটিপক্খো, ইতি সা তেসং অধম্মো আপজ্জতীতি অধিপ্পাযো.
নিয্যানিকো ধম্মোতি সহ ৰিপস্সনায অরিযমগ্গো. দুক্খোতি পাপং নিজ্জরাপেস্সামাতি পৰত্তিতং সরীরতাপনং ৰদতি. সুখোতি অনৰজ্জপচ্চযপরিভোগসুখং. এতেসুপি ৰারেসু ৰুত্তনযেনেৰ অধম্মভাৰাপত্তি ৰত্তব্বা. ইদানি অসুভসঞ্ঞাদিমুখেন সুভসঞ্ঞাদিপরিৰত্তনং দস্সেতুং ‘‘যথা ৰা পনা’’তিআদি ৰুত্তং. আরদ্ধৰিপস্সকস্স কিলেসাসুচিপগ্ঘরণৰসেন তেভূমকসঙ্খারা অসুভতো উপট্ঠহন্তীতি কত্ৰা ৰুত্তং ‘‘সব্বসঙ্খারেসু অসুভানুপস্সিনো ৰিহরতো’’তি. ‘‘যং যং ৰা পনা’’তিআদিনা পটিপক্খস্স লক্খণং ৰিভাৰেতি. তত্থ অজ্ঝাপন্নোতি অধিআপন্নো, অভিউপগতো পরিঞ্ঞাতোতি অত্থো.
পরিৰত্তনহারৰিভঙ্গৰণ্ণনা নিট্ঠিতা.