৫. তণ্হাসংযোজনসুত্তৰণ্ণনা

১৫. পঞ্চমে যস্স ৰিজ্জতি, তং পুগ্গলং দুক্খেহি, কম্মং ৰা ৰিপাকেহি, ভৰযোনিগতিৰিঞ্ঞাণট্ঠিতিসত্তাৰাসে ৰা ভৰন্তরাদীহি সংযোজেতীতি সংযোজনং. তণ্হাযনট্ঠেন তণ্হা, তসতি সযং পরিতসতি, তসন্তি ৰা এতাযাতি তণ্হা. সঞ্ঞুত্তাতি চক্খাদীসু অভিনিৰেসৰত্থূসু বদ্ধা. সেসং ৰুত্তনযমেৰ. কামঞ্চেত্থ অৰিজ্জাযপি সংযোজনভাৰো তণ্হায চ নীৰরণভাৰো অত্থিযেৰ, তথাপি অৰিজ্জায পটিচ্ছাদিতাদীনৰেহি ভৰেহি তণ্হা সত্তে সংযোজেতীতি ইমস্স ৰিসেসস্স দস্সনত্থং পুরিমসুত্তে অৰিজ্জা নীৰরণভাৰেন, ইধ চ তণ্হা সংযোজনভাৰেনেৰ ৰুত্তা. কিঞ্চ নীৰরণসংযোজনপ্পধানস্স দস্সনত্থং. যথা হি নীৰরণভাৰেন অৰিজ্জা সংকিলেসধম্মানং পধানভূতা পুব্বঙ্গমা চ, এৰং সংযোজনভাৰেন নেসং তণ্হাতি তদধীনপ্পধানভাৰং দস্সেতুং সুত্তদ্ৰযে এৰমেতে ধম্মা ৰুত্তা. অপিচ ৰিসেসেন অৰিজ্জা নিব্বানসুখং নিৰারেতীতি ‘‘নীৰরণ’’ন্তি ৰুত্তা, তণ্হা সংসারদুক্খেন সত্তে সংযোজেতীতি ‘‘সংযোজন’’ন্তি.

দস্সনগমনন্তরাযকরণতো ৰা ৰিজ্জাচরণৰিপক্খতো দ্ৰযং দ্ৰিধা ৰুত্তং. ৰিজ্জায হি উজুৰিপচ্চনীকভূতা অৰিজ্জা নিব্বানদস্সনস্স অৰিপরীতদস্সনস্স চ ৰিসেসতো অন্তরাযকরা, চরণধম্মানং উজুৰিপচ্চনীকভূতা তণ্হা গমনস্স সম্মাপটিপত্তিযা অন্তরাযকরাতি; এৰমযং অৰিজ্জায নিৰুতো অন্ধীকতো তণ্হায সংৰুতো বদ্ধো অস্সুতৰা পুথুজ্জনো অন্ধো ৰিয বদ্ধো মহাকন্তারং, সংসারকন্তারং নাতিৰত্ততি. অনত্থুপ্পত্তিহেতুদ্ৰযদস্সনত্থম্পি দ্ৰযং দ্ৰিধা ৰুত্তং. অৰিজ্জাগতো হি পুগ্গলো বালভাৰেন অত্থং পরিহাপেতি, অনত্থঞ্চ অত্তনো করোতি, অকুসলো ৰিয আতুরো অসপ্পাযকিরিযায. জানন্তোপি বালো বালভাৰেন অত্থং পরিহাপেতি, অনত্থঞ্চ করোতি জানন্তো ৰিয রোগী অসপ্পাযসেৰী. মক্কটালেপোপমসুত্তং চেতস্স অত্থস্স সাধকং.

পটিচ্চসমুপ্পাদস্স মূলকারণদস্সনত্থম্পেত্থ দ্ৰযং দ্ৰিধা ৰুত্তং. ৰিসেসেন হি সম্মোহস্স বলৰভাৰতো অৰিজ্জাখেত্তং অতীতো অদ্ধা, পত্থনায বলৰভাৰতো তণ্হাখেত্তং অনাগতো অদ্ধা. তথা হি বালজনো সম্মোহবহুলো অতীতমনুসোচতি, তস্স অৰিজ্জাপচ্চযা সঙ্খারাতি সব্বং নেতব্বং. পত্থনাবহুলো অনাগতং পজপ্পতি, তস্স তণ্হাপচ্চযা উপাদানন্তিআদি সব্বং নেতব্বং. তেনেৰ তাসং পুব্বন্তাহরণেন অপরন্তপটিসন্ধানেন চস্স যথাক্কমং মূলকারণতা দস্সিতাতি ৰেদিতব্বন্তি.

গাথাসু তণ্হাদুতিযোতি তণ্হাসহাযো. তণ্হা হি নিরুদককন্তারে মরীচিকায উদকসঞ্ঞা ৰিয পিপাসাভিভূতং অপ্পটিকারদুক্খাভিভূতম্পি সত্তং অস্সাদসন্দস্সনৰসেন সহাযকিচ্চং করোন্তী ভৰাদীসু অনিব্বিন্দং কত্ৰা পরিব্ভমাপেতি, তস্মা তণ্হা পুরিসস্স ‘‘দুতিযা’’তি ৰুত্তা. ননু চ অঞ্ঞেপি কিলেসাদযো ভৰাভিনিব্বত্তিযা পচ্চযাৰ? সচ্চমেতং, ন পন তথা ৰিসেসপ্পচ্চযো যথা তণ্হা. তথা হি সা কুসলেহি ৰিনা অকুসলেহি, কামাৰচরাদিকুসলেহি চ ৰিনা রূপাৰচরাদিকুসলেহি ভৰনিব্বত্তিযা ৰিসেসপ্পচ্চযো, যতো সমুদযসচ্চন্তি ৰুচ্চতীতি. ইত্থভাৰঞ্ঞথাভাৰন্তি ইত্থভাৰো চ অঞ্ঞথাভাৰো চ ইত্থভাৰঞ্ঞথাভাৰো. সো এতস্স অত্থীতি ইত্থভাৰঞ্ঞথাভাৰো সংসারো, তং তত্থ ইত্থভাৰো মনুস্সত্তং, অঞ্ঞথাভাৰো ততো অৰসিট্ঠসত্তাৰাসা. ইত্থভাৰো ৰা তেসং তেসং সত্তানং পচ্চুপ্পন্নো অত্তভাৰো, অঞ্ঞথাভাৰো অনাগতত্তভাৰো. এৰরূপো ৰা অঞ্ঞোপি অত্তভাৰো ইত্থভাৰো, ন এৰরূপো অঞ্ঞথাভাৰো. তং ইত্থভাৰঞ্ঞথাভাৰং সংসারং খন্ধধাতুআযতনপটিপাটিং নাতিৰত্ততি, ন অতিক্কমতি.

এতমাদীনৰং ঞত্ৰা, তণ্হং দুক্খস্স সম্ভৰন্তি এতং সকলৰট্টদুক্খস্স সম্ভৰং সমুদযং তণ্হং আদীনৰং আদীনৰতো ঞত্ৰাতি অত্থো. অথ ৰা এতমাদীনৰং ঞত্ৰাতি এতং যথাৰুত্তং সংসারনাতিৰত্তনং আদীনৰং দোসং ঞত্ৰা. তণ্হং দুক্খস্স সম্ভৰন্তি তণ্হঞ্চ ৰুত্তনযেন ৰট্টদুক্খস্স পধানকারণন্তি ঞত্ৰা. ৰীততণ্হো অনাদানো, সতো ভিক্খু, পরিব্বজেতি এৰং তীহি পরিঞ্ঞাহি পরিজানন্তো ৰিপস্সনং ৰড্ঢেত্ৰা মগ্গপটিপাটিযা তণ্হং ৰিগমেন্তো অগ্গমগ্গেন সব্বসো ৰীততণ্হো ৰিগততণ্হো, ততো এৰ চতূসু উপাদানেসু কস্সচিপি অভাৰেন আযতিং পটিসন্ধিসঙ্খাতস্স ৰা আদানস্স অভাৰেন অনাদানো, সতিৰেপুল্লপ্পত্তিযা সব্বত্থ সতোকারিতায সতো ভিন্নকিলেসো ভিক্খু পরিব্বজে চরেয্য, খন্ধপরিনিব্বানেন ৰা সঙ্খারপ্পৰত্তিতো অপগচ্ছেয্যাতি অত্থো.

পঞ্চমসুত্তৰণ্ণনা নিট্ঠিতা.