১. তযোজনপব্বজিতৰত্থু

অযোগেতি ইমং ধম্মদেসনং সত্থা জেতৰনে ৰিহরন্তো তযো পব্বজিতে আরব্ভ কথেসি.

সাৰত্থিযং কির একস্মিং কুলে মাতাপিতূনং একপুত্তকো অহোসি পিযো মনাপো. সো একদিৰসং গেহে নিমন্তিতানং ভিক্খূনং অনুমোদনং করোন্তানং ধম্মকথং সুত্ৰা পব্বজিতুকামো হুত্ৰা মাতাপিতরো পব্বজ্জং যাচি. তে নানুজানিংসু. তস্স এতদহোসি – ‘‘অহং মাতাপিতূনং অপস্সন্তানংযেৰ বহি গন্ত্ৰা পব্বজিস্সামী’’তি. অথস্স পিতা বহি নিক্খমন্তো ‘‘ইমং রক্খেয্যাসী’’তি মাতরং পটিচ্ছাপেসি, মাতা বহি নিক্খমন্তী পিতরং পটিচ্ছাপেসি. অথস্স একদিৰসং পিতরি বহি গতে মাতা ‘‘পুত্তং রক্খিস্সামী’’তি একং দ্ৰারবাহং নিস্সায একং পাদেহি উপ্পীল়েত্ৰা ছমায নিসিন্না সুত্তং কন্ততি. সো ‘‘ইমং ৰঞ্চেত্ৰা গমিস্সামী’’তি চিন্তেত্ৰা, ‘‘অম্ম, থোকং তাৰ অপেহি, সরীরৰলঞ্জং করিস্সামী’’তি ৰত্ৰা তায পাদে সমিঞ্জিতে নিক্খমিত্ৰা ৰেগেন ৰিহারং গন্ত্ৰা ভিক্খূ উপসঙ্কমিত্ৰা ‘‘পব্বাজেথ মং, ভন্তে’’তি যাচিত্ৰা তেসং সন্তিকে পব্বজি.

অথস্স পিতা আগন্ত্ৰা মাতরং পুচ্ছি – ‘‘কহং মে পুত্তো’’তি? ‘‘সামি, ইমস্মিং পদেসে অহোসী’’তি. সো ‘‘কহং নু খো মে পুত্তো’’তি ওলোকেন্তো তং অদিস্ৰা ‘‘ৰিহারং গতো ভৰিস্সতী’’তি ৰিহারং গন্ত্ৰা পুত্তং পব্বজিতং দিস্ৰা কন্দিত্ৰা রোদিত্ৰা, ‘‘তাত, কিং মং নাসেসী’’তি ৰত্ৰা ‘‘মম পুত্তে পব্বজিতে অহং ইদানি গেহে কিং করিস্সামী’’তি সযম্পি ভিক্খূ যাচিত্ৰা পব্বজি. অথস্স মাতাপি ‘‘কিং নু খো মে পুত্তো চ পতি চ চিরাযন্তি, কচ্চি ৰিহারং গন্ত্ৰা পব্বজিতা’’তি তে ওলোকেন্তী ৰিহারং গন্ত্ৰা উভোপি পব্বজিতে দিস্ৰা ‘‘ইমেসং পব্বজিতকালে মম গেহেন কো অত্থো’’তি সযম্পি ভিক্খুনিউপস্সযং গন্ত্ৰা পব্বজি. তে পব্বজিত্ৰাপি ৰিনা ভৰিতুং ন সক্কোন্তি, ৰিহারেপি ভিক্খুনিউপস্সযেপি একতোৰ নিসীদিত্ৰা সল্লপন্তা দিৰসং ৰীতিনামেন্তি. তেন ভিক্খূপি ভিক্খূনিযোপি উব্বাল়্হা হোন্তি.

অথেকদিৰসং ভিক্খূ নেসং কিরিযং সত্থুং আরোচেসুং. সত্থা তে পক্কোসাপেত্ৰা ‘‘সচ্চং কির তুম্হে এৰং করোথা’’তি পুচ্ছিত্ৰা ‘‘সচ্চ’’ন্তি ৰুত্তে ‘‘কস্মা এৰং করোথ? ন হি এস পব্বজিতানং যোগো’’তি. ‘‘ভন্তে, ৰিনা ভৰিতুং ন সক্কোমা’’তি. ‘‘পব্বজিতকালতো পট্ঠায এৰং করণং অযুত্তং. পিযানঞ্হি অদস্সনং, অপ্পিযানঞ্চ দস্সনং দুক্খমেৰ. তস্মা সত্তেসু চ সঙ্খারেসু চ কঞ্চি পিযং ৰা অপ্পিযং ৰা কাতুং ন ৰট্টতী’’তি ৰত্ৰা ইমা গাথা অভাসি –

২০৯. ‘‘অযোগে যুঞ্জমত্তানং, যোগস্মিঞ্চ অযোজযং;

অত্থং হিত্ৰা পিযগ্গাহী, পিহেতত্তানুযোগিনং.

২১০. ‘‘মা পিযেহি সমাগঞ্ছি, অপ্পিযেহি কুদাচনং;

পিযানং অদস্সনং দুক্খং, অপ্পিযানঞ্চ দস্সনং.

২১১. ‘‘তস্মা পিযং ন কযিরাথ, পিযাপাযো হি পাপকো;

গন্থা তেসং ন ৰিজ্জন্তি, যেসং নত্থি পিযাপ্পিয’’ন্তি.

তত্থ অযোগেতি অযুঞ্জিতব্বে অযোনিসোমনসিকারে. ৰেসিযাগোচরাদিভেদস্স হি ছব্বিধস্স অগোচরস্স সেৰনং ইধ অযোনিসোমনসিকারো নাম, তস্মিং অযোনিসোমনসিকারে অত্তানং যুঞ্জন্তোতি অত্থো. যোগস্মিন্তি তব্বিপরীতে চ যোনিসোমনসিকারে অযুঞ্জন্তোতি অত্থো. অত্থং হিত্ৰাতি পব্বজিতকালতো পট্ঠায অধিসীলাদিসিক্খত্তযং অত্থো নাম, তং অত্থং হিত্ৰা. পিযগ্গাহীতি পঞ্চকামগুণসঙ্খাতং পিযমেৰ গণ্হন্তো. পিহেতত্তানুযোগিনন্তি তায পটিপত্তিযা সাসনতো চুতো গিহিভাৰং পত্ৰা পচ্ছা যে অত্তানুযোগং অনুযুত্তা সীলাদীনি সম্পাদেত্ৰা দেৰমনুস্সানং সন্তিকা সক্কারং লভন্তি, তেসং পিহেতি, ‘‘অহো ৰতাহম্পি এৰরূপো অস্স’’ন্তি ইচ্ছতীতি অত্থো.

মা পিযেহীতি পিযেহি সত্তেহি ৰা সঙ্খারেহি ৰা কুদাচনং একক্খণেপি ন সমাগচ্ছেয্য, তথা অপ্পিযেহি. কিং কারণা? পিযা নঞ্হি ৰিযোগৰসেন অদস্সনং অপ্পিযানঞ্চ উপসঙ্কমনৰসেন দস্সনং নাম দুক্খং. তস্মাতি যস্মা ইদং উভযম্পি দুক্খং, তস্মা কঞ্চি সত্তং ৰা সঙ্খারং ৰা পিযং নাম ন করেয্য. পিযাপাযো হীতি পিযেহি অপাযো ৰিযোগো. পাপকোতি লামকো. গন্থা তেসং ন ৰিজ্জন্তীতি যেসং পিযং নত্থি, তেসং অভিজ্ঝাকাযগন্থো পহীযতি. যেসং অপ্পিযং নত্থি, তেসং ব্যাপাদো কাযগন্থো. তেসু পন দ্ৰীসু পহীনেসু সেসগন্থা পহীনা হোন্তি. তস্মা পিযং ৰা অপ্পিযং ৰা ন কত্তব্বন্তি অত্থো.

দেসনাৰসানে বহূ সোতাপত্তিফলাদীনি পাপুণিংসূতি. তেন পন তযো জনা ‘‘মযং ৰিনা ভৰিতুং ন সক্কোমা’’তি ৰিব্ভমিত্ৰা গেহমেৰ অগমিংসূতি.

তযোজনপব্বজিতৰত্থু পঠমং.