১৬. পিযৰগ্গো
১. তযোজনপব্বজিতৰত্থু
অযোগেতি ইমং ধম্মদেসনং সত্থা জেতৰনে ৰিহরন্তো তযো পব্বজিতে আরব্ভ কথেসি.
সাৰত্থিযং কির একস্মিং কুলে মাতাপিতূনং একপুত্তকো অহোসি পিযো মনাপো. সো একদিৰসং গেহে নিমন্তিতানং ভিক্খূনং অনুমোদনং করোন্তানং ধম্মকথং সুত্ৰা পব্বজিতুকামো হুত্ৰা মাতাপিতরো পব্বজ্জং যাচি. তে নানুজানিংসু. তস্স এতদহোসি – ‘‘অহং মাতাপিতূনং অপস্সন্তানংযেৰ বহি গন্ত্ৰা পব্বজিস্সামী’’তি. অথস্স পিতা বহি নিক্খমন্তো ‘‘ইমং রক্খেয্যাসী’’তি মাতরং পটিচ্ছাপেসি, মাতা বহি নিক্খমন্তী পিতরং পটিচ্ছাপেসি. অথস্স একদিৰসং পিতরি বহি গতে মাতা ‘‘পুত্তং রক্খিস্সামী’’তি একং দ্ৰারবাহং নিস্সায একং পাদেহি উপ্পীল়েত্ৰা ছমায নিসিন্না সুত্তং কন্ততি. সো ‘‘ইমং ৰঞ্চেত্ৰা গমিস্সামী’’তি চিন্তেত্ৰা, ‘‘অম্ম, থোকং তাৰ অপেহি, সরীরৰলঞ্জং করিস্সামী’’তি ৰত্ৰা তায পাদে সমিঞ্জিতে নিক্খমিত্ৰা ৰেগেন ৰিহারং গন্ত্ৰা ভিক্খূ উপসঙ্কমিত্ৰা ‘‘পব্বাজেথ মং, ভন্তে’’তি যাচিত্ৰা তেসং সন্তিকে পব্বজি.
অথস্স পিতা আগন্ত্ৰা মাতরং পুচ্ছি – ‘‘কহং মে পুত্তো’’তি? ‘‘সামি, ইমস্মিং পদেসে অহোসী’’তি. সো ‘‘কহং নু খো মে পুত্তো’’তি ওলোকেন্তো তং অদিস্ৰা ‘‘ৰিহারং গতো ভৰিস্সতী’’তি ৰিহারং গন্ত্ৰা পুত্তং পব্বজিতং দিস্ৰা কন্দিত্ৰা রোদিত্ৰা, ‘‘তাত, কিং মং নাসেসী’’তি ৰত্ৰা ‘‘মম পুত্তে পব্বজিতে অহং ইদানি গেহে কিং করিস্সামী’’তি সযম্পি ভিক্খূ যাচিত্ৰা পব্বজি. অথস্স মাতাপি ‘‘কিং নু খো মে পুত্তো চ পতি চ চিরাযন্তি, কচ্চি ৰিহারং গন্ত্ৰা পব্বজিতা’’তি তে ওলোকেন্তী ৰিহারং গন্ত্ৰা উভোপি পব্বজিতে দিস্ৰা ‘‘ইমেসং পব্বজিতকালে মম গেহেন কো অত্থো’’তি সযম্পি ভিক্খুনিউপস্সযং গন্ত্ৰা পব্বজি. তে পব্বজিত্ৰাপি ৰিনা ভৰিতুং ন সক্কোন্তি, ৰিহারেপি ভিক্খুনিউপস্সযেপি একতোৰ নিসীদিত্ৰা সল্লপন্তা দিৰসং ৰীতিনামেন্তি. তেন ভিক্খূপি ভিক্খূনিযোপি উব্বাল়্হা হোন্তি.
অথেকদিৰসং ভিক্খূ নেসং কিরিযং সত্থুং আরোচেসুং. সত্থা তে পক্কোসাপেত্ৰা ‘‘সচ্চং কির তুম্হে এৰং করোথা’’তি পুচ্ছিত্ৰা ‘‘সচ্চ’’ন্তি ৰুত্তে ‘‘কস্মা এৰং করোথ? ন হি এস পব্বজিতানং যোগো’’তি. ‘‘ভন্তে, ৰিনা ভৰিতুং ন সক্কোমা’’তি. ‘‘পব্বজিতকালতো পট্ঠায এৰং করণং অযুত্তং. পিযানঞ্হি অদস্সনং, অপ্পিযানঞ্চ দস্সনং দুক্খমেৰ. তস্মা সত্তেসু চ সঙ্খারেসু চ কঞ্চি পিযং ৰা অপ্পিযং ৰা কাতুং ন ৰট্টতী’’তি ৰত্ৰা ইমা গাথা অভাসি –
২০৯. ‘‘অযোগে যুঞ্জমত্তানং, যোগস্মিঞ্চ অযোজযং;
অত্থং হিত্ৰা পিযগ্গাহী, পিহেতত্তানুযোগিনং.
২১০. ‘‘মা পিযেহি সমাগঞ্ছি, অপ্পিযেহি কুদাচনং;
পিযানং অদস্সনং দুক্খং, অপ্পিযানঞ্চ দস্সনং.
২১১. ‘‘তস্মা পিযং ন কযিরাথ, পিযাপাযো হি পাপকো;
গন্থা তেসং ন ৰিজ্জন্তি, যেসং নত্থি পিযাপ্পিয’’ন্তি.
তত্থ অযোগেতি অযুঞ্জিতব্বে অযোনিসোমনসিকারে. ৰেসিযাগোচরাদিভেদস্স হি ছব্বিধস্স অগোচরস্স সেৰনং ইধ অযোনিসোমনসিকারো নাম, তস্মিং অযোনিসোমনসিকারে অত্তানং যুঞ্জন্তোতি অত্থো. যোগস্মিন্তি তব্বিপরীতে চ যোনিসোমনসিকারে অযুঞ্জন্তোতি অত্থো. অত্থং হিত্ৰাতি পব্বজিতকালতো পট্ঠায অধিসীলাদিসিক্খত্তযং অত্থো নাম, তং অত্থং হিত্ৰা. পিযগ্গাহীতি পঞ্চকামগুণসঙ্খাতং পিযমেৰ গণ্হন্তো. পিহেতত্তানুযোগিনন্তি তায পটিপত্তিযা সাসনতো চুতো গিহিভাৰং পত্ৰা পচ্ছা যে অত্তানুযোগং অনুযুত্তা সীলাদীনি সম্পাদেত্ৰা দেৰমনুস্সানং সন্তিকা সক্কারং লভন্তি, তেসং পিহেতি, ‘‘অহো ৰতাহম্পি এৰরূপো অস্স’’ন্তি ইচ্ছতীতি অত্থো.
মা পিযেহীতি পিযেহি সত্তেহি ৰা সঙ্খারেহি ৰা কুদাচনং একক্খণেপি ন সমাগচ্ছেয্য, তথা অপ্পিযেহি. কিং কারণা? পিযা নঞ্হি ৰিযোগৰসেন অদস্সনং অপ্পিযানঞ্চ উপসঙ্কমনৰসেন দস্সনং নাম দুক্খং. তস্মাতি যস্মা ইদং উভযম্পি দুক্খং, তস্মা কঞ্চি সত্তং ৰা সঙ্খারং ৰা পিযং নাম ন করেয্য. পিযাপাযো হীতি পিযেহি অপাযো ৰিযোগো. পাপকোতি লামকো. গন্থা তেসং ন ৰিজ্জন্তীতি যেসং পিযং নত্থি, তেসং অভিজ্ঝাকাযগন্থো পহীযতি. যেসং অপ্পিযং নত্থি, তেসং ব্যাপাদো কাযগন্থো. তেসু পন দ্ৰীসু পহীনেসু সেসগন্থা পহীনা হোন্তি. তস্মা পিযং ৰা অপ্পিযং ৰা ন কত্তব্বন্তি অত্থো.
দেসনাৰসানে বহূ সোতাপত্তিফলাদীনি পাপুণিংসূতি. তেন পন তযো জনা ‘‘মযং ৰিনা ভৰিতুং ন সক্কোমা’’তি ৰিব্ভমিত্ৰা গেহমেৰ অগমিংসূতি.
তযোজনপব্বজিতৰত্থু পঠমং.
২. অঞ্ঞতরকুটুম্বিকৰত্থু
পিযতো জাযতীতি ইমং ধম্মদেসনং সত্থা জেতৰনে ৰিহরন্তো অঞ্ঞতরং কুটুম্বিকং আরব্ভ কথেসি.
সো হি অত্তনো পুত্তে কালকতে পুত্তসোকাভিভূতো আল়াহনং গন্ত্ৰা রোদতি, পুত্তসোকং সন্ধারেতুং ন সক্কোতি. সত্থা পচ্চূসকালে লোকং ৰোলোকেন্তো তস্স সোতাপত্তিমগ্গস্সূপনিস্সযং দিস্ৰা পিণ্ডপাতপটিক্কন্তো একং পচ্ছাসমণং গহেত্ৰা তস্স গেহদ্ৰারং অগমাসি. সো সত্থু আগতভাৰং সুত্ৰা ‘‘মযা সদ্ধিং পটিসন্থারং কাতুকামো ভৰিস্সতী’’তি সত্থারং পৰেসেত্ৰা গেহমজ্ঝে আসনং পঞ্ঞাপেত্ৰা সত্থরি নিসিন্নে আগন্ত্ৰা একমন্তং নিসীদি. অথ নং সত্থা ‘‘কিং নু খো, উপাসক, দুক্খিতোসী’’তি পুচ্ছিত্ৰা তেন পুত্তৰিযোগদুক্খে আরোচিতে, ‘‘উপাসক, মা চিন্তযি, ইদং মরণং নাম ন একস্মিংযেৰ ঠানে, ন চ একস্সেৰ হোতি, যাৰতা পন ভৰুপ্পত্তি নাম অত্থি, সব্বসত্তানং হোতিযেৰ. একসঙ্খারোপি নিচ্চো নাম নত্থি. তস্মা ‘মরণধম্মং মতং, ভিজ্জনধম্মং ভিন্ন’ন্তি যোনিসো পচ্চৰেক্খিতব্বং, ন সোচিতব্বং. পোরাণপণ্ডিতাপি হি পুত্তস্স মতকালে ‘মরণধম্মং মতং, ভিজ্জনধম্মং ভিন্ন’ন্তি সোকং অকত্ৰা মরণস্সতিমেৰ ভাৰযিংসূ’’তি ৰত্ৰা, ‘‘ভন্তে, কে এৰমকংসু, কদা চ অকংসু, আচিক্খথ মে’’তি যাচিতো তস্সত্থস্স পকাসনত্থং অতীতং আহরিত্ৰা –
‘‘উরগোৰ তচং জিণ্ণং, হিত্ৰা গচ্ছতি সং তনুং;
এৰং সরীরে নিব্ভোগে, পেতে কালকতে সতি.
‘‘ডয্হমানো ন জানাতি, ঞাতীনং পরিদেৰিতং;
তস্মা এতং ন সোচামি, গতো সো তস্স যা গতী’’তি. (জা. ১.৫.১৯-২০) –
ইমং পঞ্চকনিপাতে উরগজাতকং ৰিত্থারেত্ৰা ‘‘এৰং পুব্বে পণ্ডিতা পিযপুত্তে কালকতে যথা এতরহি ত্ৰং কম্মন্তে ৰিস্সজ্জেত্ৰা নিরাহারো রোদন্তো ৰিচরসি, তথা অৰিচরিত্ৰা মরণস্সতিভাৰনাবলেন সোকং অকত্ৰা আহারং পরিভুঞ্জিংসু, কম্মন্তঞ্চ অধিট্ঠহিংসু. তস্মা ‘পিযপুত্তো মে কালকতো’তি মা চিন্তযি. উপ্পজ্জমানো হি সোকো ৰা ভযং ৰা পিযমেৰ নিস্সায উপ্পজ্জতী’’তি ৰত্ৰা ইমং গাথমাহ –
২১২. ‘‘পিযতো জাযতী সোকো, পিযতো জাযতী ভযং;
পিযতো ৰিপ্পমুত্তস্স, নত্থি সোকো কুতো ভয’’ন্তি.
তত্থ পিযতোতি ৰট্টমূলকো হি সোকো ৰা ভযং ৰা উপ্পজ্জমানং পিযমেৰ সত্তং ৰা সঙ্খারং ৰা নিস্সায উপ্পজ্জতি, ততো পন ৰিপ্পমুত্তস্স উভযম্পেতং নত্থীতি অত্থো.
দেসনাৰসানে কুটুম্বিকো সোতাপত্তিফলে পতিট্ঠহি, সম্পত্তানম্পি সাত্থিকা ধম্মদেসনা অহোসীতি.
অঞ্ঞতরকুটুম্বিকৰত্থু দুতিযং.
৩. ৰিসাখাৰত্থু
পেমতো জাযতীতি ইমং ধম্মদেসনং সত্থা জেতৰনে ৰিহরন্তো ৰিসাখং উপাসিকং আরব্ভ কথেসি.
সা কির পুত্তস্স ধীতরং সুদত্তং নাম কুমারিকং অত্তনো ঠানে ঠপেত্ৰা গেহে ভিক্খুসঙ্ঘস্স ৰেয্যাৰচ্চং কারেসি. সা অপরেন সমযেন কালমকাসি. সা তস্সা সরীরনিক্খেপং কারেত্ৰা সোকং সন্ধারেতুং অসক্কোন্তী দুক্খিনী দুম্মনা সত্থু সন্তিকং গন্ত্ৰা ৰন্দিত্ৰা একমন্তং নিসীদি. অথ নং সত্থা ‘‘কিং নু খো ত্ৰং, ৰিসাখে, দুক্খিনী দুম্মনা অস্সুমুখা রোদমানা নিসিন্না’’তি আহ. সা তমত্থং আরোচেত্ৰা ‘‘পিযা মে, ভন্তে, সা কুমারিকা ৰত্তসম্পন্না, ইদানি তথারূপং ন পস্সামী’’তি আহ. ‘‘কিত্তকা পন, ৰিসাখে, সাৰত্থিযং মনুস্সা’’তি? ‘‘ভন্তে, তুম্হেহিযেৰ মে কথিতং সত্ত জনকোটিযো’’তি. ‘‘সচে পনাযং এত্তকো জনো তৰ নত্তায সদিসো ভৰেয্য, ইচ্ছেয্যাসি ন’’ন্তি? ‘‘আম, ভন্তে’’তি. ‘‘কতি পন জনা সাৰত্থিযং দেৰসিকং কালং করোন্তী’’তি? ‘‘বহূ, ভন্তে’’তি. ‘‘ননু এৰং, ভন্তে, তৰ অসোচনকালো ন ভৰেয্য, রত্তিন্দিৰং রোদন্তীযেৰ ৰিচরেয্যাসী’’তি. ‘‘হোতু, ভন্তে, ঞাতং মযা’’তি. অথ নং সত্থা ‘‘তেন হি মা সোচি, সোকো ৰা ভযং ৰা পেমতোৰ জাযতী’’তি ৰত্ৰা ইমং গাথমাহ –
২১৩. ‘‘পেমতো জাযতী সোকো, পেমতো জাযতী ভযং;
পেমতো ৰিপ্পমুত্তস্স, নত্থি সোকো কুতো ভয’’ন্তি.
তত্থ পেমতোতি পুত্তধীতাদীসু কতং পেমমেৰ নিস্সায সোকো জাযতীতি অত্থো.
দেসনাৰসানে বহূ সোতাপত্তিফলাদীনি পাপুণিংসূতি.
ৰিসাখাৰত্থু ততিযং.
৪. লিচ্ছৰীৰত্থু
রতিযা জাযতীতি ইমং ধম্মদেসনং সত্থা ৰেসালিং নিস্সায কূটাগারসালাযং ৰিহরন্তো লিচ্ছৰী আরব্ভ কথেসি.
তে কির একস্মিং ছণদিৰসে অঞ্ঞমঞ্ঞং অসদিসেহি অলঙ্কারেহি অলঙ্করিত্ৰা উয্যানগমনত্থায নগরা নিক্খমিংসু. সত্থা পিণ্ডায পৰিসন্তো তে দিস্ৰা ভিক্খূ আমন্তেসি – ‘‘পস্সথ, ভিক্খৰে, লিচ্ছৰযো, যেহি দেৰা তাৰতিংসা ন দিট্ঠপুব্বা, তে ইমে ওলোকেন্তূ’’তি ৰত্ৰা নগরং পাৰিসি. তেপি উয্যানং গচ্ছন্তা একং নগরসোভিনিং ইত্থিং আদায গন্ত্ৰা তং নিস্সায ইস্সাভিভূতা অঞ্ঞমঞ্ঞং পহরিত্ৰা লোহিতং নদিং ৰিয পৰত্তযিংসু. অথ নে মঞ্চেনাদায উক্খিপিত্ৰা আগমংসু. সত্থাপি কতভত্তকিচ্চো নগরা নিক্খমি. ভিক্খূপি লিচ্ছৰযো তথা নীযমানে দিস্ৰা সত্থারং আহংসু – ‘‘ভন্তে, লিচ্ছৰিরাজানো পাতোৰ অলঙ্কতপটিযত্তা দেৰা ৰিয নগরা নিক্খমিত্ৰা ইদানি একং ইত্থিং নিস্সায ইমং ব্যসনং পত্তা’’তি. সত্থা, ‘‘ভিক্খৰে, সোকো ৰা ভযং ৰা উপ্পজ্জমানং রতিং নিস্সায উপ্পজ্জতিযেৰা’’তি ৰত্ৰা ইমং গাথমাহ –
২১৪. ‘‘রতিযা জাযতী সোকো, রতিযা জাযতী ভযং;
রতিযা ৰিপ্পমুত্তস্স, নত্থি সোকো কুতো ভয’’ন্তি.
তত্থ রতিযাতি পঞ্চকামগুণরতিতো, তং নিস্সাযাতি অত্থো.
দেসনাৰসানে বহূ সোতাপত্তিফলাদীনি পাপুণিংসূতি.
লিচ্ছৰীৰত্থু চতুত্থং.
৫. অনিত্থিগন্ধকুমারৰত্থু
কামতোতি ইমং ধম্মদেসনং সত্থা জেতৰনে ৰিহরন্তো অনিত্থিগন্ধকুমারং নাম আরব্ভ কথেসি.
সো কির ব্রহ্মলোকা চুতসত্তো সাৰত্থিযং মহাভোগকুলে নিব্বত্তো জাতদিৰসতো পট্ঠায ইত্থিসমীপং উপগন্তুং ন ইচ্ছতি, ইত্থিযা গয্হমানো রোদতি. ৰত্থচুম্বটকেন নং গহেত্ৰা থঞ্ঞং পাযেন্তি. সো ৰযপ্পত্তো মাতাপিতূহি, ‘‘তাত, আৰাহং তে করিস্সামা’’তি ৰুত্তে ‘‘ন মে ইত্থিযা অত্থো’’তি পটিক্খিপিত্ৰা পুনপ্পুনং যাচিযমানো পঞ্চসতে সুৰণ্ণকারে পক্কোসাপেত্ৰা রত্তসুৰণ্ণনিক্খসহস্সং দাপেত্ৰা অতিৰিয পাসাদিকং ঘনকোট্টিমং ইত্থিরূপং কারেত্ৰা পুন মাতাপিতূহি, ‘‘তাত, তযি আৰাহং অকরোন্তে কুলৰংসো ন পতিট্ঠহিস্সতি, কুমারিকং তে আনেস্সামা’’তি ৰুত্তে ‘‘তেন হি সচে মে এৰরূপং কুমারিকং আনেস্সথ, করিস্সামি ৰো ৰচন’’ন্তি তং সুৰণ্ণরূপকং দস্সেতি. অথস্স মাতাপিতরো অভিঞ্ঞাতে ব্রাহ্মণে পক্কোসাপেত্ৰা ‘‘অম্হাকং পুত্তো মহাপুঞ্ঞো, অৰস্সং ইমিনা সদ্ধিং কতপুঞ্ঞা কুমারিকা ভৰিস্সতি, গচ্ছথ ইমং সুৰণ্ণরূপকং গহেত্ৰা এৰরূপং কুমারিকং আহরথা’’তি পহিণিংসু. তে ‘‘সাধূ’’তি চারিকং চরন্তা মদ্দরট্ঠে সাগলনগরং গতা. তস্মিঞ্চ নগরে একা সোল়সৰস্সুদ্দেসিকা অভিরূপা কুমারিকা অহোসি, তং মাতাপিতরো সত্তভূমিকস্স পাসাদস্সূপরিমতলে পরিৰাসেসুং. তেপি খো ব্রাহ্মণা ‘‘সচে ইধ এৰরূপা কুমারিকা ভৰিস্সতি, ইমং দিস্ৰা ‘অযং অসুকস্স কুলস্স ধীতা ৰিয অভিরূপা’তি ৰক্খন্তী’’তি তং সুৰণ্ণরূপকং তিত্থমগ্গে ঠপেত্ৰা একমন্তং নিসীদিংসু.
অথস্স কুমারিকায ধাতী তং কুমারিকং ন্হাপেত্ৰা সযম্পি ন্হাযিতুকামা হুত্ৰা তিত্থং আগতা তং রূপকং দিস্ৰা ‘‘ধীতা মে’’তি সঞ্ঞায ‘‘দুব্বিনীতাসি, ইদানেৰাহং ন্হাপেত্ৰা নিক্খন্তা, ত্ৰং মযা পুরেতরং ইধাগতাসী’’তি হত্থেন পহরিত্ৰা থদ্ধভাৰঞ্চেৰ নিব্বিকারতঞ্চ ঞত্ৰা ‘‘অহং মে, ধীতাতি সঞ্ঞমকাসিং, কিং নামেত’’ন্তি আহ. অথ নং তে ব্রাহ্মণা ‘‘এৰরূপা তে, অম্ম, ধীতা’’তি পুচ্ছিংসু. অযং মম ধীতু সন্তিকে কিং অগ্ঘতীতি? তেন হি তে ধীতরং অম্হাকং দস্সেহীতি. সা তেহি সদ্ধিং গেহং গন্ত্ৰা সামিকানং আরোচেসি. তে ব্রাহ্মণেহি সদ্ধিং কতপটিসম্মোদনা ধীতরং ওতারেত্ৰা হেট্ঠাপাসাদে সুৰণ্ণরূপকস্স সন্তিকে ঠপেসুং. সুৰণ্ণরূপকং নিপ্পভং অহোসি, কুমারিকা সপ্পভা অহোসি. ব্রাহ্মণা তং তেসং দত্ৰা কুমারিকং পটিচ্ছাপেত্ৰা গন্ত্ৰা অনিত্থিগন্ধকুমারস্স মাতাপিতূনং আরোচযিংসু. তে তুট্ঠমানসা ‘‘গচ্ছথ, নং সীঘং আনেথা’’তি মহন্তেন সক্কারেন পহিণিংসু.
কুমারোপি তং পৰত্তিং সুত্ৰা ‘‘কঞ্চনরূপতোপি কির অভিরূপতরা দারিকা অত্থী’’তি সৰনৰসেনেৰ সিনেহং উপ্পাদেত্ৰা ‘‘সীঘং আনেন্তূ’’তি আহ. সাপি খো যানং আরোপেত্ৰা আনীযমানা অতিসুখুমালতায যানুগ্ঘাতেন সমুপ্পাদিতৰাতরোগা অন্তরামগ্গেযেৰ কালমকাসি. কুমারোপি ‘‘আগতা’’তি নিরন্তরং পুচ্ছতি, তস্স অতিসিনেহেন পুচ্ছন্তস্স সহসাৰ অনারোচেত্ৰা কতিপাহং ৰিক্খেপং কত্ৰা তমত্থং আরোচযিংসু. সো ‘‘তথারূপায নাম ইত্থিযা সদ্ধিং সমাগমং নালত্থ’’ন্তি উপ্পন্নদোমনস্সো পব্বতেন ৰিয সোকদুক্খেন অজ্ঝোত্থটো অহোসি. সত্থা তস্সূপনিস্সযং দিস্ৰা পিণ্ডায চরন্তো তং গেহদ্ৰারং অগমাসি. অথস্স মাতাপিতরো সত্থারং অন্তোগেহং পৰেসেত্ৰা সক্কচ্চং পরিৰিসিংসু. সত্থা ভত্তকিচ্চাৰসানে ‘‘কহং অনিত্থিগন্ধকুমারো’’তি পুচ্ছি. ‘‘এসো, ভন্তে, আহারূপচ্ছেদং কত্ৰা অন্তোগব্ভে নিসিন্নো’’তি. ‘‘পক্কোসথ ন’’ন্তি. সো আগন্ত্ৰা সত্থারং ৰন্দিত্ৰা একমন্তং নিসীদি. সত্থা ‘‘কিং নু খো, কুমার, বলৰসোকো উপ্পন্নো’’তি ৰুত্তে, ‘‘আম, ভন্তে, ‘এৰরূপা নাম ইত্থী অন্তরামগ্গে কালকতা’তি সুত্ৰা বলৰসোকো উপ্পন্নো, ভত্তম্পি মে নচ্ছাদেতী’’তি. অথ নং সত্থা ‘‘জানাসি পন ত্ৰং, কুমার, কিং তে নিস্সায সোকো উপ্পন্নো’’তি? ‘‘ন জানামি, ভন্তে’’তি. ‘‘কামং নিস্সায, কুমার, বলৰসোকো উপ্পন্নো, সোকো ৰা ভযং ৰা কামং নিস্সায উপ্পজ্জতী’’তি ৰত্ৰা ইমং গাথমাহ –
২১৫. ‘‘কামতো জাযতী সোকো, কামতো জাযতী ভযং;
কামতো ৰিপ্পমুত্তস্স, নত্থি সোকো কুতো ভয’’ন্তি.
তত্থ কামতোতি ৰত্থুকামকিলেসকামতো, দুৰিধম্পেতং কামং নিস্সাযাতি অত্থো.
দেসনাৰসানে অনিত্থিগন্ধকুমারো সোতাপত্তিফলে পতিট্ঠহি.
অনিত্থিগন্ধকুমারৰত্থু পঞ্চমং.
৬. অঞ্ঞতরব্রাহ্মণৰত্থু
তণ্হায জাযতীতি ইমং ধম্মদেসনং সত্থা জেতৰনে ৰিহরন্তো অঞ্ঞতরং ব্রাহ্মণং আরব্ভ কথেসি.
সো কির মিচ্ছাদিট্ঠিকো একদিৰসং নদীতীরং গন্ত্ৰা খেত্তং সোধেতি. সত্থা তস্স উপনিস্সযসম্পত্তিং দিস্ৰা তস্স সন্তিকং অগমাসি. সো সত্থারং দিস্ৰাপি সামীচিকম্মং অকত্ৰা তুণ্হী অহোসি. অথ নং সত্থা পুরেতরং আলপিত্ৰা, ‘‘ব্রাহ্মণ, কিং করোসী’’তি আহ. ‘‘খেত্তং, ভো গোতম, সোধেমী’’তি. সত্থা এত্তকমেৰ ৰত্ৰা গতো. পুনদিৰসেপি তস্স খেত্তং কসিতুং আগতস্স সন্তিকং গন্ত্ৰা, ‘‘ব্রাহ্মণ, কিং করোসী’’তি পুচ্ছিত্ৰা ‘‘খেত্তং কসামি, ভো গোতমা’’তি সুত্ৰা পক্কামি. পুনদিৰসাদীসুপি তথেৰ গন্ত্ৰা পুচ্ছিত্ৰা, ‘‘ভো গোতম, খেত্তং ৰপামি নিদ্দেমি রক্খামী’’তি সুত্ৰা পক্কামি. অথ নং একদিৰসং ব্রাহ্মণো আহ – ‘‘ভো গোতম, ত্ৰং মম খেত্তসোধনদিৰসতো পট্ঠায আগতো. সচে মে সস্সং সম্পজ্জিস্সতি, তুয্হম্পি সংৰিভাগং করিস্সামি, তুয্হং অদত্ৰা সযং ন খাদিস্সামি, ইতো দানি পট্ঠায ত্ৰং মম সহাযো’’তি.
অথস্স অপরেন সমযেন সস্সং সম্পজ্জি, তস্স ‘‘সম্পন্নং মে সস্সং, স্ৰে দানি লাযাপেস্সামী’’তি লাযনত্থং কত্তব্বকিচ্চস্স রত্তিং মহামেঘো ৰস্সিত্ৰা সব্বং সস্সং হরি, খেত্তং তচ্ছেত্ৰা ঠপিতসদিসং অহোসি. সত্থা পন পঠমদিৰসংযেৰ ‘‘তং সস্সং ন সম্পজ্জিস্সতী’’তি অঞ্ঞাসি. ব্রাহ্মণো পাতোৰ ‘‘খেত্তং ওলোকেস্সামী’’তি গতো তুচ্ছং খেত্তং দিস্ৰা উপ্পন্নবলৰসোকো চিন্তেসি – ‘‘সমণো গোতমো মম খেত্তসোধনকালতো পট্ঠায আগতো, অহম্পি নং ‘ইমস্মিং সস্সে নিপ্ফন্নে তুয্হম্পি সংৰিভাগং করিস্সামি, তুয্হং অদত্ৰা সযং ন খাদিস্সামি, ইতো পট্ঠায দানি ত্ৰং মম সহাযো’তি অৰচং. সোপি মে মনোরথো মত্থকং ন পাপুণী’’তি আহারূপচ্ছেদং কত্ৰা মঞ্চকে নিপজ্জি. অথস্স সত্থা গেহদ্ৰারং অগমাসি. সো সত্থু আগমনং সুত্ৰা ‘‘সহাযং মে আনেত্ৰা ইধ নিসীদাপেথা’’তি আহ. পরিজনো তথা অকাসি. সত্থা নিসীদিত্ৰা ‘‘কহং ব্রাহ্মণো’’তি পুচ্ছিত্ৰা ‘‘গব্ভে নিপন্নো’’তি ৰুত্তে ‘‘পক্কোসথ ন’’ন্তি পক্কোসাপেত্ৰা আগন্ত্ৰা একমন্তং নিসিন্নং আহ ‘‘কিং, ব্রাহ্মণা’’তি? ভো গোতম, তুম্হে মম খেত্তসোধনদিৰসতো পট্ঠায আগতা, অহম্পি ‘‘সস্সে নিপ্ফন্নে তুম্হাকং সংৰিভাগং করিস্সামী’’তি অৰচং. সো মে মনোরথো অনিপ্ফন্নো, তেন মে সোকো উপ্পন্নো, ভত্তম্পি মে নচ্ছাদেতীতি. অথ নং সত্থা ‘‘জানাসি পন, ব্রাহ্মণ, কিং তে নিস্সায সোকো উপ্পন্নো’’তি পুচ্ছিত্ৰা ‘‘ন জানামি, ভো গোতম, ত্ৰং পন জানাসী’’তি ৰুত্তে, ‘‘আম, ব্রাহ্মণ, উপ্পজ্জমানো সোকো ৰা ভযং ৰা তণ্হং নিস্সায উপ্পজ্জতী’’তি ৰত্ৰা ইমং গাথমাহ –
২১৬. ‘‘তণ্হায জাযতী সোকো, তণ্হায জাযতী ভযং;
তণ্হায ৰিপ্পমুত্তস্স, নত্থি সোকো কুতো ভয’’ন্তি.
তত্থ তণ্হাযাতি ছদ্ৰারিকায তণ্হায, এতং তণ্হং নিস্সায উপ্পজ্জতীতি অত্থো.
দেসনাৰসানে ব্রাহ্মণো সোতাপত্তিফলে পতিট্ঠহীতি.
অঞ্ঞতরব্রাহ্মণৰত্থু ছট্ঠং.
৭. পঞ্চসতদারকৰত্থু
সীলদস্সনসম্পন্নন্তি ইমং ধম্মদেসনং সত্থা ৰেল়ুৰনে ৰিহরন্তো অন্তরামগ্গে পঞ্চসতদারকে আরব্ভ কথেসি.
একদিৰসঞ্হি সত্থা অসীতিমহাথেরেহি সদ্ধিং পঞ্চসতভিক্খুপরিৰারো রাজগহং পিণ্ডায পৰিসন্তো একস্মিং ছণদিৰসে পঞ্চসতে দারকে পূৰপচ্ছিযো উক্খিপাপেত্ৰা নগরা নিক্খম্ম উয্যানং গচ্ছন্তে অদ্দস. তেপি সত্থারং ৰন্দিত্ৰা পক্কমিংসু, তে একং ভিক্খুম্পি ‘‘পূৰং গণ্হথা’’তি ন ৰদিংসু. সত্থা তেসং গতকালে ভিক্খূ আহ – ‘‘খাদিস্সথ, ভিক্খৰে, পূৰে’’তি. ‘‘কহং ভন্তে, পূৰা’’তি? ‘‘কিং ন পস্সথ তে দারকে পূৰপচ্ছিযো উক্খিপাপেত্ৰা অতিক্কন্তে’’তি? ‘‘ভন্তে, এৰরূপা নাম দারকা কস্সচি পূৰং ন দেন্তী’’তি. ‘‘ভিক্খৰে, কিঞ্চাপি এতে মং ৰা তুম্হে ৰা পূৰেহি ন নিমন্তযিংসু, পূৰসামিকো পন ভিক্খু পচ্ছতো আগচ্ছতি, পূৰে খাদিত্ৰাৰ গন্তুং ৰট্টতী’’তি. বুদ্ধানঞ্হি একপুগ্গলেপি ইস্সা ৰা দোসো ৰা নত্থি, তস্মা ইমং ৰত্ৰা ভিক্খুসঙ্ঘং আদায একস্মিং রুক্খমূলে ছাযায নিসীদি. দারকা মহাকস্সপত্থেরং পচ্ছতো আগচ্ছন্তং দিস্ৰা উপ্পন্নসিনেহা পীতিৰেগেন পরিপুণ্ণসরীরা হুত্ৰা পচ্ছিযো ওতারেত্ৰা থেরং পঞ্চপতিট্ঠিতেন ৰন্দিত্ৰা পূৰে পচ্ছীহি সদ্ধিংযেৰ উক্খিপিত্ৰা ‘‘গণ্হথ, ভন্তে’’তি থেরং ৰদিংসু. অথ নে থেরো আহ – ‘‘এস সত্থা ভিক্খুসঙ্ঘং গহেত্ৰা রুক্খমূলে নিসিন্নো, তুম্হাকং দেয্যধম্মং আদায গন্ত্ৰা ভিক্খুসঙ্ঘস্স সংৰিভাগং করোথা’’তি. তে ‘‘সাধু, ভন্তে’’তি নিৰত্তিত্ৰা থেরেন সদ্ধিংযেৰ গন্ত্ৰা পূৰে দত্ৰা ওলোকযমানা একমন্তে ঠত্ৰা পরিভোগাৰসানে উদকং অদংসু. ভিক্খূ উজ্ঝাযিংসু ‘‘দারকেহি মুখোলোকনেন ভিক্খা দিন্না, সম্মাসম্বুদ্ধং ৰা মহাথেরে ৰা পূৰেহি অনাপুচ্ছিত্ৰা মহাকস্সপত্থেরং দিস্ৰা পচ্ছীহি সদ্ধিংযেৰ আদায আগমিংসূ’’তি. সত্থা তেসং কথং সুত্ৰা, ‘‘ভিক্খৰে, মম পুত্তেন মহাকস্সপেন সদিসো ভিক্খু দেৰমনুস্সানং পিযো হোতি, তে চ তস্স চতুপচ্চযেন পূজং করোন্তিযেৰা’’তি ৰত্ৰা ইমং গাথমাহ –
২১৭. ‘‘সীলদস্সনসম্পন্নং, ধম্মট্ঠং সচ্চৰেদিনং;
অত্তনো কম্ম কুব্বানং, তং জনো কুরুতে পিয’’ন্তি.
তত্থ সীলদস্সনসম্পন্নন্তি চতুপারিসুদ্ধিসীলেন চেৰ মগ্গফলসম্পযুত্তেন চ সম্মাদস্সনেন সম্পন্নং. ধম্মট্ঠন্তি নৰৰিধলোকুত্তরধম্মে ঠিতং, সচ্ছিকতলোকুত্তরধম্মন্তি অত্থো. সচ্চৰেদিনন্তি চতুন্নং সচ্চানং সোল়সহাকারেহি সচ্ছিকতত্তা সচ্চঞাণেন সচ্চৰেদিনং. অত্তনো কম্ম কুব্বানন্তি অত্তনো কম্মং নাম তিস্সো সিক্খা, তা পূরযমানন্তি অত্থো. তং জনোতি তং পুগ্গলং লোকিযমহাজনো পিযং করোতি, দট্ঠুকামো ৰন্দিতুকামো পচ্চযেন পূজেতুকামো হোতিযেৰাতি অত্থো.
দেসনাৰসানে সব্বেপি তে দারকা সোতাপত্তিফলে পতিট্ঠহিংসূতি.
পঞ্চসতদারকৰত্থু সত্তমং.
৮. একঅনাগামিত্থেরৰত্থু
ছন্দজাতোতি ইমং ধম্মদেসনং সত্থা জেতৰনে ৰিহরন্তো একং অনাগামিত্থেরং আরব্ভ কথেসি.
একদিৰসঞ্হি তং থেরং সদ্ধিৰিহারিকা পুচ্ছিংসু – ‘‘অত্থি পন ৰো, ভন্তে, ৰিসেসাধিগমো’’তি. থেরো ‘‘অনাগামিফলং নাম গহট্ঠাপি পাপুণন্তি, অরহত্তং পত্তকালেযেৰ তেহি সদ্ধিং কথেস্সামী’’তি হরাযমানো কিঞ্চি অকথেত্ৰাৰ কালকতো সুদ্ধাৰাসদেৰলোকে নিব্বত্তি. অথস্স সদ্ধিৰিহারিকা রোদিত্ৰা পরিদেৰিত্ৰা সত্থু সন্তিকং গন্ত্ৰা সত্থারং ৰন্দিত্ৰা রোদন্তাৰ একমন্তং নিসীদিংসু. অথ নে সত্থা ‘‘কিং, ভিক্খৰে, রোদথা’’তি আহ. ‘‘উপজ্ঝাযো নো, ভন্তে, কালকতো’’তি. ‘‘হোতু, ভিক্খৰে, মা চিন্তযিত্থ, ধুৰধম্মো নামেসো’’তি? ‘‘আম, ভন্তে, মযম্পি জানাম, অপিচ মযং উপজ্ঝাযং ৰিসেসাধিগমং পুচ্ছিম্হা, সো কিঞ্চি অকথেত্ৰাৰ কালকতো, তেনম্হ দুক্খিতা’’তি. সত্থা, ‘‘ভিক্খৰে, মা চিন্তযিত্থ, উপজ্ঝাযেন ৰো অনাগামিফলং পত্তং, সো ‘গিহীপেতং পাপুণন্তি, অরহত্তং পত্ৰাৰ নেসং কথেস্সামী’তি হরাযন্তো তুম্হাকং কিঞ্চি অকথেত্ৰা কালং কত্ৰা সুদ্ধাৰাসে নিব্বত্তো, অস্সাসথ, ভিক্খৰে, উপজ্ঝাযো ৰো কামেসু অপ্পটিবদ্ধচিত্ততং পত্তো’’তি ৰত্ৰা ইমং গাথমাহ –
২১৮. ‘‘ছন্দজাতো অনক্খাতে, মনসা চ ফুটো সিযা;
কামেসু চ অপ্পটিবদ্ধচিত্তো, উদ্ধংসোতোতি ৰুচ্চতী’’তি.
তত্থ ছন্দজাতোতি কত্তুকামতাৰসেন জাতছন্দো উস্সাহপত্তো. অনক্খাতেতি নিব্বানে. তঞ্হি ‘‘অসুকেন কতং ৰা নীলাদীসু এৰরূপং ৰা’’তি অৰত্তব্বতায অনক্খাতং নাম. মনসা চ ফুটো সিযাতি হেট্ঠিমেহি তীহি মগ্গফলচিত্তেহি ফুটো পূরিতো ভৰেয্য. অপ্পটিবদ্ধচিত্তোতি অনাগামিমগ্গৰসেন কামেসু অপ্পটিবদ্ধচিত্তো. উদ্ধংসোতোতি এৰরূপো ভিক্খু অৰিহেসু নিব্বত্তিত্ৰা ততো পট্ঠায পটিসন্ধিৰসেন অকনিট্ঠং গচ্ছন্তো উদ্ধংসোতোতি ৰুচ্চতি, তাদিসো ৰো উপজ্ঝাযোতি অত্থো.
দেসনাৰসানে তে ভিক্খূ অরহত্তফলে পতিট্ঠহিংসু, মহাজনস্সাপি সাত্থিকা ধম্মদেসনা অহোসীতি.
একঅনাগামিত্থেরৰত্থু অট্ঠমং.
৯. নন্দিযৰত্থু
চিরপ্পৰাসিন্তি ইমং ধম্মদেসনং সত্থা ইসিপতনে ৰিহরন্তো নন্দিযং আরব্ভ কথেসি.
বারাণসিযং কির সদ্ধাসম্পন্নস্স কুলস্স নন্দিযো নাম পুত্তো অহোসি, সো মাতাপিতূনং অনুরূপো সদ্ধাসম্পন্নো সঙ্ঘুপট্ঠাকো অহোসি. অথস্স মাতাপিতরো ৰযপ্পত্তকালে সম্মুখগেহতো মাতুলধীতরং রেৰতিং নাম আনেতুকামা অহেসুং. সা পন অস্সদ্ধা অদানসীলা, নন্দিযো তং ন ইচ্ছি. অথস্স মাতা রেৰতিং আহ – ‘‘অম্ম, ত্ৰং ইমস্মিং গেহে ভিক্খুসঙ্ঘস্স নিসজ্জনট্ঠানং উপলিম্পিত্ৰা আসনানি পঞ্ঞাপেহি, আধারকে ঠপেহি, ভিক্খূনং আগতকালে পত্তং গহেত্ৰা নিসীদাপেত্ৰা ধম্মকরণেন পানীযং পরিস্সাৰেত্ৰা ভুত্তকালে পত্তে ধোৰ, এৰং মে পুত্তস্স আরাধিতা ভৰিস্সসী’’তি. সা তথা অকাসি. অথ নং ‘‘ওৰাদক্খমা জাতা’’তি পুত্তস্স আরোচেত্ৰা তেন সাধূতি সম্পটিচ্ছিতে দিৰসং ঠপেত্ৰা আৰাহং করিংসু.
অথ নং নন্দিযো আহ – ‘‘সচে ভিক্খুসঙ্ঘঞ্চ মাতাপিতরো চ মে উপট্ঠহিস্সসি, এৰং ইমস্মিং গেহে ৰসিতুং লভিস্সসি, অপ্পমত্তা হোহী’’তি. সা ‘‘সাধূ’’তি পটিস্সুণিত্ৰা কতিপাহং সদ্ধা ৰিয হুত্ৰা ভত্তারং উপট্ঠহন্তী দ্ৰে পুত্তে ৰিজাযি. নন্দিযস্সাপি মাতাপিতরো কালমকংসু, গেহে সব্বিস্সরিযং তস্সাযেৰ অহোসি. নন্দিযোপি মাতাপিতূনং কালকিরিযতো পট্ঠায মহাদানপতি হুত্ৰা ভিক্খুসঙ্ঘস্স দানং পট্ঠপেসি. কপণদ্ধিকাদীনম্পি গেহদ্ৰারে পাকৰত্তং পট্ঠপেসি. সো অপরভাগে সত্থু ধম্মদেসনং সুত্ৰা আৰাসদানে আনিসংসং সল্লক্খেত্ৰা ইসিপতনে মহাৰিহারে চতূহি গব্ভেহি পটিমণ্ডিতং চতুসালং কারেত্ৰা মঞ্চপীঠাদীনি অত্থরাপেত্ৰা তং আৰাসং নিয্যাদেন্তো বুদ্ধপ্পমুখস্স ভিক্খুসঙ্ঘস্স দানং দত্ৰা তথাগতস্স দক্খিণোদকং অদাসি. সত্থু হত্থে দক্খিণোদকপতিট্ঠানেন সদ্ধিংযেৰ তাৰতিংসদেৰলোকে সব্বদিসাসু দ্ৰাদসযোজনিকো উদ্ধং যোজনসতুব্বেধো সত্তরতনমযো নারীগণসম্পন্নো দিব্বপাসাদো উগ্গচ্ছি.
অথেকদিৰসে মহামোগ্গল্লানত্থেরো দেৰচারিকং গন্ত্ৰা তস্স পাসাদস্স অৰিদূরে ঠিতো অত্তনো সন্তিকে আগতে দেৰপুত্তে পুচ্ছি – ‘‘কস্সেসো অচ্ছরাগণপরিৰুতো দিব্বপাসাদো নিব্বত্তো’’তি. অথস্স দেৰপুত্তা ৰিমানসামিকং আচিক্খন্তা আহংসু – ‘‘ভন্তে, যেন নন্দিযেন নাম গহপতিপুত্তেন ইসিপতনে সত্থু ৰিহারং কারেত্ৰা দিন্নো, তস্সত্থায এতং ৰিমানং নিব্বত্ত’’ন্তি. অচ্ছরাসঙ্ঘোপি নং দিস্ৰা পাসাদতো ওরোহিত্ৰা আহ – ‘‘ভন্তে, মযং ‘নন্দিযস্স পরিচারিকা ভৰিস্সামা’তি ইধ নিব্বত্তা, তং পন অপস্সন্তী অতিৰিয উক্কণ্ঠিতম্হা, মত্তিকপাতিং ভিন্দিত্ৰা সুৰণ্ণপাতিগহণং ৰিয মনুস্সসম্পত্তিং জহিত্ৰা দিব্বসম্পত্তিগহণং, ইধাগমনত্থায নং ৰদেয্যাথা’’তি. থেরো ততো আগন্ত্ৰা সত্থারং উপসঙ্কমিত্ৰা পুচ্ছি – ‘‘নিব্বত্ততি নু খো, ভন্তে, মনুস্সলোকে ঠিতানংযেৰ কতকল্যাণানং দিব্বসম্পত্তী’’তি. ‘‘মোগ্গল্লান, ননু তে দেৰলোকে নন্দিযস্স নিব্বত্তা দিব্বসম্পত্তি সামং দিট্ঠা, কস্মা মং পুচ্ছসী’’তি. ‘‘এৰং, ভন্তে, নিব্বত্ততী’’তি.
অথ নং সত্থা ‘‘মোগ্গল্লানং কিং নামেতং কথেসি. যথা হি চিরপ্পৰুট্ঠং পুত্তং ৰা ভাতরং ৰা ৰিপ্পৰাসতো আগচ্ছন্তং গামদ্ৰারে ঠিতো কোচিদেৰ দিস্ৰা ৰেগেন গেহং আগন্ত্ৰা ‘অসুকো নাম আগতো’তি আরোচেয্য, অথস্স ঞাতকা হট্ঠপহট্ঠা ৰেগেন নিক্খমিত্ৰা ‘আগতোসি, তাত, অরোগোসি, তাতা’তি তং অভিনন্দেয্যুং, এৰমেৰ ইধ কতকল্যাণং ইত্থিং ৰা পুরিসং ৰা ইমং লোকং জহিত্ৰা পরলোকং গতং দসৰিধং দিব্বপণ্ণাকারং আদায ‘অহং পুরতো, অহং পুরতো’তি পচ্চুগ্গন্ত্ৰা দেৰতা অভিনন্দন্তী’’তি ৰত্ৰা ইমা গাথা অভাসি –
২১৯. ‘‘চিরপ্পৰাসিং পুরিসং, দূরতো সোত্থিমাগতং;
ঞাতিমিত্তা সুহজ্জা চ, অভিনন্দন্তি আগতং.
২২০. ‘‘তথেৰ কতপুঞ্ঞম্পি, অস্মা লোকা পরং গতং;
পুঞ্ঞানি পটিগণ্হন্তি, পিযং ঞাতীৰ আগত’’ন্তি.
তত্থ চিরপ্পৰাসিন্তি চিরপ্পৰুট্ঠং. দূরতো সোত্থিমাগতন্তি ৰণিজ্জং ৰা রাজপোরিসং ৰা কত্ৰা লদ্ধলাভং নিপ্ফন্নসম্পত্তিং অনুপদ্দৰেন দূরট্ঠানতো আগতং. ঞাতিমিত্তা সুহজ্জা চাতি কুলসম্বন্ধৰসেন ঞাতী চ সন্দিট্ঠাদিভাৰেন মিত্তা চ সুহদযভাৰেন সুহজ্জা চ. অভিনন্দন্তি আগতন্তি নং দিস্ৰা আগতন্তি ৰচনমত্তেন ৰা অঞ্জলিকরণমত্তেন ৰা গেহসম্পত্তং পন নানপ্পকারপণ্ণাকারাভিহরণৰসেন অভিনন্দন্তি. তথেৰাতি তেনেৰাকারেন কতপুঞ্ঞম্পি পুগ্গলং ইমস্মা লোকা পরলোকং গতং দিব্বং আযুৰণ্ণসুখযসআধিপতেয্যং, দিব্বং রূপসদ্দগন্ধরসফোট্ঠব্বন্তি ইমং দসৰিধং পণ্ণাকারং আদায মাতাপিতুট্ঠানে ঠিতানি পুঞ্ঞানি অভিনন্দন্তানি পটিগ্গণ্হন্তি. পিযং ঞাতীৰাতি ইধলোকে পিযঞাতকং আগতং সেসঞাতকা ৰিযাতি অত্থো.
দেসনাৰসানে বহূ সোতাপত্তিফলাদীনি পাপুণিংসূতি.
নন্দিযৰত্থু নৰমং.
পিযৰগ্গৰণ্ণনা নিট্ঠিতা.
সোল়সমো ৰগ্গো.