(৮) ৩. আনন্দৰগ্গো
১. ছন্নসুত্তৰণ্ণনা
৭২. ততিযস্স পঠমে ছন্নোতি এৰংনামকো ছন্নপরিব্বাজকো. তুম্হেপি, আৰুসোতি, আৰুসো, যথা মযং রাগাদীনং পহানং পঞ্ঞাপেম, কিং এৰং তুম্হেপি পঞ্ঞাপেথাতি পুচ্ছতি. ততো থেরো ‘‘অযং পরিব্বাজকো অম্হে রাগাদীনং পহানং পঞ্ঞাপেমাতি ৰদতি, নত্থি পনেতং বাহিরসমযে’’তি তং পটিক্খিপন্তো মযং খো, আৰুসোতিআদিমাহ. তত্থ খোতি অৰধারণত্থে নিপাতো, মযমেৰ পঞ্ঞাপেমাতি অত্থো. ততো পরিব্বাজকো চিন্তেসি ‘‘অযং থেরো বাহিরসমযং লুঞ্চিত্ৰা হরন্তো ‘মযমেৰা’তি আহ. কিং নু খো আদীনৰং দিস্ৰা এতে এতেসং পহানং পঞ্ঞাপেন্তী’’তি. অথ থেরং পুচ্ছন্তো কিং পন তুম্হেতিআদিমাহ. থেরো তস্স ব্যাকরোন্তো রত্তো খোতিআদিমাহ. তত্থ অত্তত্থন্তি দিট্ঠধম্মিকসম্পরাযিকং লোকিযলোকুত্তরং অত্তনো অত্থং. পরত্থউভযত্থেসুপি এসেৰ নযো.
অন্ধকরণোতিআদীসু যস্স রাগো উপ্পজ্জতি, তং যথাভূতদস্সননিৰারণেন অন্ধং করোতীতি অন্ধকরণো. পঞ্ঞাচক্খুং ন করোতীতি অচক্খুকরণো. ঞাণং ন করোতীতি অঞ্ঞাণকরণো. কম্মস্সকতপঞ্ঞা ঝানপঞ্ঞা ৰিপস্সনাপঞ্ঞাতি ইমা তিস্সো পঞ্ঞা অপ্পৰত্তিকরণেন নিরোধেতীতি পঞ্ঞানিরোধিকো. অনিট্ঠফলদাযকত্তা দুক্খসঙ্খাতস্স ৰিঘাতস্সেৰ পক্খে ৰত্ততীতি ৰিঘাতপক্খিকো. কিলেসনিব্বানং ন সংৰত্তেতীতি অনিব্বানসংৰত্তনিকো. অলঞ্চ পনাৰুসো আনন্দ, অপ্পমাদাযাতি, আৰুসো আনন্দ, সচে এৰরূপা পটিপদা অত্থি, অলং তুম্হাকং অপ্পমাদায যুত্তং অনুচ্ছৰিকং, অপ্পমাদং করোথ, আৰুসোতি থেরস্স ৰচনং অনুমোদিত্ৰা পক্কামি. ইমস্মিং সুত্তে অরিযমগ্গো লোকুত্তরমিস্সকো কথিতো. সেসমেত্থ উত্তানত্থমেৰাতি.
২. আজীৰকসুত্তৰণ্ণনা
৭৩. দুতিযে তেন হি গহপতীতি থেরো কির চিন্তেসি – ‘‘অযং ইধ আগচ্ছন্তো ন অঞ্ঞাতুকামো হুত্ৰা আগমি, পরিগ্গণ্হনত্থং পন আগতো. ইমিনা পুচ্ছিতপঞ্হং ইমিনাৰ কথাপেস্সামী’’তি. ইতি তংযেৰ কথং কথাপেতুকামো তেন হীতিআদিমাহ. তত্থ তেন হীতি কারণাপদেসো. যস্মা ত্ৰং এৰং পুচ্ছসি, তস্মা তঞ্ঞেৰেত্থ পটিপুচ্ছামীতি. কেসং নোতি কতমেসং নু. সধম্মুক্কংসনাতি অত্তনো লদ্ধিযা উক্খিপিত্ৰা ঠপনা. পরধম্মাপসাদনাতি পরেসং লদ্ধিযা ঘট্টনা ৰম্ভনা অৰক্খিপনা. আযতনেৰ ধম্মদেসনাতি কারণস্মিংযেৰ ধম্মদেসনা. অত্থো চ ৰুত্তোতি মযা পুচ্ছিতপঞ্হায অত্থো চ পকাসিতো. অত্তা চ অনুপনীতোতি অম্হে এৰরূপাতি এৰং অত্তা চ ন উপনীতো. নুপনীতোতিপি পাঠো.
৩. মহানামসক্কসুত্তৰণ্ণনা
৭৪. ততিযে গিলানা ৰুট্ঠিতোতি গিলানো হুত্ৰা ৰুট্ঠিতো. গেলঞ্ঞাতি গিলানভাৰতো. উপসঙ্কমীতি ভুত্তপাতরাসো মালাগন্ধাদীনি আদায মহাপরিৰারপরিৰুতো উপসঙ্কমি. বাহাযং গহেত্ৰাতি ন বাহাযং গহেত্ৰা আকড্ঢি, নিসিন্নাসনতো ৰুট্ঠায তস্স সন্তিকং গন্ত্ৰা দক্খিণবাহাযং অঙ্গুট্ঠকেন সঞ্ঞং দত্ৰা একমন্তং অপনেসীতি ৰেদিতব্বো. অথস্স ‘‘সেখম্পি খো, মহানাম, সীল’’ন্তিআদিনা নযেন সত্তন্নং সেখানং সীলঞ্চ সমাধিঞ্চ পঞ্ঞঞ্চ কথেত্ৰা উপরি অরহত্তফলৰসেন অসেখা সীলসমাধিপঞ্ঞাযো কথেন্তো – ‘‘সেখসমাধিতো সেখং ৰিপস্সনাঞাণং অসেখঞ্চ ফলঞাণং পচ্ছা, সেখৰিপস্সনাঞাণতো চ অসেখফলসমাধি পচ্ছা উপ্পজ্জতী’’তি দীপেসি. যানি পন সম্পযুত্তানি সমাধিঞাণানি, তেসং অপচ্ছা অপুরে উপ্পত্তি ৰেদিতব্বাতি.
৪. নিগণ্ঠসুত্তৰণ্ণনা
৭৫. চতুত্থে কূটাগারসালাযন্তি দ্ৰে কণ্ণিকা গহেত্ৰা হংসৰট্টকচ্ছন্নেন কতায গন্ধকুটিযা. অপরিসেসং ঞাণদস্সনং পটিজানাতীতি অপ্পমত্তকম্পি অসেসেত্ৰা সব্বং ঞাণদস্সনং পটিজানাতি. সততং সমিতন্তি সব্বকালং নিরন্তরং. ঞাণদস্সনং পচ্চুপট্ঠিতন্তি সব্বঞ্ঞুতঞ্ঞাণং ময্হং উপট্ঠিতমেৰাতি দস্সেতি. পুরাণানং কম্মানন্তি আযূহিতকম্মানং. তপসা ব্যন্তীভাৰন্তি দুক্করতপেন ৰিগতন্তকরণং. নৰানং কম্মানন্তি ইদানি আযূহিতব্বকম্মানং. অকরণাতি অনাযূহনেন. সেতুঘাতন্তি পদঘাতং পচ্চযঘাতং কথেতি. কম্মক্খযা দুক্খক্খযোতি কম্মৰট্টক্খযেন দুক্খক্খযো. দুক্খক্খযা ৰেদনাক্খযোতি দুক্খৰট্টক্খযেন ৰেদনাক্খযো. দুক্খৰট্টস্মিঞ্হি খীণে ৰেদনাৰট্টম্পি খীণমেৰ হোতি. ৰেদনাক্খযা সব্বং দুক্খং নিজ্জিণ্ণং ভৰিস্সতীতি ৰেদনাক্খযেন পন সকলৰট্টদুক্খং নিজ্জিণ্ণমেৰ ভৰিস্সতি. সন্দিট্ঠিকাযাতি সামং পস্সিতব্বায পচ্চক্খায. নিজ্জরায ৰিসুদ্ধিযাতি কিলেসজীরণকপটিপদায কিলেসে ৰা নিজ্জীরণতো নিজ্জরায সত্তানং ৰিসুদ্ধিযা. সমতিক্কমো হোতীতি সকলস্স ৰট্টদুক্খস্স অতিক্কমো হোতি. ইধ, ভন্তে, ভগৰা কিমাহাতি, ভন্তে, ভগৰা ইমায পটিপত্তিযা কিমাহ, কিং এতংযেৰ কিলেসনিজ্জীরণকপটিপদং পঞ্ঞপেতি, উদাহু অঞ্ঞন্তি পুচ্ছতি.
জানতাতি অনাৰরণঞাণেন জানন্তেন. পস্সতাতি সমন্তচক্খুনা পস্সন্তেন. ৰিসুদ্ধিযাতি ৰিসুদ্ধিসম্পাপনত্থায. সমতিক্কমাযাতি সমতিক্কমনত্থায. অত্থঙ্গমাযাতি অত্থং গমনত্থায. ঞাযস্স অধিগমাযাতি সহ ৰিপস্সনায মগ্গস্স অধিগমনত্থায. নিব্বানস্স সচ্ছিকিরিযাযাতি অপচ্চযনিব্বানস্স সচ্ছিকরণত্থায. নৰঞ্চ কম্মং ন করোতীতি নৰং কম্মং নাযূহতি. পুরাণঞ্চ কম্মন্তি পুব্বে আযূহিতকম্মং. ফুস্স ফুস্স ব্যন্তী করোতীতি ফুসিত্ৰা ফুসিত্ৰা ৰিগতন্তং করোতি, ৰিপাকফস্সং ফুসিত্ৰা ফুসিত্ৰা তং কম্মং খেপেতীতি অত্থো. সন্দিট্ঠিকাতি সামং পস্সিতব্বা. অকালিকাতি ন কালন্তরে কিচ্চকারিকা. এহিপস্সিকাতি ‘‘এহি পস্সা’’তি এৰং দস্সেতুং যুত্তা. ওপনেয্যিকাতি উপনযে যুত্তা অল্লীযিতব্বযুত্তা. পচ্চত্তং ৰেদিতব্বা ৰিঞ্ঞূহীতি পণ্ডিতেহি অত্তনো অত্তনো সন্তানেযেৰ জানিতব্বা, বালেহি পন দুজ্জানা. ইতি সীলৰসেন দ্ৰে মগ্গা, দ্ৰে চ ফলানি কথিতানি. সোতাপন্নসকদাগামিনো হি সীলেসু পরিপূরকারিনোতি. ৰিৰিচ্চেৰ কামেহীতিআদিকায পন সমাধিসম্পদায তযো মগ্গা, তীণি চ ফলানি কথিতানি. অনাগামী অরিযসাৰকো হি সমাধিম্হি পরিপূরকারীতি ৰুত্তো. আসৰানং খযাতিআদীহি অরহত্তফলং কথিতং. কেচি পন সীলসমাধযোপি অরহত্তফলসম্পযুত্তাৰ ইধ অধিপ্পেতা. একেকস্স পন ৰসেন পটিপত্তিদস্সনত্থং ৰিসুং ৰিসুং তন্তি আরোপিতাতি.
৫. নিৰেসকসুত্তৰণ্ণনা
৭৬. পঞ্চমে অমচ্চাতি সুহজ্জা. ঞাতীতি সস্সুসসুরপক্খিকা. সালোহিতাতি সমানলোহিতা ভাতিভগিনিআদযো. অৰেচ্চপ্পসাদেতি গুণে অৰেচ্চ জানিত্ৰা উপ্পন্নে অচলপ্পসাদে. অঞ্ঞথত্তন্তি ভাৰঞ্ঞথত্তং. পথৰীধাতুযাতিআদীসু ৰীসতিযা কোট্ঠাসেসু থদ্ধাকারভূতায পথৰীধাতুযা, দ্ৰাদসসু কোট্ঠাসেসু যূসগতায আবন্ধনভূতায আপোধাতুযা, চতূসু কোট্ঠাসেসু পরিপাচনভূতায তেজোধাতুযা, ছসু কোট্ঠাসেসু ৰিত্থম্ভনভূতায ৰাযোধাতুযা সিযা অঞ্ঞথত্তং. ন ত্ৰেৰাতি ইমেসং হি চতুন্নং মহাভূতানং অঞ্ঞমঞ্ঞভাৰূপগমনেন সিযা অঞ্ঞথত্তং, অরিযসাৰকস্স পন ন ত্ৰেৰ সিযাতি দস্সেতি. এত্থ চ অঞ্ঞথত্তন্তি পসাদঞ্ঞথত্তঞ্চ গতিঅঞ্ঞথত্তঞ্চ. তঞ্হি তস্স ন হোতি, ভাৰঞ্ঞথত্তং পন হোতি. অরিযসাৰকো হি মনুস্সো হুত্ৰা দেৰোপি হোতি ব্রহ্মাপি. পসাদো পনস্স ভৰন্তরেপি ন ৰিগচ্ছতি, ন চ অপাযগতিসঙ্খাতং গতিঅঞ্ঞথত্তং পাপুণাতি. সত্থাপি তদেৰ দস্সেন্তো তত্রিদং অঞ্ঞথত্তন্তিআদিমাহ. সেসমেত্থ উত্তানত্থমেৰাতি.
৬. পঠমভৰসুত্তৰণ্ণনা
৭৭. ছট্ঠে কামধাতুৰেপক্কন্তি কামধাতুযা ৰিপচ্চনকং. কামভৰোতি কামধাতুযং উপপত্তিভৰো. কম্মং খেত্তন্তি কুসলাকুসলকম্মং ৰিরুহনট্ঠানট্ঠেন খেত্তং. ৰিঞ্ঞাণং বীজন্তি সহজাতং অভিসঙ্খারৰিঞ্ঞাণং ৰিরুহনট্ঠেন বীজং. তণ্হা স্নেহোতি পগ্গণ্হনানুব্রূহনৰসেন তণ্হা উদকং নাম. অৰিজ্জানীৰরণানন্তি অৰিজ্জায আৰরিতানং. তণ্হাসংযোজনানন্তি তণ্হাবন্ধনেন বদ্ধানং. হীনায ধাতুযাতি কামধাতুযা. ৰিঞ্ঞাণং পতিট্ঠিতন্তি অভিসঙ্খারৰিঞ্ঞাণং পতিট্ঠিতং. মজ্ঝিমায ধাতুযাতি রূপধাতুযা. পণীতায ধাতুযাতি অরূপধাতুযা. সেসমেত্থ উত্তানত্থমেৰাতি.
৭. দুতিযভৰসুত্তৰণ্ণনা
৭৮. সত্তমে চেতনাতি কম্মচেতনা. পত্থনাপি কম্মপত্থনাৰ. সেসং পুরিমসদিসমেৰাতি.
৮. সীলব্বতসুত্তৰণ্ণনা
৭৯. অট্ঠমে সীলব্বতন্তি সীলঞ্চেৰ ৰতঞ্চ. জীৰিতন্তি দুক্করকারিকানুযোগো. ব্রহ্মচরিযন্তি ব্রহ্মচরিযৰাসো. উপট্ঠানসারন্তি উপট্ঠানেন সারং, ‘‘ইদং ৰরং ইদং নিট্ঠা’’তি এৰং উপট্ঠিতন্তি অত্থো. সফলন্তি সউদ্রযং সৰড্ঢিকং হোতীতি পুচ্ছতি. ন খ্ৰেত্থ, ভন্তে, একংসেনাতি, ভন্তে, ন খো এত্থ একংসেন ব্যাকাতব্বন্তি অত্থো. উপট্ঠানসারং সেৰতোতি ইদং সারং ৰরং নিট্ঠাতি এৰং উপট্ঠিতং সেৰমানস্স. অফলন্তি ইট্ঠফলেন অফলং. এত্তাৰতা কম্মৰাদিকিরিযৰাদীনং পব্বজ্জং ঠপেত্ৰা সেসো সব্বোপি বাহিরকসমযো গহিতো হোতি. সফলন্তি ইট্ঠফলেন সফলং সউদ্রযং. এত্তাৰতা ইমং সাসনং আদিং কত্ৰা সব্বাপি কম্মৰাদিকিরিযৰাদীনং পব্বজ্জা গহিতা. ন চ পনস্স সুলভরূপো সমসমো পঞ্ঞাযাতি এৰং সেক্খভূমিযং ঠত্ৰা পঞ্হং কথেন্তো অস্স আনন্দস্স পঞ্ঞায সমসমো ন সুলভোতি দস্সেতি. ইমস্মিং সুত্তে সেক্খভূমি নাম কথিতাতি.
৯. গন্ধজাতসুত্তৰণ্ণনা
৮০. নৰমে এতদৰোচাতি পচ্ছাভত্তং পিণ্ডপাতপটিক্কন্তো দসবলস্স ৰত্তং দস্সেত্ৰা অত্তনো দিৰাৰিহারট্ঠানং গন্ত্ৰা ‘‘ইমস্মিং লোকে মূলগন্ধো নাম অত্থি, সারগন্ধো নাম অত্থি, পুপ্ফগন্ধো নাম অত্থি. ইমে পন তযোপি গন্ধা অনুৰাতংযেৰ গচ্ছন্তি, ন পটিৰাতং. অত্থি নু খো কিঞ্চি, যস্স পটিৰাতম্পি গন্ধো গচ্ছতী’’তি চিন্তেত্ৰা অট্ঠন্নং ৰরানং গহণকালেযেৰ কঙ্খুপ্পত্তিসমযে উপসঙ্কমনৰরস্স গহিতত্তা তক্খণংযেৰ দিৰাট্ঠানতো ৰুট্ঠায সত্থু সন্তিকং গন্ত্ৰা ৰন্দিত্ৰা একমন্তং নিসিন্নো উপ্পন্নায কঙ্খায ৰিনোদনত্থং এতং ‘‘তীণিমানি, ভন্তে’’তিআদিৰচনং অৰোচ. তত্থ গন্ধজাতানীতি গন্ধজাতিযো. মূলগন্ধোতি মূলৰত্থুকো গন্ধো, গন্ধসম্পন্নং ৰা মূলমেৰ মূলগন্ধো. তস্স হি গন্ধো অনুৰাতং গচ্ছতি. গন্ধস্স পন গন্ধো নাম নত্থি. সারগন্ধপুপ্ফগন্ধেসুপি এসেৰ নযো. অত্থানন্দ, কিঞ্চি গন্ধজাতন্তি এত্থ সরণগমনাদযো গুণৰণ্ণভাসনৰসেন দিসাগামিতায গন্ধসদিসত্তা গন্ধা, তেসং ৰত্থুভূতো পুগ্গলো গন্ধজাতং নাম. গন্ধো গচ্ছতীতি ৰণ্ণভাসনৰসেন গচ্ছতি. সীলৰাতি পঞ্চসীলেন ৰা দসসীলেন ৰা সীলৰা. কল্যাণধম্মোতি তেনেৰ সীলধম্মেন কল্যাণধম্মো সুন্দরধম্মো. ৰিগতমলমচ্ছেরেনাতিআদীনং অত্থো ৰিসুদ্ধিমগ্গে (ৰিসুদ্ধি. ১.১৬০) ৰিত্থারিতোৰ. দিসাসূতি চতূসু দিসাসু চতূসু অনুদিসাসু. সমণব্রাহ্মণাতি সমিতপাপবাহিতপাপা সমণব্রাহ্মণা.
ন পুপ্ফগন্ধো পটিৰাতমেতীতি ৰস্সিকপুপ্ফাদীনং গন্ধো পটিৰাতং ন গচ্ছতি. ন চন্দনং তগরমল্লিকা ৰাতি চন্দনতগরমল্লিকানম্পি গন্ধো পটিৰাতং ন গচ্ছতীতি অত্থো. দেৰলোকেপি ফুটসুমনা নাম হোতি, তস্সা পুপ্ফিতদিৰসে গন্ধো যোজনসতং অজ্ঝোত্থরতি. সোপি পটিৰাতং ৰিদত্থিমত্তম্পি রতনমত্তম্পি গন্তুং ন সক্কোতীতি ৰদন্তি. সতঞ্চ গন্ধো পটিৰাতমেতীতি সতঞ্চ পণ্ডিতানং বুদ্ধপচ্চেকবুদ্ধবুদ্ধপুত্তানং সীলাদিগুণগন্ধো পটিৰাতং গচ্ছতি. সব্বা দিসা সপ্পুরিসো পৰাযতীতি সপ্পুরিসো পণ্ডিতো সীলাদিগুণগন্ধেন সব্বা দিসা পৰাযতি, সব্বা দিসা গন্ধেন অৰত্থরতীতি অত্থো.
১০. চূল়নিকাসুত্তৰণ্ণনা
৮১. দসমস্স দুৰিধো নিক্খেপো অত্থুপ্পত্তিকোপি পুচ্ছাৰসিকোপি. কতরঅত্থুপ্পত্তিযং কস্স পুচ্ছায কথিতন্তি চে? অরুণৰতিসুত্তন্তঅত্থুপ্পত্তিযং (সং. নি. ১.১৮৫ আদযো) আনন্দত্থেরস্স পুচ্ছায কথিতং. অরুণৰতিসুত্তন্তো কেন কথিতোতি? দ্ৰীহি বুদ্ধেহি কথিতো সিখিনা চ ভগৰতা অম্হাকঞ্চ সত্থারা. ইমস্মা হি কপ্পা একতিংসকপ্পমত্থকে অরুণৰতিনগরে অরুণৰতো রঞ্ঞো পভাৰতিযা নাম মহেসিযা কুচ্ছিস্মিং নিব্বত্তিত্ৰা পরিপক্কে ঞাণে মহাভিনিক্খমনং নিক্খমিত্ৰা সিখী ভগৰা বোধিমণ্ডে সব্বঞ্ঞুতঞ্ঞাণং পটিৰিজ্ঝিত্ৰা পৰত্তিতৰরধম্মচক্কো অরুণৰতিং নিস্সায ৰিহরন্তো একদিৰসং পাতোৰ সরীরপ্পটিজগ্গনং কত্ৰা মহাভিক্খুসঙ্ঘপরিৰারো ‘‘অরুণৰতিং পিণ্ডায পৰিসিস্সামী’’তি নিক্খমিত্ৰা ৰিহারদ্ৰারকোট্ঠকসমীপে ঠিতো অভিভুং নাম অগ্গসাৰকং আমন্তেসি – ‘‘অতিপ্পগো খো, ভিক্খু, অরুণৰতিং পিণ্ডায পৰিসিতুং, যেন অঞ্ঞতরো ব্রহ্মলোকো তেনুপসঙ্কমিস্সামা’’তি. যথাহ –
‘‘অথ খো, ভিক্খৰে, সিখী ভগৰা অরহং সম্মাসম্বুদ্ধো অভিভুং ভিক্খুং আমন্তেসি – ‘আযাম, ব্রাহ্মণ, যেন অঞ্ঞতরো ব্রহ্মলোকো তেনুপসঙ্কমিস্সাম, ন তাৰ ভত্তকালো ভৰিস্সতী’তি. ‘এৰং, ভন্তে’তি খো, ভিক্খৰে, অভিভূ ভিক্খু সিখিস্স ভগৰতো অরহতো সম্মাসম্বুদ্ধস্স পচ্চস্সোসি. অথ খো, ভিক্খৰে, সিখী ভগৰা অরহং সম্মাসম্বুদ্ধো অভিভূ চ ভিক্খু যেন অঞ্ঞতরো ব্রহ্মলোকো তেনুপসঙ্কমিংসূ’’তি (সং. নি. ১.১৮৫).
তত্থ মহাব্রহ্মা সম্মাসম্বুদ্ধং দিস্ৰা অত্তমনো পচ্চুগ্গমনং কত্ৰা ব্রহ্মাসনং পঞ্ঞাপেত্ৰা অদাসি, থেরস্সাপি অনুচ্ছৰিকং আসনং পঞ্ঞাপযিংসু. নিসীদি ভগৰা পঞ্ঞত্তে আসনে, থেরোপি অত্তনো পঞ্ঞত্তাসনে নিসীদি. মহাব্রহ্মাপি দসবলং ৰন্দিত্ৰা একমন্তং নিসীদি.
অথ খো, ভিক্খৰে, সিখী ভগৰা অভিভুং ভিক্খুং আমন্তেসি – ‘‘পটিভাতু তং, ব্রাহ্মণ, ব্রহ্মুনো চ ব্রহ্মপরিসায চ ব্রহ্মপারিসজ্জানঞ্চ ধম্মীকথাতি. ‘এৰং, ভন্তে’তি খো, ভিক্খৰে, অভিভূ ভিক্খু সিখিস্স ভগৰতো অরহতো সম্মাসম্বুদ্ধস্স পটিস্সুণিত্ৰা ব্রহ্মুনো চ ব্রহ্মপরিসায চ ব্রহ্মপারিসজ্জানঞ্চ ধম্মিং কথং কথেসি. থেরে ধম্মং কথেন্তে ব্রহ্মগণা উজ্ঝাযিংসু – ‘‘চিরস্সঞ্চ মযং সত্থু ব্রহ্মলোকাগমনং লভিম্হ, অযঞ্চ ভিক্খু ঠপেত্ৰা সত্থারং সযং ধম্মকথং আরভী’’তি.
সত্থা তেসং অনত্তমনভাৰং ঞত্ৰা অভিভুং ভিক্খুং এতদৰোচ – ‘‘উজ্ঝাযন্তি খো তে, ব্রাহ্মণ, ব্রহ্মা চ ব্রহ্মপরিসা চ ব্রহ্মপারিসজ্জা চ. তেন হি ত্ৰং – ব্রাহ্মণ, ভিয্যোসোমত্তায সংৰেজেহী’’তি. থেরো সত্থু ৰচনং সম্পটিচ্ছিত্ৰা অনেকৰিহিতং ইদ্ধিৰিকুব্বনং কত্ৰা সহস্সিলোকধাতুং সরেন ৰিঞ্ঞাপেন্তো ‘‘আরম্ভথ নিক্কমথা’’তি (সং. নি. ১.১৮৫) গাথাদ্ৰযং অভাসি. কিং পন কত্ৰা থেরো সহস্সিলোকধাতুং ৰিঞ্ঞাপেসীতি? নীলকসিণং তাৰ সমাপজ্জিত্ৰা সব্বত্থ অন্ধকারং ফরি, ততো ‘‘কিমিদং অন্ধকার’’ন্তি সত্তানং আভোগে উপ্পন্নে আলোকং দস্সেসি. ‘‘কিং আলোকো অয’’ন্তি ৰিচিনন্তানং অত্তানং দস্সেসি, সহস্সচক্কৰাল়ে দেৰমনুস্সা অঞ্জলিং পগ্গণ্হিত্ৰা পগ্গণ্হিত্ৰা থেরংযেৰ নমস্সমানা অট্ঠংসু. থেরো ‘‘মহাজনো ময্হং ধম্মং দেসেন্তস্স সরং সুণাতূ’’তি ইমা গাথা অভাসি. সব্বে ওসটায পরিসায মজ্ঝে নিসীদিত্ৰা ধম্মং দেসেন্তস্স ৰিয সদ্দং অস্সোসুং. অত্থোপি নেসং পাকটো অহোসি.
অথ খো ভগৰা সদ্ধিং থেরেন অরুণৰতিং পচ্চাগন্ত্ৰা পিণ্ডায চরিত্ৰা পচ্ছাভত্তং পিণ্ডপাতপটিক্কন্তো ভিক্খুসঙ্ঘং পুচ্ছি – ‘‘অস্সুত্থ নো তুম্হে, ভিক্খৰে, অভিভুস্স ভিক্খুনো ব্রহ্মলোকে ঠিতস্স গাথাযো ভাসমানস্সা’’তি. তে ‘‘আম, ভন্তে’’তি পটিজানিত্ৰা সুতভাৰং আৰিকরোন্তা তদেৰ গাথাদ্ৰযং উদাহরিংসু. সত্থা ‘‘সাধু সাধূ’’তি সাধুকারং দত্ৰা দেসনং নিট্ঠপেসি. এৰং তাৰ ইদং সুত্তং ইতো একতিংসকপ্পমত্থকে সিখিনা ভগৰতা কথিতং.
অম্হাকং পন ভগৰা সব্বঞ্ঞুতং পত্তো পৰত্তিতৰরধম্মচক্কো সাৰত্থিং উপনিস্সায জেতৰনে ৰিহরন্তো জেট্ঠমূলমাসপুণ্ণমদিৰসে ভিক্খূ আমন্তেত্ৰা ইমং অরুণৰতিসুত্তং পট্ঠপেসি. আনন্দত্থেরো বীজনিং গহেত্ৰা বীজযমানো ঠিতকোৰ আদিতো পট্ঠায যাৰ পরিযোসানা একব্যঞ্জনম্পি অহাপেত্ৰা সকলসুত্তং উগ্গণ্হি. সো পুনদিৰসে পিণ্ডপাতপটিক্কন্তো দসবলস্স ৰত্তং দস্সেত্ৰা অত্তনো দিৰাৰিহারট্ঠানং গন্ত্ৰা সদ্ধিৰিহারিকন্তেৰাসিকেসু ৰত্তং দস্সেত্ৰা পক্কন্তেসু হিয্যো কথিতং অরুণৰতিসুত্তং আৰজ্জেন্তো নিসীদি. অথস্স সব্বং সুত্তং ৰিভূতং উপট্ঠাসি. সো চিন্তেসি – ‘‘সিখিস্স ভগৰতো অগ্গসাৰকো ব্রহ্মলোকে ঠত্ৰা চক্কৰাল়সহস্সে অন্ধকারং ৰিধমেত্ৰা সরীরোভাসং দস্সেত্ৰা অত্তনো সদ্দং সাৰেন্তো ধম্মকথং কথেসীতি হিয্যো সত্থারা কথিতং, সাৰকস্স তাৰ ৰিসযো এৰরূপো, দস পারমিযো পূরেত্ৰা সব্বঞ্ঞুতং পত্তো পন সম্মাসম্বুদ্ধো কিত্তকং ঠানং সরেন ৰিঞ্ঞাপেয্যা’’তি. সো এৰং উপ্পন্নায ৰিমতিযা ৰিনোদনত্থং তঙ্খণেযেৰ ভগৰন্তং উপসঙ্কমিত্ৰা তমত্থং পুচ্ছি. এতমত্থং দস্সেতুং অথ খো আযস্মা আনন্দোতি ৰুত্তং.
তত্থ সম্মুখাতি সম্মুখীভূতেন মযা এতং সুতং, ন অনুস্সৰেন, ন দূতপরম্পরাযাতি ইমিনা অধিপ্পাযেন এৰমাহ. কীৰতকং পহোতি সরেন ৰিঞ্ঞাপেতুন্তি কিত্তকং ঠানং সরীরোভাসেন ৰিহতন্ধকারং কত্ৰা সরেন ৰিঞ্ঞাপেতুং সক্কোতি. সাৰকো সো, আনন্দ, অপ্পমেয্যা তথাগতাতি ইদং ভগৰা ইমিনা অধিপ্পাযেনাহ – আনন্দ, ত্ৰং কিং ৰদেসি, সো পদেসঞাণে ঠিতো সাৰকো. তথাগতা পন দস পারমিযো পূরেত্ৰা সব্বঞ্ঞুতঞ্ঞাণং পত্তা অপ্পমেয্যা. সো ত্ৰং নখসিখায পংসুং গহেত্ৰা মহাপথৰিপংসুনা সদ্ধিং উপমেন্তো ৰিয কিং নামেতং ৰদেসি. অঞ্ঞো হি সাৰকানং ৰিসযো, অঞ্ঞো বুদ্ধানং. অঞ্ঞো সাৰকানং গোচরো, অঞ্ঞো বুদ্ধানং. অঞ্ঞং সাৰকানং বলং, অঞ্ঞং বুদ্ধানন্তি. ইতি ভগৰা ইমিনা অধিপ্পাযেন অপ্পমেয্যভাৰং ৰত্ৰা তুণ্হী অহোসি.
থেরো দুতিযম্পি পুচ্ছি. সত্থা, ‘‘আনন্দ, ত্ৰং তাল়চ্ছিদ্দং গহেত্ৰা অনন্তাকাসেন উপমেন্তো ৰিয, চাতকসকুণং গহেত্ৰা দিযড্ঢযোজনসতিকেন সুপণ্ণরাজেন উপমেন্তো ৰিয, হত্থিসোণ্ডায উদকং গহেত্ৰা মহাগঙ্গায উপমেন্তো ৰিয, চতুরতনিকে আৰাটে উদকং গহেত্ৰা সত্তহি সরেহি উপমেন্তো ৰিয, নাল়িকোদনমত্তলাভিং মনুস্সং গহেত্ৰা চক্কৰত্তিরঞ্ঞা উপমেন্তো ৰিয, পংসুপিসাচকং গহেত্ৰা সক্কেন দেৰরঞ্ঞা উপমেন্তো ৰিয, খজ্জোপনকপ্পভং গহেত্ৰা সূরিযপ্পভায উপমেন্তো ৰিয কিং নামেতং ৰদেসীতি দীপেন্তো দুতিযম্পি অপ্পমেয্যভাৰমেৰ ৰত্ৰা তুণ্হী অহোসি. ততো থেরো চিন্তেসি – ‘‘সত্থা মযা পুচ্ছিতো ন তাৰ কথেসি, হন্দ নং যাৰততিযং যাচিত্ৰা বুদ্ধসীহনাদং নদাপেস্সামী’’তি. সো ততিযম্পি যাচি. তং দস্সেতুং ততিযম্পি খোতিআদি ৰুত্তং. অথস্স ভগৰা ব্যাকরোন্তো সুতা তে আনন্দাতিআদিমাহ. থেরো চিন্তেসি – ‘‘সত্থা মে ‘সুতা তে, আনন্দ, সহস্সী চূল়নিকা লোকধাতূ’তি এত্তকমেৰ ৰত্ৰা তুণ্হী জাতো, ইদানি বুদ্ধসীহনাদং নদিস্সতী’’তি সো সত্থারং যাচন্তো এতস্স ভগৰা কালোতিআদিমাহ.
ভগৰাপিস্স ৰিত্থারকথং কথেতুং তেন হানন্দাতিআদিমাহ. তত্থ যাৰতাতি যত্তকং ঠানং. চন্দিমসূরিযাতি চন্দিমা চ সূরিযো চ. পরিহরন্তীতি ৰিচরন্তি. দিসা ভন্তীতি সব্বদিসা ওভাসন্তি. ৰিরোচনাতি ৰিরোচমানা. এত্তাৰতা একচক্কৰাল়ং পরিচ্ছিন্দিত্ৰা দস্সিতং হোতি. ইদানি তং সহস্সগুণং কত্ৰা দস্সেন্তো তাৰ সহস্সধা লোকোতি আহ. তস্মিং সহস্সধা লোকেতি তস্মিং সহস্সচক্কৰাল়ে. সহস্সং চাতুমহারাজিকানন্তি সহস্সং চাতুমহারাজিকানং দেৰলোকানং. যস্মা পন একেকস্মিং চক্কৰাল়ে চত্তারো চত্তারো মহারাজানো, তস্মা চত্তারি মহারাজসহস্সানীতি ৰুত্তং. ইমিনা উপাযেন সব্বত্থ অত্থো ৰেদিতব্বো. চূল়নিকাতি খুদ্দিকা. অযং সাৰকানং ৰিসযো. কস্মা পনেসা আনীতাতি? মজ্ঝিমিকায লোকধাতুযা পরিচ্ছেদদস্সনত্থং.
যাৰতাতি যত্তকা. তাৰ সহস্সধাতি তাৰ সহস্সভাগেন. দ্ৰিসহস্সী মজ্ঝিমিকা লোকধাতূতি অযং সহস্সচক্কৰাল়ানি সহস্সভাগেন গণেত্ৰা দসসতসহস্সচক্কৰাল়পরিমাণা দ্ৰিসহস্সী মজ্ঝিমিকা নাম লোকধাতু. অযং সাৰকানং অৰিসযো, বুদ্ধানমেৰ ৰিসযো. এত্তকেপি হি ঠানে তথাগতা অন্ধকারং ৰিধমেত্ৰা সরীরোভাসং দস্সেত্ৰা সরেন ৰিঞ্ঞাপেতুং সক্কোন্তীতি দীপেতি. এত্তকেন বুদ্ধানং জাতিক্খেত্তং নাম দস্সিতং. বোধিসত্তানঞ্হি পচ্ছিমভৰে দেৰলোকতো চৰিত্ৰা মাতুকুচ্ছিযং পটিসন্ধিগ্গহণদিৰসে চ কুচ্ছিতো নিক্খমনদিৰসে চ মহাভিনিক্খমনদিৰসে চ সম্বোধিধম্মচক্কপ্পৰত্তনআযুসঙ্খারৰোস্সজ্জনপরিনিব্বানদিৰসেসু চ এত্তকং ঠানং কম্পতি.
তিসহস্সী মহাসহস্সীতি সহস্সিতো পট্ঠায ততিযাতি তিসহস্সী, সহস্সং সহস্সধা কত্ৰা গণিতং মজ্ঝিমিকং সহস্সধা কত্ৰা গণিতত্তা মহন্তেহি সহস্সেহি গণিতাতি মহাসহস্সী. এত্তাৰতা কোটিসতসহস্সচক্কৰাল়পরিমাণো লোকো দস্সিতো হোতি. ভগৰা আকঙ্খমানো এত্তকে ঠানে অন্ধকারং ৰিধমেত্ৰা সরীরোভাসং দস্সেত্ৰা সরেন ৰিঞ্ঞাপেয্যাতি. গণকপুত্ততিস্সত্থেরো পন এৰমাহ – ‘‘ন তিসহস্সিমহাসহস্সিলোকধাতুযা এৰং পরিমাণং. ইদঞ্হি আচরিযানং সজ্ঝাযমুল়্হকং ৰাচায পরিহীনট্ঠানং, দসকোটিসতসহস্সচক্কৰাল়পরিমাণং পন ঠানং তিসহস্সিমহাসহস্সিলোকধাতু নামা’’তি. এত্তাৰতা হি ভগৰতা আণাক্খেত্তং নাম দস্সিতং. এতস্মিঞ্হি অন্তরে আটানাটিযপরিত্তইসিগিলিপরিত্তধজগ্গপরিত্তবোজ্ঝঙ্গপরিত্তখন্ধপরিত্ত- মোরপরিত্তমেত্তপরিত্তরতনপরিত্তানং আণা ফরতি. যাৰতা পন আকঙ্খেয্যাতি যত্তকং ঠানং ইচ্ছেয্য, ইমিনা ৰিসযক্খেত্তং দস্সেতি. বুদ্ধানঞ্হি ৰিসযক্খেত্তস্স পমাণপরিচ্ছেদো নাম নত্থি, নত্থিকভাৰে চস্স ইমং ওপম্মং আহরন্তি – কোটিসতসহস্সচক্কৰাল়ম্হি যাৰ ব্রহ্মলোকা সাসপেহি পূরেত্ৰা সচে কোচি পুরত্থিমায দিসায একচক্কৰাল়ে একং সাসপং পক্খিপন্তো আগচ্ছেয্য, সব্বেপি তে সাসপা পরিক্খযং গচ্ছেয্যুং, ন ত্ৰেৰ পুরত্থিমায দিসায চক্কৰাল়ানি. দক্খিণাদীসুপি এসেৰ নযো. তত্থ বুদ্ধানং অৰিসযো নাম নত্থি.
এৰং ৰুত্তে থেরো চিন্তেসি – ‘‘সত্থা এৰমাহ – ‘আকঙ্খমানো, আনন্দ, তথাগতো তিসহস্সিমহাসহস্সিলোকধাতুং সরেন ৰিঞ্ঞাপেয্য, যাৰতা পন আকঙ্খেয্যা’তি. ৰিসমো খো পনাযং লোকো, অনন্তানি চক্কৰাল়ানি, একস্মিং ঠানে সূরিযো উগ্গতো হোতি, একস্মিং ঠানে মজ্ঝে ঠিতো, একস্মিং ঠানে অত্থঙ্গতো. একস্মিং ঠানে পঠমযামো হোতি, একস্মিং ঠানে মজ্ঝিমযামো, একস্মিং ঠানে পচ্ছিমযামো. সত্তাপি কম্মপ্পসুতা, খিড্ডাপসুতা, আহারপ্পসুতাতি এৰং তেহি তেহি কারণেহি ৰিক্খিত্তা চ পমত্তা চ হোন্তি. কথং নু খো তে সত্থা সরেন ৰিঞ্ঞাপেয্যা’’তি. সো এৰং চিন্তেত্ৰা ৰিমতিচ্ছেদনত্থং তথাগতং পুচ্ছন্তো যথা কথং পনাতিআদিমাহ.
অথস্স সত্থা ব্যাকরোন্তো ইধানন্দ, তথাগতোতিআদিমাহ. তত্থ ওভাসেন ফরেয্যাতি সরীরোভাসেন ফরেয্য. ফরমানো পনেস কিং করেয্যাতি? যস্মিং ঠানে সূরিযো পঞ্ঞাযতি, তত্থ নং অত্তনো আনুভাৰেন অত্থং গমেয্য. যত্থ পন ন পঞ্ঞাযতি, তত্থ নং উট্ঠাপেত্ৰা মজ্ঝে ঠপেয্য. ততো যত্থ সূরিযো পঞ্ঞাযতি, তত্থ মনুস্সা ‘‘অধুনাৰ সূরিযো পঞ্ঞাযিত্থ, সো ইদানেৰ অত্থঙ্গমিতো, নাগাৰট্টো নু খো অযং, ভূতাৰট্টযক্খাৰট্টদেৰতাৰট্টানং অঞ্ঞতরো’’তি ৰিত্তক্কং উপ্পাদেয্যুং. যত্থ পন ন পঞ্ঞাযতি, তত্থ মনুস্সা ‘‘অধুনাৰ সূরিযো অত্থঙ্গমিতো, স্ৰাযং ইদানেৰ উট্ঠিতো, কিং নু খো অযং নাগাৰট্টভূতাৰট্টযক্খাৰট্টদেৰতাৰট্টানং অঞ্ঞতরো’’তি ৰিতক্কং উপ্পাদেয্যুং. ততো তেসু মনুস্সেসু আলোকঞ্চ অন্ধকারঞ্চ আৰজ্জিত্ৰা ‘‘কিং পচ্চযা নু খো ইদ’’ন্তি পরিযেসমানেসু সত্থা নীলকসিণং সমাপজ্জিত্ৰা বহলন্ধকারং পত্থরেয্য. কস্মা? তেসং কম্মাদিপ্পসুতানং সত্তানং সন্তাসজননত্থং. অথ নেসং সন্তাসং আপন্নভাৰং ঞত্ৰা ওদাতকসিণসমাপত্তিং সমাপজ্জিত্ৰা পণ্ডরং ঘনবুদ্ধরস্মিং ৰিস্সজ্জেন্তো চন্দসহস্সসূরিযসহস্সউট্ঠানকালো ৰিয একপ্পহারেনেৰ সব্বং একালোকং করেয্য. তঞ্চ খো তিলবীজমত্তেন কাযপ্পদেসেন ওভাসং মুঞ্চন্তো. যো হি চক্কৰাল়পথৰিং দীপকপল্লকং কত্ৰা মহাসমুদ্দে উদকং তেলং কত্ৰা সিনেরুং ৰট্টিং কত্ৰা অঞ্ঞস্মিং সিনেরুমুদ্ধনি ঠপেত্ৰা জালেয্য, সো একচক্কৰাল়েযেৰ আলোকং করেয্য. ততো পরং ৰিদত্থিম্পি ওভাসেতুং ন সক্কুণেয্য. তথাগতো পন তিলফলপ্পমাণেন সরীরপ্পদেসেন ওভাসং মুঞ্চিত্ৰা তিসহস্সিমহাসহস্সিলোকধাতুং একোভাসং করেয্য ততো ৰা পন ভিয্যো. এৰং মহন্তা হি বুদ্ধগুণাতি.
তং আলোকং সঞ্জানেয্যুন্তি তং আলোকং দিস্ৰা ‘‘যেন সূরিযো অত্থঞ্চেৰ গমিতো উট্ঠাপিতো চ, বহলন্ধকারঞ্চ ৰিস্সট্ঠং, এস সো পুরিসো ইদানি আলোকং কত্ৰা ঠিতো, অহো অচ্ছরিযপুরিসো’’তি অঞ্জলিং পগ্গয্হ নমস্সমানা নিসীদেয্যুং. সদ্দমনুস্সাৰেয্যাতি ধম্মকথাসদ্দমনুস্সাৰেয্য. যো হি একং চক্কৰাল়পব্বতং ভেরিং কত্ৰা মহাপথৰিং ভেরিচম্মং কত্ৰা সিনেরুং দণ্ডং কত্ৰা অঞ্ঞস্মিং সিনেরুমত্থকে ঠপেত্ৰা আকোটেয্য, সো একচক্কৰাল়েযেৰ তং সদ্দং সাৰেয্য, পরতো ৰিদত্থিম্পি অতিক্কামেতুং ন সক্কুণেয্য. তথাগতো পন পল্লঙ্কে ৰা পীঠে ৰা নিসীদিত্ৰা তিসহস্সিমহাসহস্সিলোকধাতুং সরেন ৰিঞ্ঞাপেতি, ততো ৰা পন ভিয্যো, এৰং মহানুভাৰা তথাগতাতি. ইতি ভগৰা ইমিনা এত্তকেন ৰিসযক্খেত্তমেৰ দস্সেতি.
ইমঞ্চ পন বুদ্ধসীহনাদং সুত্ৰা থেরস্স অব্ভন্তরে বলৰপীতি উপ্পন্না, সো পীতিৰসেন উদানং উদানেন্তো লাভা ৰত মেতিআদিমাহ. তত্থ যস্স মে সত্থা এৰংমহিদ্ধিকোতি যস্স ময্হং সত্থা এৰংমহিদ্ধিকো, তস্স ময্হং এৰংমহিদ্ধিকস্স সত্থু পটিলাভো লাভা চেৰ সুলদ্ধঞ্চাতি অত্থো. অথ ৰা য্ৰাহং এৰরূপস্স সত্থুনো পত্তচীৰরং গহেত্ৰা ৰিচরিতুং, পাদপরিকম্মং পিট্ঠিপরিকম্মং কাতুং, মুখধোৰনউদকন্হানোদকানি দাতুং, গন্ধকুটিপরিৰেণং সম্মজ্জিতুং, উপ্পন্নায কঙ্খায পঞ্হং পুচ্ছিতুং, মধুরধম্মকথঞ্চ সোতুং লভামি, এতে সব্বেপি ময্হং লাভা চেৰ সুলদ্ধঞ্চাতিপি সন্ধায এৰমাহ. এত্থ চ ভগৰতো অন্ধকারালোকসদ্দসৰনসঙ্খাতানং ইদ্ধীনং মহন্ততায মহিদ্ধিকতা, তাসংযেৰ অনুফরণেন মহানুভাৰতা ৰেদিতব্বা. উদাযীতি লাল়ুদাযিত্থেরো. সো কির পুব্বে উপট্ঠাকত্থেরে আঘাতং বন্ধিত্ৰা চরতি. তস্মা ইদানি ওকাসং লভিত্ৰা ইমস্মিং বুদ্ধসীহনাদপরিযোসানে জলমানং দীপসিখং নিব্বাপেন্তো ৰিয চরন্তস্স গোণস্স তুণ্ডে পহারং দেন্তো ৰিয ভত্তভরিতং পাতিং অৰকুজ্জন্তো ৰিয থেরস্স পসাদভঙ্গং করোন্তো এৰমাহ.
এৰং ৰুত্তে ভগৰাতি এৰং উদাযিত্থেরেন ৰুত্তে ভগৰা যথা নাম পপাততটে ঠত্ৰা পৰেধমানং পুরিসং একমন্তে ঠিতো হিতেসী পুরিসো ‘‘ইতো এহি ইতো এহী’’তি পুনপ্পুনং ৰদেয্য, এৰমেৰং উদাযিত্থেরং তস্মা ৰচনা নিৰারেন্তো মা হেৰং উদাযি, মা হেৰং উদাযীতি আহ. তত্থ হীতি নিপাতমত্তং, মা এৰং অৰচাতি অত্থো. মহারজ্জন্তি চক্কৰত্তিরজ্জং. ননু চ সত্থা একস্স সাৰকস্স ধম্মদেসনায উপ্পন্নপসাদস্স মহানিসংসং অপরিচ্ছিন্নং অকাসি, সো কস্মা ইমস্স বুদ্ধসীহনাদং আরব্ভ উপ্পন্নস্স পসাদস্স আনিসংসং পরিচ্ছিন্দতীতি? অরিযসাৰকস্স এত্তকঅত্তভাৰপরিমাণত্তা. দন্ধপঞ্ঞোপি হি সোতাপন্নো সত্তক্খত্তুং দেৰেসু চ মনুস্সেসু চ অত্তভাৰং পটিলভতি, তেনস্স গতিং পরিচ্ছিন্দন্তো এৰমাহ. দিট্ঠেৰ ধম্মেতি ইমস্মিংযেৰ অত্তভাৰে ঠত্ৰা. পরিনিব্বাযিস্সতীতি অপ্পচ্চযপরিনিব্বানেন পরিনিব্বাযিস্সতি. ইতি নিব্বানেন কূটং গণ্হন্তো ইমং সীহনাদসুত্তং নিট্ঠাপেসীতি.
আনন্দৰগ্গো ততিযো.