৩. সঙ্ঘানুস্সতিকথা

১৫৪. সঙ্ঘানুস্সতিং ভাৰেতুকামেনাপি রহোগতেন পটিসল্লীনেন ‘‘সুপ্পটিপন্নো ভগৰতো সাৰকসঙ্ঘো, উজুপ্পটিপন্নো ভগৰতো সাৰকসঙ্ঘো, ঞাযপ্পটিপন্নো ভগৰতো সাৰকসঙ্ঘো, সামীচিপ্পটিপন্নো ভগৰতো সাৰকসঙ্ঘো, যদিদং চত্তারি পুরিসযুগানি অট্ঠ পুরিসপুগ্গলা, এস ভগৰতো সাৰকসঙ্ঘো আহুনেয্যো, পাহুনেয্যো, দক্খিণেয্যো, অঞ্জলিকরণীযো, অনুত্তরং পুঞ্ঞক্খেত্তং লোকস্সা’’তি (অ. নি. ৬.১০) এৰং অরিযসঙ্ঘগুণা অনুস্সরিতব্বা.

১৫৫. তত্থ সুপ্পটিপন্নোতি সুট্ঠু পটিপন্নো, সম্মাপটিপদং অনিৰত্তিপটিপদং অনুলোমপটিপদং অপচ্চনীকপটিপদং ধম্মানুধম্মপটিপদং পটিপন্নোতি ৰুত্তং হোতি. ভগৰতো ওৰাদানুসাসনিং সক্কচ্চং সুণন্তীতি সাৰকা. সাৰকানং সঙ্ঘো সাৰকসঙ্ঘো, সীলদিট্ঠিসামঞ্ঞতায সঙ্ঘাতভাৰমাপন্নো সাৰকসমূহোতি অত্থো. যস্মা পন সা সম্মাপটিপদা উজু অৰঙ্কা অকুটিলা অজিম্হা, অরিযো চ ঞাযোতিপি ৰুচ্চতি, অনুচ্ছৰিকত্তা চ সামীচীতিপি সঙ্খং গতা. তস্মা তম্পটিপন্নো অরিযসঙ্ঘো উজুপ্পটিপন্নো ঞাযপ্পটিপন্নো সামীচিপ্পটিপন্নোতিপি ৰুত্তো.

এত্থ চ যে মগ্গট্ঠা, তে সম্মাপটিপত্তিসমঙ্গিতায সুপ্পটিপন্না. যে ফলট্ঠা, তে সম্মাপটিপদায অধিগন্তব্বস্স অধিগতত্তা অতীতং পটিপদং সন্ধায সুপ্পটিপন্নাতি ৰেদিতব্বা.

অপিচ স্ৰাক্খাতে ধম্মৰিনযে যথানুসিট্ঠং পটিপন্নত্তাপি অপণ্ণকপটিপদং পটিপন্নত্তাপি সুপ্পটিপন্নো.

মজ্ঝিমায পটিপদায অন্তদ্ৰযমনুপগম্ম পটিপন্নত্তা কাযৰচীমনোৰঙ্ককুটিলজিম্হদোসপ্পহানায পটিপন্নত্তা চ উজুপ্পটিপন্নত্তা চ উজুপ্পটিপন্নো.

ঞাযো ৰুচ্চতি নিব্বানং. তদত্থায পটিপন্নত্তা ঞাযপ্পটিপন্নো.

যথা পটিপন্না সামীচিপ্পটিপন্নারহা হোন্তি, তথা পটিপন্নত্তা সামীচিপ্পটিপন্নো.

১৫৬. যদিদন্তি যানি ইমানি. চত্তারি পুরিসযুগানীতি যুগল়ৰসেন পঠমমগ্গট্ঠো ফলট্ঠোতি ইদমেকং যুগল়ন্তি এৰং চত্তারি পুরিসযুগল়ানি হোন্তি. অট্ঠ পুরিসপুগ্গলাতি পুরিসপুগ্গলৰসেন একো পঠমমগ্গট্ঠো একো ফলট্ঠোতি ইমিনা নযেন অট্ঠেৰ পুরিসপুগ্গলা হোন্তি. এত্থ চ পুরিসোতি ৰা পুগ্গলোতি ৰা একত্থানি এতানি পদানি. ৰেনেয্যৰসেন পনেতং ৰুত্তং. এস ভগৰতো সাৰকসঙ্ঘোতি যানিমানি যুগৰসেন চত্তারি পুরিসযুগানি, পাটিএক্কতো অট্ঠ পুরিসপুগ্গলা, এস ভগৰতো সাৰকসঙ্ঘো, আহুনেয্যোতিআদীসু আনেত্ৰা হুনিতব্বন্তি আহুনং, দূরতোপি আনেত্ৰা সীলৰন্তেসু দাতব্বন্তি অত্থো. চতুন্নং পচ্চযানমেতমধিৰচনং. তং আহুনং পটিগ্গহেতুং যুত্তো তস্স মহপ্ফলকরণতোতি আহুনেয্যো. অথ ৰা দূরতোপি আগন্ত্ৰা সব্বসাপতেয্যম্পি এত্থ হুনিতব্বন্তি আহৰনীযো. সক্কাদীনম্পি ৰা আহৰনং অরহতীতি আহৰনীযো. যো চাযং ব্রাহ্মণানং আহৰনীযো নাম অগ্গি, যত্থ হুতং মহপ্ফলন্তি তেসং লদ্ধি. সচে হুতস্স মহপ্ফলতায আহৰনীযো, সঙ্ঘোৰ আহৰনীযো. সঙ্ঘে হুতঞ্হি মহপ্ফলং হোতি. যথাহ –

‘‘যো চ ৰস্সসতং জন্তু, অগ্গিং পরিচরে ৰনে;

একঞ্চ ভাৰিতত্তানং, মুহুত্তমপি পূজযে;

সাযেৰ পূজনা সেয্যো, যঞ্চে ৰস্সসতং হুত’’ন্তি. (ধ. প. ১০৭);

তদেতং নিকাযন্তরে আহৰনীযোতি পদং ইধ আহুনেয্যোতি ইমিনা পদেন অত্থতো একং. ব্যঞ্জনতো পনেত্থ কিঞ্চিমত্তমেৰ নানং. ইতি আহুনেয্যো.

পাহুনেয্যোতি এত্থ পন পাহুনং ৰুচ্চতি দিসাৰিদিসতো আগতানং পিযমনাপানং ঞাতিমিত্তানমত্থায সক্কারেন পটিযত্তং আগন্তুকদানং. তম্পি ঠপেত্ৰা তে তথারূপে পাহুনকে সঙ্ঘস্সেৰ দাতুং যুত্তং, সঙ্ঘোৰ তং পটিগ্গহেতুং যুত্তো. সঙ্ঘসদিসো হি পাহুনকো নত্থি. তথা হেস একবুদ্ধন্তরে চ দিস্সতি, অব্বোকিণ্ণঞ্চ পিযমনাপত্তকরেহি ধম্মেহি সমন্নাগতোতি. এৰং পাহুনমস্স দাতুং যুত্তং পাহুনঞ্চ পটিগ্গহেতুং যুত্তোতি পাহুনেয্যো. যেসং পন পাহৰনীযোতি পাল়ি, তেসং যস্মা সঙ্ঘো পুব্বকারমরহতি, তস্মা সব্বপঠমং আনেত্ৰা এত্থ হুনিতব্বন্তি পাহৰনীযো. সব্বপ্পকারেন ৰা আহৰনমরহতীতি পাহৰনীযো. স্ৰাযমিধ তেনেৰ অত্থেন পাহুনেয্যোতি ৰুচ্চতি.

দক্খিণাতি পন পরলোকং সদ্দহিত্ৰা দাতব্বদানং ৰুচ্চতি. তং দক্খিণং অরহতি, দক্খিণায ৰা হিতো যস্মা নং মহপ্ফলকরণতায ৰিসোধেতীতি দক্খিণেয্যো.

উভো হত্থে সিরস্মিং পতিট্ঠপেত্ৰা সব্বলোকেন কযিরমানং অঞ্জলিকম্মং অরহতীতি অঞ্জলিকরণীযো.

অনুত্তরং পুঞ্ঞক্খেত্তং লোকস্সাতি সব্বলোকস্স অসদিসং পুঞ্ঞৰিরূহনট্ঠানং. যথা হি রঞ্ঞো ৰা অমচ্চস্স ৰা সালীনং ৰা যৰানং ৰা ৰিরূহনট্ঠানং রঞ্ঞো সালিক্খেত্তং রঞ্ঞো যৰক্খেত্তন্তি ৰুচ্চতি, এৰং সঙ্ঘো সব্বলোকস্স পুঞ্ঞানং ৰিরূহনট্ঠানং. সঙ্ঘং নিস্সায হি লোকস্স নানপ্পকারহিতসুখসংৰত্তনিকানি পুঞ্ঞানি ৰিরূহন্তি. তস্মা সঙ্ঘো অনুত্তরং পুঞ্ঞক্খেত্তং লোকস্সাতি.

১৫৭. এৰং সুপ্পটিপন্নতাদিভেদে সঙ্ঘগুণে অনুস্সরতো নেৰ তস্মিং সমযে রাগপরিযুট্ঠিতং চিত্তং হোতি. ন দোস…পে… ন মোহপরিযুট্ঠিতং চিত্তং হোতি. উজুগতমেৰস্স তস্মিং সমযে চিত্তং হোতি সঙ্ঘং আরব্ভাতি (অ. নি. ৬.১০) পুরিমনযেনেৰ ৰিক্খম্ভিতনীৰরণস্স একক্খণে ঝানঙ্গানি উপ্পজ্জন্তি. সঙ্ঘগুণানং পন গম্ভীরতায নানপ্পকারগুণানুস্সরণাধিমুত্ততায ৰা অপ্পনং অপ্পত্ৰা উপচারপ্পত্তমেৰ ঝানং হোতি. তদেতং সঙ্ঘগুণানুস্সরণৰসেন উপ্পন্নত্তা সঙ্ঘানুস্সতিচ্চেৰ সঙ্খং গচ্ছতি.

ইমঞ্চ পন সঙ্ঘানুস্সতিং অনুযুত্তো ভিক্খু সঙ্ঘে সগারৰো হোতি সপ্পতিস্সো. সদ্ধাদিৰেপুল্লং অধিগচ্ছতি, পীতিপামোজ্জবহুলো হোতি, ভযভেরৰসহো, দুক্খাধিৰাসনসমত্থো, সঙ্ঘেন সংৰাসসঞ্ঞং পটিলভতি. সঙ্ঘগুণানুস্সতিযা অজ্ঝাৰুত্থঞ্চস্স সরীরং সন্নিপতিতসঙ্ঘমিৰ উপোসথাগারং পূজারহং হোতি, সঙ্ঘগুণাধিগমায চিত্তং নমতি, ৰীতিক্কমিতব্বৰত্থুসমাযোগে চস্স সম্মুখা সঙ্ঘং পস্সতো ৰিয হিরোত্তপ্পং পচ্চুপট্ঠাতি, উত্তরি অপ্পটিৰিজ্ঝন্তো পন সুগতিপরাযনো হোতি.

তস্মা হৰে অপ্পমাদং, কযিরাথ সুমেধসো;

এৰং মহানুভাৰায, সঙ্ঘানুস্সতিযা সদাতি.

ইদং সঙ্ঘানুস্সতিযং ৰিত্থারকথামুখং.