সমাধিআনিসংসকথা
৩৬২. যং পন ৰুত্তং ‘‘সমাধিভাৰনায কো আনিসংসো’’তি, তত্থ দিট্ঠধম্মসুখৰিহারাদিপঞ্চৰিধো সমাধিভাৰনায আনিসংসো. তথা হি যে অরহন্তো খীণাসৰা সমাপজ্জিত্ৰা একগ্গচিত্তা সুখং দিৰসং ৰিহরিস্সামাতি সমাধিং ভাৰেন্তি, তেসং অপ্পনাসমাধিভাৰনা দিট্ঠধম্মসুখৰিহারানিসংসা হোতি. তেনাহ ভগৰা ‘‘ন খো পনেতে, চুন্দ, অরিযস্স ৰিনযে সল্লেখা ৰুচ্চন্তি. দিট্ঠধম্মসুখৰিহারা এতে অরিযস্স ৰিনযে ৰুচ্চন্তী’’তি (ম. নি. ১.৮২).
সেক্খপুথুজ্জনানং সমাপত্তিতো ৰুট্ঠায সমাহিতেন চিত্তেন ৰিপস্সিস্সামাতি ভাৰযতং ৰিপস্সনায পদট্ঠানত্তা অপ্পনাসমাধিভাৰনাপি সম্বাধে ওকাসাধিগমনযেন উপচারসমাধিভাৰনাপি ৰিপস্সনানিসংসা হোতি. তেনাহ ভগৰা ‘‘সমাধিং, ভিক্খৰে, ভাৰেথ. সমাহিতো, ভিক্খৰে, ভিক্খু যথাভূতং পজানাতী’’তি (সং. নি. ৩.৫).
যে পন অট্ঠ সমাপত্তিযো নিব্বত্তেত্ৰা অভিঞ্ঞাপাদকং ঝানং সমাপজ্জিত্ৰা সমাপত্তিতো ৰুট্ঠায একোপি হুত্ৰা বহুধা হোতীতি ৰুত্তনযা অভিঞ্ঞাযো পত্থেন্তো নিব্বত্তেন্তি, তেসং সতি সতি আযতনে অভিঞ্ঞাপদট্ঠানত্তা অপ্পনাসমাধিভাৰনা অভিঞ্ঞানিসংসা হোতি. তেনাহ ভগৰা – ‘‘সো যস্স যস্স অভিঞ্ঞাসচ্ছিকরণীযস্স ধম্মস্স চিত্তং অভিনিন্নামেতি অভিঞ্ঞাসচ্ছিকিরিযায, তত্র তত্রেৰ সক্খিভব্বতং পাপুণাতি সতি সতি আযতনে’’তি (ম. নি. ৩.১৫৮; অ. নি. ৩.১০২).
যে অপরিহীনজ্ঝানা ব্রহ্মলোকে নিব্বত্তিস্সামাতি ব্রহ্মলোকূপপত্তিং পত্থেন্তা অপত্থযমানা ৰাপি পুথুজ্জনা সমাধিতো ন পরিহাযন্তি, তেসং ভৰৰিসেসাৰহত্তা অপ্পনাসমাধিভাৰনা ভৰৰিসেসানিসংসা হোতি. তেনাহ ভগৰা – ‘‘পঠমং ঝানং পরিত্তং ভাৰেত্ৰা কত্থ উপপজ্জন্তি. ব্রহ্মপারিসজ্জানং দেৰানং সহব্যতং উপপজ্জন্তী’’তিআদি (ৰিভ. ১০২৪).
উপচারসমাধিভাৰনাপি পন কামাৰচরসুগতিভৰৰিসেসং আৰহতিযেৰ.
যে পন অরিযা অট্ঠ সমাপত্তিযো নিব্বত্তেত্ৰা নিরোধসমাপত্তিং সমাপজ্জিত্ৰা সত্ত দিৰসানি অচিত্তা হুত্ৰা দিট্ঠেৰ ধম্মে নিরোধং নিব্বানং পত্ৰা সুখং ৰিহরিস্সামাতি সমাধিং ভাৰেন্তি, তেসং অপ্পনাসমাধিভাৰনা নিরোধানিসংসা হোতি. তেনাহ – ‘‘সোল়সহি ঞাণচরিযাহি নৰহি সমাধিচরিযাহি ৰসীভাৰতা পঞ্ঞা নিরোধসমাপত্তিযা ঞাণ’’ন্তি (পটি. ম. ১.৩৪).
এৰমযং দিট্ঠধম্মসুখৰিহারাদি পঞ্চৰিধো সমাধিভাৰনায আনিসংসো –
‘‘তস্মা নেকানিসংসম্হি, কিলেসমলসোধনে;
সমাধিভাৰনাযোগে, নপ্পমজ্জেয্য পণ্ডিতো’’তি.
৩৬৩. এত্তাৰতা চ ‘‘সীলে পতিট্ঠায নরো সপঞ্ঞো’’তি ইমিস্সা গাথায সীলসমাধিপঞ্ঞামুখেন দেসিতে ৰিসুদ্ধিমগ্গে সমাধিপি পরিদীপিতো হোতি.
ইতি সাধুজনপামোজ্জত্থায কতে ৰিসুদ্ধিমগ্গে
সমাধিনিদ্দেসো নাম
একাদসমো পরিচ্ছেদো.
৩৬৪. পঠমো সীলনিদ্দেসো. দুতিযো ধুতঙ্গনিদ্দেসো;. ততিযো কম্মট্ঠানগ্গহণনিদ্দেসো. চতুত্থো পথৰীকসিণনিদ্দেসো. পঞ্চমো সেসকসিণনিদ্দেসো. ছট্ঠো অসুভনিদ্দেসো. সত্তমো ছঅনুস্সতিনিদ্দেসো. অট্ঠমো সেসানুস্সতিনিদ্দেসো. নৰমো ব্রহ্মৰিহারনিদ্দেসো. দসমো আরুপ্পনিদ্দেসো. পটিক্কূলসঞ্ঞাধাতুৰৰত্থানদ্ৰযনিদ্দেসো একাদসমোতি.
ৰিসুদ্ধিমগ্গস্স পঠমো ভাগো নিট্ঠিতো.