২. চুন্দীসুত্তং
৩২. একং সমযং ভগৰা রাজগহে ৰিহরতি ৰেল়ুৰনে কলন্দকনিৰাপে. অথ খো চুন্দী রাজকুমারী পঞ্চহি রথসতেহি পঞ্চহি চ কুমারিসতেহি পরিৰুতা যেন ভগৰা তেনুপসঙ্কমি; উপসঙ্কমিত্ৰা ভগৰন্তং অভিৰাদেত্ৰা একমন্তং নিসীদি. একমন্তং নিসিন্না খো চুন্দী রাজকুমারী ভগৰন্তং এতদৰোচ –
‘‘অম্হাকং, ভন্তে, ভাতা চুন্দো নাম রাজকুমারো, সো এৰমাহ – ‘যদেৰ সো হোতি ইত্থী ৰা পুরিসো ৰা বুদ্ধং সরণং গতো, ধম্মং সরণং গতো, সঙ্ঘং সরণং গতো, পাণাতিপাতা পটিৰিরতো, অদিন্নাদানা পটিৰিরতো, কামেসুমিচ্ছাচারা পটিৰিরতো, মুসাৰাদা পটিৰিরতো, সুরামেরযমজ্জপমাদট্ঠানা পটিৰিরতো, সো কাযস্স ভেদা পরং মরণা সুগতিংযেৰ উপপজ্জতি, নো দুগ্গতি’ন্তি. সাহং, ভন্তে, ভগৰন্তং পুচ্ছামি – ‘কথংরূপে খো, ভন্তে, সত্থরি পসন্নো কাযস্স ভেদা পরং মরণা সুগতিংযেৰ উপপজ্জতি, নো দুগ্গতিং? কথংরূপে ধম্মে পসন্নো কাযস্স ভেদা পরং মরণা সুগতিংযেৰ উপপজ্জতি, নো দুগ্গতিং? কথংরূপে সঙ্ঘে পসন্নো কাযস্স ভেদা পরং মরণা সুগতিংযেৰ উপপজ্জতি, নো দুগ্গতিং? কথংরূপেসু সীলেসু পরিপূরকারী কাযস্স ভেদা পরং মরণা সুগতিংযেৰ উপপজ্জতি, নো দুগ্গতি’’’ন্তি?
‘‘যাৰতা, চুন্দি, সত্তা অপদা ৰা দ্ৰিপদা ৰা চতুপ্পদা ৰা বহুপ্পদা ৰা [অপাদা ৰা দ্ৰীপাদা ৰাচতুপ্পাদা ৰা বহুপ্পাদা ৰা (সী.) অ. নি. ৪.৩৪; ইতিৰু. ৯০] রূপিনো ৰা অরূপিনো ৰা সঞ্ঞিনো ৰা অসঞ্ঞিনো ৰা নেৰসঞ্ঞিনাসঞ্ঞিনো ৰা, তথাগতো তেসং অগ্গমক্খাযতি অরহং সম্মাসম্বুদ্ধো. যে খো, চুন্দি, বুদ্ধে পসন্না, অগ্গে তে পসন্না. অগ্গে খো পন পসন্নানং অগ্গো ৰিপাকো হোতি.
‘‘যাৰতা, চুন্দি, ধম্মা সঙ্খতা, অরিযো অট্ঠঙ্গিকো মগ্গো তেসং অগ্গমক্খাযতি. যে, চুন্দি, অরিযে অট্ঠঙ্গিকে মগ্গে পসন্না, অগ্গে তে পসন্না, অগ্গে খো পন পসন্নানং অগ্গো ৰিপাকো হোতি.
‘‘যাৰতা, চুন্দি, ধম্মা সঙ্খতা ৰা অসঙ্খতা ৰা, ৰিরাগো তেসং [তেসং ধম্মানং (সী. পী. ক.)] অগ্গমক্খাযতি, যদিদং – মদনিম্মদনো পিপাসৰিনযো আলযসমুগ্ঘাতো ৰট্টুপচ্ছেদো তণ্হাক্খযো ৰিরাগো নিরোধো নিব্বানং. যে খো, চুন্দি, ৰিরাগে ধম্মে পসন্না, অগ্গে তে পসন্না. অগ্গে খো পন পসন্নানং অগ্গো ৰিপাকো হোতি.
‘‘যাৰতা, চুন্দি, সঙ্ঘা ৰা গণা ৰা, তথাগতসাৰকসঙ্ঘো তেসং অগ্গমক্খাযতি, যদিদং – চত্তারি পুরিসযুগানি অট্ঠ পুরিসপুগ্গলা, এস ভগৰতো সাৰকসঙ্ঘো আহুনেয্যো পাহুনেয্যো দক্খিণেয্যো অঞ্জলিকরণীযো অনুত্তরং পুঞ্ঞক্খেত্তং লোকস্স. যে খো, চুন্দি, সঙ্ঘে পসন্না, অগ্গে তে পসন্না. অগ্গে খো পন পসন্নানং অগ্গো ৰিপাকো হোতি.
‘‘যাৰতা, চুন্দি, সীলানি, অরিযকন্তানি সীলানি তেসং [অরিযকন্তানিতেসং (সী. স্যা. কং.)] অগ্গমক্খাযতি, যদিদং – অখণ্ডানি অচ্ছিদ্দানি অসবলানি অকম্মাসানি ভুজিস্সানি ৰিঞ্ঞুপ্পসত্থানি অপরামট্ঠানি সমাধিসংৰত্তনিকানি. যে খো, চুন্দি, অরিযকন্তেসু সীলেসু পরিপূরকারিনো, অগ্গে তে পরিপূরকারিনো. অগ্গে খো পন পরিপূরকারীনং অগ্গো ৰিপাকো হোতী’’তি.
‘‘অগ্গতো ৰে পসন্নানং, অগ্গং ধম্মং ৰিজানতং;
অগ্গে বুদ্ধে পসন্নানং, দক্খিণেয্যে অনুত্তরে.
‘‘অগ্গে ধম্মে পসন্নানং, ৰিরাগূপসমে সুখে;
অগ্গে সঙ্ঘে পসন্নানং, পুঞ্ঞক্খেত্তে অনুত্তরে.
‘‘অগ্গস্মিং দানং দদতং, অগ্গং পুঞ্ঞং পৰড্ঢতি;
অগ্গং আযু চ ৰণ্ণো চ, যসো কিত্তি সুখং বলং.
‘‘অগ্গস্স দাতা মেধাৰী, অগ্গধম্মসমাহিতো;
দেৰভূতো মনুস্সো ৰা, অগ্গপ্পত্তো পমোদতী’’তি. দুতিযং;