১০. পোতলিযসুত্তং
১০০. অথ খো পোতলিযো পরিব্বাজকো যেন ভগৰা তেনুপসঙ্কমি; উপসঙ্কমিত্ৰা ভগৰতা সদ্ধিং সম্মোদি. সম্মোদনীযং কথং সারণীযং ৰীতিসারেত্ৰা একমন্তং নিসীদি. একমন্তং নিসিন্নং খো পোতলিযং পরিব্বাজকং ভগৰা এতদৰোচ –
‘‘চত্তারোমে, পোতলিয, পুগ্গলা সন্তো সংৰিজ্জমানা লোকস্মিং. কতমে চত্তারো? ইধ, পোতলিয, একচ্চো পুগ্গলো [পু. প. ১৬৫] অৰণ্ণারহস্স অৰণ্ণং ভাসিতা হোতি ভূতং তচ্ছং কালেন, নো চ খো ৰণ্ণারহস্স ৰণ্ণং ভাসিতা হোতি ভূতং তচ্ছং কালেন. ইধ পন, পোতলিয, একচ্চো পুগ্গলো ৰণ্ণারহস্স ৰণ্ণং ভাসিতা হোতি ভূতং তচ্ছং কালেন, নো চ খো অৰণ্ণারহস্স অৰণ্ণং ভাসিতা হোতি ভূতং তচ্ছং কালেন. ইধ পন, পোতলিয, একচ্চো পুগ্গলো নেৰ অৰণ্ণারহস্স অৰণ্ণং ভাসিতা হোতি ভূতং তচ্ছং কালেন, নো চ ৰণ্ণারহস্স ৰণ্ণং ভাসিতা হোতি ভূতং তচ্ছং কালেন. ইধ পন, পোতলিয, একচ্চো পুগ্গলো অৰণ্ণারহস্স চ অৰণ্ণং ভাসিতা হোতি ভূতং তচ্ছং কালেন, ৰণ্ণারহস্স চ ৰণ্ণং ভাসিতা হোতি ভূতং তচ্ছং কালেন. ইমে খো, পোতলিয, চত্তারো পুগ্গলা সন্তো সংৰিজ্জমানা লোকস্মিং. ইমেসং খো, পোতলিয, চতুন্নং পুগ্গলানং কতমো তে পুগ্গলো খমতি অভিক্কন্ততরো চ পণীততরো চা’’তি?
‘‘চত্তারোমে, ভো গোতম, পুগ্গলা সন্তো সংৰিজ্জমানা লোকস্মিং. কতমে চত্তারো? ইধ, ভো গোতম, একচ্চো পুগ্গলো অৰণ্ণারহস্স অৰণ্ণং ভাসিতা হোতি ভূতং তচ্ছং কালেন, নো চ খো ৰণ্ণারহস্স ৰণ্ণং ভাসিতা হোতি ভূতং তচ্ছং কালেন. ইধ পন, ভো গোতম, একচ্চো পুগ্গলো ৰণ্ণারহস্স ৰণ্ণং ভাসিতা হোতি ভূতং তচ্ছং কালেন, নো চ খো অৰণ্ণারহস্স অৰণ্ণং ভাসিতা হোতি ভূতং তচ্ছং কালেন. ইধ পন, ভো গোতম, একচ্চো পুগ্গলো নেৰ অৰণ্ণারহস্স অৰণ্ণং ভাসিতা হোতি ভূতং তচ্ছং কালেন, নো চ ৰণ্ণারহস্স ৰণ্ণং ভাসিতা হোতি ভূতং তচ্ছং কালেন. ইধ পন, ভো গোতম, একচ্চো পুগ্গলো অৰণ্ণারহস্স চ অৰণ্ণং ভাসিতা হোতি ভূতং তচ্ছং কালেন, ৰণ্ণারহস্স চ ৰণ্ণং ভাসিতা হোতি ভূতং তচ্ছং কালেন. ইমে খো, ভো গোতম, চত্তারো পুগ্গলা সন্তো সংৰিজ্জমানা লোকস্মিং. ইমেসং, ভো গোতম, চতুন্নং পুগ্গলানং য্ৰাযং পুগ্গলো নেৰ অৰণ্ণারহস্স অৰণ্ণং ভাসিতা হোতি ভূতং তচ্ছং কালেন, নো চ ৰণ্ণারহস্স ৰণ্ণং ভাসিতা হোতি ভূতং তচ্ছং কালেন; অযং মে পুগ্গলো খমতি ইমেসং চতুন্নং পুগ্গলানং অভিক্কন্ততরো চ পণীততরো চ. তং কিস্স হেতু? অভিক্কন্তা [অভিক্কন্ততরা (ক.)] হেসা, ভো গোতম, যদিদং উপেক্খা’’তি.
‘‘চত্তারোমে, পোতলিয, পুগ্গলা সন্তো সংৰিজ্জমানা লোকস্মিং. কতমে চত্তারো…পে… ইমে খো, পোতলিয, চত্তারো পুগ্গলা সন্তো সংৰিজ্জমানা লোকস্মিং. ইমেসং খো, পোতলিয, চতুন্নং পুগ্গলানং য্ৰাযং পুগ্গলো অৰণ্ণারহস্স চ অৰণ্ণং ভাসিতা হোতি ভূতং তচ্ছং কালেন, ৰণ্ণারহস্স চ ৰণ্ণং ভাসিতা হোতি ভূতং তচ্ছং কালেন; অযং ইমেসং চতুন্নং পুগ্গলানং অভিক্কন্ততরো চ পণীততরো চ. তং কিস্স হেতু? অভিক্কন্তা হেসা, পোতলিয, যদিদং তত্থ তত্থ কালঞ্ঞুতা’’তি.
‘‘চত্তারোমে, ভো গোতম, পুগ্গলা সন্তো সংৰিজ্জমানা লোকস্মিং. কতমে চত্তারো…পে… ইমে খো, ভো গোতম, চত্তারো পুগ্গলা সন্তো সংৰিজ্জমানা লোকস্মিং. ইমেসং, ভো গোতম, চতুন্নং পুগ্গলানং য্ৰাযং পুগ্গলো অৰণ্ণারহস্স চ অৰণ্ণং ভাসিতা ভূতং তচ্ছং কালেন, ৰণ্ণারহস্স চ ৰণ্ণং ভাসিতা ভূতং তচ্ছং কালেন; অযং মে পুগ্গলো খমতি ইমেসং চতুন্নং পুগ্গলানং অভিক্কন্ততরো চ পণীততরো চ. তং কিস্স হেতু? অভিক্কন্তা হেসা, ভো গোতম, যদিদং তত্থ তত্থ কালঞ্ঞুতা.
‘‘অভিক্কন্তং, ভো গোতম, অভিক্কন্তং, ভো গোতম! সেয্যথাপি, ভো গোতম, নিক্কুজ্জিতং ৰা উক্কুজ্জেয্য, পটিচ্ছন্নং ৰা ৰিৰরেয্য, মূল়্হস্স ৰা মগ্গং আচিক্খেয্য, অন্ধকারে ৰা তেলপজ্জোতং ধারেয্য – চক্খুমন্তো রূপানি দক্খন্তীতি, এৰমেৰং ভোতা গোতমেন অনেকপরিযাযেন ধম্মো পকাসিতো. এসাহং ভৰন্তং গোতমং সরণং গচ্ছামি ধম্মঞ্চ ভিক্খুসঙ্ঘঞ্চ. উপাসকং মং ভৰং গোতমো ধারেতু অজ্জতগ্গে পাণুপেতং সরণং গত’’ন্তি. দসমং.
অসুরৰগ্গো পঞ্চমো.