৮. অঞ্ঞতিত্থিযসুত্তং

৬৯. ‘‘সচে, ভিক্খৰে, অঞ্ঞতিত্থিযা পরিব্বাজকা এৰং পুচ্ছেয্যুং – ‘তযোমে, আৰুসো, ধম্মা. কতমে তযো? রাগো, দোসো, মোহো – ইমে খো, আৰুসো, তযো ধম্মা. ইমেসং, আৰুসো, তিণ্ণং ধম্মানং কো ৰিসেসো কো অধিপ্পযাসো [অধিপ্পাযো (সী.) অধিপ্পাযাসো (স্যা. কং. পী.) অধি + প + যসু + ণ = অধিপ্পযাসো] কিং নানাকরণ’ন্তি? এৰং পুট্ঠা তুম্হে, ভিক্খৰে, তেসং অঞ্ঞতিত্থিযানং পরিব্বাজকানং কিন্তি ব্যাকরেয্যাথা’’তি? ‘‘ভগৰংমূলকা নো, ভন্তে, ধম্মা ভগৰংনেত্তিকা ভগৰংপটিসরণা. সাধু ৰত, ভন্তে, ভগৰন্তংযেৰ পটিভাতু এতস্স ভাসিতস্স অত্থো. ভগৰতো সুত্ৰা ভিক্খূ ধারেস্সন্তী’’তি. ‘‘তেন হি, ভিক্খৰে, সুণাথ, সাধুকং মনসি করোথ; ভাসিস্সামী’’তি. ‘‘এৰং, ভন্তে’’তি খো তে ভিক্খূ ভগৰতো পচ্চস্সোসুং. ভগৰা এতদৰোচ –

‘‘সচে, ভিক্খৰে, অঞ্ঞতিত্থিযা পরিব্বাজকা এৰং পুচ্ছেয্যুং – ‘তযোমে, আৰুসো, ধম্মা. কতমে তযো? রাগো, দোসো, মোহো – ইমে খো, আৰুসো, তযো ধম্মা; ইমেসং, আৰুসো, তিণ্ণং ধম্মানং কো ৰিসেসো কো অধিপ্পযাসো কিং নানাকরণ’ন্তি? এৰং পুট্ঠা তুম্হে, ভিক্খৰে, তেসং অঞ্ঞতিত্থিযানং পরিব্বাজকানং এৰং ব্যাকরেয্যাথ – ‘রাগো খো, আৰুসো, অপ্পসাৰজ্জো দন্ধৰিরাগী, দোসো মহাসাৰজ্জো খিপ্পৰিরাগী, মোহো মহাসাৰজ্জো দন্ধৰিরাগী’’’ তি.

‘‘‘কো পনাৰুসো, হেতু কো পচ্চযো যেন অনুপ্পন্নো ৰা রাগো উপ্পজ্জতি উপ্পন্নো ৰা রাগো ভিয্যোভাৰায ৰেপুল্লায সংৰত্ততী’তি? ‘সুভনিমিত্তন্তিস্স ৰচনীযং. তস্স সুভনিমিত্তং অযোনিসো মনসি করোতো অনুপ্পন্নো ৰা রাগো উপ্পজ্জতি উপ্পন্নো ৰা রাগো ভিয্যোভাৰায ৰেপুল্লায সংৰত্ততি. অযং খো, আৰুসো, হেতু অযং পচ্চযো যেন অনুপ্পন্নো ৰা রাগো উপ্পজ্জতি উপ্পন্নো ৰা রাগো ভিয্যোভাৰায ৰেপুল্লায সংৰত্ততী’’’তি.

‘‘‘কো পনাৰুসো, হেতু কো পচ্চযো যেন অনুপ্পন্নো ৰা দোসো উপ্পজ্জতি উপ্পন্নো ৰা দোসো ভিয্যোভাৰায ৰেপুল্লায সংৰত্ততী’তি? ‘পটিঘনিমিত্তং তিস্স ৰচনীযং. তস্স পটিঘনিমিত্তং অযোনিসো মনসি করোতো অনুপ্পন্নো ৰা দোসো উপ্পজ্জতি উপ্পন্নো ৰা দোসো ভিয্যোভাৰায ৰেপুল্লায সংৰত্ততি. অযং খো, আৰুসো, হেতু অযং পচ্চযো যেন অনুপ্পন্নো ৰা দোসো উপ্পজ্জতি উপ্পন্নো ৰা দোসো ভিয্যোভাৰায ৰেপুল্লায সংৰত্ততী’’’তি.

‘‘‘কো পনাৰুসো, হেতু কো পচ্চযো যেন অনুপ্পন্নো ৰা মোহো উপ্পজ্জতি উপ্পন্নো ৰা মোহো ভিয্যোভাৰায ৰেপুল্লায সংৰত্ততী’তি? ‘অযোনিসো মনসিকারো তিস্স ৰচনীযং. তস্স অযোনিসো মনসি করোতো অনুপ্পন্নো ৰা মোহো উপ্পজ্জতি উপ্পন্নো ৰা মোহো ভিয্যোভাৰায ৰেপুল্লায সংৰত্ততি. অযং খো, আৰুসো, হেতু অযং পচ্চযো যেন অনুপ্পন্নো ৰা মোহো উপ্পজ্জতি উপ্পন্নো ৰা মোহো ভিয্যোভাৰায ৰেপুল্লায সংৰত্ততী’’’তি.

‘‘‘কো পনাৰুসো, হেতু কো পচ্চযো যেন অনুপ্পন্নো চেৰ রাগো নুপ্পজ্জতি উপ্পন্নো চ রাগো পহীযতী’তি? ‘অসুভনিমিত্তন্তিস্স ৰচনীযং. তস্স অসুভনিমিত্তং যোনিসো মনসি করোতো অনুপ্পন্নো চেৰ রাগো নুপ্পজ্জতি উপ্পন্নো চ রাগো পহীযতি. অযং খো, আৰুসো, হেতু অযং পচ্চযো যেন অনুপ্পন্নো চেৰ রাগো নুপ্পজ্জতি উপ্পন্নো চ রাগো পহীযতী’’’তি.

‘‘‘কো পনাৰুসো, হেতু কো পচ্চযো যেন অনুপ্পন্নো চেৰ দোসো নুপ্পজ্জতি উপ্পন্নো চ দোসো পহীযতী’তি? ‘মেত্তা চেতোৰিমুত্তী তিস্স ৰচনীযং. তস্স মেত্তং চেতোৰিমুত্তিং যোনিসো মনসি করোতো অনুপ্পন্নো চেৰ দোসো নুপ্পজ্জতি উপ্পন্নো চ দোসো পহীযতি. অযং খো, আৰুসো, হেতু অযং পচ্চযো যেন অনুপ্পন্নো চেৰ দোসো নুপ্পজ্জতি উপ্পন্নো চ দোসো পহীযতী’’’তি.

‘‘‘কো পনাৰুসো, হেতু কো পচ্চযো যেন অনুপ্পন্নো চেৰ মোহো নুপ্পজ্জতি উপ্পন্নো চ মোহো পহীযতী’তি? ‘যোনিসোমনসিকারো তিস্স ৰচনীযং. তস্স যোনিসো মনসি করোতো অনুপ্পন্নো চেৰ মোহো নুপ্পজ্জতি উপ্পন্নো চ মোহো পহীযতি. অযং খো, আৰুসো, হেতু অযং পচ্চযো যেন অনুপ্পন্নো ৰা মোহো নুপ্পজ্জতি উপ্পন্নো চ মোহো পহীযতী’’’তি. অট্ঠমং.