১০. অৰকুজ্জসুত্তং
৩০. ‘‘তযোমে, ভিক্খৰে [পু. প. ১০৭-১০৮], পুগ্গলা সন্তো সংৰিজ্জমানা লোকস্মিং. কতমে তযো? অৰকুজ্জপঞ্ঞো পুগ্গলো, উচ্ছঙ্গপঞ্ঞো পুগ্গলো, পুথুপঞ্ঞো পুগ্গলো. কতমো চ, ভিক্খৰে, অৰকুজ্জপঞ্ঞো পুগ্গলো? ইধ, ভিক্খৰে, একচ্চো পুগ্গলো আরামং গন্তা হোতি অভিক্খণং ভিক্খূনং সন্তিকে ধম্মস্সৰনায. তস্স ভিক্খূ ধম্মং দেসেন্তি আদিকল্যাণং মজ্ঝেকল্যাণং পরিযোসানকল্যাণং সাত্থং সব্যঞ্জনং, কেৰলপরিপুণ্ণং পরিসুদ্ধং ব্রহ্মচরিযং পকাসেন্তি. সো তস্মিং আসনে নিসিন্নো তস্সা কথায নেৰ আদিং মনসি করোতি, ন মজ্ঝং মনসি করোতি, ন পরিযোসানং মনসি করোতি; ৰুট্ঠিতোপি তম্হা আসনা তস্সা কথায নেৰ আদিং মনসি করোতি, ন মজ্ঝং মনসি করোতি, ন পরিযোসানং মনসি করোতি. সেয্যথাপি, ভিক্খৰে, কুম্ভো নিক্কুজ্জো [নিক্কুজ্জো (সী. পী.)] তত্র উদকং আসিত্তং ৰিৰট্টতি, নো সণ্ঠাতি; এৰমেৰং খো, ভিক্খৰে, ইধেকচ্চো পুগ্গলো আরামং গন্তা হোতি অভিক্খণং ভিক্খূনং সন্তিকে ধম্মস্সৰনায. তস্স ভিক্খূ ধম্মং দেসেন্তি আদিকল্যাণং মজ্ঝেকল্যাণং পরিযোসানকল্যাণং সাত্থং সব্যঞ্জনং, কেৰলপরিপুণ্ণং পরিসুদ্ধং ব্রহ্মচরিযং পকাসেন্তি. সো তস্মিং আসনে নিসিন্নো তস্সা কথায নেৰ আদিং মনসি করোতি, ন মজ্ঝং মনসি করোতি, ন পরিযোসানং মনসি করোতি; ৰুট্ঠিতোপি তম্হা আসনা তস্সা কথায নেৰাদিং মনসি করোতি, ন মজ্ঝং মনসি করোতি, ন পরিযোসানং মনসি করোতি. অযং ৰুচ্চতি, ভিক্খৰে, অৰকুজ্জপঞ্ঞো পুগ্গলো.
‘‘কতমো চ, ভিক্খৰে, উচ্ছঙ্গপঞ্ঞো পুগ্গলো? ইধ, ভিক্খৰে, একচ্চো পুগ্গলো আরামং গন্তা হোতি অভিক্খণং ভিক্খূনং সন্তিকে ধম্মস্সৰনায. তস্স ভিক্খূ ধম্মং দেসেন্তি আদিকল্যাণং মজ্ঝেকল্যাণং পরিযোসানকল্যাণং সাত্থং সব্যঞ্জনং, কেৰলপরিপুণ্ণং পরিসুদ্ধং ব্রহ্মচরিযং পকাসেন্তি. সো তস্মিং আসনে নিসিন্নো তস্সা কথায আদিম্পি মনসি করোতি, মজ্ঝম্পি মনসি করোতি, পরিযোসানম্পি মনসি করোতি; ৰুট্ঠিতো চ খো তম্হা আসনা তস্সা কথায নেৰাদিং মনসি করোতি, ন মজ্ঝং মনসি করোতি, ন পরিযোসানং মনসি করোতি. সেয্যথাপি, ভিক্খৰে, পুরিসস্স উচ্ছঙ্গে নানাখজ্জকানি আকিণ্ণানি – তিলা তণ্ডুলা মোদকা বদরা. সো তম্হা আসনা ৰুট্ঠহন্তো সতিসম্মোসা পকিরেয্য. এৰমেৰং খো, ভিক্খৰে, ইধেকচ্চো পুগ্গলো আরামং গন্তা হোতি অভিক্খণং ভিক্খূনং সন্তিকে ধম্মস্সৰনায. তস্স ভিক্খূ ধম্মং দেসেন্তি আদিকল্যাণং মজ্ঝেকল্যাণং পরিযোসানকল্যাণং সাত্থং সব্যঞ্জনং, কেৰলপরিপুণ্ণং পরিসুদ্ধং ব্রহ্মচরিযং পকাসেন্তি. সো তস্মিং আসনে নিসিন্নো তস্সা কথায আদিম্পি মনসি করোতি, মজ্ঝম্পি মনসি করোতি, পরিযোসানম্পি মনসি করোতি; ৰুট্ঠিতো চ খো তম্হা আসনা তস্সা কথায নেৰ আদিং মনসি করোতি, ন মজ্ঝং মনসি করোতি, ন পরিযোসানং মনসি করোতি. অযং ৰুচ্চতি, ভিক্খৰে, উচ্ছঙ্গপঞ্ঞো পুগ্গলো.
‘‘কতমো চ, ভিক্খৰে, পুথুপঞ্ঞো পুগ্গলো? ইধ, ভিক্খৰে, একচ্চো পুগ্গলো আরামং গন্তা হোতি অভিক্খণং ভিক্খূনং সন্তিকে ধম্মস্সৰনায. তস্স ভিক্খূ ধম্মং দেসেন্তি আদিকল্যাণং মজ্ঝেকল্যাণং পরিযোসানকল্যাণং সাত্থং সব্যঞ্জনং, কেৰলপরিপুণ্ণং পরিসুদ্ধং ব্রহ্মচরিযং পকাসেন্তি. সো তস্মিং আসনে নিসিন্নো তস্সা কথায আদিম্পি মনসি করোতি, মজ্ঝম্পি মনসি করোতি, পরিযোসানম্পি মনসি করোতি; ৰুট্ঠিতোপি তম্হা আসনা তস্সা কথায আদিম্পি মনসি করোতি, মজ্ঝম্পি মনসি করোতি, পরিযোসানম্পি মনসি করোতি. সেয্যথাপি, ভিক্খৰে, কুম্ভো উক্কুজ্জো তত্র উদকং আসিত্তং সণ্ঠাতি নো ৰিৰট্টতি; এৰমেৰং খো, ভিক্খৰে, ইধেকচ্চো পুগ্গলো আরামং গন্তা হোতি অভিক্খণং ভিক্খূনং সন্তিকে ধম্মস্সৰনায. তস্স ভিক্খূ ধম্মং দেসেন্তি আদিকল্যাণং মজ্ঝেকল্যাণং পরিযোসানকল্যাণং সাত্থং সব্যঞ্জনং, কেৰলপরিপুণ্ণং পরিসুদ্ধং ব্রহ্মচরিযং পকাসেন্তি. সো তস্মিং আসনে নিসিন্নো তস্সা কথায আদিম্পি মনসি করোতি, মজ্ঝম্পি মনসি করোতি, পরিযোসানম্পি মনসি করোতি; ৰুট্ঠিতোপি তম্হা আসনা তস্সা কথায আদিম্পি মনসি করোতি, মজ্ঝম্পি মনসি করোতি, পরিযোসানম্পি মনসি করোতি. অযং ৰুচ্চতি, ভিক্খৰে, পুথুপঞ্ঞো পুগ্গলো. ‘ইমে খো, ভিক্খৰে, তযো পুগ্গলা সন্তো সংৰিজ্জমানা লোকস্মি’’’ন্তি.
‘‘অৰকুজ্জপঞ্ঞো পুরিসো, দুম্মেধো অৰিচক্খণো;
অভিক্খণম্পি চে হোতি, গন্তা ভিক্খূন সন্তিকে.
‘‘আদিং কথায মজ্ঝঞ্চ, পরিযোসানঞ্চ তাদিসো;
উগ্গহেতুং ন সক্কোতি, পঞ্ঞা হিস্স ন ৰিজ্জতি.
‘‘উচ্ছঙ্গপঞ্ঞো পুরিসো, সেয্যো এতেন ৰুচ্চতি;
অভিক্খণম্পি চে হোতি, গন্তা ভিক্খূন সন্তিকে.
‘‘আদিং কথায মজ্ঝঞ্চ, পরিযোসানঞ্চ তাদিসো;
নিসিন্নো আসনে তস্মিং, উগ্গহেত্ৰান ব্যঞ্জনং;
ৰুট্ঠিতো নপ্পজানাতি, গহিতং হিস্স [গহিতম্পিস্স (ক.)] মুস্সতি.
‘‘পুথুপঞ্ঞো চ পুরিসো, সেয্যো এতেহি [এতেন (ক.)] ৰুচ্চতি;
অভিক্খণম্পি চে হোতি, গন্তা ভিক্খূন সন্তিকে.
‘‘আদিং কথায মজ্ঝঞ্চ, পরিযোসানঞ্চ তাদিসো;
নিসিন্নো আসনে তস্মিং, উগ্গহেত্ৰান ব্যঞ্জনং.
‘‘ধারেতি সেট্ঠসঙ্কপ্পো, অব্যগ্গমানসো নরো;
ধম্মানুধম্মপ্পটিপন্নো, দুক্খস্সন্তকরো সিযা’’তি. দসমং;
পুগ্গলৰগ্গো ততিযো.