৬. আৰামৱগ্গো
১. পঠমসিক্খাপদং
১০২১. তেন সমযেন বুদ্ধো ভগৱা সাৱত্থিযং ৱিহৰতি জেতৱনে অনাথপিণ্ডিকস্স আৰামে. তেন খো পন সমযেন সম্বহুলা ভিক্খূ গামকাৱাসে একচীৱৰা চীৱৰকম্মং কৰোন্তি. ভিক্খুনিযো অনাপুচ্ছা আৰামং পৱিসিত্ৱা যেন তে ভিক্খূ তেনুপসঙ্কমিংসু. ভিক্খূ উজ্ঝাযন্তি খিয্যন্তি ৱিপাচেন্তি – ‘‘কথঞ্হি নাম ভিক্খুনিযো অনাপুচ্ছা আৰামং পৱিসিস্সন্তী’’তি…পে… সচ্চং কিৰ, ভিক্খৱে, ভিক্খুনিযো অনাপুচ্ছা আৰামং পৱিসন্তীতি? ‘‘সচ্চং, ভগৱা’’তি. ৱিগৰহি বুদ্ধো ভগৱা…পে… কথঞ্হি নাম, ভিক্খৱে, ভিক্খুনিযো অনাপুচ্ছা আৰামং পৱিসিস্সন্তি! নেতং, ভিক্খৱে, অপ্পসন্নানং ৱা পসাদায…পে… এৱঞ্চ পন, ভিক্খৱে, ভিক্খুনিযো ইমং সিক্খাপদং উদ্দিসন্তু –
‘‘যা পন ভিক্খুনী অনাপুচ্ছা আৰামং পৱিসেয্য, পাচিত্তিয’’ন্তি.
এৱঞ্চিদং ভগৱতা ভিক্খুনীনং সিক্খাপদং পঞ্ঞত্তং হোতি.
১০২২. তেন খো পন সমযেন তে ভিক্খূ তম্হা আৱাসা পক্কমিংসু. ভিক্খুনিযো – ‘‘অয্যা পক্কন্তা’’তি, আৰামং নাগমংসু. অথ খো তে ভিক্খূ পুনদেৱ তং আৱাসং পচ্চাগচ্ছিংসু. ভিক্খুনিযো – ‘‘অয্যা আগতা’’তি, আপুচ্ছা আৰামং পৱিসিত্ৱা যেন তে ভিক্খূ তেনুপসঙ্কমিংসু; উপসঙ্কমিত্ৱা তে ভিক্খূ অভিৱাদেত্ৱা একমন্তং অট্ঠংসু. একমন্তং ঠিতা খো তা ভিক্খুনিযো তে ভিক্খূ এতদৱোচুং – ‘‘কিস্স তুম্হে, ভগিনিযো, আৰামং নেৱ সম্মজ্জিত্থ ন পানীযং পৰিভোজনীযং উপট্ঠাপিত্থাতি? ভগৱতা, অয্যা, সিক্খাপদং পঞ্ঞত্তং [পঞ্ঞত্তং হোতি (ক.)] হোতি – ‘‘ন অনাপুচ্ছা আৰামো পৱিসিতব্বো’’তি. তেন মযং ন আগমিম্হা’’তি. ভগৱতো এতমত্থং আৰোচেসুং…পে… অনুজানামি, ভিক্খৱে, সন্তং ভিক্খুং আপুচ্ছা আৰামং পৱিসিতুং. এৱঞ্চ পন, ভিক্খৱে, ভিক্খুনিযো ইমং সিক্খাপদং উদ্দিসন্তু –
‘‘যা পন ভিক্খুনী সন্তং ভিক্খুং অনাপুচ্ছা আৰামং পৱিসেয্য, পাচিত্তিয’’ন্তি.
এৱঞ্চিদং ভগৱতা ভিক্খুনীনং সিক্খাপদং পঞ্ঞত্তং হোতি.
১০২৩. তেন খো পন সমযেন তে ভিক্খূ তম্হা আৱাসা পক্কমিত্ৱা পুনদেৱ তং আৱাসং পচ্চাগচ্ছিংসু. ভিক্খুনিযো – ‘‘অয্যা পক্কন্তা’’তি অনাপুচ্ছা আৰামং পৱিসিংসু. তাসং কুক্কুচ্চং অহোসি – ‘‘ভগৱতা সিক্খাপদং পঞ্ঞত্তং – ‘ন সন্তং ভিক্খুং অনাপুচ্ছা আৰামো পৱিসিতব্বো’তি. মযঞ্চম্হা সন্তং ভিক্খুং অনাপুচ্ছা আৰামং পৱিসিম্হা. কচ্চি নু খো মযং পাচিত্তিযং আপত্তিং আপন্না’’তি…পে… ভগৱতো এতমত্থং আৰোচেসুং. অথ খো ভগৱা এতস্মিং নিদানে এতস্মিং পকৰণে ধম্মিং কথং কত্ৱা ভিক্খূ আমন্তেসি…পে… এৱঞ্চ পন, ভিক্খৱে, ভিক্খুনিযো ইমং সিক্খাপদং উদ্দিসন্তু –
১০২৪. ‘‘যা পন ভিক্খুনী জানং সভিক্খুকং আৰামং অনাপুচ্ছা পৱিসেয্য, পাচিত্তিয’’ন্তি.
১০২৫. যা পনাতি যা যাদিসা…পে… ভিক্খুনীতি…পে… অযং ইমস্মিং অত্থে অধিপ্পেতা ভিক্খুনীতি.
জানাতি নাম সামং ৱা জানাতি, অঞ্ঞে ৱা তস্সা আৰোচেন্তি, তে ৱা আৰোচেন্তি.
সভিক্খুকো নাম আৰামো যত্থ ভিক্খূ ৰুক্খমূলেপি ৱসন্তি.
অনাপুচ্ছা আৰামং পৱিসেয্যাতি ভিক্খুং ৱা সামণেৰং ৱা আৰামিকং ৱা অনাপুচ্ছা পৰিক্খিত্তস্স আৰামস্স পৰিক্খেপং অতিক্কামেন্তিযা আপত্তি পাচিত্তিযস্স. অপৰিক্খিত্তস্স আৰামস্স উপচাৰং ওক্কমন্তিযা আপত্তি পাচিত্তিযস্স.
১০২৬. সভিক্খুকে সভিক্খুকসঞ্ঞা সন্তং ভিক্খুং অনাপুচ্ছা আৰামং পৱিসতি, আপত্তি পাচিত্তিযস্স. সভিক্খুকে ৱেমতিকা সন্তং ভিক্খুং অনাপুচ্ছা আৰামং পৱিসতি, আপত্তি দুক্কটস্স. সভিক্খুকে অভিক্খুকসঞ্ঞা সন্তং ভিক্খুং অনাপুচ্ছা আৰামং পৱিসতি, অনাপত্তি.
অভিক্খুকে সভিক্খুকসঞ্ঞা, আপত্তি দুক্কটস্স. অভিক্খুকে ৱেমতিকা, আপত্তি দুক্কটস্স. অভিক্খুকে অভিক্খুকসঞ্ঞা, অনাপত্তি.
১০২৭. অনাপত্তি সন্তং ভিক্খুং আপুচ্ছা পৱিসতি, অসন্তং ভিক্খুং অনাপুচ্ছা পৱিসতি, সীসানুলোকিকা গচ্ছতি, যত্থ ভিক্খুনিযো সন্নিপতিতা হোন্তি তত্থ গচ্ছতি, আৰামেন মগ্গো হোতি, গিলানায, আপদাসু, উম্মত্তিকায, আদিকম্মিকাযাতি.
পঠমসিক্খাপদং নিট্ঠিতং.
২. দুতিযসিক্খাপদং
১০২৮. তেন সমযেন বুদ্ধো ভগৱা ৱেসালিযং ৱিহৰতি মহাৱনে কূটাগাৰসালাযং. তেন খো পন সমযেন আযস্মতো উপালিস্স উপজ্ঝাযো আযস্মা কপ্পিতকো সুসানে ৱিহৰতি. তেন খো পন সমযেন ছব্বগ্গিযানং ভিক্খুনীনং মহত্তৰা [মহন্ততৰা (সী.)] ভিক্খুনী কালঙ্কতা হোতি. ছব্বগ্গিযা ভিক্খুনিযো তং ভিক্খুনিং নীহৰিত্ৱা আযস্মতো কপ্পিতকস্স ৱিহাৰস্স অৱিদূৰে ঝাপেত্ৱা থূপং কত্ৱা গন্ত্ৱা তস্মিং থূপে ৰোদন্তি. অথ খো আযস্মা কপ্পিতকো তেন সদ্দেন উব্বাড়্হো তং থূপং ভিন্দিত্ৱা পকিৰেসি. ছব্বগ্গিযা ভিক্খুনিযো – ‘‘ইমিনা কপ্পিতকেন অম্হাকং অয্যায থূপো ভিন্নো, হন্দ নং ঘাতেমা’’তি, মন্তেসুং. অঞ্ঞতৰা ভিক্খুনী আযস্মতো উপালিস্স এতমত্থং আৰোচেসি. আযস্মা উপালি আযস্মতো কপ্পিতকস্স এতমত্থং আৰোচেসি. অথ খো আযস্মা কপ্পিতকো ৱিহাৰা নিক্খমিত্ৱা নিলীনো অচ্ছি. অথ খো ছব্বগ্গিযা ভিক্খুনিযো যেনাযস্মতো কপ্পিতকস্স ৱিহাৰো তেনুপসঙ্কমিংসু; উপসঙ্কমিত্ৱা আযস্মতো কপ্পিতকস্স ৱিহাৰং পাসাণেহি চ লেড্ডূহি চ ওত্থৰাপেত্ৱা, ‘‘মতো কপ্পিতকো’’তি পক্কমিংসু.
অথ খো আযস্মা কপ্পিতকো তস্সা ৰত্তিযা অচ্চযেন পুব্বণ্হসমযং নিৱাসেত্ৱা পত্তচীৱৰমাদায ৱেসালিং পিণ্ডায পাৱিসি. অদ্দসংসু খো ছব্বগ্গিযা ভিক্খুনিযো আযস্মন্তং কপ্পিতকং পিণ্ডায চৰন্তং. দিস্ৱান এৱমাহংসু – ‘‘অযং কপ্পিতকো জীৱতি, কো নু খো অম্হাকং মন্তং সংহৰী’’তি? অস্সোসুং খো ছব্বগ্গিযা ভিক্খুনিযো – ‘‘অয্যেন কিৰ উপালিনা অম্হাকং মন্তো সংহটো’’তি. তা আযস্মন্তং উপালিং অক্কোসিংসু – ‘‘কথঞ্হি নাম অযং কাসাৱটো মলমজ্জনো নিহীনজচ্চো অম্হাকং মন্তং সংহৰিস্সতী’’তি! যা তা ভিক্খুনিযো অপ্পিচ্ছা…পে… তা উজ্ঝাযন্তি খিয্যন্তি ৱিপাচেন্তি – ‘‘কথঞ্হি নাম ছব্বগ্গিযা ভিক্খুনিযো অয্যং উপালিং অক্কোসিস্সন্তী’’তি…পে… সচ্চং কিৰ, ভিক্খৱে, ছব্বগ্গিযা ভিক্খুনিযো উপালিং অক্কোসন্তীতি? ‘‘সচ্চং, ভগৱা’’তি. ৱিগৰহি বুদ্ধো ভগৱা…পে… কথঞ্হি নাম, ভিক্খৱে, ছব্বগ্গিযা ভিক্খুনিযো উপালিং অক্কোসিস্সন্তি! নেতং, ভিক্খৱে, অপ্পসন্নানং ৱা পসাদায…পে… এৱঞ্চ পন, ভিক্খৱে, ভিক্খুনিযো ইমং সিক্খাপদং উদ্দিসন্তু –
১০২৯. ‘‘যা পন ভিক্খুনী ভিক্খুং অক্কোসেয্য ৱা পৰিভাসেয্য ৱা, পাচিত্তিয’’ন্তি.
১০৩০. যা পনাতি যা যাদিসা…পে… ভিক্খুনীতি…পে… অযং ইমস্মিং অত্থে অধিপ্পেতা ভিক্খুনীতি.
ভিক্খুন্তি উপসম্পন্নং. অক্কোসেয্য ৱাতি দসহি ৱা অক্কোসৱত্থূহি অক্কোসতি এতেসং ৱা অঞ্ঞতৰেন, আপত্তি পাচিত্তিযস্স.
পৰিভাসেয্য ৱাতি ভযং উপদংসেতি, আপত্তি পাচিত্তিযস্স.
১০৩১. উপসম্পন্নে উপসম্পন্নসঞ্ঞা অক্কোসতি ৱা পৰিভাসতি ৱা, আপত্তি পাচিত্তিযস্স. উপসম্পন্নে ৱেমতিকা অক্কোসতি ৱা পৰিভাসতি ৱা, আপত্তি পাচিত্তিযস্স. উপসম্পন্নে অনুপসম্পন্নসঞ্ঞা অক্কোসতি ৱা পৰিভাসতি ৱা, আপত্তি পাচিত্তিযস্স.
অনুপসম্পন্নং অক্কোসতি ৱা পৰিভাসতি ৱা, আপত্তি দুক্কটস্স. অনুপসম্পন্নে উপসম্পন্নসঞ্ঞা, আপত্তি দুক্কটস্স. অনুপসম্পন্নে ৱেমতিকা, আপত্তি দুক্কটস্স. অনুপসম্পন্নে অনুপসম্পন্নসঞ্ঞা, আপত্তি দুক্কটস্স.
১০৩২. অনাপত্তি অত্থপুৰেক্খাৰায, ধম্মপুৰেক্খাৰায, অনুসাসনিপুৰেক্খাৰায, উম্মত্তিকায, আদিকম্মিকাযাতি.
দুতিযসিক্খাপদং নিট্ঠিতং.
৩. ততিযসিক্খাপদং
১০৩৩. তেন সমযেন বুদ্ধো ভগৱা সাৱত্থিযং ৱিহৰতি জেতৱনে অনাথপিণ্ডিকস্স আৰামে. তেন খো পন সমযেন চণ্ডকাড়ী ভিক্খুনী ভণ্ডনকাৰিকা হোতি কলহকাৰিকা ৱিৱাদকাৰিকা ভস্সকাৰিকা সঙ্ঘে অধিকৰণকাৰিকা. থুল্লনন্দা ভিক্খুনী তস্সা কম্মে কৰীযমানে পটিক্কোসতি. তেন খো পন সমযেন থুল্লনন্দা ভিক্খুনী গামকং অগমাসি কেনচিদেৱ কৰণীযেন. অথ খো ভিক্খুনিসঙ্ঘো – ‘‘থুল্লনন্দা ভিক্খুনী পক্কন্তা’’তি চণ্ডকাড়িং ভিক্খুনিং আপত্তিযা অদস্সনে উক্খিপি. থুল্লনন্দা ভিক্খুনী গামকে তং কৰণীযং তীৰেত্ৱা পুনদেৱ সাৱত্থিং পচ্চাগচ্ছি. চণ্ডকাড়ী ভিক্খুনী থুল্লনন্দায ভিক্খুনিযা আগচ্ছন্তিযা নেৱ আসনং পঞ্ঞপেসি ন পাদোদকং পাদপীঠং পাদকঠলিকং উপনিক্খিপি; ন পচ্চুগ্গন্ত্ৱা পত্তচীৱৰং পটিগ্গহেসি ন পানীযেন আপুচ্ছি. থুল্লনন্দা ভিক্খুনী চণ্ডকাড়িং ভিক্খুনিং এতদৱোচ – ‘‘কিস্স ত্ৱং, অয্যে, মযি আগচ্ছন্তিযা নেৱ আসনং পঞ্ঞপেসি ন পাদোদকং পাদপীঠং পাদকঠলিকং উপনিক্খিপি; ন পচ্চুগ্গন্ত্ৱা পত্তচীৱৰং পটিগ্গহেসি ন পানীযেন আপুচ্ছী’’তি? ‘‘এৱঞ্হেতং, অয্যে, হোতি যথা তং অনাথাযা’’তি. ‘‘কিস্স পন ত্ৱং, অয্যে, অনাথা’’তি? ‘‘ইমা মং, অয্যে, ভিক্খুনিযো – ‘‘অযং অনাথা অপ্পঞ্ঞাতা, নত্থি ইমিস্সা কাচি পতিৱত্তা’’তি, আপত্তিযা অদস্সনে উক্খিপিংসূ’’তি. থুল্লনন্দা ভিক্খুনী – ‘‘বালা এতা অব্যত্তা এতা নেতা জানন্তি কম্মং ৱা কম্মদোসং ৱা কম্মৱিপত্তিং ৱা কম্মসম্পত্তিং ৱা’’তি, চণ্ডীকতা গণং পৰিভাসি. যা তা ভিক্খুনিযো অপ্পিচ্ছা…পে… তা উজ্ঝাযন্তি খিয্যন্তি ৱিপাচেন্তি – ‘‘কথঞ্হি নাম অয্যা থুল্লনন্দা চণ্ডীকতা গণং পৰিভাসিস্সতী’’তি…পে… সচ্চং কিৰ, ভিক্খৱে, থুল্লনন্দা ভিক্খুনী চণ্ডীকতা গণং পৰিভাসতীতি [পৰিভাসীতি (ক.)]? ‘‘সচ্চং, ভগৱা’’তি. ৱিগৰহি বুদ্ধো ভগৱা …পে…কথঞ্হি নাম, ভিক্খৱে, থুল্লনন্দা ভিক্খুনী চণ্ডীকতা গণং পৰিভাসিস্সতি! নেতং, ভিক্খৱে, অপ্পসন্নানং ৱা পসাদায…পে… এৱঞ্চ পন, ভিক্খৱে, ভিক্খুনিযো ইমং সিক্খাপদং উদ্দিসন্তু –
১০৩৪. ‘‘যা পন ভিক্খুনী চণ্ডীকতা গণং পৰিভাসেয্য, পাচিত্তিয’’ন্তি.
১০৩৫. যা পনাতি যা যাদিসা…পে… ভিক্খুনীতি…পে… অযং ইমস্মিং অত্থে অধিপ্পেতা ভিক্খুনীতি.
চণ্ডীকতা নাম কোধনা ৱুচ্চতি.
গণো নাম ভিক্খুনিসঙ্ঘো ৱুচ্চতি.
পৰিভাসেয্যাতি ‘‘বালা এতা অব্যত্তা এতা নেতা জানন্তি কম্মং ৱা কম্মদোসং ৱা কম্মৱিপত্তিং ৱা কম্মসম্পত্তিং ৱা’’তি পৰিভাসতি, আপত্তি পাচিত্তিযস্স. সম্বহুলা ভিক্খুনিযো ৱা একং ভিক্খুনিং ৱা অনুপসম্পন্নং ৱা পৰিভাসতি, আপত্তি দুক্কটস্স.
১০৩৬. অনাপত্তি অত্থপুৰেক্খাৰায, ধম্মপুৰেক্খাৰায, অনুসাসনিপুৰেক্খাৰায, উম্মত্তিকায, আদিকম্মিকাযাতি.
ততিযসিক্খাপদং নিট্ঠিতং.
৪. চতুত্থসিক্খাপদং
১০৩৭. তেন সমযেন বুদ্ধো ভগৱা সাৱত্থিযং ৱিহৰতি জেতৱনে অনাথপিণ্ডিকস্স আৰামে. তেন খো পন সমযেন অঞ্ঞতৰো ব্ৰাহ্মণো ভিক্খুনিযো নিমন্তেত্ৱা ভোজেসি. ভিক্খুনিযো ভুত্তাৱী [ভুত্তাৱিনী (ক.)] পৱাৰিতা ঞাতিকুলানি গন্ত্ৱা একচ্চা ভুঞ্জিংসু একচ্চা পিণ্ডপাতং আদায অগমংসু. অথ খো সো ব্ৰাহ্মণো পটিৱিস্সকে এতদৱোচ – ‘‘ভিক্খুনিযো মযা অয্যা সন্তপ্পিতা, এথ তুম্হেপি সন্তপ্পেস্সামী’’তি. তে এৱমাহংসু – ‘‘কিং ত্ৱং, অয্যো, অম্হে সন্তপ্পেস্সসি! যাপি তযা নিমন্তিতা তাপি অম্হাকং ঘৰানি আগন্ত্ৱা একচ্চা ভুঞ্জিংসু একচ্চা পিণ্ডপাতং আদায অগমংসূ’’তি. অথ খো সো ব্ৰাহ্মণো উজ্ঝাযতি খিয্যতি ৱিপাচেতি – ‘‘কথঞ্হি নাম ভিক্খুনিযো অম্হাকং ঘৰে ভুঞ্জিত্ৱা অঞ্ঞত্ৰ ভুঞ্জিস্সন্তি, ন চাহং পটিবলো যাৱদত্থং দাতু’’ন্তি! অস্সোসুং খো ভিক্খুনিযো তস্স ব্ৰাহ্মণস্স উজ্ঝাযন্তস্স খিয্যন্তস্স ৱিপাচেন্তস্স. যা তা ভিক্খুনিযো অপ্পিচ্ছা…পে… তা উজ্ঝাযন্তি খিয্যন্তি ৱিপাচেন্তি – ‘‘কথঞ্হি নাম ভিক্খুনিযো ভুত্তাৱী [ভুত্তাৱিনী (ক.)] পৱাৰিতা অঞ্ঞত্ৰ ভুঞ্জিস্সন্তী’’তি…পে… সচ্চং কিৰ, ভিক্খৱে, ভিক্খুনিযো ভুত্তাৱী পৱাৰিতা অঞ্ঞত্ৰ ভুঞ্জন্তীতি? ‘‘সচ্চং, ভগৱা’’তি. ৱিগৰহি বুদ্ধো ভগৱা…পে… কথঞ্হি নাম, ভিক্খৱে, ভিক্খুনিযো ভুত্তাৱী পৱাৰিতা অঞ্ঞত্ৰ ভুঞ্জিস্সন্তি! নেতং, ভিক্খৱে, অপ্পসন্নানং ৱা পসাদায…পে… এৱঞ্চ পন, ভিক্খৱে, ভিক্খুনিযো ইমং সিক্খাপদং উদ্দিসন্তু –
১০৩৮. ‘‘যা পন ভিক্খুনী নিমন্তিতা ৱা পৱাৰিতা ৱা খাদনীযং ৱা ভোজনীযং ৱা খাদেয্য ৱা ভুঞ্জেয্য ৱা, পাচিত্তিয’’ন্তি.
১০৩৯. যা পনাতি যা যাদিসা…পে… ভিক্খুনীতি…পে… অযং ইমস্মিং অত্থে অধিপ্পেতা ভিক্খুনীতি.
নিমন্তিতা নাম পঞ্চন্নং ভোজনানং অঞ্ঞতৰেন ভোজনেন নিমন্তিতা.
পৱাৰিতা নাম অসনং পঞ্ঞাযতি, ভোজনং পঞ্ঞাযতি, হত্থপাসে ঠিতা অভিহৰতি, পটিক্খেপো পঞ্ঞাযতি.
খাদনীযং নাম পঞ্চ ভোজনানি – যাগুং যামকালিকং সত্তাহকালিকং যাৱজীৱিকং ঠপেত্ৱা অৱসেসং খাদনীযং নাম.
ভোজনীযং নাম পঞ্চ ভোজনানি – ওদনো, কুম্মাসো, সত্তু, মচ্ছো, মংসং.
‘‘খাদিস্সামি ভুঞ্জিস্সামী’’তি পটিগ্গণ্হাতি, আপত্তি দুক্কটস্স. অজ্ঝোহাৰে অজ্ঝোহাৰে আপত্তি পাচিত্তিযস্স.
১০৪০. নিমন্তিতে নিমন্তিতসঞ্ঞা খাদনীযং ৱা ভোজনীযং ৱা খাদতি ৱা ভুঞ্জতি ৱা, আপত্তি পাচিত্তিযস্স. নিমন্তিতে ৱেমতিকা খাদনীযং ৱা ভোজনীযং ৱা খাদতি ৱা ভুঞ্জতি ৱা, আপত্তি পাচিত্তিযস্স. নিমন্তিতে অনিমন্তিতসঞ্ঞা খাদনীযং ৱা ভোজনীযং ৱা খাদতি ৱা ভুঞ্জতি ৱা, আপত্তি পাচিত্তিযস্স.
যামকালিকং সত্তাহকালিকং যাৱজীৱিকং আহাৰত্থায পটিগ্গণ্হাতি, আপত্তি দুক্কটস্স. অজ্ঝোহাৰে অজ্ঝোহাৰে আপত্তি দুক্কটস্স…পে….
১০৪১. অনাপত্তি নিমন্তিতা অপ্পৱাৰিতা, যাগুং পিৱতি, সামিকে অপলোকেত্ৱা ভুঞ্জতি, যামকালিকং সত্তাহকালিকং যাৱজীৱিকং সতি পচ্চযে পৰিভুঞ্জতি, উম্মত্তিকায, আদিকম্মিকাযাতি.
চতুত্থসিক্খাপদং নিট্ঠিতং.
৫. পঞ্চমসিক্খাপদং
১০৪২. তেন সমযেন বুদ্ধো ভগৱা সাৱত্থিযং ৱিহৰতি জেতৱনে অনাথপিণ্ডিকস্স আৰামে. তেন খো পন সমযেন অঞ্ঞতৰা ভিক্খুনী সাৱত্থিযং অঞ্ঞতৰিস্সা ৱিসিখায পিণ্ডায চৰমানা যেন অঞ্ঞতৰং কুলং তেনুপসঙ্কমি; উপসঙ্কমিত্ৱা পঞ্ঞত্তে আসনে নিসীদি. অথ খো তে মনুস্সা তং ভিক্খুনিং ভোজেত্ৱা এতদৱোচুং – ‘‘অঞ্ঞাপি, অয্যে, ভিক্খুনিযো আগচ্ছন্তূ’’তি. অথ খো সা ভিক্খুনী, ‘‘কথঞ্হি নাম [কথং অঞ্ঞা (স্যা.)] ভিক্খুনিযো নাগচ্ছেয্যু’’ন্তি, ভিক্খুনিযো উপসঙ্কমিত্ৱা এতদৱোচ – ‘‘অমুকস্মিং, অয্যে, ওকাসে ৱাড়া সুনখা চণ্ডো বলিবদ্দো চিক্খল্লো ওকাসো. মা খো তত্থ অগমিত্থা’’তি. অঞ্ঞতৰাপি ভিক্খুনী তস্সা ৱিসিখায পিণ্ডায চৰমানা যেন তং কুলং তেনুপসঙ্কমি; উপসঙ্কমিত্ৱা পঞ্ঞত্তে আসনে নিসীদি. অথ খো তে মনুস্সা তং ভিক্খুনিং ভোজেত্ৱা এতদৱোচুং – ‘‘কিস্স, অয্যে, ভিক্খুনিযো ন আগচ্ছন্তী’’তি? অথ খো সা ভিক্খুনী তেসং মনুস্সানং এতমত্থং আৰোচেসি. মনুস্সা উজ্ঝাযন্তি খিয্যন্তি ৱিপাচেন্তি – ‘‘কথঞ্হি নাম ভিক্খুনী কুলং মচ্ছৰাযিস্সতী’’তি…পে… সচ্চং কিৰ, ভিক্খৱে, ভিক্খুনী কুলং মচ্ছৰাযতীতি? ‘‘সচ্চং, ভগৱা’’তি. ৱিগৰহি বুদ্ধো ভগৱা…পে… কথঞ্হি নাম, ভিক্খৱে, ভিক্খুনী কুলং মচ্ছৰাযিস্সতি! নেতং, ভিক্খৱে, অপ্পসন্নানং ৱা পসাদায…পে… এৱঞ্চ পন, ভিক্খৱে, ভিক্খুনিযো ইমং সিক্খাপদং উদ্দিসন্তু –
১০৪৩. ‘‘যা পন ভিক্খুনী কুলমচ্ছৰিনী অস্স, পাচিত্তিয’’ন্তি.
১০৪৪. যা পনাতি যা যাদিসা…পে… ভিক্খুনীতি…পে… অযং ইমস্মিং অত্থে অধিপ্পেতা ভিক্খুনীতি.
কুলং নাম চত্তাৰি কুলানি – খত্তিযকুলং, ব্ৰাহ্মণকুলং, ৱেস্সকুলং, সুদ্দকুলং.
মচ্ছৰিনী অস্সাতি ‘‘কথং ভিক্খুনিযো নাগচ্ছেয্যু’’ন্তি ভিক্খুনীনং সন্তিকে কুলস্স অৱণ্ণং ভাসতি, আপত্তি পাচিত্তিযস্স. কুলস্স ৱা সন্তিকে ভিক্খুনীনং অৱণ্ণং ভাসতি, আপত্তি পাচিত্তিযস্স.
১০৪৫. অনাপত্তি কুলং ন মচ্ছৰাযন্তী সন্তংযেৱ আদীনৱং আচিক্খতি, উম্মত্তিকায, আদিকম্মিকাযাতি.
পঞ্চমসিক্খাপদং নিট্ঠিতং.
৬. ছট্ঠসিক্খাপদং
১০৪৬. তেন সমযেন বুদ্ধো ভগৱা সাৱত্থিযং ৱিহৰতি জেতৱনে অনাথপিণ্ডিকস্স আৰামে. তেন খো পন সমযেন সম্বহুলা ভিক্খুনিযো গামকাৱাসে ৱস্সংৱুট্ঠা সাৱত্থিং অগমংসু. ভিক্খুনিযো তা ভিক্খুনিযো এতদৱোচুং – ‘‘কত্থায্যাযো ৱস্সংৱুট্ঠা? কচ্চি ওৱাদো ইদ্ধো অহোসী’’তি? ‘‘নত্থয্যে, তত্থ ভিক্খূ; কুতো ওৱাদো ইদ্ধো ভৱিস্সতী’’তি! যা তা ভিক্খুনিযো অপ্পিচ্ছা…পে… তা উজ্ঝাযন্তি খিয্যন্তি ৱিপাচেন্তি – ‘‘কথঞ্হি নাম ভিক্খুনিযো অভিক্খুকে আৱাসে ৱস্সং ৱসিস্সন্তী’’তি…পে… সচ্চং কিৰ, ভিক্খৱে, ভিক্খুনিযো অভিক্খুকে আৱাসে ৱস্সং ৱসন্তীতি? ‘‘সচ্চং, ভগৱা’’তি. ৱিগৰহি বুদ্ধো ভগৱা…পে… কথঞ্হি নাম, ভিক্খৱে, ভিক্খুনিযো অভিক্খুকে আৱাসে ৱস্সং ৱসিস্সন্তি! নেতং, ভিক্খৱে, অপ্পসন্নানং ৱা পসাদায…পে… এৱঞ্চ পন, ভিক্খৱে, ভিক্খুনিযো ইমং সিক্খাপদং উদ্দিসন্তু –
১০৪৭. ‘‘যা পন ভিক্খুনী অভিক্খুকে আৱাসে ৱস্সং ৱসেয্য, পাচিত্তিয’’ন্তি.
১০৪৮. যা পনাতি যা যাদিসা…পে… ভিক্খুনীতি…পে… অযং ইমস্মিং অত্থে অধিপ্পেতা ভিক্খুনীতি.
অভিক্খুকো নাম আৱাসো ন সক্কা হোতি ওৱাদায ৱা সংৱাসায ৱা গন্তুং. ‘‘ৱস্সং ৱসিস্সামী’’তি সেনাসনং পঞ্ঞপেতি পানীযং পৰিভোজনীযং উপট্ঠপেতি পৰিৱেণং সম্মজ্জতি, আপত্তি দুক্কটস্স. সহ অৰুণুগ্গমনা আপত্তি পাচিত্তিযস্স.
১০৪৯. অনাপত্তি ৱস্সুপগতা ভিক্খূ পক্কন্তা ৱা হোন্তি ৱিব্ভন্তা ৱা কালঙ্কতা ৱা পক্খসঙ্কন্তা ৱা, আপদাসু, উম্মত্তিকায, আদিকম্মিকাযাতি.
ছট্ঠসিক্খাপদং নিট্ঠিতং.
৭. সত্তমসিক্খাপদং
১০৫০. তেন সমযেন বুদ্ধো ভগৱা সাৱত্থিযং ৱিহৰতি জেতৱনে অনাথপিণ্ডিকস্স আৰামে. তেন খো পন সমযেন সম্বহুলা ভিক্খুনিযো গামকাৱাসে ৱস্সংৱুট্ঠা সাৱত্থিং অগমংসু. ভিক্খুনিযো তা ভিক্খুনিযো এতদৱোচুং – ‘‘কত্থায্যাযো ৱস্সংৱুট্ঠা; কত্থ [কচ্চি (স্যা.)] ভিক্খুসঙ্ঘো পৱাৰিতো’’তি? ‘‘ন মযং, অয্যে, ভিক্খুসঙ্ঘং পৱাৰেমা’’তি. যা তা ভিক্খুনিযো অপ্পিচ্ছা…পে… তা উজ্ঝাযন্তি খিয্যন্তি ৱিপাচেন্তি – ‘‘কথঞ্হি নাম ভিক্খুনিযো ৱস্সংৱুট্ঠা ভিক্খুসঙ্ঘং ন পৱাৰেস্সন্তী’’তি…পে… সচ্চং কিৰ, ভিক্খৱে, ভিক্খুনিযো ৱস্সংৱুট্ঠা ভিক্খুসঙ্ঘং ন পৱাৰেন্তীতি? ‘‘সচ্চং, ভগৱা’’তি. ৱিগৰহি বুদ্ধো ভগৱা…পে… কথঞ্হি নাম, ভিক্খৱে, ভিক্খুনিযো ৱস্সংৱুট্ঠা ভিক্খুসঙ্ঘং ন পৱাৰেস্সন্তি! নেতং, ভিক্খৱে, অপ্পসন্নানং ৱা পসাদায…পে… এৱঞ্চ পন, ভিক্খৱে, ভিক্খুনিযো ইমং সিক্খাপদং উদ্দিসন্তু –
১০৫১. ‘‘যা পন ভিক্খুনী ৱস্সংৱুট্ঠা উভতোসঙ্ঘে তীহি ঠানেহি ন পৱাৰেয্য দিট্ঠেন ৱা সুতেন ৱা পৰিসঙ্কায ৱা, পাচিত্তিয’’ন্তি.
১০৫২. যা পনাতি যা যাদিসা…পে… ভিক্খুনীতি…পে… অযং ইমস্মিং অত্থে অধিপ্পেতা ভিক্খুনীতি.
ৱস্সংৱুট্ঠা নাম পুৰিমং ৱা তেমাসং পচ্ছিমং ৱা তেমাসং ৱুট্ঠা. উভতোসঙ্ঘে তীহি ঠানেহি ন পৱাৰেস্সামি দিট্ঠেন ৱা সুতেন ৱা পৰিসঙ্কায ৱা’’তি ধুৰং নিক্খিত্তমত্তে আপত্তি পাচিত্তিযস্স.
১০৫৩. অনাপত্তি সতি অন্তৰাযে, পৰিযেসিত্ৱা ন লভতি, গিলানায, আপদাসু, উম্মত্তিকায, আদিকম্মিকাযাতি.
সত্তমসিক্খাপদং নিট্ঠিতং.
৮. অট্ঠমসিক্খাপদং
১০৫৪. তেন সমযেন বুদ্ধো ভগৱা সক্কেসু ৱিহৰতি কপিলৱত্থুস্মিং নিগ্ৰোধাৰামে. তেন খো পন সমযেন ছব্বগ্গিযা ভিক্খূ ভিক্খুনুপস্সযং উপসঙ্কমিত্ৱা ছব্বগ্গিযা ভিক্খুনিযো ওৱদন্তি. ভিক্খুনিযো ছব্বগ্গিযা ভিক্খুনিযো এতদৱোচুং – ‘‘এথায্যে ওৱাদং গমিস্সামা’’তি. ‘‘যম্পি মযং, অয্যে, গচ্ছেয্যাম ওৱাদস্স কাৰণা, অয্যা ছব্বগ্গিযা ইধেৱ আগন্ত্ৱা অম্হে ওৱদন্তী’’তি. যা তা ভিক্খুনিযো অপ্পিচ্ছা…পে… তা উজ্ঝাযন্তি খিয্যন্তি ৱিপাচেন্তি – ‘‘কথঞ্হি নাম ছব্বগ্গিযা ভিক্খুনিযো ওৱাদং ন গচ্ছিস্সন্তী’’তি…পে… সচ্চং কিৰ, ভিক্খৱে, ছব্বগ্গিযা ভিক্খুনিযো ওৱাদং ন গচ্ছন্তীতি? ‘‘সচ্চং, ভগৱা’’তি. ৱিগৰহি বুদ্ধো ভগৱা…পে… কথঞ্হি নাম, ভিক্খৱে, ছব্বগ্গিযা ভিক্খুনিযো ওৱাদং ন গচ্ছিস্সন্তি! নেতং, ভিক্খৱে, অপ্পসন্নানং ৱা পসাদায…পে… এৱঞ্চ পন, ভিক্খৱে, ভিক্খুনিযো ইমং সিক্খাপদং উদ্দিসন্তু –
১০৫৫. ‘‘যা পন ভিক্খুনী ওৱাদায ৱা সংৱাসায ৱা ন গচ্ছেয্য, পাচিত্তিয’’ন্তি.
১০৫৬. যা পনাতি যা যাদিসা…পে… ভিক্খুনীতি…পে… অযং ইমস্মিং অত্থে অধিপ্পেতা ভিক্খুনীতি.
ওৱাদো নাম অট্ঠ গৰুধম্মা.
সংৱাসো নাম এককম্মং একুদ্দেসো সমসিক্খতা. ওৱাদায ৱা সংৱাসায ৱা ন গচ্ছিস্সামীতি ধুৰং নিক্খিত্তমত্তে আপত্তি পাচিত্তিযস্স.
১০৫৭. অনাপত্তি সতি অন্তৰাযে, পৰিযেসিত্ৱা দুতিযিকং ভিক্খুনিং ন লভতি, গিলানায, আপদাসু, উম্মত্তিকায, আদিকম্মিকাযাতি.
অট্ঠমসিক্খাপদং নিট্ঠিতং.
৯. নৱমসিক্খাপদং
১০৫৮. তেন সমযেন বুদ্ধো ভগৱা সাৱত্থিযং ৱিহৰতি জেতৱনে অনাথপিণ্ডিকস্স আৰামে. তেন খো পন সমযেন ভিক্খুনিযো উপোসথম্পি ন পুচ্ছন্তি ওৱাদম্পি ন যাচন্তি. ভিক্খূ উজ্ঝাযন্তি খিয্যন্তি ৱিপাচেন্তি – ‘‘কথঞ্হি নাম ভিক্খুনিযো উপোসথম্পি ন পুচ্ছিস্সন্তি ওৱাদম্পি ন যাচিস্সন্তী’’তি…পে… সচ্চং কিৰ, ভিক্খৱে, ভিক্খুনিযো ‘‘উপোসথম্পি ন পুচ্ছন্তি ওৱাদম্পি ন যাচন্তী’’তি? ‘‘সচ্চং, ভগৱা’’তি. ৱিগৰহি বুদ্ধো ভগৱা…পে… কথঞ্হি নাম, ভিক্খৱে, ভিক্খুনিযো উপোসথম্পি ন পুচ্ছিস্সন্তি ওৱাদম্পি ন যাচিস্সন্তি! নেতং, ভিক্খৱে, অপ্পসন্নানং ৱা পসাদায…পে… এৱঞ্চ পন, ভিক্খৱে, ভিক্খুনিযো ইমং সিক্খাপদং উদ্দিসন্তু –
১০৫৯. ‘‘অন্ৱদ্ধমাসং ভিক্খুনিযা ভিক্খুসঙ্ঘতো দ্ৱে ধম্মা পচ্চাসীসিতব্বা – উপোসথপুচ্ছকঞ্চ ওৱাদূপসঙ্কমনঞ্চ. তং অতিক্কামেন্তিযা পাচিত্তিয’’ন্তি.
১০৬০. অন্ৱদ্ধমাসন্তি অনুপোসথিকং. উপোসথো নাম দ্ৱে উপোসথা – চাতুদ্দসিকো চ পন্নৰসিকো চ.
ওৱাদো নাম অট্ঠ গৰুধম্মা. ‘‘উপোসথম্পি ন পুচ্ছিস্সামি ওৱাদম্পি ন যাচিস্সামী’’তি ধুৰং নিক্খিত্তমত্তে আপত্তি পাচিত্তিযস্স.
১০৬১. অনাপত্তি সতি অন্তৰাযে, পৰিযেসিত্ৱা দুতিযিকং ভিক্খুনিং ন লভতি, গিলানায, আপদাসু, উম্মত্তিকায, আদিকম্মিকাযাতি.
নৱমসিক্খাপদং নিট্ঠিতং.
১০. দসমসিক্খাপদং
১০৬২. তেন সমযেন বুদ্ধো ভগৱা সাৱত্থিযং ৱিহৰতি জেতৱনে অনাথপিণ্ডিকস্স আৰামে. তেন খো পন সমযেন অঞ্ঞতৰা ভিক্খুনী পসাখে জাতং গণ্ডং পুৰিসেন সদ্ধিং একেনেকা ভেদাপেসি. অথ খো সো পুৰিসো তং ভিক্খুনিং দূসেতুং উপক্কমি. সা ৱিস্সৰমকাসি. ভিক্খুনিযো উপধাৱিত্ৱা তং ভিক্খুনিং এতদৱোচুং – ‘‘কিস্স ত্ৱং, অয্যে, ৱিস্সৰমকাসী’’তি? অথ খো সা ভিক্খুনী ভিক্খুনীনং এতমত্থং আৰোচেসি. যা তা ভিক্খুনিযো অপ্পিচ্ছা…পে… তা উজ্ঝাযন্তি খিয্যন্তি ৱিপাচেন্তি – ‘‘কথঞ্হি নাম ভিক্খুনী পসাখে জাতং গণ্ডং পুৰিসেন সদ্ধিং একেনেকা ভেদাপেস্সতী’’তি…পে… সচ্চং কিৰ, ভিক্খৱে, ভিক্খুনী পসাখে জাতং গণ্ডং পুৰিসেন সদ্ধিং একেনেকা ভেদাপেতীতি [ভেদাপেসীতি (ক.)]? ‘‘সচ্চং, ভগৱা’’তি. ৱিগৰহি বুদ্ধো ভগৱা…পে… কথঞ্হি নাম, ভিক্খৱে, ভিক্খুনী পসাখে জাতং গণ্ডং পুৰিসেন সদ্ধিং একেনেকা ভেদাপেস্সতি! নেতং, ভিক্খৱে, অপ্পসন্নানং ৱা পসাদায…পে… এৱঞ্চ পন, ভিক্খৱে, ভিক্খুনিযো ইমং সিক্খাপদং উদ্দিসন্তু –
১০৬৩. ‘‘যা পন ভিক্খুনী পসাখে জাতং গণ্ডং ৱা ৰুধিতং ৱা অনপলোকেত্ৱা সঙ্ঘং ৱা গণং ৱা পুৰিসেন সদ্ধিং একেনেকা ভেদাপেয্য ৱা ফালাপেয্য ৱা ধোৱাপেয্য ৱা আলিম্পাপেয্য ৱা বন্ধাপেয্য ৱা মোচাপেয্য ৱা, পাচিত্তিয’’ন্তি.
১০৬৪. যা পনাতি যা যাদিসা…পে… ভিক্খুনীতি…পে… অযং ইমস্মিং অত্থে অধিপ্পেতা ভিক্খুনীতি.
পসাখং নাম অধোনাভি উব্ভজাণুমণ্ডলং. জাতন্তি তত্থ জাতং. গণ্ডো নাম যো কোচি গণ্ডো. ৰুধিতং নাম যং কিঞ্চি ৱণং. অনপলোকেত্ৱাতি অনাপুচ্ছা. সঙ্ঘো নাম ভিক্খুনিসঙ্ঘো ৱুচ্চতি. গণো নাম সম্বহুলা ভিক্খুনিযো ৱুচ্চন্তি. পুৰিসো নাম মনুস্সপুৰিসো, ন যক্খো, ন পেতো, ন তিৰচ্ছানগতো, ৱিঞ্ঞূ পটিবলো দূসেতুং. সদ্ধিন্তি একতো. একেনেকাতি পুৰিসো চেৱ হোতি ভিক্খুনী চ.
১০৬৫. ‘‘ভিন্দা’’তি আণাপেতি, আপত্তি দুক্কটস্স. ভিন্নে আপত্তি পাচিত্তিযস্স. ‘‘ফালেহী’’তি আণাপেতি, আপত্তি দুক্কটস্স. ফালিতে আপত্তি পাচিত্তিযস্স. ‘‘ধোৱা’’তি আণাপেতি, আপত্তি দুক্কটস্স. ধোৱিতে [ধোতে (স্যা.)] আপত্তি পাচিত্তিযস্স. ‘‘আলিম্পা’’তি আণাপেতি, আপত্তি দুক্কটস্স. লিত্তে [আলিত্তে (স্যা.)] আপত্তি পাচিত্তিযস্স. ‘‘বন্ধাহী’’তি আণাপেতি, আপত্তি দুক্কটস্স. বদ্ধে আপত্তি পাচিত্তিযস্স. ‘‘মোচেহী’’তি আণাপেতি, আপত্তি দুক্কটস্স. মুত্তে আপত্তি পাচিত্তিযস্স.
১০৬৬. অনাপত্তি অপলোকেত্ৱা ভেদাপেতি ৱা ফালাপেতি ৱা ধোৱাপেতি ৱা আলিম্পাপেতি ৱা বন্ধাপেতি ৱা মোচাপেতি ৱা, যা কাচি ৱিঞ্ঞূ দুতিযিকা [যা কাচি ৱিঞ্ঞূ দুতিযা (স্যা.), যো কোচি ৱিঞ্ঞূ দুতিযো (ক.)] হোতি, উম্মত্তিকায, আদিকম্মিকাযাতি.
দসমসিক্খাপদং নিট্ঠিতং.
আৰামৱগ্গো ছট্ঠো.