২. সহজাতৱাৰৱণ্ণনা

২৩৪-২৪২. সহজাতপচ্চযকৰণন্তি সহজাতং পচ্চযধম্মং পচ্চযং কত্ৱা পৱত্তি. সহজাতাযত্তভাৱগমনন্তি সহজাতে পচ্চযধম্মে আযত্তভাৱস্স গমনং পচ্চযুপ্পন্নস্স অত্তনা সহজাতপচ্চযাযত্তৱুত্তিতা. এত্থ চ সহজাতপচ্চযসঙ্খাতং সহজাতং কৰোতীতি সহজাতো, তথাপৱত্তো পচ্চযুপ্পন্নধম্মো. তত্থ পৱত্তমানো সহজাতসদ্দো যস্মা তস্স পচ্চযুপ্পন্নস্স অত্তনা সহজাতং পচ্চযধম্মং পচ্চযং কত্ৱা পৱত্তিং তদাযত্তভাৱূপগমনঞ্চ ৱদতীতি ৱুচ্চতি, তস্মা ৱুত্তং ‘‘সহজাতসদ্দেন…পে… ৱুত্ত’’ন্তি. তস্স কৰণস্স গমনস্স ৱাতি তস্স যথাৱুত্তস্স সহজাতপচ্চযকৰণস্স সহজাতাযত্তভাৱূপগমনস্স ৱা. ‘‘কুসলং ধম্মং সহজাতো’’তি ইমস্স কুসলং ধম্মং সহজাতং তংসহভাৱিতঞ্চ পচ্চযং কত্ৱাতি অযমত্থোতি আহ ‘‘কুসলাদীনং কম্মভাৱতো’’তি. সহজাতপচ্চযসহভাৱীনং পচ্চযানং সঙ্গণ্হত্থঞ্হেত্থ ‘‘সহজাতাযত্তভাৱগমনং ৱা’’তি ৱুত্তং.

তংকম্মভাৱতোতি তেসং যথাৱুত্তপচ্চযকৰণতদাযত্তভাৱগমনানং কম্মভাৱতো. অট্ঠকথাযং পন ‘‘কুসলং ধম্মং সহজাতোতি কুসলং ধম্মং পটিচ্চ তেন সহজাতো হুত্ৱা’’তি পটিচ্চসদ্দং আহৰিত্ৱা অত্থো ৱুত্তো, তং ‘‘পটিচ্চত্থো সহজাতত্থো’’তি কত্ৱা ৱুত্তং. সহজাতসদ্দযোগে কুসলং ধম্মন্তি উপযোগৱচনস্স যুত্তি ন ৱুত্তা, ‘‘তেন সহজাতো হুত্ৱা’’তি পন ৱুত্তত্তা কৰণত্থে উপযোগৱচনন্তি দস্সিতন্তি কেচি. নিস্সযৱাৰে পন কুসলং ধম্মং নিস্সযত্থেন পচ্চযং কত্ৱাতি ৱদন্তেন ইধাপি ‘‘কুসলং ধম্মং সহজাতত্থেন পচ্চযং কত্ৱা’’তি অযমত্থো ৱুত্তোযেৱ হোতি, পটিচ্চসদ্দাহৰণম্পি ইমমেৱত্থং ঞাপেতীতি দট্ঠব্বং. উপাদাৰূপং কিঞ্চি ভূতৰূপস্স অনুপালকং উপত্থম্ভকঞ্চ হোন্তম্পি সহজাতলক্খণেন ন হোতি, তস্মা পটিচ্চত্থং ন ফৰতীতি আহ ‘‘পটিচ্চাতি ইমিনা ৱচনেন দীপিতো পচ্চযো ন হোতী’’তি. নিদস্সনৱসেন ৱুত্তন্তি উদাহৰণৱসেন ৱুত্তং, ন অনৱসেসতোতি অত্থো. যথাৱুত্তোতি পটিচ্চত্থফৰণৱসেন ৱুত্তো. যথা চ উপাদাৰূপং ভূতৰূপস্স উপাদাৰূপস্স চ পচ্চযো ন হোতি, এৱং ঠপেত্ৱা ছ ৱত্থূনি সেসৰূপানি অৰূপধম্মানং পচ্চযো ন হোতীতি দস্সেন্তো ‘‘ৱত্থুৱজ্জানি ৰূপানি চ অৰূপান’’ন্তি আহ.

সহজাতৱাৰৱণ্ণনা নিট্ঠিতা.