৩. ৱিপাকত্তিকৱণ্ণনা
১-২৩. সোযেৱাতি অকতসমাসেহি পদেহি যো অত্থো ৱুচ্চতি, সোযেৱ অত্থো ৱুত্তো হোতি.
২৪-৫২. তন্তি তং ৱচনং, তং ৱা কটত্তাৰূপং. যস্মা চিত্তসমুট্ঠানস্স উপাদাৰূপস্স যথা খন্ধে পটিচ্চ উপ্পত্তি, তথা মহাভূতে চ পটিচ্চ উপ্পত্তি. ন হি তস্স তদুভযং ৱিনা উপ্পত্তি অত্থি, ন এৱং কটত্তাৰূপস্স. তঞ্হি কম্মস্স কটত্তা উপ্পজ্জমানং মহাভূতে পটিচ্চ উপ্পজ্জতি, তস্মা চিত্তসমুট্ঠানং ৰূপং উপাদাৰূপস্স তং ৱিসেসং দস্সেতুং তদেৱ ৱুত্তং, ন কটত্তাৰূপং ৱুত্তন্তি ইমমত্থং দস্সেতুং ‘‘খন্ধে পটিচ্চা’’তিআদিমাহ. যদিপি কটত্তাৰূপং ‘‘মহাভূতে পটিচ্চ চিত্তসমুট্ঠানং ৰূপং উপাদাৰূপ’’ন্তি এত্থ ন গহিতং, ৱচনন্তৰেন পন গহিতমেৱাতি দস্সেন্তো ‘‘পৱত্তিযং পনা’’তিআদিমাহ. এৱঞ্চ কত্ৱাতি খন্ধে পটিচ্চ উপ্পত্তিযা অভাৱতোযেৱ. নাহাৰপচ্চযেতি আহাৰপচ্চযে পচ্চনীযতো ঠিতে. তম্পীতি কটত্তাৰূপম্পি. ঠিতিক্খণে কটত্তাৰূপস্স আহাৰো উপত্থম্ভকো হোতীতি কত্ৱা ৱুত্তং ‘‘উপ্পাদক্খণে’’তি.
ৱিপাকত্তিকৱণ্ণনা নিট্ঠিতা.