১. পণ্ণত্তিৱাৰৱণ্ণনা
১০-২৬. সোতি দুক্খসদ্দো. অঞ্ঞত্থাতি সঙ্খাৰদুক্খৱিপৰিণামদুক্খদুক্খাধিট্ঠানেসু. অঞ্ঞনিৰপেক্খোতি সঙ্খাৰাদিপদন্তৰানপেক্খো. তেনাতি অঞ্ঞনিৰপেক্খদুক্খপদগ্গহণতো. তস্মিং দুক্খদুক্খে ৱিসযভূতে. এস দুক্খসদ্দো ‘‘দুক্খং দুক্খসচ্চ’’ন্তি এত্থ পঠমো দুক্খসদ্দো. তঞ্চ দুক্খদুক্খং. ‘‘দুক্খং দুক্খসচ্চ’’ন্তি এত্থ দুক্খমেৱ দুক্খসচ্চন্তি নযিদং অৱধাৰণং ইচ্ছিতব্বং, দুক্খং দুক্খসচ্চমেৱাতি পন ইচ্ছিতব্বন্তি আহ ‘‘একন্তেন দুক্খসচ্চমেৱা’’তি. সচ্চৱিভঙ্গে ৱুত্তেসু সমুদযেসু কোচি ফলধম্মেসু নত্থীতি সচ্চৱিভঙ্গে পঞ্চধা ৱুত্তেসু সমুদযেসু একোপি ফলসভাৱেসু নত্থি, ফলসভাৱো নত্থীতি অত্থো. ‘‘ফলধম্মো নত্থী’’তি চ পাঠো. মগ্গসদ্দো চ ফলঙ্গেসূতি সামঞ্ঞফলঙ্গেসু সম্মাদিট্ঠিআদীসু ‘‘মগ্গঙ্গং মগ্গপৰিযাপন্ন’’ন্তিআদিনা (ৱিভ. ৪৯২, ৪৯৫) আগতো মগ্গসদ্দো মগ্গফলত্তা পৱত্ততি কাৰণূপচাৰেনাতি অধিপ্পাযো. তেনাহ ‘‘ন মগ্গকিচ্চসব্ভাৱা’’তিআদি. তস্মাতি যস্মা সচ্চদেসনায পভৱাদিসভাৱা এৱ ধম্মা সমুদযাদিপৰিযাযেন ৱুত্তা, ন অপ্পভৱাদিসভাৱা, তস্মা. এত্থ চ তেভূমকধম্মানং যথাৰহং দুক্খসমুদযসচ্চন্তোগধত্তা অসচ্চসভাৱে সভাৱধম্মে চ উদ্ধৰন্তো ফলধম্মে এৱ উদ্ধৰি. ননু চ মগ্গসম্পযুত্তাপি ধম্মা অসচ্চসভাৱাতি তেপি উদ্ধৰিতব্বাতি? ন, তেসং মগ্গগতিকত্তা. ‘‘ফলধম্মেসূ’’তি এত্থ ধম্মগ্গহণেন ৱা ফলসম্পযুত্তধম্মানং ৱিয তেসম্পি গহণং দট্ঠব্বং.
পদসোধনেন…পে… ইধ গহিতাতি এতেন অসচ্চসভাৱানং ধম্মানং পকৰণেন নিৱত্তিততং আহ. তেসন্তি দুক্খাদীনং. তব্বিসেসনযোগৱিসেসন্তি তেন দুক্খাদিৱিসেসনযোগেন ৱিসিট্ঠতং. সচ্চৱিসেসনভাৱেনেৱ দুক্খাদীনং পৰিঞ্ঞেয্যতাদিভাৱো সিদ্ধোতি আহ ‘‘একন্তসচ্চত্তা’’তি. যথা চেত্থাতি যথা এতস্মিং সচ্চযমকে সুদ্ধসচ্চৱাৰে সচ্চৱিসেসনভূতা এৱ দুক্খাদযো গহিতা. এৱং খন্ধযমকাদীসুপীতি ন সুদ্ধসচ্চৱাৰে এৱ অযং নযো দস্সিতোতি অত্থো. পদসোধনৱাৰে তংমূলচক্কৱাৰে চ ‘‘ৰূপং ৰূপক্খন্ধো’’তিআদিনা সমুদাযপদানংযেৱ ৱুত্তত্তা ৱত্তব্বমেৱ নত্থীতি ‘‘সুদ্ধক্খন্ধাদিৱাৰেসূ’’তি ৱুত্তং. তথা চেত্থাপি সুদ্ধৱাৰে এৱ অযং নযো দস্সিতো. যদি সুদ্ধক্খন্ধাদিৱাৰেসু খন্ধাদিৱিসেসনভূতানমেৱ ৰূপাদীনং গহণেন ভৱিতব্বং, অথ কস্মা খন্ধাদিৱিসেসনতো অঞ্ঞেসম্পি ৰূপাদীনং ৱসেন অত্থো দস্সিতোতি চোদনং সন্ধাযাহ ‘‘অট্ঠকথাযং পনা’’তিআদি. পুৰিমো এৱ অত্থো যুত্তো, যুত্তিতো পাঠোৱ বলৱাতি.
পণ্ণত্তিৱাৰৱণ্ণনা নিট্ঠিতা.