সাধাৰণাসাধাৰণকথাৱণ্ণনা
৭৭৯-৮০. সব্বসিক্খাপদানন্তি উভতোৱিভঙ্গাগতানং সব্বসিক্খাপদানং. ভিক্খূহি ভিক্খুনীহীতি উভযত্থ সহত্থে কৰণৱচনং. ভিক্খূহি ভিক্খুনীনঞ্চ, ভিক্খুনীহি ভিক্খূনঞ্চাতি উভযত্থ অসাধাৰণপঞ্ঞত্তঞ্চ, তথা ভিক্খূহি ভিক্খুনীনঞ্চ, ভিক্খুনীহি ভিক্খূনঞ্চাতি উভযত্থ সাধাৰণসিক্খাপদঞ্চ অহং ৱক্খামীতি যোজনা. সমাহিতাতি একগ্গচিত্তা. তং মযা ৱুচ্চমানং নিদানাদিনযং. সুণাথাতি সোতুজনং সক্কচ্চসৱনে নিযোজেতি.
৭৮১. ‘‘নিদান’’ন্তিআদিগাথা ৱুত্তত্থাৱ.
৭৮২-৩. ‘‘কতি ৱেসালিযা’’তিআদি পুচ্ছাগাথা উত্তানত্থাযেৱ.
৭৮৬. ‘‘দস ৱেসালিযা’’তিআদিৱিস্সজ্জনগাথানং ‘‘মেথুন’’ন্তিআদযো নিদ্দেসৱসেন ৱুত্তা. ৱিগ্গহোতি মনুস্সৱিগ্গহং পাৰাজিকং. চতুত্থন্তিমৱত্থুকন্তি উত্তৰিমনুস্সধম্মপাৰাজিকং. অতিৰেকচীৱৰন্তি পঠমকথিনং. সুদ্ধকাড়কেড়কলোমকন্তি এড়কলোমৱগ্গে দুতিযং.
৭৮৭. ভূতন্তি পঠমে মুসাৱাদৱগ্গে অট্ঠমং. পৰম্পৰঞ্চেৱাতি পৰম্পৰভোজনসিক্খাপদং. মুখদ্ৱাৰন্তি চতুত্থে ভোজনৱগ্গে দসমং. ভিক্খুনীসু চ অক্কোসোতি ভিক্খুনিপাতিমোক্খে ছট্ঠে আৰামৱগ্গে দুতিযং.
৭৮৮. দ্ৱে অনুদ্ধংসনানীতি অট্ঠমনৱমসঙ্ঘাদিসেসা. চীৱৰস্স পটিগ্গহোতি চীৱৰৱগ্গে পঞ্চমং.
৭৮৯. ৰূপিযন্তি এড়কলোমৱগ্গে অট্ঠমং. সুত্তৱিঞ্ঞত্তীতি পত্তৱগ্গে ছট্ঠং. উজ্ঝাপনন্তি দুতিযে ভূতগামৱগ্গে ততিযং. পৰিপাচিতপিণ্ডোতি ততিযে ওৱাদৱগ্গে নৱমং. তথেৱ গণভোজনন্তি চতুত্থে ভোজনৱগ্গে দুতিযং.
৭৯০. ৱিকালে ভোজনঞ্চেৱাতি তত্থেৱ সত্তমং. চাৰিত্তন্তি অচেলকৱগ্গে পঞ্চমে ছট্ঠং. ন্হানন্তি সুৰাপানৱগ্গে ছট্ঠে সত্তমং. ঊনৱীসতিৱস্সন্তি সত্তমে সপ্পাণকৱগ্গে পঞ্চমং. দত্ৱা সঙ্ঘেন চীৱৰন্তি অট্ঠমে সহধম্মিকৱগ্গে নৱমং.
৭৯১. ৱোসাসন্তীতি দুতিযং ভিক্খুপাটিদেসনীযং. নচ্চং ৱা গীতং ৱাতি পঠমে লসুণৱগ্গে দসমং. চাৰিকদ্ৱযন্তি চতুত্থে তুৱট্টৱগ্গে সত্তমট্ঠমানি. ছন্দদানেনাতি অট্ঠমে কুমাৰিভূতৱগ্গে একাদসমং. ‘‘ছন্দদানেতী’’তি ৱা পাঠো. ‘‘ছন্দদানং ইতি ইমে’’তি পদচ্ছেদো.
৭৯২. কুটীতি ছট্ঠো সঙ্ঘাদিসেসো. কোসিযন্তি নিস্সগ্গিযেসু দুতিযে এড়কলোমৱগ্গে পঠমং. সেয্যন্তি মুসাৱাদৱগ্গে পঞ্চমং. পথৱীতি মুসাৱাদৱগ্গে দসমং. ভূতগামকন্তি ভূতগামৱগ্গে দুতিযে পঠমং. সপ্পাণকঞ্চ সিঞ্চন্তীতি ভূতগামৱগ্গে দসমং.
৮০০. ছঊনানি তীণেৱ সতানীতি ছহি ঊনানি তীণেৱ সতানি, চতুনৱুতাধিকানি দ্ৱিসতানীতি অত্থো. সমচেতসাতি –
‘‘ৱধকে দেৱদত্তম্হি, চোৰে অঙ্গুলিমালকে;
ধনপালে ৰাহুলে চ, সব্বত্থ সমমানসো’’তি. (মি. প. ৬.৬.৫; ধ. প. অট্ঠ. ১.১৬ দেৱদত্তৱত্থু; ইতিৱু. অট্ঠ. ১০০) –
ৱচনতো সব্বেসু হিতাহিতেসু, লাভালাভাদীসু চ অট্ঠসু লোকধম্মেসু নিব্বিকাৰতায চ সমানচিত্তেন তথাগতেন.
ৱুত্তাৱসেসাতি ৱেসালিযাদীসু ছসু নগৰেসু ৱুত্তেহি অৱসিট্ঠানি. ইমে সব্বে ইমানি সব্বানি সিক্খাপদানি সাৱত্থিযং কতানি ভৱন্তি, পঞ্ঞত্তানি হোন্তীতি অত্থো.
৮০১. পাৰাজিকানি চত্তাৰীতি ৱেসালিযং ৱুত্তং মেথুনমনুস্সৱিগ্গহউত্তৰিমনুস্সধম্মং, ৰাজগহে অদিন্নাদানন্তি চত্তাৰি. সত্ত সঙ্ঘাদিসেসকাতি ৰাজগহে ৱুত্তা দ্ৱে অনুদ্ধংসনা, দ্ৱে চ ভেদা, আড়ৱিযং কুটিকাৰো, কোসম্বিযং মহল্লকৱিহাৰো, দোৱচস্সন্তি সত্ত. নিস্সগ্গিযানি অট্ঠেৱাতি ৱেসালিযং অতিৰেকচীৱৰং, কাড়কএড়কলোমং, ৰাজগহে চীৱৰপটিগ্গহণং, ৰূপিযপটিগ্গহণং, সুত্তৱিঞ্ঞত্তি, আড়ৱিযং কোসিযমিস্সকং, কপিলৱত্থুম্হি এড়কলোমধোৱনং, ঊনপঞ্চবন্ধনন্তি অট্ঠ.
দ্ৱত্তিংসেৱ চ খুদ্দকাতি ৱেসালিযং ভূতাৰোচনং, পৰম্পৰভোজনং, অপ্পটিগ্গহণং, অচেলকং, ‘‘যা পন ভিক্খুনী ভিক্খুং অক্কোসেয্যা’’তি পঞ্চ, ৰাজগহে উজ্ঝাপনকং, ভিক্খুনিপৰিপাচিতপিণ্ডো, গণভোজনং, ৱিকালভোজনং, ‘‘যো পন ভিক্খু নিমন্তিতো’’তিআদি চ, ‘‘ওৰেনড্ঢমাসং নহাযেয্যা’’তি, ঊনৱীসতিৱস্সং, ‘‘সমগ্গেন সঙ্ঘেন চীৱৰং দত্ৱা’’তি ভিক্খূনং অট্ঠ, ভিক্খুনীনং পন ‘‘নচ্চং ৱা গীতং ৱা’’তিআদি চ, ‘‘যা পন ভিক্খুনী অন্তোৱস্স’’ন্তিআদি চ, ‘‘যা পন ভিক্খুনী ৱস্সংৱুত্থা’’তিআদি চাতি দ্ৱযং, ‘‘যা পন ভিক্খুনী পাৰিৱাসিকছন্দদানেনা’’তিআদি চাতি চত্তাৰি, আড়ৱিযং অনুপসম্পন্নেন উত্তৰি দিৰত্ততিৰত্তং, ‘‘পথৱিং খণেয্য ৱা’’তিআদি, ভূতগামপাতব্যতায, ‘‘জানং সপ্পাণকং উদক’’ন্তি চত্তাৰি, কোসম্বিযং অঞ্ঞৱাদকে ৱিহেসকে, যাৱদ্ৱাৰকোসা অগ্গড়ট্ঠপনায, সুৰামেৰযপানে, অনাদৰিযে, ‘‘যো পন ভিক্খু ভিক্খূহি সহধম্মিক’’ন্তিআদি চাতি পঞ্চ, কপিলৱত্থুম্হি ‘‘ভিক্খুনুপস্সযং গন্ত্ৱা’’তিআদি, ‘‘অগিলানেন ভিক্খুনা চাতুমাস’’ন্তিআদি, ‘‘অট্ঠিমযং ৱা দন্তমযং ৱা’’তিআদি তীণি ভিক্খূনং, ভিক্খুনীনং পন ‘‘উদকসুদ্ধিকং পনা’’তিআদি, ‘‘ওৱাদায ৱা’’তিআদীতি দ্ৱে, ভগ্গেসু ‘‘অগিলানো ৱিসিব্বনাপেক্খো’’তিআদি একন্তি এতানি বাত্তিংসেৱ পাচিত্তিযানি.
৮০২. দ্ৱে গাৰয্হাতি ‘‘ভিক্খু পনেৱ কুলেসূ’’তিআদি, ‘‘যানি খো পন তানি আৰঞ্ঞকানী’’তিআদি চাতি দ্ৱে পাটিদেসনীযা. তযো সেখাতি কোসম্বিযং ন সুৰুসুৰুকাৰকং, ভগ্গেসু ন সামিসেন হত্থেন পানীযথালকং, ন সসিত্থকং পত্তধোৱনন্তি তীণি সেখিযানি. ছপ্পঞ্ঞাসেৱ সিক্খাপদানি পিণ্ডিতানি ৱেসালিযাদীসু ছসু নগৰেসু পঞ্ঞত্তানি ভৱন্তীতি যোজনা.
৮০৩. সত্তসু নগৰেসু পঞ্ঞত্তানি এতানি সব্বানেৱ সিক্খাপদানি পন অড্ঢুড্ঢানি সতানেৱ ভৱন্তি. সাৱত্থিযং পঞ্ঞত্তেহি চতুনৱুতাধিকদ্ৱিসতসিক্খাপদেহি সদ্ধিং ছসু নগৰেসু পঞ্ঞত্তানি ছপঞ্ঞাস সিক্খাপদানি পঞ্ঞাসাধিকানি তীণি সতানি ভৱন্তীতি অত্থো. অড্ঢেন চতুত্থং যেসং তানি অড্ঢুড্ঢানি.
৮০৪-১০. এৱং নিদানৱসেন নগৰং দস্সেত্ৱা ইদানি নিদানমঞ্ঞমসেসেত্ৱা উভতোৱিভঙ্গাগতানং সব্বেসং সিক্খাপদানং কেৱলং পিণ্ডৱসেন গণনং দস্সেতুমাহ ‘‘সিক্খাপদানি ভিক্খূন’’ন্তিআদি.
৮১১. এৱং সব্বসিক্খাপদানং নিদানঞ্চ গণনঞ্চ দস্সেত্ৱা ইদানি অসাধাৰণানি দস্সেতুমাহ ‘‘ছচত্তালীসা’’তিআদি. ভিক্খূনং ভিক্খুনীহি অসাধাৰণভাৱং মহেসিনা গমিতানি সিক্খাপদানি ছচত্তালীসেৱ হোন্তীতি যোজনা. ইমিনা উদ্দেসমাহ.
৮১৪. ‘‘ছ চ সঙ্ঘাদিসেসা’’তিআদীহি দ্ৱীহি গাথাহি নিদ্দেসং দস্সেত্ৱা ‘‘ৱিস্সট্ঠী’’তিআদিনা পটিনিদ্দেসমাহ.
৮১৫. ‘‘নিস্সগ্গিযে আদিৱগ্গস্মি’’ন্তি পদচ্ছেদো. ধোৱনন্তি অঞ্ঞাতিকায ভিক্খুনিযা চীৱৰধোৱনং. পটিগ্গহোতি তস্সাযেৱ হত্থতো চীৱৰপটিগ্গহণং.
৮১৬. আৰঞ্ঞন্তি একূনতিংসতিমং সিক্খাপদং.
৮১৭. ভিক্খূনং, ভিক্খুনীনঞ্চ ৱুত্তানি সব্বানি পাচিত্তিযানি গণনাৱসা অট্ঠাসীতিসতং ভৱন্তীতি যোজনা. অট্ঠাসীতিসতন্তি ভিক্খুনিপাতিমোক্খাগতং ছসট্ঠিসতপাচিত্তিযং ৱক্খমানেহি ভিক্খুনিযতেহি বাৱীসতিপাচিত্তিযেহি সদ্ধিং অট্ঠাসীতিসতং হোতি. ততোতি অট্ঠাসীতাধিকসতপাচিত্তিযতো নিদ্ধাৰিতানি এতানি দ্ৱাৱীসতি খুদ্দকানি ভিক্খূনং পাতিমোক্খকে ভৱন্তীতি যোজনা.
৮১৮. ভিক্খুনিৱগ্গোতি ভিক্খুনীনং ওৱাদৱগ্গো. পৰম্পৰভোজনে পঞ্ঞত্তং সিক্খাপদং পৰম্পৰভোজনং, পৰম্পৰভোজনেন সহ ৱত্ততীতি সপৰম্পৰভোজনো.
৮২২. ‘‘একতো পন পঞ্ঞত্তা’’তিআদি নিগমনং. ভিক্খুনীহি অসাধাৰণতং গতা একতোৱ পঞ্ঞত্তা ইমে ইমানি সিক্খাপদানি পিণ্ডিতানি ছচত্তালীস হোন্তীতি যোজনা.
৮২৩. মহেসিনা ভিক্খূহি অসাধাৰণভাৱং গমিতানি ভিক্খুনীনং সিক্খাপদানি পৰিপিণ্ডিতানি সতং, তিংস চ ভৱন্তীতি যোজনা.
৮২৪. এৱং উদ্দিট্ঠানং নিদ্দেসমাহ ‘‘পাৰাজিকানী’’তিআদিনা. পাৰাজিকানি চত্তাৰীতি উব্ভজাণুমণ্ডলিকৱজ্জপটিচ্ছাদিকউক্খিত্তানুৱত্তিকঅট্ঠৱত্থুকসঙ্খাতানি চত্তাৰি পাৰাজিকানি.
৮২৬. দ্ৱীহি গাথাহি নিদ্দিট্ঠানং পটিনিদ্দেসো ‘‘ভিক্খুনীনং তু সঙ্ঘাদিসেসেহী’’তিআদি. চতুন্নং পাৰাজিকানং উদ্দেসৱসেনেৱ পাকটত্তা পটিনিদ্দেসে অগ্গহণং. আদিতো ছাতি উস্সযৱাদিকাদযো ছ সঙ্ঘাদিসেসা. ‘‘আদিতো’’তি ইদং ‘‘যাৱততিযকা’’তি ইমিনাপি যোজেতব্বং, অট্ঠসু যাৱততিযকেসু পুৰিমানি চত্তাৰি সিক্খাপদানীতি ৱুত্তং হোতি.
৮২৭. সত্তঞ্ঞদত্থিকাদীনীতি আদি-সদ্দেন অঞ্ঞদত্থিকসিক্খাপদতো পচ্ছিমানি চত্তাৰি, পুৰিমানি ‘‘অঞ্ঞং ৱিঞ্ঞাপেয্য, অঞ্ঞং চেতাপেয্যা’’তি দ্ৱে চ গহিতানি. পত্তো চেৱাতি পঠমং পত্তসন্নিচযসিক্খাপদমাহ. দুতিযৱগ্গে পুৰিমসিক্খাপদদ্ৱযং ‘‘গৰুং লহু’’ন্তি ইমিনা গহিতং.
৮২৮. ইধ ভিক্খুনিপাতিমোক্খে এতানি পন দ্ৱাদসেৱ নিস্সগ্গিযানি সত্থাৰা ভিক্খুনীনং ৱসেন একতো পঞ্ঞত্তানীতি যোজনা.
৮২৯-৩০. ‘‘সব্বেৱ গণনাৱসা’’তিআদি নিগমনং. ভিক্খূহি অসাধাৰণতং গতা ভিক্খুনীনং একতো পঞ্ঞত্তা সতং, তিংস ভৱন্তীতি যোজনা.
৮৩১-৩. ‘‘অসাধাৰণা উভিন্ন’’ন্তি পদচ্ছেদো. উভিন্নং অসাধাৰণসিক্খাপদানি সতঞ্চ সত্ততি চ ছ চ ভৱন্তি. এৱমুদ্দিট্ঠানং নিদ্দেসো ‘‘পাৰাজিকানি চত্তাৰী’’তিআদি. ভিক্খূহি অসাধাৰণানি ভিক্খুনীনং চত্তাৰি পাৰাজিকানি. দসচ্ছ চাতি ভিক্খূহি অসাধাৰণানি ভিক্খুনীনং সঙ্ঘাদিসেসা দস, ভিক্খুনীহি অসাধাৰণানি ভিক্খূনং ৱিস্সট্ঠিআদিকা সঙ্ঘাদিসেসা ছ চাতি সঙ্ঘাদিসেসা সোড়স.
অনিযতা দুৱে চেৱাতি ভিক্খুনীহি অসাধাৰণানি ভিক্খূনং অনিযতা দ্ৱে চ. নিস্সগ্গা চতুৱীসতীতি ভিক্খুনীহি অসাধাৰণানি ভিক্খূনং দ্ৱাদস, ভিক্খূহি অসাধাৰণানি ভিক্খুনীনং দ্ৱাদসাতি এৱং নিস্সগ্গিযা চতুৱীসতি চ. সতং অট্ঠাৰস খুদ্দকাতি ভিক্খুনীহি অসাধাৰণানি ভিক্খূনং বাৱীসতি, ভিক্খূহি অসাধাৰণানি ভিক্খুনীনং ছন্নৱুতীতি অট্ঠাৰসাধিকসতং খুদ্দকানি চ. এত্থাতি ইমস্মিং অসাধাৰণসঙ্গহে.
দ্ৱাদসেৱ চ গাৰয্হাতি ভিক্খুনীহি অসাধাৰণানি ভিক্খূনং চত্তাৰি, ভিক্খূহি অসাধাৰণানি ভিক্খুনীনং অট্ঠাতি এতে পাটিদেসনীযা চাতি ইমে ছসত্ততিঅধিকানি সতসিক্খাপদানি উভিন্নম্পি অসাধাৰণানীতি যোজনা.
৮৩৪. উভিন্নম্পি সাধাৰণানি সত্থুনা পঞ্ঞত্তানি সিক্খাপদানি সতঞ্চ সত্ততি চ চত্তাৰি চ ভৱন্তীতি পকাসিতাতি যোজনা.
৮৩৫-৬. পাৰাজিকানি চত্তাৰীতি মেথুনঅদিন্নাদানমনুস্সৱিগ্গহউত্তৰিমনুস্সধম্মপাৰাজিকানি চত্তাৰি চ. সত্ত সঙ্ঘাদিসেসকাতি সঞ্চৰিত্তঅমূলকঅঞ্ঞভাগিযা, চত্তাৰো যাৱততিযকা চাতি সঙ্ঘাদিসেসা সত্ত চ. অট্ঠাৰস চ নিস্সগ্গাতি নিস্সগ্গিযেসু পঠমে চীৱৰৱগ্গে ধোৱনপটিগ্গহণসিক্খাপদদ্ৱযৱজ্জিতানি অট্ঠ, এড়কলোমৱগ্গে অট্ঠমনৱমদসমানীতি তযো, পত্তৱগ্গে পঠমপত্তৱস্সিকসাটিকআৰঞ্ঞকসিক্খাপদত্তযস্স ৱজ্জিতানি সত্ত চাতি ইমানি অট্ঠাৰস নিস্সগ্গিযসিক্খাপদানি চ. সমসত্ততি খুদ্দকাতি –
‘‘সব্বো ভিক্খুনিৱগ্গোপি…পে… দ্ৱাৱীসতি ভৱন্তি হী’’তি. (উ. ৱি. ৮১৮-৮২১) –
ৱুত্তা ভিক্খূনং ভিক্খুনীহি অসাধাৰণাতি ইমেহি বাৱীসতিপাচিত্তিযেহি ৱজ্জিতানি অৱসেসানি সত্ততি পাচিত্তিযানি চ উভযসাধাৰণৱসেন পঞ্ঞত্তানি. পঞ্চসত্ততি সেখিযাপি চাতি উভিন্নং ভিক্খুভিক্খুনীনং সমসিক্খতা সাধাৰণসিক্খাপদানি সব্বসো সতং, সত্ততি, চত্তাৰি চ হোন্তীতি যোজনা.
ইতি উত্তৰে লীনত্থপকাসনিযা
সাধাৰণাসাধাৰণকথাৱণ্ণনা নিট্ঠিতা.