৬. ভেসজ্জক্খন্ধকো
পঞ্চভেসজ্জাদিকথাৱণ্ণনা
২৬০. ভেসজ্জক্খন্ধকে পিত্তং কোট্ঠব্ভন্তৰগতং হোতীতি বহিসৰীৰে ব্যাপেত্ৱা ঠিতং অবদ্ধপিত্তং কোট্ঠব্ভন্তৰগতং হোতি, তেন পিত্তং কুপিতং হোতীতি অধিপ্পাযো.
২৬১-২. পাড়িযং নচ্ছাদেন্তীতি ৰুচিং ন উপ্পাদেন্তি. সুসুকাতি সমুদ্দে একা মচ্ছজাতি, কুম্ভিলাতিপি ৱদন্তি. সংসট্ঠন্তি পৰিস্সাৱিতং.
২৬৩. পিট্ঠেহীতি পিসিতেহি. কসাৱেহীতি তচাদীনি উদকে তাপেত্ৱা গহিতঊসৰেহি. উব্ভিদন্তি ঊসৰপংসুমযং. লোণবিলন্তি লোণৱিসেসো.
২৬৪-৫. ছকণন্তি গোমযং. পাকতিকচুণ্ণন্তি অপক্ককসাৱচুণ্ণং, গন্ধচুণ্ণং পন ন ৱট্টতি. পাড়িযং চুণ্ণচালিনিন্তি উদুক্খলে কোট্টিতচুণ্ণপৰিস্সাৱনিং. সুৱণ্ণগেৰুকোতি সুৱণ্ণতুত্থাদি. পাড়িযং অঞ্জনূপপিসনন্তি অঞ্জনে উপনেতুং পিসিতব্বভেসজ্জং.
২৬৭-৯. কবড়িকাতি উপনাহভেসজ্জং. ঘৰদিন্নকাবাধো নাম ঘৰণিযা দিন্নৱসীকৰণভেসজ্জসমুট্ঠিতআবাধো. তায ছাৰিকায পগ্ঘৰিতং খাৰোদকন্তি পৰিস্সাৱনে তচ্ছাৰিকং পক্খিপিত্ৱা উদকে অভিসিঞ্চিতে ততো ছাৰিকতো হেট্ঠা পগ্ঘৰিতং খাৰোদকং. পাড়িযং অকটযূসেনাতি অনভিসঙ্খতেন মুগ্গযূসেন. কটাকটেনাতি মুগ্গে পচিত্ৱা অচালেত্ৱা পৰিস্সাৱিতেন মুগ্গযূসেনাতি ৱদন্তি.
পঞ্চভেসজ্জাদিকথাৱণ্ণনা নিট্ঠিতা.
গুড়াদিঅনুজাননকথাৱণ্ণনা
২৭২-৪. গুড়কৰণন্তি উচ্ছুসালং. অৱিস্সত্থাতি সাসঙ্কা.
২৭৬. অপ্পমত্তকেপি ৱাৰেন্তীতি অপ্পমত্তকে দিন্নে দাযকানং পীড়াতি পটিক্খিপন্তি. পটিসঙ্খাপীতি এত্তকেনপি যাপেতুং সক্কা, ‘‘অৱসেসং অঞ্ঞেসং হোতূ’’তি সল্লক্খেত্ৱাপি পটিক্খিপন্তি.
২৭৯. ৱত্থিপীড়নন্তি যথা ৱত্থিগততেলাদি অন্তোসৰীৰে আৰোহন্তি, এৱং হত্থেন ৱত্থিমদ্দনং. সম্বাধে সত্থকম্মৱত্থিকম্মানমেৱ পটিক্খিত্তত্তা দহনকম্মং ৱট্টতি এৱ.
গুড়াদিঅনুজাননকথাৱণ্ণনা নিট্ঠিতা.
যাগুমধুগোড়কাদিকথাৱণ্ণনা
২৮২-৩. পাড়িযং দসস্স ঠানানীতি অস্স পটিগ্গাহকস্স দস ঠানানি কাৰণানি ধম্মেনাতি অত্থো. অনুপ্পৱেচ্ছতীতি দেতি. ৱাতঞ্চ ব্যপনেতীতি সম্বন্ধো, ৱাতঞ্চ অনুলোমেতীতি অত্থো. সগ্গা তে আৰদ্ধাতি তযা দেৱলোকা আৰাধিতা.
যাগুমধুগোড়কাদিকথাৱণ্ণনা নিট্ঠিতা.
পাটলিগামৱত্থুকথাৱণ্ণনা
২৮৬. পাটলিগামে নগৰং মাপেন্তীতি পাটলিগামস্স সমীপে তস্সেৱ গামখেত্তভূতে মহন্তে অৰঞ্ঞপ্পদেসে পাটলিপুত্তং নাম নগৰং মাপেন্তি. যাৱতা অৰিযং আযতনন্তি যত্তকং অৰিযমনুস্সানং ওসৰণট্ঠানং. যাৱতা ৱণিপ্পথোতি যত্তকং ৱাণিজানং ভণ্ডৱিক্কীণনট্ঠানং, ৱসনট্ঠানং ৱা, ইদং তেসং সব্বেসং অগ্গনগৰং ভৱিস্সতীতি অত্থো. পুটভেদনন্তি সকটাদীহি নানাদেসতো আহটানং ভণ্ডপুটানং ৱিক্কীণনত্থায মোচনট্ঠানং. সৰন্তি তড়াকাদীসুপি ৱত্ততি, তন্নিৱত্তনত্থং ‘‘সৰন্তি ইধ নদী অধিপ্পেতা’’তি ৱুত্তং সৰতি সন্দতীতি কত্ৱা. ৱিনা এৱ কুল্লেন তিণ্ণাতি ইদং অপ্পমত্তকউদকম্পি অফুসিত্ৱা ৱিনা কুল্লেন পাৰপ্পত্তা.
পাটলিগামৱত্থুকথাৱণ্ণনা নিট্ঠিতা.
কোটিগামেসচ্চকথাৱণ্ণনা
২৮৭. পাড়িযং সন্ধাৱিতন্তি ভৱতো ভৱং পটিসন্ধিগ্গহণৱসেন সন্ধাৱনং কতং. সংসৰিতন্তি তস্সেৱ ৱেৱচনং. মমঞ্চেৱ তুম্হাকঞ্চাতি মযা চ তুম্হেহি চ, সামিৱসেনেৱ ৱা মম চ তুম্হাকঞ্চ সন্ধাৱনং অহোসীতি অত্থো গহেতব্বো. সংসৰিতন্তি সংসৰি. ভৱতণ্হা এৱ ভৱতো ভৱং নেতীতি ভৱনেত্তীতি ৱুত্তা.
২৮৯. ‘‘নীলা হোন্তী’’তি ৱুত্তমেৱত্থং ৱিৱৰিতুং ‘‘নীলৱণ্ণা’’তিআদি ৱুত্তং. নীলৱণ্ণাতি নীলৱিলেপনা. এস নযো সব্বত্থ. পটিৱট্টেসীতি পহৰি. অম্বকাযাতি অম্বায. উপচাৰৱচনঞ্হেতং, মাতুগামেনাতি অত্থো. উপসংহৰথাতি উপনেথ, ‘‘ঈদিসা তাৱতিংসা’’তি পৰিকপ্পেথাতি অত্থো. ইদঞ্চ ভিক্খূনং সংৱেগজননত্থং ৱুত্তং, ন নিমিত্তগ্গাহত্থং. লিচ্ছৱিৰাজানো হি সব্বে ন চিৰস্সেৱ অজাতসত্তুনা ৱিনাসং পাপুণিস্সন্তি.
কোটিগামেসচ্চকথাৱণ্ণনা নিট্ঠিতা.
সীহসেনাপতিৱত্থুআদিকথাৱণ্ণনা
২৯০. সন্ধাগাৰেতি ৰাজকিচ্চস্স সন্ধাৰণত্থায নিচ্ছিদ্দং কত্ৱা ৱিচাৰণত্থায কতমহাসভায. গমিকাভিসঙ্খাৰোতি গমনে ৱাযামো. ধম্মস্স চ অনুধম্মন্তি তুম্হেহি ৱুত্তস্স কাৰণস্স অনুকাৰণং, তুম্হেহি ৱুত্তস্স অত্থস্স অনুৰূপমেৱাতি অধিপ্পাযো. সহধম্মিকো ৱাদানুৱাদোতি পৰেহি ৱুত্তকাৰণেন সকাৰণো হুত্ৱা তুম্হাকং ৱাদো ৱা ইতো পৰং তস্স অনুৱাদো ৱা. কোচি অপ্পমত্তকোপি গাৰয্হং ঠানং ন আগচ্ছতীতি কিং তৱ ৱাদে গাৰয্হকাৰণং নত্থীতি ৱুত্তং হোতি.
২৯৩. অনুৱিচ্চকাৰন্তি অনুৱিদিতাকাৰং. ৰতনত্তযস্স সৰণগমনাদিকিৰিযং কৰোতি. সহসা কত্ৱা মা পচ্ছা ৱিপ্পটিসাৰী অহোসীতি অত্থো. পটাকং পৰিহৰেয্যুন্তি ধজপটাকং উক্খিপিত্ৱা ‘‘ঈদিসো অম্হাকং সৰণং গতো সাৱকো জাতো’’তি নগৰে ঘোসেন্তা আহিণ্ডন্তি.
২৯৪. নিমিত্তকম্মস্সাতি মংসখাদননিমিত্তেন উপ্পন্নপাণাতিপাতকম্মস্স.
সীহসেনাপতিৱত্থুআদিকথাৱণ্ণনা নিট্ঠিতা.
কপ্পিযভূমিঅনুজাননকথাৱণ্ণনা
২৯৫. অনুপ্পগে এৱাতি পাতোৱ. ওৰৱসদ্দন্তি মহাসদ্দং. তং পন অৱত্ৱাপীতি পি-সদ্দেন তথাৱচনম্পি অনুজানাতি. অট্ঠকথাসূতি অন্ধকট্ঠকথাৱিৰহিতাসু সেসট্ঠকথাসু. সাধাৰণলক্খণন্তি অন্ধকট্ঠকথায সহ সব্বট্ঠকথানং সমানং.
চযন্তি অধিট্ঠানউচ্চৱত্থুং. যতো পট্ঠাযাতি যতো ইট্ঠকাদিতো পট্ঠায, যং আদিং কত্ৱা ভিত্তিং উট্ঠাপেতুকামাতি অত্থো. ‘‘থম্ভা পন উপৰি উগ্গচ্ছন্তি, তস্মা ৱট্টন্তী’’তি এতেন ইট্ঠকপাসাণা হেট্ঠা পতিট্ঠাপিতাপি যদি চযতো, ভূমিতো ৱা একঙ্গুলমত্তম্পি উগ্গতা তিট্ঠন্তি, ৱট্টন্তীতি সিদ্ধং হোতি.
আৰামোতি উপচাৰসীমাপৰিচ্ছিন্নো সকলো ৱিহাৰো. সেনাসনানীতি ৱিহাৰস্স অন্তো তিণকুটিআদিকানি সঙ্ঘস্স নিৱাসগেহানি. ৱিহাৰগোনিসাদিকা নামাতি সেনাসনগোনিসাদিকা. সেনাসনানি হি সযং পৰিক্খিত্তানিপি আৰামপৰিক্খেপাভাৱেন ‘‘গোনিসাদিকানী’’তি ৱুত্তানি. ‘‘উপড্ঢপৰিক্খিত্তোপী’’তি ইমিনা ততো ঊনপৰিক্খিত্তো যেভুয্যেন অপৰিক্খিত্তো নাম, তস্মা অপৰিক্খিত্তসঙ্খ্যমেৱ গচ্ছতীতি দস্সেতি. এত্থাতি উপড্ঢাদিপৰিক্খিত্তে. কপ্পিযকুটিং লদ্ধুং ৱট্টতীতি গোনিসাদিযা অভাৱেন সেসকপ্পিযকুটীসু তীসু যা কাচি কপ্পিযকুটি কাতব্বাতি অত্থো.
তেসং গেহানীতি এত্থ ভিক্খূনং ৱাসত্থায কতম্পি যাৱ ন দেন্তি, তাৱ তেসং সন্তকংযেৱ ভৱিস্সতীতি দট্ঠব্বং. ৱিহাৰং ঠপেত্ৱাতি উপসম্পন্নানং ৱাসত্থায কতগেহং ঠপেত্ৱাতি অত্থো. গেহন্তি নিৱাসগেহং, তদঞ্ঞং পন উপোসথাগাৰাদি সব্বং অনিৱাসগেহং চতুকপ্পিযভূমিৱিমুত্তা পঞ্চমী কপ্পিযভূমি. সঙ্ঘসন্তকেপি হি এতাদিসে গেহে সুট্ঠু পৰিক্খিত্তাৰামত্তেপি অব্ভোকাসে ৱিয অন্তোৱুত্থাদিদোসো নত্থি. যেন কেনচি ছন্নে, পৰিচ্ছন্নে চ সহসেয্যপ্পহোনকে ভিক্খুসঙ্ঘস্স নিৱাসগেহে অন্তোৱুত্থাদিদোসো, ন অঞ্ঞত্থ. তেনাহ ‘‘যং পনা’’তিআদি. তত্থ ‘‘সঙ্ঘিকং ৱা পুগ্গলিকং ৱা’’তি ইদং কিঞ্চাপি ভিক্খুনীনং সামঞ্ঞতো ৱুত্তং, ভিক্খূনং পন সঙ্ঘিকং পুগ্গলিকঞ্চ ভিক্খুনীনং, তাসং সঙ্ঘিকং পুগ্গলিকঞ্চ ভিক্খূনং গিহিসন্তকট্ঠানে তিট্ঠতীতি ৱেদিতব্বং.
মুখসন্নিধীতি অন্তোসন্নিহিতদোসো হি মুখপ্পৱেসননিমিত্তং আপত্তিং কৰোতি, নাঞ্ঞথা. তস্মা ‘‘মুখসন্নিধী’’তি ৱুত্তো.
তত্থ তত্থ খণ্ডা হোন্তীতি উপড্ঢতো অধিকং খণ্ডা হোন্তি. সব্বস্মিং ছদনে ৱিনট্ঠেতি তিণপণ্ণাদিৱস্সপৰিত্তাযকে ছদনে ৱিনট্ঠে. গোপানসীনং পন উপৰি ৱল্লীহি বদ্ধদণ্ডেসু ঠিতেসুপি জহিতৱত্থুকা হোন্তি এৱ. পক্খপাসকমণ্ডলন্তি একস্মিং পস্সে তিণ্ণং গোপানসীনং উপৰি ঠিততিণপণ্ণাদিচ্ছদনং ৱুচ্চতি.
অনুপসম্পন্নস্স দাতব্বো অস্সাতিআদিনা অকপ্পিযকুটিযং ৱুত্থম্পি অনুপসম্পন্নস্স দিন্নে কপ্পিযং হোতি, সাপেক্খদানঞ্চেত্থ ৱট্টতি, পটিগ্গহণং ৱিয ন হোতীতি দস্সেতি.
২৯৯. পাড়িযং কন্তাৰে সম্ভাৱেসীতি অপ্পভক্খকন্তাৰে সম্পাপুণি.
কপ্পিযভূমিঅনুজাননকথাৱণ্ণনা নিট্ঠিতা.
কেণিযজটিলৱত্থুকথাৱণ্ণনা
৩০০. জটিলোতি আহৰিমজটাধৰো তাপসৱেসধাৰকো যঞ্ঞযুত্তো লোকপূজিতো ব্ৰাহ্মণো. পৱত্তাৰো পাৱচনৱসেন ৱত্তাৰো. যেসং সন্তকমিদং, যেহি ৱা ইদং গীতন্তি অত্থো. গীতং পৱুত্তং সমিহিতন্তি অঞ্ঞমঞ্ঞস্স পৰিযাযৱচনং ৱুত্তন্তি অত্থো. তদনুগাযন্তীতি তং তেহি পুব্বে গীতং অনুগাযন্তি. এৱং সেসেসু চ.
যাৱকালিকপক্কানন্তি পক্কে সন্ধায ৱুত্তং, আমানি পন অনুপসম্পন্নেহি সীতুদকে মদ্দিত্ৱা পৰিস্সাৱেত্ৱা দিন্নপানং পচ্ছাভত্তম্পি কপ্পতি এৱ. অযঞ্চ অত্থো মহাঅট্ঠকথাযং সৰূপতো অৱুত্তোতি আহ ‘‘কুৰুন্দিযং পনা’’তিআদি. ‘‘উচ্ছুৰসো নিকসটো’’তি ইদং পাতব্বসামঞ্ঞেন যামকালিককথাযং ৱুত্তং, তং পন সত্তাহকালিকমেৱাতি গহেতব্বং. ইমে চত্তাৰো ৰসাতি ফলপত্তপুপ্ফউচ্ছুৰসা চত্তাৰো.
পাড়িযং অগ্গিহুত্তমুখাতি অগ্গিজুহনপুব্বকা. ছন্দসোতি ৱেদস্স. সাৱিত্তী মুখং পঠমং সজ্ঝাযিতব্বাতি অত্থো. তপতন্তি ৱিজোতন্তানং.
কেণিযজটিলৱত্থুকথাৱণ্ণনা নিট্ঠিতা.
ৰোজমল্লাদিৱত্থুকথাৱণ্ণনা
৩০১. বহুকতো বুদ্ধে ৱাতি বুদ্ধে কতবহুমানোতি অত্থো. সো খো অহং, ভন্তে আনন্দ, ঞাতীনং দণ্ডভযতজ্জিতো অহোসিন্তি সেসো. এৱঞ্হি সতি ‘‘এৱাহ’’ন্তি পুন অহং-গহণং যুজ্জতি. ৱিৱৰীতি ‘‘ৱিৱৰতূ’’তি চিন্তামত্তেন ৱিৱৰি, ন উট্ঠায হত্থেন.
৩০৩. অঞ্ঞতৰোতি সুভদ্দো ৱুড্ঢপব্বজিতো. দ্ৱে দাৰকাতি সামণেৰভূমিযং ঠিতা দ্ৱে পুত্তা. নাড়িযাৱাপকেনাতি নাড়িযা চেৱ থৱিকায চ. সংহৰথ ইমেহি ভাজনেহি তণ্ডুলাদীনি সঙ্কড্ঢথাতি অত্থো. ভুসাগাৰেতি পলালমযে অগাৰে, পলালপুঞ্জং অব্ভন্তৰতো পলালং সঙ্কড্ঢিত্ৱা অগাৰং কতং হোতি, তত্থাতি অত্থো.
ৰোজমল্লাদিৱত্থুকথাৱণ্ণনা নিট্ঠিতা.
চতুমহাপদেসকথাৱণ্ণনা
৩০৫. পৰিমদ্দন্তাতি উপপৰিক্খন্তা. দ্ৱে পটা দেসনামেনেৱ ৱুত্তাতি তেসং সৰূপদস্সনপদমেতং. নাঞ্ঞনিৱত্তনপদং পত্তুণ্ণপটস্সাপি দেসনামেন ৱুত্তত্তা.
তুম্বাতি ভাজনানি. ফলতুম্বো নাম লাবুআদি. উদকতুম্বো উদকঘটো. কিলঞ্জচ্ছত্তন্তি ৱেড়ুৱিলীৱেহি ৱাযিত্ৱা কতছত্তং. সম্ভিন্নৰসন্তি মিস্সীভূতৰসং.
চতুমহাপদেসকথাৱণ্ণনা নিট্ঠিতা.
ভেসজ্জক্খন্ধকৱণ্ণনানযো নিট্ঠিতো.