১. মুসাৱাদৱগ্গো

১. মুসাৱাদসিক্খাপদৱণ্ণনা

১. মুসাৱাদৱগ্গস্স পঠমসিক্খাপদে খুদ্দকানন্তি এত্থ ‘‘খুদ্দক-সদ্দো বহু-সদ্দপৰিযাযো’’তি ৱদন্তি. তত্থাতি তেসু ৱগ্গেসু, খুদ্দকেসু ৱা. ‘‘জানিতব্বতো’’তি হেতুনো ৱিপক্খেপি নিব্বানে ৱত্তনতো অনেকন্তিকত্তে পৰেহি ৱুত্তে ‘‘ন মযা অযং হেতু ৱুত্তো’’তি তং কাৰণং পটিচ্ছাদেতুং পুন ‘‘জাতিধম্মতোতি মযা ৱুত্ত’’ন্তিআদীনি ৱদতি. ‘‘সম্পজান’’ন্তি ৱত্তব্বে অনুনাসিকলোপেন নিদ্দেসোতি আহ ‘‘জানন্তো’’তি.

২. সম্পজানমুসাৱাদেতি অত্তনা ৱুচ্চমানস্স অত্থস্স ৱিতথভাৱং পুব্বেপি জানিত্ৱা, ৱচনক্খণে চ জানন্তস্স মুসাৱাদভণনে. তেনাহ ‘‘জানিত্ৱা’’তিআদি. মুসাৱাদেতি চ নিমিত্তত্থে ভুম্মং, তস্মা মুসাভণননিমিত্তং পাচিত্তিযন্তি এৱমেত্থ, ইতো পৰেসুপি ঈদিসেসু অত্থো ৱেদিতব্বো.

৩. ৱদন্তি এতাযাতি ৱাচাতি আহ ‘‘মিচ্ছা’’তিআদি. ‘‘ধনুনা ৱিজ্ঝতী’’তিআদীসু ৱিয ‘‘চক্খুনা দিট্ঠ’’ন্তি পাকটৱসেন ৱুত্তন্তি আহ ‘‘ওড়াৰিকেনা’’তি.

১১. গতো ভৱিস্সতীতি এত্থাপি সন্নিট্ঠানতো ৱুত্তত্তা মুসাৱাদো জাতো. আপত্তিন্তি পাচিত্তিযাপত্তিং, ন দুব্ভাসিতং. জাতিআদীহি দসহি অক্কোসৱত্থূহি পৰং দৱা ৱদন্তস্স হি তং হোতি. চাৰেসুন্তি উপনেসুং. ৱত্থুৱিপৰীততা, ৱিসংৱাদনপুৰেক্খাৰতা, যমত্থং ৱত্থুকামো, তস্স পুগ্গলস্স ৱিঞ্ঞাপনপযোগো চাতি ইমানেত্থ তীণি অঙ্গানি. ৱত্থুৱিপৰীততায হি অসতি ৱিসংৱাদনপুৰেক্খাৰতায ৱিঞ্ঞাপিতেপি মুসাৱাদো ন হোতি, দুক্কটমত্তমেৱ হোতি. তস্মা সাপি অঙ্গমেৱাতি গহেতব্বং. উত্তৰিমনুস্সধম্মাৰোচনত্থং মুসা ভণন্তস্স পাৰাজিকং, পৰিযাযেন থুল্লচ্চযং, অমূলকেন পাৰাজিকেন অনুদ্ধংসনত্থং সঙ্ঘাদিসেসো, সঙ্ঘাদিসেসেনানুদ্ধংসনওমসৱাদাদীসু পাচিত্তিযং, অনুপসম্পন্নেসু দুক্কটং, উক্কট্ঠহীনজাতিআদীহি দৱা অক্কোসন্তস্স দুব্ভাসিতং, কেৱলং মুসা ভণন্তস্স ইধ পাচিত্তিযং ৱুত্তং.

মুসাৱাদসিক্খাপদৱণ্ণনা নিট্ঠিতা.

২. ওমসৱাদসিক্খাপদৱণ্ণনা

১৩. দুতিযে পুব্বে পতিট্ঠিতাৰপ্পদেসং পুন অৰে পত্তেতি পঠমং ভূমিযং পতিট্ঠিতনেমিপ্পদেসে পৰিৱত্তেত্ৱা পুন ভূমিযং পতিট্ঠিতেতি অত্থো.

১৫. পুব্বেতি অট্ঠুপ্পত্তিযং. পুপ্ফছড্ডকা নাম গব্ভমলাদিহাৰকা. তচ্ছককম্মন্তি পাসাণকোট্টনাদিৱড্ঢকীকম্মং. হত্থমুদ্দাগণনাতি অঙ্গুলিসঙ্কোচনেনেৱ গণনা. অচ্ছিদ্দকগণনা নাম একট্ঠানদসট্ঠানাদীসু সাৰিযো ঠপেত্ৱা অনুক্কমেন গণনা. আদি-সদ্দেন সঙ্কলনপটউপ্পাদনৱোক্লনভাগহাৰাদিৱসেন পৱত্তা পিণ্ডগণনা গহিতা. যস্স সা পগুণা, সো ৰুক্খম্পি দিস্ৱা ‘‘এত্তকানি এত্থ পণ্ণানী’’তি জানাতি. যভ-মেথুনেতি ৱচনতো আহ ‘‘য-কাৰ-ভ-কাৰে’’তিআদি.

১৬. ন পুৰিমেনাতি মুসাৱাদসিক্খাপদেন. সোপি আপত্তিযাতি উপসগ্গাদিৱিসিট্ঠেহিপি ৱদন্তো পাচিত্তিযাপত্তিযাৱ কাৰেতব্বো.

২৬. দুব্ভাসিতন্তি সামঞ্ঞতো ৱুত্তত্তা পাড়িযং অনাগতেহিপি পৰম্মুখা ৱদন্তস্সপি দুব্ভাসিতমেৱাতি আচৰিযা ৱদন্তি ততো লামকাপত্তিযা অভাৱা, অনাপত্তিযাপেত্থ ভৱিতুং অযুত্তত্তা. সব্বসত্তাতি এত্থ ৱচনত্থৱিদূহি তিৰচ্ছানাদযোপি গহিতা.

৩৫. অনুসাসনীপুৰেক্খাৰতায ৱা পাপগৰহিতায ৱা ৱদন্তানং চিত্তস্স লহুপৰিৱত্তিভাৱতো অন্তৰন্তৰা কোপে উপ্পন্নেপি অনাপত্তি. কাযৱিকাৰমত্তেনপি ওমসনসম্ভৱতো ‘‘তিসমুট্ঠানং, কাযকম্ম’’ন্তি চ ৱুত্তং. পৰিৱাৰে পন ‘‘চতুত্থেন আপত্তিসমুট্ঠানেন…পে… দুব্ভাসিতং আপজ্জেয্যাতি. ন হীতি ৱত্তব্ব’’ন্তিআদিনা (পৰি. ২৭৬) ইতৰানি সমুট্ঠানানি পটিক্খিপিত্ৱা পঞ্চমস্সেৱ ৱুত্তত্তা আহ ‘‘দুব্ভাসিতাপত্তি পনেত্থ ৱাচাচিত্ততো সমুট্ঠাতী’’তি. দৱকম্যতায হি কাযৱাচাচিত্তেহি ওমসন্তস্সপি ৱাচাচিত্তমেৱ আপত্তিযা অঙ্গং হোতি, ন পন কাযো ৱিজ্জমানোপি ধম্মদেসনাপত্তি ৱিয কেৱলং কাযৱিকাৰেনেৱ. ওমসন্তস্স পন কিঞ্চাপি ইধ দুব্ভাসিতাপত্তিযা অনাপত্তি, অথ খো কাযকীড়াপটিক্খেপসিক্খাপদেন দুক্কটমেৱাতি দট্ঠব্বং. উপসম্পন্নং জাতিআদীহি অনঞ্ঞাপদেসেন অক্কোসনং, তস্স জাননং, অত্থপুৰেক্খাৰতাদীনং অভাৱোতি ইমানেত্থ তীণি অঙ্গানি.

ওমসৱাদসিক্খাপদৱণ্ণনা নিট্ঠিতা.

৩. পেসুঞ্ঞসিক্খাপদৱণ্ণনা

৩৬. ততিযে ভণ্ডনং জাতং এতেসন্তি ভণ্ডনজাতা. পিসতীতি পিসুণা, ৱাচা, সমগ্গে ভিন্নে কৰোতীতি অত্থো. তায ৱাচায সমন্নাগতো পিসুণো, তস্স কম্মং পেসুঞ্ঞন্তি এৱমেত্থ অত্থো ৱেদিতব্বো.

ইধাপি জাতিআদীহি দসহি ৱত্থূহি পেসুঞ্ঞং উপসংহৰন্তস্সেৱ পাচিত্তিযং, ইতৰেহি অক্কোসৱত্থূহি দুক্কটং. অনক্কোসৱত্থূহি পন উপসংহৰন্তস্স দুক্কটমেৱাতি ৱদন্তি. জাতিআদীহি অনঞ্ঞাপদেসেন অক্কোসন্তস্স ভিক্খুনো সুত্ৱা ভিক্খুস্স উপসংহৰণং, পিযকম্যতাভেদাধিপ্পাযেসু অঞ্ঞতৰতা, তস্স ৱিজাননাতি ইমানেত্থ তীণি অঙ্গানি.

পেসুঞ্ঞসিক্খাপদৱণ্ণনা নিট্ঠিতা.

৪. পদসোধম্মসিক্খাপদৱণ্ণনা

৪৫. চতুত্থে পুৰিমব্যঞ্জনেন সদিসন্তি ‘‘ৰূপং অনিচ্চ’’ন্তি এত্থ অনিচ্চ-সদ্দেন সদিসং ‘‘ৱেদনা অনিচ্চা’’তি এত্থ অনিচ্চ-সদ্দং ৱদতি. অক্খৰসমূহোতি অৱিভত্তিকো ৱুত্তো. পদন্তি ৱিভত্তিঅন্তং ৱুত্তং.

একং পদন্তি গাথাপদমেৱ সন্ধায ৱদতি. পদগণনাযাতি গাথাপদগণনায. অপাপুণিত্ৱাতি সদ্ধিং অকথেত্ৱা. এতেন গাথায পচ্ছিমপাদে ৱুচ্চমানে সামণেৰো পঠমপাদাদিং ৱদতি, আপত্তিযেৱ, তস্মিং নিস্সদ্দে এৱ ইতৰেন ৱত্তব্বন্তি দস্সেতি.

অট্ঠকথানিস্সিতোতি সঙ্গীতিত্তযাৰুড়্হং পোৰাণট্ঠকথং সন্ধায ৱদতি. ইদানিপি ‘‘যথাপি দীপিকো নাম, নিলীযিত্ৱা গণ্হতে মিগে’’তি (মি. প. ৬.১.৫; ৱিসুদ্ধি. ১.২১৭; দী. নি. অট্ঠ. ২.৩৭৪; ম. নি. অট্ঠ. ১.১০৭; পাৰা. অট্ঠ. ২.১৬৫; পটি. ম. অট্ঠ. ২.১.১৬৩) এৱমাদিকং অট্ঠকথাৱচনং অত্থেৱ, বুদ্ধঘোসাচৰিযাদীহি পোৰাণট্ঠকথানযেন ৱুত্তম্পি ইধ সঙ্গহেতব্বন্তি ৱদন্তি. পাড়িনিস্সিতোতি উদানৱগ্গসঙ্গহাদিকো. ৱিৱট্টূপনিস্সিতন্তি নিব্বাননিস্সিতং. থেৰস্সাতি নাগসেনত্থেৰস্স. মগ্গকথাদীনি পকৰণানি.

৪৬. পাড়িযং অক্খৰাযাতিআদি লিঙ্গৱিপল্লাসেন ৱুত্তং, অক্খৰেনাতিআদিনা অত্থো গহেতব্বো.

৪৮. উপচাৰং মুঞ্চিত্ৱাতি পৰিসায দ্ৱাদসহত্থং মুঞ্চিত্ৱা একতো ঠিতস্স ৱা নিসিন্নস্স ৱা অনুপসম্পন্নস্স অকথেত্ৱা অঞ্ঞে উদ্দিস্স ভণন্তস্সাপি অনাপত্তি. সচে পন দূৰে নিসিন্নম্পি উদ্দিস্স ভণতি, আপত্তি এৱ. ওপাতেতীতি সদ্ধিং কথেতি. অনুপসম্পন্নতা, ৱুত্তলক্খণধম্মং পদসো ৱাচনতা, একতো ভণনঞ্চাতি ইমানেত্থ তীণি অঙ্গানি.

পদসোধম্মসিক্খাপদৱণ্ণনা নিট্ঠিতা.

৫. সহসেয্যসিক্খাপদৱণ্ণনা

৫০-৫১. পঞ্চমে তত্ৰিদং নিদস্সনন্তি সেসো. দিৰত্ততিৰত্তন্তি এত্থ দিৰত্তগ্গহণং ৱচনালঙ্কাৰত্থং, নিৰন্তৰং তিস্সোৱ ৰত্তিযো ৱসিত্ৱা চতুত্থদিৱসাদীসু সযন্তস্সেৱ আপত্তি, ন একন্তৰিকাদিৱসেন সযন্তস্সাতি দস্সনত্থম্পীতি দট্ঠব্বং. দিৰত্তৱিসিট্ঠঞ্হি তিৰত্তং ৱুচ্চমানং, তেন অনন্তৰিকমেৱ তিৰত্তং দীপেতীতি. পঞ্চহি ছদনেহীতি ইট্ঠকসিলাসুধাতিণপণ্ণেহি. ৱাচুগ্গতৱসেনাতি পগুণৱসেন. দিযড্ঢহত্থুব্বেধো ৱড্ঢকীহত্থেন গহেতব্বো. একূপচাৰো একেন মগ্গেন পৱিসিত্ৱা অব্ভোকাসং অনুক্কমিত্ৱা সব্বত্থ অনুপৰিগমনযোগ্গো, এতং বহুদ্ৱাৰম্পি একূপচাৰোৱ. তত্থ পন কুট্টাদীহি ৰুন্ধিত্ৱা ৱিসুং দ্ৱাৰং যোজেন্তি, নানূপচাৰো হোতি. সচে পন ৰুন্ধতি এৱ, ৱিসুং দ্ৱাৰং ন যোজেন্তি, ‘‘এতম্পি একূপচাৰমেৱ মত্তিকাদীহি পিহিতদ্ৱাৰো ৱিয গব্ভো’’তি গহেতব্বং. অঞ্ঞথা গব্ভে পৱিসিত্ৱা পমুখাদীসু নিপন্নানুপসম্পন্নেহি সহসেয্যাপৰিমুত্তিযা গব্ভদ্ৱাৰং মত্তিকাদীহি পিদহাপেত্ৱা উট্ঠিতে অৰুণে ৱিৱৰাপেন্তস্সপি অনাপত্তি ভৱেয্যাতি.

তেসং পযোগে পযোগে ভিক্খুস্স আপত্তীতি এত্থ কেচি ‘‘অনুট্ঠহনেন অকিৰিযসমুট্ঠানা আপত্তি ৱুত্তা তস্মিং খণে সযন্তস্স কিৰিযাভাৱা. ইদঞ্হি সিক্খাপদং সিযা কিৰিযায সমুট্ঠাতি, সিযা অকিৰিযায সমুট্ঠাতি. কিৰিযাসমুট্ঠানতা চস্স তব্বহুলৱসেন ৱুত্তাতি ৱদতি. যথা চেতং, এৱং দিৱাসযনম্পি. অনুট্ঠহনেন, হি দ্ৱাৰাসংৱৰণেন চেতং অকিৰিযসমউট্ঠানম্পি হোতী’’তি ৱদন্তি. ইদঞ্চ যুত্তং ৱিয দিস্সতি, ৱীমংসিত্ৱা গহেতব্বং.

‘‘উপৰিমতলেন সদ্ধিং অসম্বদ্ধভিত্তিকস্সা’’তি ইদং সম্বদ্ধভিত্তিকে ৱত্তব্বমেৱ নত্থীতি দস্সনত্থং ৱুত্তং. উপৰিমতলে সযিতস্স সঙ্কা এৱ নত্থীতি ‘‘হেট্ঠাপাসাদে’’তিআদি ৱুত্তং. নানূপচাৰেতি বহি নিস্সেণিযা আৰোহণীযে.

সভাসঙ্খেপেনাতি সভাকাৰেন. ‘‘অড্ঢকুট্টকে’’তি ইমিনা সণ্ঠানং দস্সেতি. যত্থ তীসু দ্ৱীসু ৱা পস্সেসু ভিত্তিযো বদ্ধা, ছদনং ৱা অসম্পত্তা অড্ঢভিত্তি, ইদং অড্ঢকুট্টকং নাম. ৱাড়সঙ্ঘাটো নাম পৰিক্খেপস্স অন্তো থম্ভাদীনং উপৰি ৱাড়ৰূপেহি কতসঙ্ঘাটো. পৰিক্খেপস্স বহিগতেতি এত্থ যস্মিং পস্সে পৰিক্খেপো নত্থি, তত্থ সচে ভূমিতো ৱত্থু উচ্চং হোতি, উভতো উচ্চৱত্থুতো হেট্ঠা ভূমিযং নিব্বকোসব্ভন্তৰেপি অনাপত্তি এৱ তত্থ সেনাসনৱোহাৰাভাৱতো. অথ ৱত্থু নীচং ভূমিসমমেৱ সেনাসনস্স হেট্ঠিমতলে তিট্ঠতি, তত্থ পৰিক্খেপৰহিতদিসায নিব্বকোসব্ভন্তৰে সব্বত্থ আপত্তি হোতি, পৰিচ্ছেদাভাৱতো পৰিক্খেপস্স বহি এৱ অনাপত্তীতি দট্ঠব্বং. পৰিমণ্ডলং ৱাতিআদি মজ্ঝে উদকপতনত্থায আকাসঙ্গণৱন্তং সেনাসনং সন্ধায ৱুত্তং. তত্থ অপৰিচ্ছিন্নগব্ভূপচাৰেতি একেকগব্ভস্স দ্ৱীসু পস্সেসু পমুখেন গমনং পৰিচ্ছিন্দিত্ৱা দিযড্ঢহত্থুব্বেধতো অনূনং কুট্টং কত্ৱা আকাসঙ্গণেন পৱেসং কৰোন্তি, এৱং অকতোতি অত্থো. গব্ভপৰিক্খেপোতি চতুৰস্সপাসাদাদীসু সমন্তা ঠিতগব্ভভিত্তিযো সন্ধায ৱুত্তং.

পাটেক্কসন্নিৱেসাতি একেকদিসায গব্ভপাড়িযো ইতৰদিসাসু গব্ভপাড়ীনং অভাৱেন, ভাৱেপি ৱা অঞ্ঞমঞ্ঞভিত্তিচ্ছদনেহি অসম্বন্ধতায পাটেক্কসন্নিৱেসা নাম ৱুচ্চতি. তং…পে… সন্ধায ৱুত্তন্তি তত্থ পাচিত্তিযেন অনাপত্তীতি ৱুত্তং, ন দুক্কটেন. তাদিসায হি গব্ভপাড়িযা পমুখং তীসু দিসাসু ভিত্তীনং অভাৱেন একদিসায গব্ভভিত্তিমত্তেন সব্বচ্ছন্নং চূড়পৰিচ্ছন্নং নাম হোতি. তস্মা দুক্কটমেৱ. যদি পন তস্স পমুখস্স ইতৰদিসাসুপি একিস্সং, সব্বাসু ৱা ভিত্তিং কৰোন্তি, তদা সব্বচ্ছন্নউপড্ঢপৰিচ্ছন্নাদিভাৱতো পাচিত্তিযমেৱ হোতীতি দট্ঠব্বং. ভূমিযং ৱিনা জগতিযা পমুখং সন্ধাযাতি এত্থ উচ্চৱত্থুং অকত্ৱা ভূমিযং কতগেহস্স পমুখং সন্ধায অপৰিক্খিত্তে পাচিত্তিযেন অনাপত্তীতি ইদং কথিতং. উচ্চৱত্থুকং চে পমুখং হোতি, তেন ৱত্থুনা পৰিক্খিত্তসঙ্খ্যমেৱ পমুখং গচ্ছতীতি অধিপ্পাযো. তত্থাতি অন্ধকট্ঠকথাযং. জগতিযা পমাণং ৱত্ৱাতি পকতিভূমিযা নিপন্নো যথা জগতিযা উপৰি সযিতং ন পস্সতি, এৱং উচ্চাতিউচ্চৱত্থুস্স উব্বেধপ্পমাণং ৱত্ৱা. একদিসায উজুকমেৱ দীঘং কত্ৱা সন্নিৱেসিতো পাসাদো একসালসন্নিৱেসো. দ্ৱীসু, তীসু ৱা চতূসুপি ৱা দিসাসু সিঙ্ঘাটকসণ্ঠানাদিৱসেন কতা দ্ৱিসালাদিসন্নিৱেসা ৱেদিতব্বা. সালপ্পভেদদীপনমেৱ চেত্থ পুৰিমতো ৱিসেসোতি. পৰিক্খেপো ৱিদ্ধস্তোতি পমুখস্স পৰিক্খেপং সন্ধায ৱদতি.

৫৩. উপড্ঢচ্ছন্নউপড্ঢপৰিচ্ছন্নং সেনাসনং দুক্কটস্স আদিং ৱত্ৱা পাড়িযং দস্সিতত্তা ততো অধিকং সব্বচ্ছন্নউপড্ঢপৰিচ্ছন্নাদিকম্পি সব্বং পাড়িযং অৱুত্তম্পি পাচিত্তিযস্সেৱ ৱত্থুভাৱেন দস্সিতং সিক্খাপদস্স পণ্ণত্তিৱজ্জত্তা, গৰুকে ঠাতব্বতো চাতি ৱেদিতব্বং. সত্ত পাচিত্তিযানীতি পাড়িযং ৱুত্তপাচিত্তিযদ্ৱযং সামঞ্ঞতো একত্তেন গহেত্ৱা ৱুত্তং.

৫৪. পাড়িযং ‘‘ততিযায ৰত্তিযা পুৰাৰুণা নিক্খমিত্ৱা পুন ৱসতী’’তি ইদং উক্কট্ঠৱসেন ৱুত্তং, অনিক্খমিত্ৱা পন পুৰাৰুণা উট্ঠহিত্ৱা অন্তোছদনে নিসিন্নস্সাপি পুনদিৱসে সহসেয্যেন অনাপত্তি এৱ. সেনম্বমণ্ডপৱণ্ণং হোতীতি সীহড়দীপে কিৰ উচ্চৱত্থুকো সব্বচ্ছন্নো সব্বঅপৰিচ্ছন্নো এৱংনামকো সন্নিপাতমণ্ডপো অত্থি, তং সন্ধাযেতং ৱুত্তং. এত্থ চতুত্থভাগো চূড়কং, দ্ৱে ভাগা উপড্ঢং, তীসু ভাগেসু দ্ৱে ভাগা যেভুয্যন্তি ইমিনা নযেন চূড়কচ্ছন্নপৰিচ্ছন্নতাদীনি ৱেদিতব্বানি. পাচিত্তিযৱত্থুকসেনাসনং, তত্থ অনুপসম্পন্নেন সহ নিপজ্জনং, চতুত্থদিৱসে সূৰিযত্থঙ্গমনন্তি ইমানেত্থ তীণি অঙ্গানি.

সহসেয্যসিক্খাপদৱণ্ণনা নিট্ঠিতা.

৬. দুতিযসহসেয্যসিক্খাপদৱণ্ণনা

৫৫. ছট্ঠে মাতুগামেন সদ্ধিং চতুত্থদিৱসে সযন্তস্সাপি ইমিনা সিক্খাপদেন একাৱ আপত্তি. কেচি পন পুৰিমসিক্খাপদেনাপীতি দ্ৱে আপত্তিযো ৱদন্তি, তং ন যুত্তং ‘‘অনুপসম্পন্নেনা’’তি অনিত্থিলিঙ্গেন ৱুত্তত্তা নপুংসকেন পন চতুত্থদিৱসে সযন্তস্স সদুক্কটপাচিত্তিযং ৱত্তুং যুত্তং. কিঞ্চাপেত্থ পাড়িযং পণ্ডকৱসেনেৱ দুক্কটং ৱুত্তং, তদনুলোমিকা পন পুৰিসউভতোব্যঞ্জনকেন সহ সযন্তস্স ইমিনা দুক্কটং, পুৰিমেন চতুত্থদিৱসে সদুক্কটপাচিত্তিযং. ইত্থিউভতোব্যঞ্জনকো ইত্থিগতিকোৱাতি অযং অম্হাকং খন্তি. মতিত্থিযা অনাপত্তীতি ৱদন্তি. পাচিত্তিযৱত্থুকসেনাসনং, তত্থ মাতুগামেন সদ্ধিং নিপজ্জনং, সূৰিযত্থঙ্গমনন্তি ইমানেত্থ তীণি অঙ্গানি.

দুতিযসহসেয্যসিক্খাপদৱণ্ণনা নিট্ঠিতা.

৭. ধম্মদেসনাসিক্খাপদৱণ্ণনা

৬০. সত্তমে ন যক্খেনাতিআদীনং ‘‘অঞ্ঞত্ৰ ৱিঞ্ঞুনা’’তি ইমিনা সম্বন্ধো. অঞ্ঞত্ৰ ৱিঞ্ঞুনা পুৰিসৱিগ্গহেন, ন যক্খাদিনাপীতি এৱমত্থো গহেতব্বোতি অধিপ্পাযো. তাদিসেনপি হি সহ ঠিতায দেসেতুং ন ৱট্টতি. তংতংদেসভাসায অত্থং যথাৰুচি ৱট্টতি এৱ.

ইৰিযাপথাপৰিৱত্তনং, পুৰিসং ৱা দ্ৱাদসহত্থূপচাৰে অপক্কোসাপনং এত্থ অকিৰিযা. ৱুত্তলক্খণস্স ধম্মস্স ছন্নং ৱাচানং উপৰি দেসনা, ৱুত্তলক্খণো মাতুগামো, ইৰিযাপথপঅৱত্তনাভাৱো, ৱিঞ্ঞূপুৰিসাভাৱো, অপঞ্হৱিস্সজ্জনাতি ইমানেত্থ পঞ্চ অঙ্গানি.

ধম্মদেসনাসিক্খাপদৱণ্ণনা নিট্ঠিতা.

৮. ভূতাৰোচনসিক্খাপদৱণ্ণনা

৭৭. অট্ঠমে অন্তৰাতি পৰিনিব্বানকালতো পুব্বেপি. অতিকড্ঢিযমানেনাতি ‘‘ৱদথ, ভন্তে, কিং তুম্হেহি অধিগত’’ন্তি এৱং নিপ্পীড়িযমানেন অতিবদ্ধিযমানেন. তথাৰূপে পচ্চযে সতি ৱত্তব্বমেৱ. সুতপৰিযত্তিসীলগুণন্তি এত্থ অত্থকুসলতা সুতগুণো, পাড়িপাঠকুসলতা পৰিযত্তিগুণোতি দট্ঠব্বং. ‘‘চিত্তক্খেপস্স ৱা অভাৱা’’তি ইমিনা খিত্তচিত্তৱেদনাট্টতাপি অৰিযানং নত্থীতি দস্সেতি.

পুব্বে অৱুত্তেহীতি চতুত্থপাৰাজিকে অৱুত্তেহি. ইদঞ্চ সিক্খাপদং পণ্ণত্তিঅজআননৱসেন একন্ততো অচিত্তকসমুট্ঠানমেৱ হোতি অৰিযানং পণ্ণত্তিৱীতিক্কমাভাৱা. ঝানলাভীনঞ্চ সত্থু আণাৱীতিক্কমপটিঘচিত্তস্স ঝানপৰিহানতো ভূতাৰোচনং ন সম্ভৱতি. উত্তৰিমনুস্সধম্মস্স ভূততা, অনুপসম্পন্নস্স আৰোচনং, তঙ্খণৱিজাননা, অনঞ্ঞাপদেসোতি ইমানেত্থ চত্তাৰি অঙ্গানি.

ভূতাৰোচনসিক্খাপদৱণ্ণনা নিট্ঠিতা.

৯. দুট্ঠুল্লাৰোচনসিক্খাপদৱণ্ণনা

৭৮. নৱমে তত্থ ভৱেয্যাতি তত্থ কস্সচি মতি এৱং ভৱেয্য. অট্ঠকথাৱচনমেৱ উপপত্তিতো দড়্হং কত্ৱা পতিট্ঠপেন্তো ‘‘ইমিনাপি চেত’’ন্তিআদিমাহ.

৮২. আদিতো পঞ্চ সিক্খাপদানীতি পাণাতিপাতাদীনি পঞ্চ. সেসানীতি ৱিকালভোজনাদীনি. সুক্কৱিস্সট্ঠিআদি অজ্ঝাচাৰোৱ. অন্তিমৱত্থুং অনজ্ঝাপন্নস্স ভিক্খুনো সৱত্থুকো সঙ্ঘাদিসেসো, অনুপসম্পন্নস্স আৰোচনং, ভিক্খুসম্মুতিযা অভাৱোতি ইমানেত্থ তীণি অঙ্গানি.

দুট্ঠুল্লাৰোচনসিক্খাপদৱণ্ণনা নিট্ঠিতা.

১০. পথৱীখণনসিক্খাপদৱণ্ণনা

৮৬. দসমে অপ্পপংসুমত্তিকায পথৱিযা অনাপত্তিৱত্থুভাৱেন ৱুত্তত্তা উপড্ঢপংসুমত্তিকাযপি পাচিত্তিযমেৱাতি গহেতব্বং. ন হেতং দুক্কটৱত্থূতি সক্কা ৱত্তুং জাতাজাতৱিনিমুত্তায ততিযপথৱিযা অভাৱতো.

ৱট্টতীতি ইমস্মিং ঠানে পোক্খৰণিং খণাতি ওকাসস্স অনিযমিতত্তা ৱট্টতি. ইমং ৱল্লিং খণাতি পথৱীখণনং সন্ধায ৱুত্তত্তা ইমিনাৱ সিক্খাপদেন আপত্তি, ন ভূতগামসিক্খাপদেন. উভযম্পি সন্ধায ৱুত্তে পন দ্ৱেপি পাচিত্তিযা হোন্তি. উদকপপ্পটকোতি উদকে অন্তোভূমিযং পৱিট্ঠে তস্স উপৰিভাগং ছাদেত্ৱা তনুকপংসু ৱা মত্তিকা ৱা পটলং হুত্ৱা পতমানা তিট্ঠতি, তস্মিং উদকে সুক্খেপি তং পটলং ৱাতেন চলমানা তিট্ঠতি, তং উদকপপ্পটকো নাম.

অকতপব্ভাৰেতি অৱড়ঞ্জনট্ঠানদস্সনত্থং ৱুত্তং. তাদিসে এৱ হি ৱম্মিকস্স সম্ভৱোতি. মূসিকুক্কৰং নাম মূসিকাহি খনিত্ৱা বহি কতপংসুৰাসি. অচ্ছদনন্তিআদিৱুত্তত্তা উজুকং আকাসতো পতিতৱস্সোদকেন ওৱট্ঠমেৱ জাতপথৱী হোতি, ন ছদনাদীসু পতিত্ৱা ততো পৱত্তউদকেন তিন্তন্তি ৱেদিতব্বং. মণ্ডপত্থম্ভন্তি সাখামণ্ডপত্থম্ভং. উচ্চালেত্ৱাতি উক্খিপিত্ৱা. ততোতি পুৰাণসেনাসনতো.

৮৮. মহামত্তিকন্তি ভিত্তিলেপনং. জাতপথৱিতা, তথাসঞ্ঞিতা, খণনখণাপনানং অঞ্ঞতৰন্তি ইমানেত্থ তীণি অঙ্গানি.

পথৱীখণনসিক্খাপদৱণ্ণনা নিট্ঠিতা.

নিট্ঠিতো মুসাৱাদৱগ্গো পঠমো.