৪. ৱস্সিকসাটিকসিক্খাপদৱণ্ণনা

৬২৭. ‘‘একমেৱ কত্ৱা’’তি ৱচনেন ৱস্সিকসাটিকলক্খণেন ঞাতকানম্পি সতুপ্পাদং কৰোন্তেন একমেৱ গহেতব্বন্তি ধম্মসিৰিত্থেৰো. চতুব্বিধং খেত্তন্তি এত্থ কিঞ্চাপি তিৱিধং দিস্সতি, তং পন এৱং গহেতব্বং, যস্মিং খেত্তে পৰিযেসিতুং লভতি, তং পৰিযেসনখেত্তং নাম, ‘‘এৱং কৰণনিৱাসনাধিট্ঠানখেত্তানিপী’’তি ৱুত্তং. এত্থ পচ্ছিমেন পুৰিমগ্গাহো ৱেদিতব্বো, ন পুৰিমেন পচ্ছিমগ্গাহো, যথালাভন্তি আচৰিযো. তস্সত্থো – অধিট্ঠানখেত্তেন পচ্ছিমেন পুৰিমানং তিণ্ণং গাহো হোতি, তথা নিৱাসনখেত্তেন দ্ৱিন্নং পুৰিমানং. কৰণখেত্তেন পন একস্সেৱ পুৰিমস্স গাহো হোতীতি. এত্থ পন কিঞ্চাপি কৰণখেত্তনিৱাসনখেত্তানং কালতো নানত্তং নত্থি, কিৰিযতো পন ‘‘অট্ঠিং কত্ৱা নিৱাসেতব্ব’’ন্তি পাড়িৱচনতো, তস্মা দ্ৱিধা কত্ৱা ৱুত্তং অঞ্ঞতৰাভাৱেন, তদত্থসিদ্ধিতো চ, কথং পনেত্থ নানত্তং নত্থীতি পঞ্ঞাযতীতি চে? পাড়িতো, ‘‘অড্ঢমাসো সেসো গিম্হানন্তি কত্ৱা নিৱাসেতব্ব’’ন্তি হি পাড়ি, তথা মাতিকাট্ঠকথাতো (কঙ্খা. অট্ঠ. ৱস্সিকসাটিকসিক্খাপদৱণ্ণনা) চ.

তথাহ ‘‘পচ্ছিমো অড্ঢমাসো কৰণনিৱাসনখেত্তম্পী’’তি, ইমিনা নযেন তিৱিধমেৱ খেত্তন্তিপি সিদ্ধং. সমন্তপাসাদিকাযং পন কত্থচি পোত্থকে ‘‘জেট্ঠমূলপুণ্ণমাসিযা পচ্ছিমপাটিপদদিৱসতো পট্ঠায যাৱ কাড়পক্খুপোসথো, অযমেকো অদ্ধমাসো পৰিযেসনখেত্তঞ্চেৱ কৰণখেত্তঞ্চ. এতস্মিঞ্হি অন্তৰে ৱস্সিকসাটিকং অলদ্ধং পৰিযেসিতুং, লদ্ধং কাতুঞ্চ ৱট্টতি, নিৱাসেতুং, অধিট্ঠাতুঞ্চ ন ৱট্টতী’’তি পাঠো দিস্সতি, সো অপাঠো যথাৱুত্তপাড়িমাতিকাট্ঠকথাৱিৰোধতো, তস্মা তত্থ ‘‘অলদ্ধং পৰিযেসিতুং ৱট্টতি, কাতুং, নিৱাসেতুং, অধিট্ঠাতুঞ্চ ন ৱট্টতী’’তি পাঠো ৱেদিতব্বো. এৱং তাৱ পচ্ছিমেন পুৰিমগ্গাহসিদ্ধি ৱেদিতব্বা, ন পুৰিমেন কৰণখেত্তাদীনং গাহো সম্ভৱতি. ‘‘মাসো সেসো গিম্হানন্তি ৱস্সিকসাটিকচীৱৰং পৰিযেসিতব্ব’’ন্তি এত্তকমেৱ হি ৱুত্তং, ন, অট্ঠকথাযং ‘‘অযমেকো অদ্ধমাসো পৰিযেসনখেত্তঞ্চেৱ কৰণখেত্তঞ্চা’’তি ৱুত্তত্তাতি চে? ন, তস্স লেখনদোসত্তা, তথা সাধিতং. কৰণখেত্তেন পন নিৱাসনখেত্তগ্গাহো অত্থি কালনানত্তাভাৱতো, তেনেৱ পুব্বে যথালাভগ্গহণং কতং, তথা চ সাধিতমেৱ, ন ভেদো পনত্থি, পযোজনং ৱুত্তমেৱ. নিৱাসনক্খেত্তেন অধিট্ঠানক্খেত্তগ্গাহো নত্থি এৱ, ন হি পুৰিমেন পচ্ছিমগ্গাহো ৱেদিতব্বো. ন পাড়িৱিৰোধতোতি চে? ন, তদত্থাজাননতো. ‘‘মাসো সেসো গিম্হানন্তি অদ্ধমাসো সেসো গিম্হান’’ন্তি এত্থ ইতি-সদ্দস্স হি ইতো পট্ঠাযাতি অত্থো. পৰতো আপত্তিখেত্তদস্সনতো ইতৰস্স অনাপত্তিখেত্তভাৱো দস্সিতোৱ হোতি. দিন্নপুব্বতোপি ঞাতকপৱাৰিতট্ঠানতো নিপ্ফাদেন্তস্স নিস্সগ্গিযং পিট্ঠিসমযত্তা, পকতিযা ৱস্সিকসাটিকদাযকা নাম সঙ্ঘস্স ৱা পুগ্গলস্স ৱা অপৱাৰেত্ৱা অনুসংৱচ্ছৰং দেন্তা, তত্থ সতুপ্পাদোৱ ৱট্টতি. ৱত্তভেদে দুক্কটন্তি তদঞ্ঞেসু.

‘‘সচে কত…পে… ৱস্সূপনাযিকদিৱসে অধিট্ঠাতব্বা…পে… ছ মাসে পৰিহাৰং লভতী’’তি ৱচনতো অন্তোৱস্সেপি যাৱ ৱস্সানস্স পচ্ছিমদিৱসা অকতা পৰিহাৰং লভতীতি দীপিতং হোতি. কস্মা ন ৱিচাৰিতন্তি চে? অত্থাপত্তিসিদ্ধত্তা. ‘‘ছ মাসে পৰিহাৰং লভতী’’তি ৱচনেন অকতা লভতীতি সিদ্ধমেৱ, তং কিঞ্চাপি সিদ্ধং, সৰূপেন পন অনাগতত্তা সৰূপেন দস্সেতুং, দুস্সদ্ধাপযত্তা উপপত্তিতো দস্সেতুঞ্চ ইদমাৰদ্ধং আচৰিযেন, ‘‘যথা চেত্থ, এৱং কথিনব্ভন্তৰে উপ্পন্নচীৱৰম্পি হেট্ঠা ৱুত্তনযেনেৱ পটিপজ্জিতব্ব’’ন্তি অনুগণ্ঠিপদে ৱুত্তং, তং দুৱুত্তং তত্থেৱ পুব্বাপৰৱিৰোধতো. যঞ্চেত্থ অট্ঠকথাৱচনং সাধকত্তেন ৱুত্তং, তং তমত্থং ন সাধেতি. ‘‘যদি নপ্পহোতি যাৱ কত্তিকপুণ্ণমা পৰিহাৰং লভতী’’তি ৱচনং অপ্পহোন্তস্স যাৱ কত্তিকপুণ্ণমা তাৱ পৰিহাৰখেত্তং, ততো পৰং একদিৱসোপি ন হোতীতি দীপেতি, তস্মা অপ্পহোনকভাৱেন অকতাৱ যাৱ কত্তিকপুণ্ণমা পৰিহাৰং লভতি, ততো পৰং ন লভতীতি সিদ্ধং. তথা তদেৱ ৱচনং কতপৰিহাৰং ন লভতীতি দীপেতি, তস্মা কত্তিকপুণ্ণমদিৱসেযেৱ অধিট্ঠাতব্বা. ‘‘অপ্পহোন্তে দসাহে অন্তোৱস্সে কৰণপৰিযোসানংযেৱ পমাণ’’ন্তি লিখিতং.

এত্থাহ – ‘‘একাহদ্ৱীহাদিৱসেনা’’তিআদি ন ৱত্তব্বং. কস্মা? গিম্হদিৱসানং অনধিট্ঠানকালত্তা, তস্মা এৱ ‘‘অন্তোদসাহে ৱা তদহেযেৱ ৱা অধিট্ঠাতব্বা’তি চ সামঞ্ঞতো ন ৱত্তব্বং গিম্হদিৱসানং অধিট্ঠানখেত্তভাৱপ্পসঙ্গতো’’তি. এত্থ ৱুচ্চতি – ন, তদত্থাজাননতো. দসাহানাগতায ৱস্সূপনাযিকায গিম্হদিৱসা দসাহা হোন্তি, পঠমদিৱসে চ লদ্ধা নিট্ঠিতা ৱস্সিকসাটিকা দসাহাতিক্কন্তাপি ৱস্সূপনাযিকদিৱসং অধিট্ঠানখেত্তং অপ্পত্তত্তা ন চ তাৱ নিস্সগ্গিযং হোতি, ৱুত্তঞ্চেতং ‘‘ৱস্সূপনাযিকতো পুব্বে দসাহাতিক্কমেপি অনাপত্তী’’তি.

অন্তোদসাহে অধিট্ঠাতব্বাতি ইদং ন অৱিসেসেন এতস্মিং অন্তৰে গিম্হদিৱসেপি অধিট্ঠাতব্বন্তি ইমমত্থং দীপেতুং ৱুত্তং, কিন্তু গিম্হদিৱসে চে উপ্পন্না, অধিট্ঠানখেত্তে চ অন্তোদসাহং হোতি, অন্তোদসাহে খেত্তেযেৱ অধিট্ঠাতব্বা, ন খেত্তন্তি কত্ৱা দসাহং অতিক্কমিতব্বন্তি দীপেতুং ৱুত্তং. কস্মা? গিম্হদিৱসানম্পি গণনূপগত্তা, তস্মা অখেত্তদিৱসেপি গণেত্ৱা খেত্তে এৱ ‘‘অন্তোদসাহে অধিট্ঠাতব্বা’’তি ৱুত্তং হোতীতি.

ৱস্সিকসাটিকসিক্খাপদৱণ্ণনা নিট্ঠিতা.