৯. চম্পেয্যক্খন্ধকং

২৩৪. কস্সপগোত্তভিক্খুৱত্থুকথা

৩৮০. চম্পেয্যক্খন্ধকে গগ্গৰায পোক্খৰণিযাতি এত্থ গগ্গৰসদ্দস্স নামসদ্দভাৱং দস্সেন্তো আহ ‘‘গগ্গৰনামিকায ইত্থিযা’’তি. ইমিনা গগ্গৰসদ্দো গগ্গৰইতি নামং পৱত্তিনিমিত্তং কত্ৱা ইত্থিদব্বং ৱদতীতি দস্সেতি. তন্তিপটিবদ্ধোতি তন্তিযা পটিবদ্ধো. ‘‘উস্সুক্কম্পি অকাসি যাগুযা’’তিআদীসু এৱং ৱিনিচ্ছযো ৱেদিতব্বোতি যোজনা. তস্স ভিক্খুনোতি কস্সপগোত্তনামকস্স তস্স ভিক্খুনো. তত্থেৱাতি ৱাসভগামেযেৱ.

৩৮২. অধম্মেন ৱগ্গকম্মং কৰোন্তীতিআদীনং নানাকৰণন্তি সম্বন্ধো.

২৩৬. ঞত্তিৱিপন্নকম্মাদিকথা

৩৮৫. অঞ্ঞত্ৰাপি ধম্মাতি এত্থ ধম্মাতি উপযোগত্থে নিস্সক্কৱচনমেতন্তি আহ ‘‘অঞ্ঞত্ৰ ধম্ম’’ন্তি. ‘‘অঞ্ঞত্ৰা’’তি নিপাতপযোগে দুতিযাততিযাপঞ্চমীসু অঞ্ঞতৰস্স সম্ভৱতো উপযোগৱচনম্পি হোতি. তস্মা ৱুত্তং ‘‘অযমেৱ ৱা পাঠো’’তি. ‘‘ভূতেন ৱত্থুনা’’তি ইমিনা ধম্মসদ্দস্স সচ্চত্থং দস্সেতি. ‘‘এসেৱ নযো’’তি ইমিনা সদ্দসভাৱমেৱ সন্ধায অতিদিসতি, ন অত্থং. তেন ৱুত্তং ‘‘এত্থ পনা’’তিআদি. সত্থুসাসনন্তি সত্থু আণা. সত্থুআণা নাম ঞত্তিঅনুসাৱনানং সম্পদাতি আহ ‘‘ঞত্তিসম্পদা অনুসাৱনসম্পদা চা’’তি. ‘‘পটিকুট্ঠঞ্চেৱ কতঞ্চা’’তি ইমিনা পটিকুট্ঠকতন্তি পদস্স দ্ৱন্দৱাক্যং দস্সেতি. পটিকুসিতব্বন্তি পটিকুট্ঠং, কত্তব্বন্তি কতং, কম্মং. তমেৱত্থং দস্সেন্তো আহ ‘‘যং অঞ্ঞেসূ’’তিআদি. তত্থ যন্তি কম্মং.

৩৮৭. পাড়িযাতি ৱিনযপাড়িযা. যন্তি কম্মং, ন কৰিযতীতি সম্বন্ধো. এত্থাতি অট্ঠকথাযং. সো চ খোতি সো চ ৱিত্থাৰো, আগতোতি সম্বন্ধো. কস্মা ঞত্তিদুতিযঞত্তিচতুত্থকম্মানমেৱ ৱসেন আগতো, ননু ঞত্তিঅপলোকনকম্মৱসেনপি আগতেন ভৱিতব্বন্তি আহ ‘‘যস্মা পনা’’তিআদি. ঞত্তিদুতিযঞত্তিচতুত্থেসু হাপনং ৱা অঞ্ঞথা কৰণং ৱা অত্থি ৱিয ঞত্তিকম্মে নত্থীতি যোজনা. ঞত্তিকম্মে ঞত্তিট্ঠপনতো অঞ্ঞকিচ্চস্স অসম্ভৱতো হাপনং ৱা অঞ্ঞথা কৰণং ৱা নত্থীতি অধিপ্পাযো. তানীতি ঞত্তিকম্মঅপলোকনকম্মানি. সব্বেসম্পি কম্মানন্তি সব্বেসম্পি চতুন্নং কম্মানং. পৰতোতি পৰস্মিং পৰিৱাৰাৱসানে (পৰি. অট্ঠ. ৪৮২).

২৩৭. চতুৱগ্গকৰণাদিকথা

৩৮৮. যদিদং কম্মন্তি যোজনা. তেসন্তি সঙ্ঘানং. কম্মপ্পত্তোতি এত্থ কম্মেন, কম্মস্স ৱা পত্তোতি অত্থং পটিক্খিপন্তো আহ ‘‘কম্মং পত্তো’’তি. ‘‘সব্বকম্মেসু কম্মপত্তো’’তি পাড়িনযেন ‘‘কম্মেসু পত্তো’’তি অত্থোপি যুজ্জতি. লোকৱোহাৰৱসেন ‘‘কম্মেন কম্মস্স ৱা পত্তো’’তি অত্থোপি যুজ্জতেৱ.

৩৮৯. পৰিসতোতি পৰিসকাৰণা. তত্থাতি ‘‘চতুৱগ্গকৰণঞ্চে ভিক্খৱে’’তিআদিপাঠে, চতুৱীসতিপুগ্গলেসু ৱা. কম্মনানাসংৱাসকোতি উক্খেপনীযকম্মকতো. লদ্ধিনানাসংৱাসকোতি উক্খিত্তানুৱত্তকো. ‘‘হুত্ৱা’’তি ইমিনা ‘‘ভিক্খুনীচতুত্থো’’তিআদীসু চতুৱীসতিযা ঠানেসু কিৰিযাৱিসেসনভাৱং দস্সেতি. ভিক্খুনী চতুত্থী এতস্সাতি ভিক্খুনীচতুত্থো, চতুৱগ্গো সঙ্ঘোতিআদিনা ৱচনত্থো কাতব্বো.

৩৯৩. পৰিৱাসাদীতিআদিসদ্দেন মূলাযকস্সনমানত্তঅব্ভানানি সঙ্গণ্হাতি. তেসন্তি পৰিৱাসাদিকম্মানং. পৰতোতি পৰস্মিং চূড়ৱগ্গে (চূড়ৱ. অট্ঠ. ৭৫ আদযো).

৩৯৪. পটিকুট্ঠকতকম্মস্সাতি পটিকুট্ঠস্স হুত্ৱা কতস্স কম্মস্স. পকতত্তস্সাতি এত্থ পকতিসীলসঙ্খাতো অত্তা সভাৱো এতস্সাতি পকতত্তোতি অত্থং দস্সেন্তো আহ ‘‘অৱিপন্নসীলস্সা’’তি. সঙ্ঘাদিসেসং অনাপজ্জন্তস্সাপি অৱিপন্নসীলত্তা ৱুত্তং ‘‘পাৰাজিকং অনজ্ঝাপন্নস্সা’’তি. ইমিনা সঙ্ঘাদিসেসং আপজ্জন্তোপি পকতত্তোযেৱাতি দস্সেতি. সোপি হি ইধ অৱিপন্নসীলো নাম, অঞ্ঞত্থ পন সঙ্ঘাদিসেসস্স সীলৱিপত্তিভাৱতো তং আপজ্জন্তোপি ৱিপন্নসীলোযেৱ নাম. আনন্তৰিকস্সাতি এত্থ অনন্তৰসদ্দস্স সম্বন্ধঞ্চ ণিকপচ্চযস্স অত্থঞ্চ দস্সেন্তো আহ ‘‘অত্তনো অনন্তৰং নিসিন্নস্সা’’তি. তত্থ ‘‘অত্তনো’’তি ইমিনা অনন্তৰসদ্দস্স সম্বন্ধং দস্সেতি. ‘‘নিসিন্নস্সা’’তি ইমিনা ণিকপচ্চযস্স অত্থং দস্সেতি.

২৩৯. দ্ৱেনিস্সাৰণাদিকথা

৩৯৫. ৱত্থুতোতি ৱত্থুকাৰণা. তত্থাতি ‘‘দ্ৱেমা ভিক্খৱে’’তিআদিপাঠে. ‘‘সন্ধায ৱুত্ত’’ন্তি ইমিনা ‘‘অপ্পত্তো’’তিআদিসুত্তস্স নেয্যত্থভাৱং দস্সেতি. হীতি সচ্চং, যস্মা ৱা. তন্তি পব্বাজনীযকম্মং. পুন তন্তি পব্বাজনীযকম্মমেৱ. এস ভিক্খু অপ্পত্তোতি সম্বন্ধো. কস্মা অপ্পত্তোতি আহ ‘‘যস্মা’’তিআদি. আৱেণিকলক্খণেনাতি অৱিনা হুত্ৱা পৱত্তেন লক্খণেন. অত্তনা অৱিনা হুত্ৱা অত্তনো সন্তকেন ৱিসুং ভূতেন লক্খণেনাতি ৱুত্তং হোতি. যদি অপ্পত্তো, কস্মা সুনিস্সাৰিতোতি আহ ‘‘যস্মা পনস্সা’’তিআদি. অস্সাতি ভিক্খুস্স, কৰেয্যাতি সম্বন্ধো. তং চে সঙ্ঘো তজ্জনীযকম্মাদিৱসেন নিস্সাৰেতি, সুনিস্সাৰিতোতি সম্বন্ধো. সোতি ভিক্খু. যস্মা অনুঞ্ঞাতা, তস্মা সুনিস্সাৰিতোতি যোজনা. কিত্তকেন অঙ্গেন অনুঞ্ঞাতাতি আহ ‘‘একেনপি অঙ্গেনা’’তি.

৩৯৬. ওসাৰণাতি এত্থ ওত্যূপসগ্গৱসেন সৰধাতু পৱেসনত্থোতি আহ ‘‘পৱেসনা’’তি. তত্থাতি ‘‘ওসাৰণা’’তিআদিপাঠে. ওসাৰেতীতি এত্থ অব্ভানাদিৱসেন পৱেসনং পটিক্খিপন্তো আহ ‘‘উপসম্পদকম্মৱসেনা’’তি. সহস্সক্খত্তুম্পীতি পিসদ্দো গৰহত্থো. একৱাৰাদিকে পন কা নাম কথাতি দস্সেতি. সাতিসাৰাতি সদোসা. তথাতি যথা আচৰিযুপজ্ঝাযা সাতিসাৰা, তথা. সেসো কাৰকসঙ্ঘো সাতিসাৰোতি সম্বন্ধো. ‘‘হত্থচ্ছিন্নাদযো পন দ্ৱত্তিংস সুওসাৰিতা’’তি ৱুত্তত্তা অন্ধমূগবধিৰানং অপব্বজিতানম্পি উপসম্পদা ৰুহতীতি দট্ঠব্বং. তেতি হত্থচ্ছিন্নাদযো দ্ৱত্তিংস.

৩৯৭. অভূতৱত্থুৱসেনাতি অসচ্চৱত্থুৱসেন, অসংৱিজ্জমানৱত্থুৱসেন ৱা. তত্থাতি ‘‘ইধ পন ভিক্খৱে’’তিআদিপাঠে. পটিনিস্সজ্জিতাতি এত্থ তপচ্চযস্স কম্মত্থে পৱত্তভাৱং দস্সেন্তো আহ ‘‘পটিনিস্সজ্জিতব্বা’’তি.

২৪১. উপালিপুচ্ছাকথা

৪০০. তত্থাতি উপালিপঞ্হেসু. তস্সপাপিযসিকাদীহি সদ্ধিং একা পুচ্ছা কতাতি যোজনা. ভিক্খূনম্পি ৱাৰেতি সম্বন্ধো. পিসদ্দেন ‘‘ন কেৱলং উপালিপঞ্হেসুযেৱ যোজেতব্বানি, অথ খো ভিক্খূনং ৱাৰেপী’’তি দস্সেতি.

২৪২. তজ্জনীযকম্মকথা

৪০৭. ‘‘ইধ পন ভিক্খৱে ভিক্খু ভণ্ডনকাৰকো’’তিআদি ৱুত্তন্তি সম্বন্ধো. তত্থাতি ‘‘ইধ পন ভিক্খৱে’’তিআদিপাঠে. অনপদানোতি এত্থ অপপুব্বো দাসদ্দো অৱখণ্ডনত্থোতি আহ ‘‘অপদানং ৱুচ্চতি পৰিচ্ছেদো’’তি. নত্থি অপদানং অৱখণ্ডনং আপত্তিপৰিযন্তো এতস্সাতি অনপদানোতি ৱচনত্থো কাতব্বো. সাযেৱ পাড়ি ৱুত্তাতি সম্বন্ধো. তত্থাতি তস্সং পাড়িযং. কিঞ্চি অত্থৱিনিচ্ছযং পাড়িঅনুসাৰেন ৱিদিতুং ন সক্কা ন হোতীতি যোজনা.

ইতি চম্পেয্যক্খন্ধকৱণ্ণনায যোজনা সমত্তা.