৩. মুচলিন্দকথা
৫. অকালমেঘোতি এত্থ ৱপ্পাদিকালস্স অভাৱা ন অকালো হোতি, অথ খো ৱস্সকালে অসম্পত্তত্তা অকালোতি আহ ‘‘অসম্পত্তে ৱস্সকালে’’তি. ‘‘উপ্পন্নমেঘো’’তি ইমিনা অকালে উপ্পন্নো মেঘো অকালমেঘোতি ৱচনত্থং দস্সেতি. গিম্হানং পচ্ছিমে মাসেতি জেট্ঠমূলমাসে. তস্মিন্তি মেঘে. সীতৱাতদুদ্দিনীতি এত্থ সীতেন ৱাতেন দূসিতং দিনং ইমিস্সা ৱট্টলিকাযাতি সীতৱাতদুদ্দিনীতি ৱচনত্থং দস্সেন্তো আহ ‘‘সা চ পনা’’তিআদি. সা চ পন সত্তাহৱট্টলিকা সীতৱাতদুদ্দিনী নাম অহোসীতি সম্বন্ধো. ‘‘সমীপে পোক্খৰণিযা নিব্বত্তো’’তি ইমিনা মুচলিন্দস্স সমীপে নিব্বত্তো মুচলিন্দোতি ৱচনত্থং দস্সেতি. মুচলিন্দোতি চ নিচুলো. সো নীপোতি চ পিযকোতি চ ৱুচ্চতি. নাগস্স ভোগো একোপি সত্তাভুজত্তা ‘‘ভোগেহী’’তি বহুৱচনৱসেন ৱুত্তং. তস্মিন্তি নাগৰাজে ঠিতে সতীতি যোজনা. তস্সাতি নাগৰাজস্স. তস্মাতি যস্মা ভণ্ডাগাৰগব্ভপমাণং অহোসি, তস্মা. ঠানস্স কাৰণং পৰিদীপেতি অনেনাতি ঠানকাৰণপৰিদীপনং ‘‘মা ভগৱন্তং সীত’’ন্তিআদিৱচনং. সোতি নাগৰাজা. হীতি সচ্চং. পাড়িযং ‘‘বাধযিত্থা’’তি কিৰিযাপদং অজ্ঝাহৰিতব্বন্তি আহ ‘‘মা সীতং ভগৱন্তং বাধযিত্থা’’তি. তত্থাতি ‘‘মা ভগৱন্তং সীত’’ন্তিআদিৱচনে. সত্তাহৱট্টলিকায সতীতি সম্বন্ধো. তম্পীতি উণ্হম্পি. নন্তি ভগৱন্তং. তস্সাতি নাগৰাজস্স. উব্বিদ্ধন্তি উদ্ধং ছিদ্দং. ৱিদ্ধছিদ্দসদ্দা হি পৰিযাযা. আকাসং মেঘপটলপটিচ্ছন্নং আসন্নং ৱিয হোতি, মেঘপটলৱিগমে দূৰং ৱিয উপট্ঠাতি, তস্মা ৱুত্তং ‘‘মেঘৱিগমেন দূৰীভূত’’ন্তি. ৱিগতৱলাহকন্তি এত্থ ৱিগতসদ্দো অপগতত্থৱাচকো, ৱলাহকসদ্দো মেঘপৰিযাযোতি আহ ‘‘অপগতমেঘ’’ন্তি. ইন্দনীলমণি ৱিয দিব্বতীতি দেৱোতি ৱচনত্থেন আকাসো দেৱো নামাতি আহ ‘‘দেৱন্তি আকাস’’ন্তি. অত্তনো ৰূপন্তি অত্তনো নাগসণ্ঠানং. ইমিনা সকৱণ্ণন্তি এত্থ সকসদ্দো অত্তৱাচকো, ৱণ্ণসদ্দো সণ্ঠানৱেৱচনোতি দস্সেতি.
সুখো ৱিৱেকোতি এত্থ তদঙ্গ ৱিক্খম্ভন সমুচ্ছেদ পটিপ্পস্সদ্ধিনিস্সৰণৱিৱেকসঙ্খাতেসু পঞ্চসু ৱিৱেকেসু নিব্বানসঙ্খাতো নিস্সৰণৱিৱেকো চ কাযচিত্তউপধিৱিৱেকসঙ্খাতেসু তীসু ৱিৱেকেসু নিব্বানসঙ্খাতো উপধিৱিৱেকো চ গহেতব্বোতি আহ ‘‘নিব্বানসঙ্খাতো উপধিৱিৱেকো’’তি. ‘‘চতুমগ্গঞাণসন্তোসেনা’’তি ইমিনা তুট্ঠস্সাতি এত্থ পিণ্ডপাতসন্তোসাদিকে নিৱত্তেতি. সুতধম্মস্সাতি এত্থ সুতসদ্দো ৱিস্সুতপৰিযাযোতি আহ ‘‘পকাসিতধম্মস্সা’’তি, পাকটসচ্চধম্মস্সাতি অত্থো. পস্সতোতি এত্থ মংসচক্খুস্স কৰণভাৱেন আসঙ্কা ভৱেয্যাতি আহ ‘‘ঞাণচক্খুনা’’তি. ‘‘অকুপ্পনভাৱো’’তি ইমিনা অব্যাপজ্জন্তি এত্থ ব্যাপাদসদ্দস্স দোসৱাচকভাৱো চ ণ্যপচ্চযস্স ভাৱত্থো চ দস্সিতো. এতেনাতি ‘‘অব্যাপজ্জ’’ন্তিপদেন. মেত্তাপুব্বভাগোতি অব্যাপজ্জস্স পুব্বভাগে মেত্তায উপ্পন্নভাৱো. পাণভূতেসু সংযমোতি এত্থ পাণভূতসদ্দা ৱেৱচনভাৱেন সত্তেসু এৱ ৱত্তন্তীতি আহ ‘‘সত্তেসু চা’’তি. কৰুণাপুব্বভাগোতি সংযমস্স পুব্বভাগে কৰুণায উপ্পন্নভাৱো. যাতি যা ৱিৰাগতা. অনাগামিমগ্গস্স কামৰাগস্স অনৱসেসপহানত্তা ৱুত্তং ‘‘এতেন অনাগামিমগ্গো কথিতো’’তি. যাথাৱমানস্স অৰহত্তমগ্গেন নিৰুদ্ধত্তা ৱুত্তং ‘‘অস্মি…পে… কথিত’’ন্তি. ইতোতি অৰহত্ততো.