অধিকৰণসমথৱণ্ণনা

গণনপৰিচ্ছেদোতি সঙ্খ্যাপৰিচ্ছেদো. অধিকৰীযন্তি এত্থাতি অধিকৰণানি. কে অধিকৰীযন্তি? সমথা. কথং অধিকৰীযন্তি? সমনৱসেন. তস্মা তে তেসং সমনৱসেন পৱত্তন্তীতি আহ ‘‘অধিকৰণানি সমেন্তী’’তিআদি. উপ্পন্নানং উপ্পন্নানন্তি উট্ঠিতানং উট্ঠিতানং. কিঞ্চাপি অধিকৰণট্ঠেন একৱিধং, তথাপি ৱত্থুৱসেন নানা হোতীতি ‘‘অধিকৰণান’’ন্তি বহুৱচনং কতং. ইদানি তস্স নানাত্তং দস্সেত্ৱা ৱিৱৰিতুং ‘‘ৱিৱাদাধিকৰণ’’ন্তিআদিমাহ. ৱিৱাদোযেৱ অধিকৰণং ৱিৱাদাধিকৰণং. এস নযো সেসেসুপি. সমথত্থন্তি সমনত্থং.

অধিকৰণস্স সম্মুখা ৱিনযনতো সম্মুখাৱিনযো. দব্বমল্লপুত্তত্থেৰসদিসস্স সতিৱেপুল্লপ্পত্তস্স খীণাসৱস্সেৱ দাতব্বো ৱিনযো সতিৱিনযো. সম্মূড়্হস্স গগ্গভিক্খুসদিসস্স উম্মত্তকস্স দাতব্বো ৱিনযো অমূড়্হৱিনযো. পটিঞ্ঞাতেন কৰণভূতেন কৰণং পটিঞ্ঞাতকৰণং. অথ ৱা পটিঞ্ঞাতে আপন্নভাৱাদিকে কৰণং কিৰিযা, ‘‘আযতিং সংৱৰেয্যাসী’’তি পৰিৱাসদানাদিৱসেন চ পৱত্তং ৱচীকম্মং পটিঞ্ঞাতকৰণং. যস্সা কিৰিযায ধম্মৱাদিনো বহুতৰা, এসা যেভুয্যসিকা নাম. যো পাপুস্সন্নতায পাপিযো, পুগ্গলো, তস্স উপৱাড়ভিক্খুসদিসস্স কত্তব্বতো তস্সপাপিযসিকা, অলুত্তসমাসোযং. তিণৱত্থাৰকসদিসত্তা তিণৱত্থাৰকো. যথা (চূড়ৱ. অট্ঠ. ২১২) হি গূথং ৱা মুত্তং ৱা ঘট্টিযমানং দুগ্গন্ধতায বাধতি, তিণেহি অৱত্থৰিত্ৱা সুপ্পটিচ্ছাদিতস্স পনস্স গন্ধো ন বাধতি, এৱমেৱ যং অধিকৰণং মূলানুমূলং গন্ত্ৱা ৱূপসমিযমানং কক্খড়ত্তায ৱাড়ত্তায ভেদায সংৱত্ততি, তং ইমিনা কম্মেন ৱূপসন্তং গূথং ৱিয তিণৱত্থাৰকেন পটিচ্ছন্নং সুৱূপসন্তং হোতি. তেন ৱুত্তং ‘‘তিণৱত্থাৰকসদিসত্তা তিণৱত্থাৰকো’’তি.

তত্ৰাতি তেসু সত্তসু অধিকৰণসমথেসু. ‘‘অট্ঠাৰসহি ৱত্থূহী’’তি লক্খণৱচনমেতং ‘‘যদি মে ব্যাধিকা ভৱেয্যুং, দাতব্বমিদমোসধ’’ন্তিআদিনা (সং. নি. টী. ২.৩.৩৯-৪২) ৱিয. তস্মা তেসু অঞ্ঞতৰেন ৱিৱদন্তা অট্ঠাৰসহি ৱত্থূহি ৱিৱদন্তীতি ৱুচ্চতি. ৱিৱাদোতি ৱিপচ্চনীকৱাদো. উপৱদনাতি অক্কোসো. চোদনাতি অনুযোগো. দ্ৱেতি থুল্লচ্চযদুব্ভাসিতাপত্তিযো দ্ৱে. চতুন্নং কম্মানং কৰণন্তি চতুন্নং কম্মানং অন্তৰে যস্স কস্সচি কম্মস্স কৰণং.

এৱং অধিকৰণানি দস্সেত্ৱা ইদানি তেসু ইদং অধিকৰণং এত্তকেহি সমথেহি সম্মতীতি দস্সেতুং ‘‘তত্থা’’তিআদি ৱুত্তং. যস্মিং ৱিহাৰে উপ্পন্নং, তস্মিংযেৱ ৱা সম্মতীতি সম্বন্ধো. এৱং সেসেসুপি. তত্থ যস্মিং ৱিহাৰে উপ্পন্নন্তি ‘‘যস্মিং ৱিহাৰে ময্হং ইমিনা পত্তো গহিতো, চীৱৰং গহিত’’ন্তিআদিনা (পৰি. অট্ঠ. ৩৪১) নযেন পত্তচীৱৰাদীনং অত্থায ৱিৱাদাধিকৰণং উপ্পন্নং হোতি. তস্মিংযেৱ ৱা সম্মতীতি তস্মিং ৱিহাৰেযেৱ আৱাসিকেহি সন্নিপতিত্ৱা ‘‘অলং, আৱুসো’’তি অত্থপচ্চত্থিকে সঞ্ঞাপেত্ৱা পাড়িমুত্তকৱিনিচ্ছযেনেৱ ৱূপসমেন্তেহি সম্মতি. সচে পন তং অধিকৰণং নেৱাসিকা ৱূপসমেতুং ন সক্কোন্তি, অথঞ্ঞো ৱিনযধৰো আগন্ত্ৱা ‘‘কিং, আৱুসো, ইমস্মিং ৱিহাৰে উপোসথো ৱা পৱাৰণা ৱা ঠিতা’’তি পুচ্ছতি, তেহি চ তস্মিং কাৰণে কথিতে তং অধিকৰণং খন্ধকতো চ পৰিৱাৰতো চ সুত্তেন ৱিনিচ্ছিনিত্ৱা ৱূপসমেতি. এৱম্পি এতস্মিংযেৱ সম্মতীতি দট্ঠব্বং.

অঞ্ঞত্থ ৱূপসমেতুং গচ্ছন্তানং অন্তৰামগ্গে ৱা সম্মতীতি ‘‘ন মযং এতস্স ৱিনিচ্ছযে তিট্ঠাম, নাযং ৱিনযে কুসলো, অমুকস্মিং নাম গামে ৱিনযধৰা থেৰা ৱসন্তি, তত্থ গন্ত্ৱা ৱিনিচ্ছিনিস্সামা’’তি গচ্ছন্তানং অন্তৰামগ্গে ৱা কাৰণং সল্লক্খেত্ৱা অঞ্ঞমঞ্ঞং সঞ্ঞাপেন্তেহি, অঞ্ঞেহি ৱা তে ভিক্খূ নিজ্ঝাপেন্তেহি সম্মতি. ন হেৱ খো পন অঞ্ঞমঞ্ঞসঞ্ঞত্তিযা ৱা সভাগভিক্খুনিজ্ঝাপনেন ৱা ৱূপসন্তং হোতি, অপিচ খো পটিপথং আগচ্ছন্তো একো ৱিনযধৰো দিস্ৱা ‘‘কত্থাৱুসো, গচ্ছথা’’তি পুচ্ছিত্ৱা ‘‘অমুকং নাম গামং ইমিনা নাম কৰণেনা’’তি ৱুত্তে ‘‘অলং, আৱুসো, কিং তত্থ গতেনা’’তি তত্থেৱ ধম্মেন ৱিনযেন তং অধিকৰণং ৱূপসমেতি. এৱম্পি অন্তৰামগ্গে ৱূপসম্মতি নাম.

যত্থ গন্ত্ৱা সঙ্ঘস্স নিয্যাতিতং, তত্থ সঙ্ঘেন ৱাতি সচে পন ‘‘অলং, আৱুসো, কিং তত্থ গতেনা’’তি ৱুচ্চমানাপি ‘‘মযং তত্থেৱ গন্ত্ৱা ৱিনিচ্ছযং পাপেস্সামা’’তি (পৰি. অট্ঠ. ৩৪১) ৱিনযধৰস্স ৱচনং অনাদিযিত্ৱা যত্থ গন্ত্ৱা সভাগভিক্খুসঙ্ঘস্স অধিকৰণং নিয্যাতিতং, তত্থ সঙ্ঘেন ‘‘অলং, আৱুসো, সঙ্ঘসন্নিপাতং নাম গৰুক’’ন্তি তত্থেৱ নিসীদিত্ৱা ৱিনিচ্ছিতং সম্মতি. ন হেৱ খো পন সভাগভিক্খূনং সঞ্ঞত্তিযা ৱূপসন্তং হোতি, অপিচ খো সঙ্ঘং সন্নিপাতেত্ৱা আৰোচিতং সঙ্ঘমজ্ঝে ৱিনযধৰা ৱূপসমেন্তি. এৱম্পি তত্থ সঙ্ঘেন ৱিনিচ্ছিতং সম্মতি নাম.

উব্বাহিকায সম্মতপুগ্গলেহি ৱা ৱিনিচ্ছিতন্তি অপলোকেত্ৱা ৱা খন্ধকে ৱুত্তায ৱা ঞত্তিদুতিযকম্মৱাচায সম্মতেহি পুগ্গলেহি ৱিসুং ৱা নিসীদিত্ৱা, তস্সাযেৱ ৱা পৰিসায ‘‘অঞ্ঞেন ন কিঞ্চি কথেতব্ব’’ন্তি (চূড়ৱ. অট্ঠ. ২৩১) সাৱেত্ৱা ৱিনিচ্ছিতং. অযন্তি অযং যথাৱুত্তা চতুব্বিধা সম্মুখতা.

কাৰকসঙ্ঘস্সাতি ৱূপসমেতুং সন্নিপতিতস্স কাৰকসঙ্ঘস্স. সঙ্ঘসামগ্গিৱসেন সম্মুখীভাৱোতি ‘‘যাৱতিকা ভিক্খূ কম্মপ্পত্তা, তে আগতা হোন্তি, ছন্দাৰহানং ছন্দো আহটো হোতি, সম্মুখীভূতা ন পটিক্কোসন্তী’’তি (চূড়ৱ. ২২৮) এৱং ৱুত্তসঙ্ঘসামগ্গিৱসেন সম্মুখীভাৱো, এতেন যথা তথা পধানকাৰকপুগ্গলানং সম্মুখতামত্তং সঙ্ঘসম্মুখতা নাম ন হোতীতি দস্সেতি. ভূততাতি তচ্ছতা. সচ্চপৰিযাযো হি ইধ ধম্মসদ্দো ‘‘ধম্মৱাদী’’তিআদীসু (দী. নি. ১.৯, ১৯৪) ৱিয. ৱিনেতি এতেনাতি ৱিনযো, তস্স তস্স অধিকৰণস্স ৱূপসমনায ভগৱতা ৱুত্তৱিধি, তস্স ৱিনযস্স সম্মুখতা ৱিনযসম্মুখতা. তেনাহ ‘‘যথা তং…পে… ৱিনযসম্মুখতা’’তি. যেনাতি যেন পুগ্গলেন. অত্থপচ্চত্থিকানন্তি (সাৰত্থ. টী. চূড়ৱগ্গ ৩.২২৮) ৱিৱাদৱত্থুসঙ্খাতে অত্থে পচ্চত্থিকানং. সঙ্ঘসম্মুখতা পৰিহাযতি সম্মতপুগ্গলেহেৱ ৱূপসমনতো.

নন্তি ৱিৱাদাধিকৰণং. পঞ্চঙ্গসমন্নাগতন্তি (চূড়ৱ. ২৩৪) ‘‘ন ছন্দাগতিং গচ্ছতি, ন দোসাগতিং গচ্ছতি, ন মোহাগতিং গচ্ছতি, ন ভযাগতিং গচ্ছতি, গহিতাগহিতং জানাতী’’তি ৱুত্তেহি পঞ্চহঙ্গেহি সমন্নাগতং. গূড়্হকৱিৱটকসকণ্ণজপ্পকেসু তীসু সলাকগ্গাহেসূতি ‘‘অনুজানামি, ভিক্খৱে, তেসং ভিক্খূনং সঞ্ঞত্তিযা তযো সলাকগ্গাহকে গূড়্হকং, ৱিৱটকং, সকণ্ণজপ্পক’’ন্তি (চূড়ৱ. ২৩৫) সমথক্খন্ধকে ৱুত্তেসু তীসু সলাকগ্গাহেসু. সলাকং গাহেত্ৱাতি ধম্মৱাদীনঞ্চ অধম্মৱাদীনঞ্চ সলাকাযো নিমিত্তসঞ্ঞং আৰোপেত্ৱা চীৱৰভোগে কত্ৱা সমথক্খন্ধকে ৱুত্তনযেন গাহাপেত্ৱা. এৱঞ্হি তত্থ ৱুত্তং –

‘‘কথঞ্চ, ভিক্খৱে, গূড়্হকো সলাকগ্গাহো হোতি? তেন সলাকগ্গাহাপকেন ভিক্খুনা সলাকাযো ৱণ্ণাৱণ্ণাযো কত্ৱা একমেকো ভিক্খু উপসঙ্কমিত্ৱা এৱমস্স ৱচনীযো ‘অযং এৱংৱাদিস্স সলাকা, অযং এৱংৱাদিস্স সলাকা, যং ইচ্ছসি, তং গণ্হাহী’তি. গহিতে ৱত্তব্বো ‘মা চ কস্সচি দস্সেহী’তি. সচে জানাতি ‘অধম্মৱাদী বহুতৰা’তি, ‘দুগ্গহো’তি পচ্চুক্কড্ঢিতব্বং. সচে জানাতি ‘ধম্মৱাদী বহুতৰা’তি, ‘সুগ্গহো’তি সাৱেতব্বং. এৱং খো, ভিক্খৱে, গূড়্হকো সলাকগ্গাহো হোতি.

‘‘কথঞ্চ, ভিক্খৱে, ৱিৱটকো সলাকগ্গাহো হোতি? সচে জানাতি ‘ধম্মৱাদী বহুতৰা’তি, ৱিস্সট্ঠেনেৱ ৱিৱটেন গাহেতব্বো. এৱং খো, ভিক্খৱে, ৱিৱটকো সলাকগ্গাহো হোতি.

‘‘কথঞ্চ, ভিক্খৱে, সকণ্ণজপ্পকো সলাকগ্গাহো হোতি? তেন সলাকগ্গাহাপকেন ভিক্খুনা একমেকস্স ভিক্খুনো উপকণ্ণকে আৰোচেতব্বং ‘অযং এৱংৱাদিস্স সলাকা, অযং এৱৱাদিস্স সলাকা, যং ইচ্ছসি, তং গণ্হাহী’তি. গহিতে ৱত্তব্বো ‘মা চ কস্সচি আৰোচেহী’তি. সচে জানাতি ‘অধম্মৱাদী বহুতৰা’তি, ‘দুগ্গহো’তি পচ্চুক্কড্ঢিতব্বং. সচে জানাতি ‘ধম্মৱাদী বহুতৰা’তি, ‘সুগ্গহো’তি সাৱেতব্বং. এৱং খো, ভিক্খৱে, সকণ্ণজপ্পকো সলাকগ্গাহো হোতী’’তি.

এত্থ চ অলজ্জুস্সন্নায (চূড়ৱ. অট্ঠ. ২৩৫) পৰিসায গূড়্হকো সলাকগ্গাহো কাতব্বো, লজ্জুস্সন্নায ৱিৱটকো, বালুস্সন্নায সকণ্ণজপ্পকোতি ৱেদিতব্বো. ধম্মৱাদীনং যেভুয্যতাযাতি ধম্মৱাদীনং একেনপি অধিকতায, কো পন ৱাদো দ্ৱীহি তীহি.

‘‘চতূহি সমথেহি সম্মতী’’তি ইদং সব্বসঙ্গাহকৱসেন ৱুত্তং, তত্থ পন দ্ৱীহি এৱ ৱূপসমনং দট্ঠব্বং. এৱং ৱিনিচ্ছিতন্তি সচে আপত্তি নত্থি, উভো খমাপেত্ৱা, অথ অত্থি, আপত্তিং দস্সেত্ৱা ৰোপনৱসেন ৱিনিচ্ছিতং. পটিকম্মং পন আপত্তাধিকৰণসমথে পৰতো আগমিস্সতীতি. ন সমণসাৰুপ্পং অস্সামণকং, সমণেহি অকত্তব্বং, তস্মিং. অজ্ঝাচাৰে ৱীতিক্কমে সতি.

পাৰাজিকসামন্তেন ৱাতি দুক্কটেন ৱা থুল্লচ্চযেন ৱা. মেথুনধম্মে হি পাৰাজিকসামন্তা নাম দুক্কটং হোতি, অদিন্নাদানাদীসু থুল্লচ্চযং. পটিচৰতোতি পটিচ্ছাদেন্তস্স. অচ্ছিন্নমূলো ভৱিস্সতীতি পাৰাজিকং অনাপন্নো ভৱিস্সতি, সীলৱা ভৱিস্সতীতি ৱুত্তং হোতি. সম্মা ৱত্তিত্ৱাতি ৱত্তং পূৰেত্ৱা. ওসাৰণং লভিস্সতীতি কম্মপ্পটিপ্পস্সদ্ধিং লভিস্সতি.

তস্সাতি আপত্তাধিকৰণস্স. সম্মুখাৱিনযেনেৱ ৱূপসমো নত্থি পটিঞ্ঞায, তথাৰূপায খন্তিযা ৱা ৱিনা অৱূপসমনতো. যা পন পটিঞ্ঞাতি সম্বন্ধো.

এত্থাতি আপত্তিদেসনাযং. সিযাতি অৱস্সং. কক্খড়ত্তায ৱাড়ত্তাযাতি কক্খড়ভাৱায চেৱ ৱাড়ভাৱায চ. থুল্লৱজ্জন্তি পাৰাজিকঞ্চেৱ সঙ্ঘাদিসেসঞ্চ. গিহিপ্পটিসংযুত্তন্তি গিহীনং হীনেন খুংসনৱম্ভনধম্মিকপ্পটিস্সৱেসু আপন্নং আপত্তিং.

যথানুৰূপন্তি ‘‘দ্ৱীহি সমথেহি, তীহি, চতূহি, একেনা’’তি এৱং ৱুত্তনযেনেৱ যথানুৰূপং. এত্থাতি ইমস্মিং সমথাধিকাৰে. ৱিনিচ্ছযনযোতি ৱিনিচ্ছযনযমত্তং. তেনাহ ‘‘ৱিত্থাৰো পনা’’তিআদি. অস্সাতি ৱিত্থাৰস্স. সমন্তপাসাদিকাযং ৱুত্তোতি সমন্তপাসাদিকায নাম ৱিনযট্ঠকথাযং ৱুত্তো. তস্মা তত্থ ৱুত্তনযেনেৱ ৱেদিতব্বোতি অধিপ্পাযো.

এত্তকন্তি এতংপৰমং, ন ইতো ভিয্যো.

অধিকৰণসমথৱণ্ণনা নিট্ঠিতা.

ইতি কঙ্খাৱিতৰণিযা পাতিমোক্খৱণ্ণনায

ৱিনযত্থমঞ্জূসাযং লীনত্থপ্পকাসনিযং

ভিক্খুপাতিমোক্খৱণ্ণনা নিট্ঠিতা.

নমো তস্স ভগৱতো অৰহতো সম্মাসম্বুদ্ধস্স