৮. পচলাযমানসুত্তৱণ্ণনা

৬১. অট্ঠমে আলোকসঞ্ঞং মনসি কৰেয্যাসীতি দিৱা ৱা ৰত্তিং ৱা সূৰিযপজ্জোতচন্দমণিআদীনং আলোকং ‘‘আলোকো’’তি মনসি কৰেয্যাসি. ইদং ৱুত্তং হোতি – সূৰিযচন্দালোকাদিং দিৱা ৰত্তিঞ্চ উপলদ্ধং যথালদ্ধৱসেনেৱ মনসি কৰেয্যাসি, চিত্তে ঠপেয্যাসি. যথা তে সুভাৱিতালোককসিণস্স ৱিয কসিণালোকো যদিচ্ছকং যাৱদিচ্ছকঞ্চ সো আলোকো ৰত্তিযং উপতিট্ঠতি, যেন তত্থ দিৱাসঞ্ঞং ঠপেয্যাসি, দিৱা ৱিয ৱিগতথিনমিদ্ধোৱ ভৱেয্যাসীতি. তেনাহ ‘‘যথা দিৱা তথা ৰত্তি’’ন্তি. ইতি ৱিৱটেন চেতসাতি এৱং অপিহিতেন চিত্তেন থিনমিদ্ধপিধানেন অপিহিতত্তা. অপৰিযোনদ্ধেনাতি সমন্ততো অনোনদ্ধেন অসঞ্ছাদিতেন. সহোভাসন্তি সঞাণোভাসং. থিনমিদ্ধৱিনোদনআলোকোপি ৱা হোতু কসিণালোকোপি ৱা পৰিকম্মালোকোপি ৱা, উপক্কিলেসালোকো ৱিয সব্বোযং আলোকো ঞাণসমুট্ঠানোৱাতি. যেসং অকৰণে পুগ্গলো মহাজানিযো হোতি, তানি অৱস্সং কাতব্বানি. যানি অকাতুম্পি ৱট্টন্তি, সতি সমৱাযে কাতব্বতো তানি কৰণীযানীতি আহ ‘‘ইতৰানি কৰণীযানী’’তি. অথ ৱা কত্তব্বানি কম্মানি কৰণং অৰহন্তীতি কৰণীযানি. ইতৰানি কিচ্চানীতিপি ৱদন্তি.

আদিনযপ্পৱত্তা ৱিগ্গাহিককথাতি ‘‘ন ত্ৱং ইমং ধম্মৱিনযং আজানাসি, অহং ইমং ধম্মৱিনযং আজানামি, কিং ত্ৱং ইমং ধম্মৱিনযং আজানিস্সসি, মিচ্ছাপটিপন্নো ত্ৱমসি, অহমস্মি সম্মাপটিপন্নো, সহিতং মে, অসহিতং তে, পুৰেৱচনীযং পচ্ছা অৱচ, পচ্ছাৱচনীযং পুৰে অৱচ, অধিচিণ্ণং তে ৱিপৰাৱত্তং, আৰোপিতো তে ৱাদো, নিগ্গহিতো ত্ৱমসি. চৰ ৱাদপ্পমোক্খায, নিব্বেঠেহি ৱা সচে পহোসী’’তি (দী. নি. ১.১৮; ম. নি. ৩.৪১) এৱংপৱত্তা কথা. তত্থ সহিতং মেতি (দী. নি. অট্ঠ. ১.১৮) ময্হং ৱচনং সহিতং সিলিট্ঠং, অত্থযুত্তং কাৰণযুত্তন্তি অত্থো. সহিতন্তি ৱা পুব্বাপৰাৱিৰুদ্ধং. অসহিতং তেতি তুয্হং ৱচনং অসহিতং অসিলিট্ঠং. অধিচিণ্ণং তে ৱিপৰাৱত্তন্তি যং তুয্হং দীঘৰত্তাচিণ্ণৱসেন সুপ্পগুণং, তং ময্হং একৱচনেনেৱ ৱিপৰাৱত্তং পৰিৱত্তিত্ৱা ঠিতং, ন কিঞ্চি জানাসীতি অত্থো. আৰোপিতো তে ৱাদোতি মযা তৱ ৱাদে দোসো আৰোপিতো. চৰ ৱাদপ্পমোক্খাযাতি দোসমোচনত্থং চৰ ৱিচৰ, তত্থ তত্থ গন্ত্ৱা সিক্খাতি অত্থো. নিব্বেঠেহি ৱা সচে পহোসীতি অথ সযং পহোসি, ইদানি এৱ নিব্বেঠেহীতি অত্থো.

তণ্হা সব্বসো খীযন্তি এত্থাতি তণ্হাসঙ্খযো, তস্মিং. তণ্হাসঙ্খযেতি চ ইদং ৱিসযে ভুম্মন্তি আহ ‘‘তং আৰম্মণং কত্ৱা’’তি. ৱিমুত্তচিত্ততাযাতি সব্বসংকিলেসেহি ৱিপ্পযুত্তচিত্ততায. অপৰভাগে পটিপদা নাম অৰিযসচ্চাভিসমযো. সা সাসনচাৰিগোচৰা পচ্চত্তং ৱেদিতব্বতোতি আহ ‘‘পুব্বভাগপ্পটিপদং সংখিত্তেন দেসেথাতি পুচ্ছতী’’তি. অকুপ্পধম্মতায খযৱযসঙ্খাতং অন্তং অতীতাতি অচ্চন্তা, সো এৱ অপৰিহাযনসভাৱত্তা অচ্চন্তা নিট্ঠা অস্সাতি অচ্চন্তনিট্ঠা. তেনাহ ‘‘একন্তনিট্ঠো সততনিট্ঠোতি অত্থো’’তি. ন হি পটিৱিদ্ধস্স লোকুত্তৰধম্মস্স দস্সন্নং কুপ্পন্নং নাম অত্থি. অচ্চন্তমেৱ চতূহি যোগেহি খেমো এতস্স অত্থীতি অচ্চন্তযোগক্খেমী. মগ্গব্ৰহ্মচৰিযস্স ৱুসিতত্তা তস্স চ অপৰিহাযনসভাৱত্তা অচ্চন্তং ব্ৰহ্মচাৰীতি অচ্চন্তব্ৰহ্মচাৰী. তেনাহ ‘‘নিচ্চব্ৰহ্মচাৰীতি অত্থো’’তি. পৰিযোসানন্তি মগ্গব্ৰহ্মচৰিযপৰিযপৰিযোসানং ৱট্টদুক্খপৰিযোসানঞ্চ.

পঞ্চক্খন্ধাতি পঞ্চুপাদানক্খন্ধা. সক্কাযসব্বঞ্হি সন্ধায ইধ ‘‘সব্বে ধম্মা’’তি ৱুত্তং ৱিপস্সনাৱিসযস্স অধিপ্পেতত্তা. তস্মা আযতনধাতুযোপি তগ্গতিকা এৱ দট্ঠব্বা. তেনাহ ভগৱা ‘‘নালং অভিনিৱেসাযা’’তি. ন যুত্তা অভিনিৱেসায ‘‘এতং মম, এসো মে অত্তা’’তি অজ্ঝোসানায. ‘‘অলমেৱ নিব্বিন্দিতুং অলং ৱিৰজ্জিতু’’ন্তিআদীসু (দী. নি. ২.২৭২; সং. নি. ২.১২৪, ১২৮, ১৩৪, ১৪৩) ৱিয অলং-সদ্দো যুত্তত্থোপি হোতীতি আহ ‘‘ন যুত্তা’’তি. সম্পজ্জন্তীতি ভৱন্তি. যদিপি ‘‘ততিযা চতুত্থী’’তি ইদং ৱিসুদ্ধিদ্ৱযং অভিঞ্ঞাপঞ্ঞা, তস্স পন সপচ্চযনামৰূপদস্সনভাৱতো সতি চ পচ্চযপৰিগ্গহে সপচ্চযত্তা অনিচ্চন্তি, নামৰূপস্স অনিচ্চতায দুক্খং, দুক্খঞ্চ অনত্তাতি অত্থতো লক্খণত্তযং সুপাকটমেৱ হোতীতি আহ ‘‘অনিচ্চং দুক্খং অনত্তাতি ঞাতপৰিঞ্ঞায অভিজানাতী’’তি. তথেৱ তীৰণপৰিঞ্ঞাযাতি ইমিনা অনিচ্চাদিভাৱেন নালং অভিনিৱেসাযাতি নামৰূপস্স উপসংহৰতি, ন অভিঞ্ঞাপঞ্ঞানং সম্ভাৰধম্মানং. পুৰিমায হি অত্থতো আপন্নং লক্খণত্তযং গণ্হাতি সলক্খণসল্লক্খণপৰত্তা তস্সা. দুতিযায সৰূপতো তস্সা লক্খণত্তযাৰোপনৱসেন সম্মসনভাৱতো. একচিত্তক্খণিকতায অভিনিপাতমত্ততায চ অপ্পমত্তকম্পি. ৰূপপৰিগ্গহস্স ওড়াৰিকভাৱতো অৰূপপৰিগ্গহং দস্সেতি. দস্সেন্তো চ ৱেদনায আসন্নভাৱতো, ৱিসেসতো সুখসাৰাগিতায, ভৱস্সাদগধিতমানসতায চ থেৰস্স ৱেদনাৱসেন নিব্বত্তেত্ৱা দস্সেতি.

খযৱিৰাগোতি খযসঙ্খাতো ৱিৰাগো সঙ্খাৰানং পলুজ্জনা. যং আগম্ম সব্বসো সঙ্খাৰেহি ৱিৰজ্জনা হোতি, তং নিব্বানং অচ্চন্তৱিৰাগো. নিৰোধানুপস্সিম্হিপীতি নিৰোধানুপস্সিপদেপি. এসেৱ নযোতি অতিদিসিত্ৱা তং একদেসেন ৱিৱৰন্তো ‘‘নিৰোধোপি হি…পে… দুৱিধোযেৱা’’তি আহ. খন্ধানং পৰিচ্চজনং তপ্পটিবদ্ধকিলেসপ্পহানৱসেনাতি যেনাকাৰেন ৱিপস্সনা কিলেসে পজহতি, তেনাকাৰেন তংনিমিত্তক্খন্ধে চ পজহতীতি ৱত্তব্বতং অৰহতীতি আহ ‘‘সা হি…পে… ৱোস্সজ্জতী’’তি. আৰম্মণতোতি কিচ্চসাধনৱসেন আৰম্মণকৰণতো. এৱঞ্হি মগ্গতো অঞ্ঞেসং নিব্বানাৰম্মণানং পক্খন্দনৱোস্সগ্গাভাৱো সিদ্ধোৱ হোতি. পৰিচ্চজনেন পক্খন্দনেন চাতি দ্ৱীহিপি ৱা কাৰণেহি. সোতি মগ্গো. সব্বেসং খন্ধানং ৱোস্সজ্জনং তপ্পটিবদ্ধসংকিলেসপ্পহানেন দট্ঠব্বং. যস্মা ৱা ৱিপস্সনাচিত্তং পক্খন্দতীতি মগ্গসম্পযুত্তচিত্তং সন্ধাযাহ. মগ্গো চ সমুচ্ছেদৱসেন কিলেসে খন্ধে চ পৰিচ্চজতি, তস্মা যথাক্কমং ৱিপস্সনামগ্গানঞ্চ ৱসেন পক্খন্দনপৰিচ্চাগৱোস্সগ্গাপি ৱেদিতব্বা. তদুভযসমঙ্গীতি ৱিপস্সনাসমঙ্গী মগ্গসমঙ্গী চ. ‘‘অনিচ্চানুপস্সনায নিচ্চসঞ্ঞং পজহতী’’তিআদিৱচনতো (পটি. ম. ১.৫২) হি যথা ৱিপস্সনায কিলেসানং পৰিচ্চাগপ্পটিনিস্সগ্গো লব্ভতি, এৱং আযতিং তেহি কিলেসেহি উপ্পাদেতব্বক্খন্ধানম্পি পৰিচ্চাগপটিনিস্সগ্গো ৱত্তব্বো. পক্খন্দনপটিনিস্সগ্গো পন মগ্গে লব্ভমানায একন্তকাৰণভূতায ৱুট্ঠানগামিনিৱিপস্সনায ৱসেন ৱেদিতব্বো. মগ্গে পন তদুভযম্পি ঞাযাগতমেৱ নিপ্পৰিযাযতোৱ লব্ভমানত্তা. তেনাহ ‘‘তদুভযসমঙ্গীপুগ্গলো’’তিআদি. পুচ্ছন্তস্স অজ্ঝাসযৱসেন ‘‘ন কিঞ্চি লোকে উপাদিযতী’’তি এত্থ কামুপাদানৱসেন উপাদিযনং পটিক্খিপতীতি আহ ‘‘তণ্হাৱসেন ন উপাদিযতী’’তি. তণ্হাৱসেন ৱা অসতি উপাদিযনে দিট্ঠিৱসেন উপাদিযনং অনৱকাসমেৱাতি ‘‘তণ্হাৱসেন’’ইচ্চেৱ ৱুত্তং. ন পৰামসতীতি নাদিযতি. দিট্ঠিপৰামাসৱসেন ৱা ‘‘নিচ্চ’’ন্তিআদিনা ন পৰামসতি. সংখিত্তেনেৱ কথেসীতি তস্স অজ্ঝাসযৱসেন পপঞ্চং অকত্ৱা কথেসি.

পচলাযমানসুত্তৱণ্ণনা নিট্ঠিতা.