২. ৰথোপমসুত্তং

২৩৯. ‘‘তীহি, ভিক্খৱে, ধম্মেহি সমন্নাগতো ভিক্খু দিট্ঠেৱ ধম্মে সুখসোমনস্সবহুলো ৱিহৰতি, যোনি চস্স আৰদ্ধা হোতি আসৱানং খযায. কতমেহি তীহি? ইন্দ্ৰিযেসু গুত্তদ্ৱাৰো হোতি, ভোজনে মত্তঞ্ঞূ, জাগৰিযং অনুযুত্তো.

‘‘কথঞ্চ, ভিক্খৱে, ভিক্খু ইন্দ্ৰিযেসু গুত্তদ্ৱাৰো হোতি? ইধ, ভিক্খৱে, ভিক্খু চক্খুনা ৰূপং দিস্ৱা ন নিমিত্তগ্গাহী হোতি, নানুব্যঞ্জনগ্গাহী; যত্ৱাধিকৰণমেনং চক্খুন্দ্ৰিযং অসংৱুতং ৱিহৰন্তং অভিজ্ঝাদোমনস্সা পাপকা অকুসলা ধম্মা অন্ৱাস্সৱেয্যুং. তস্স সংৱৰায পটিপজ্জতি; ৰক্খতি চক্খুন্দ্ৰিযং; চক্খুন্দ্ৰিযে সংৱৰং আপজ্জতি. সোতেন সদ্দং সুত্ৱা… ঘানেন গন্ধং ঘাযিত্ৱা… জিৱ্হায ৰসং সাযিত্ৱা… কাযেন ফোট্ঠব্বং ফুসিত্ৱা… মনসা ধম্মং ৱিঞ্ঞায ন নিমিত্তগ্গাহী হোতি নানুব্যঞ্জনগ্গাহী; যত্ৱাধিকৰণমেনং মনিন্দ্ৰিযং অসংৱুতং ৱিহৰন্তং অভিজ্ঝাদোমনস্সা পাপকা অকুসলা ধম্মা অন্ৱাস্সৱেয্যুং, তস্স সংৱৰায পটিপজ্জতি; ৰক্খতি মনিন্দ্ৰিযং; মনিন্দ্ৰিযে সংৱৰং আপজ্জতি. সেয্যথাপি, ভিক্খৱে, সুভূমিযং চাতুমহাপথে আজঞ্ঞৰথো যুত্তো অস্স ঠিতো ওধস্তপতোদো [ওধতপতোদো (স্যা. কং.), ওধসতপতোদো (পী.)]. তমেনং দক্খো যোগ্গাচৰিযো অস্সদম্মসাৰথি অভিৰুহিত্ৱা ৱামেন হত্থেন ৰস্মিযো গহেত্ৱা, দক্খিণেন হত্থেন পতোদং গহেত্ৱা, যেনিচ্ছকং যদিচ্ছকং সাৰেয্যপি পচ্চাসাৰেয্যপি. এৱমেৱ খো, ভিক্খৱে, ভিক্খু ইমেসং ছন্নং ইন্দ্ৰিযানং আৰক্খায সিক্খতি, সংযমায সিক্খতি, দমায সিক্খতি, উপসমায সিক্খতি. এৱং খো, ভিক্খৱে, ভিক্খু ইন্দ্ৰিযেসু গুত্তদ্ৱাৰো হোতি.

‘‘কথঞ্চ, ভিক্খৱে, ভিক্খু ভোজনে মত্তঞ্ঞূ হোতি? ইধ, ভিক্খৱে, ভিক্খু পটিসঙ্খা যোনিসো আহাৰং আহাৰেতি – ‘নেৱ দৱায, ন মদায, ন মণ্ডনায, ন ৱিভূসনায, যাৱদেৱ ইমস্স কাযস্স ঠিতিযা, যাপনায, ৱিহিংসূপৰতিযা, ব্ৰহ্মচৰিযানুগ্গহায, ইতি পুৰাণঞ্চ ৱেদনং পটিহঙ্খামি, নৱঞ্চ ৱেদনং ন উপ্পাদেস্সামি, যাত্ৰা চ মে ভৱিস্সতি, অনৱজ্জতা চ ফাসুৱিহাৰো চা’তি. সেয্যথাপি, ভিক্খৱে, পুৰিসো ৱণং আলিম্পেয্য যাৱদেৱ ৰোহনত্থায [ৰোপনত্থায (সী. পী.), সেৱনত্থায (স্যা. কং.), গোপনত্থায (ক.)], সেয্যথা ৱা পন অক্খং অব্ভঞ্জেয্য যাৱদেৱ ভাৰস্স নিত্থৰণত্থায; এৱং খো, ভিক্খৱে, ভিক্খু পটিসঙ্খা যোনিসো আহাৰং আহাৰেতি – ‘নেৱ দৱায, ন মদায, ন মণ্ডনায, ন ৱিভূসনায, যাৱদেৱ ইমস্স কাযস্স ঠিতিযা, যাপনায, ৱিহিংসূপৰতিযা, ব্ৰহ্মচৰিযানুগ্গহায, ইতি পুৰাণঞ্চ ৱেদনং পটিহঙ্খামি, নৱঞ্চ ৱেদনং ন উপ্পাদেস্সামি, যাত্ৰা চ মে ভৱিস্সতি, অনৱজ্জতা চ ফাসুৱিহাৰো চা’তি. এৱং খো, ভিক্খৱে, ভিক্খু ভোজনে মত্তঞ্ঞূ হোতি.

‘‘কথঞ্চ, ভিক্খৱে, ভিক্খু জাগৰিযং অনুযুত্তো হোতি? ইধ, ভিক্খৱে, ভিক্খু দিৱসং চঙ্কমেন নিসজ্জায আৱৰণীযেহি ধম্মেহি চিত্তং পৰিসোধেতি. ৰত্তিযা পঠমং যামং চঙ্কমেন নিসজ্জায আৱৰণীযেহি ধম্মেহি চিত্তং পৰিসোধেতি. ৰত্তিযা মজ্ঝিমং যামং দক্খিণেন পস্সেন সীহসেয্যং কপ্পেতি পাদে পাদং অচ্চাধায সতো সম্পজানো উট্ঠানসঞ্ঞং মনসি কৰিত্ৱা. ৰত্তিযা পচ্ছিমং যামং পচ্চুট্ঠায চঙ্কমেন নিসজ্জায আৱৰণীযেহি ধম্মেহি চিত্তং পৰিসোধেতি. এৱং খো, ভিক্খৱে, ভিক্খু জাগৰিযং অনুযুত্তো হোতি. ইমেহি খো, ভিক্খৱে, তীহি ধম্মেহি সমন্নাগতো ভিক্খু দিট্ঠেৱ ধম্মে সুখসোমনস্সবহুলো ৱিহৰতি, যোনি চস্স আৰদ্ধা হোতি আসৱানং খযাযা’’তি. দুতিযং.