১. নড়ৱগ্গো
১. ওঘতৰণসুত্তং
১. এৱং মে সুতং – একং সমযং ভগৱা সাৱত্থিযং ৱিহৰতি জেতৱনে অনাথপিণ্ডিকস্স আৰামে. অথ খো অঞ্ঞতৰা দেৱতা অভিক্কন্তায ৰত্তিযা অভিক্কন্তৱণ্ণা কেৱলকপ্পং জেতৱনং ওভাসেত্ৱা যেন ভগৱা তেনুপসঙ্কমি; উপসঙ্কমিত্ৱা ভগৱন্তং অভিৱাদেত্ৱা একমন্তং অট্ঠাসি. একমন্তং ঠিতা খো সা দেৱতা ভগৱন্তং এতদৱোচ – ‘‘‘কথং নু ত্ৱং, মাৰিস, ওঘমতৰী’তি? ‘অপ্পতিট্ঠং খ্ৱাহং, আৱুসো, অনাযূহং ওঘমতৰি’ন্তি. ‘যথা কথং পন ত্ৱং, মাৰিস, অপ্পতিট্ঠং অনাযূহং ওঘমতৰী’তি? ‘যদাখ্ৱাহং, আৱুসো, সন্তিট্ঠামি তদাস্সু সংসীদামি; যদাখ্ৱাহং, আৱুসো, আযূহামি তদাস্সু নিব্বুয্হামি [নিৱুয্হামি (স্যা. কং. ক.)]. এৱং খ্ৱাহং, আৱুসো, অপ্পতিট্ঠং অনাযূহং ওঘমতৰি’’’ন্তি.
‘‘চিৰস্সং ৱত পস্সামি, ব্ৰাহ্মণং পৰিনিব্বুতং;
অপ্পতিট্ঠং অনাযূহং, তিণ্ণং লোকে ৱিসত্তিক’’ন্তি. –
ইদমৱোচ সা দেৱতা. সমনুঞ্ঞো সত্থা অহোসি. অথ খো সা দেৱতা – ‘‘সমনুঞ্ঞো মে সত্থা’’তি ভগৱন্তং অভিৱাদেত্ৱা পদক্খিণং কত্ৱা তত্থেৱন্তৰধাযীতি.
২. নিমোক্খসুত্তং
২. সাৱত্থিনিদানং. অথ খো অঞ্ঞতৰা দেৱতা অভিক্কন্তায ৰত্তিযা অভিক্কন্তৱণ্ণা কেৱলকপ্পং জেতৱনং ওভাসেত্ৱা যেন ভগৱা তেনুপসঙ্কমি; উপসঙ্কমিত্ৱা ভগৱন্তং অভিৱাদেত্ৱা একমন্তং অট্ঠাসি. একমন্তং ঠিতা খো সা দেৱতা ভগৱন্তং এতদৱোচ –
‘‘জানাসি নো ত্ৱং, মাৰিস, সত্তানং নিমোক্খং পমোক্খং ৱিৱেক’’ন্তি?
‘‘জানামি খ্ৱাহং, আৱুসো, সত্তানং নিমোক্খং পমোক্খং ৱিৱেক’’ন্তি.
‘‘যথা কথং পন ত্ৱং, মাৰিস, জানাসি সত্তানং নিমোক্খং পমোক্খং ৱিৱেক’’ন্তি?
‘‘নন্দীভৱপৰিক্খযা [নন্দিভৱপৰিক্খযা (স্যা. কং.)], সঞ্ঞাৱিঞ্ঞাণসঙ্খযা, ৱেদনানং নিৰোধা উপসমা – এৱং খ্ৱাহং, আৱুসো, জানামি সত্তানং নিমোক্খং পমোক্খং ৱিৱেক’’ন্তি.
৩. উপনীযসুত্তং
৩. সাৱত্থিনিদানং. একমন্তং ঠিতা খো সা দেৱতা ভগৱতো সন্তিকে ইমং গাথং অভাসি –
‘‘উপনীযতি জীৱিতমপ্পমাযু,
জৰূপনীতস্স ন সন্তি তাণা;
এতং ভযং মৰণে পেক্খমানো,
পুঞ্ঞানি কযিৰাথ সুখাৱহানী’’তি.
‘‘উপনীযতি জীৱিতমপ্পমাযু,
জৰূপনীতস্স ন সন্তি তাণা;
এতং ভযং মৰণে পেক্খমানো,
লোকামিসং পজহে সন্তিপেক্খো’’তি.
৪. অচ্চেন্তিসুত্তং
৪. সাৱত্থিনিদানং. একমন্তং ঠিতা খো সা দেৱতা ভগৱতো সন্তিকে ইমং গাথং অভাসি –
‘‘অচ্চেন্তি কালা তৰযন্তি ৰত্তিযো,
ৱযোগুণা অনুপুব্বং জহন্তি;
এতং ভযং মৰণে পেক্খমানো,
পুঞ্ঞানি কযিৰাথ সুখাৱহানী’’তি.
‘‘অচ্চেন্তি কালা তৰযন্তি ৰত্তিযো,
ৱযোগুণা অনুপুব্বং জহন্তি;
এতং ভযং মৰণে পেক্খমানো,
লোকামিসং পজহে সন্তিপেক্খো’’তি.
৫. কতিছিন্দসুত্তং
৫. সাৱত্থিনিদানং. একমন্তং ঠিতা খো সা দেৱতা ভগৱতো সন্তিকে ইমং গাথং অভাসি –
‘‘কতি ছিন্দে কতি জহে, কতি চুত্তৰি ভাৱযে;
কতি সঙ্গাতিগো ভিক্খু, ওঘতিণ্ণোতি ৱুচ্চতী’’তি.
‘‘পঞ্চ ছিন্দে পঞ্চ জহে, পঞ্চ চুত্তৰি ভাৱযে;
পঞ্চ সঙ্গাতিগো ভিক্খু, ওঘতিণ্ণোতি ৱুচ্চতী’’তি.
৬. জাগৰসুত্তং
৬. সাৱত্থিনিদানং. একমন্তং ঠিতা খো সা দেৱতা ভগৱতো সন্তিকে ইমং গাথং অভাসি –
‘‘কতি জাগৰতং সুত্তা, কতি সুত্তেসু জাগৰা;
কতিভি [কতীহি (সী.)] ৰজমাদেতি, কতিভি [কতীহি (সী.)] পৰিসুজ্ঝতী’’তি.
‘‘পঞ্চ জাগৰতং সুত্তা, পঞ্চ সুত্তেসু জাগৰা;
পঞ্চভি [পঞ্চহি (সী.)] ৰজমাদেতি, পঞ্চভি [পঞ্চহি (সী.)] পৰিসুজ্ঝতী’’তি.
৭. অপ্পটিৱিদিতসুত্তং
৭. সাৱত্থিনিদানং. একমন্তং ঠিতা খো সা দেৱতা ভগৱতো সন্তিকে ইমং গাথং অভাসি –
‘‘যেসং ধম্মা অপ্পটিৱিদিতা, পৰৱাদেসু নীযৰে [নিয্যৰে (ক.)];
সুত্তা তে নপ্পবুজ্ঝন্তি, কালো তেসং পবুজ্ঝিতু’’ন্তি.
‘‘যেসং ধম্মা সুপ্পটিৱিদিতা, পৰৱাদেসু ন নীযৰে;
তে সম্বুদ্ধা সম্মদঞ্ঞা, চৰন্তি ৱিসমে সম’’ন্তি.
৮. সুসম্মুট্ঠসুত্তং
৮. সাৱত্থিনিদানং. একমন্তং ঠিতা খো সা দেৱতা ভগৱতো সন্তিকে ইমং গাথং অভাসি –
‘‘যেসং ধম্মা সুসম্মুট্ঠা, পৰৱাদেসু নীযৰে;
সুত্তা তে নপ্পবুজ্ঝন্তি, কালো তেসং পবুজ্ঝিতু’’ন্তি.
‘‘যেসং ধম্মা অসম্মুট্ঠা, পৰৱাদেসু ন নীযৰে;
তে সম্বুদ্ধা সম্মদঞ্ঞা, চৰন্তি ৱিসমে সম’’ন্তি.
৯. মানকামসুত্তং
৯. সাৱত্থিনিদানং. একমন্তং ঠিতা খো সা দেৱতা ভগৱতো সন্তিকে ইমং গাথং অভাসি –
‘‘ন মানকামস্স দমো ইধত্থি,
ন মোনমত্থি অসমাহিতস্স;
একো অৰঞ্ঞে ৱিহৰং পমত্তো,
ন মচ্চুধেয্যস্স তৰেয্য পাৰ’’ন্তি.
‘‘মানং পহায সুসমাহিতত্তো,
সুচেতসো সব্বধি ৱিপ্পমুত্তো;
একো অৰঞ্ঞে ৱিহৰং অপ্পমত্তো,
স মচ্চুধেয্যস্স তৰেয্য পাৰ’’ন্তি.
১০. অৰঞ্ঞসুত্তং
১০. সাৱত্থিনিদানং. একমন্তং ঠিতা খো সা দেৱতা ভগৱন্তং গাথায অজ্ঝভাসি –
‘‘অৰঞ্ঞে ৱিহৰন্তানং, সন্তানং ব্ৰহ্মচাৰিনং;
একভত্তং ভুঞ্জমানানং, কেন ৱণ্ণো পসীদতী’’তি.
‘‘অতীতং নানুসোচন্তি, নপ্পজপ্পন্তি নাগতং;
পচ্চুপ্পন্নেন যাপেন্তি, তেন ৱণ্ণো পসীদতি’’.
‘‘অনাগতপ্পজপ্পায, অতীতস্সানুসোচনা;
এতেন বালা সুস্সন্তি, নড়োৱ হৰিতো লুতো’’তি.
নড়ৱগ্গো পঠমো.
তস্সুদ্দানং –
ওঘং নিমোক্খং উপনেয্যং, অচ্চেন্তি কতিছিন্দি চ;
জাগৰং অপ্পটিৱিদিতা, সুসম্মুট্ঠা মানকামিনা;
অৰঞ্ঞে দসমো ৱুত্তো, ৱগ্গো তেন পৱুচ্চতি.