৪. ফৰুসৱাচাভাৱপঞ্হো

৪. ‘‘ভন্তে নাগসেন, ভাসিতম্পেতং থেৰেন সাৰিপুত্তেন ধম্মসেনাপতিনা ‘পৰিসুদ্ধৱচীসমাচাৰো আৱুসো তথাগতো, নত্থি তথাগতস্স ৱচীদুচ্চৰিতং, যং তথাগতো ৰক্খেয্য ‘মা মে ইদং পৰো অঞ্ঞাসী’তি. পুন চ তথাগতো থেৰস্স সুদিন্নস্স কলন্দপুত্তস্স অপৰাধে পাৰাজিকং পঞ্ঞপেন্তো ফৰুসাহি ৱাচাহি মোঘপুৰিসৱাদেন সমুদাচৰি, তেন চ সো থেৰো মোঘপুৰিসৱাদেন মঙ্কুচিত্তৱসেন ৰুন্ধিতত্তা ৱিপ্পটিসাৰী নাসক্খি অৰিযমগ্গং পটিৱিজ্ঝিতুং. যদি, ভন্তে নাগসেন, পৰিসুদ্ধৱচীসমাচাৰো তথাগতো, নত্থি তথাগতস্স ৱচীদুচ্চৰিতং, তেন হি তথাগতেন থেৰস্স সুদিন্নস্স কলন্দপুত্তস্স অপৰাধে মোঘপুৰিসৱাদেন সমুদাচিণ্ণন্তি যং ৱচনং, তং মিচ্ছা. যদি ভগৱতা থেৰস্স সুদিন্নস্স কলন্দপুত্তস্স অপৰাধে মোঘপুৰিসৱাদেন সমুদাচিণ্ণং, তেন হি পৰিসুদ্ধৱচীসমাচাৰো তথাগতো, নত্থি তথাগতস্স ৱচীদুচ্চৰিতন্তি তম্পি ৱচনং মিচ্ছা. অযম্পি উভতো কোটিকো পঞ্হো তৱানুপ্পত্তো, সো তযা নিব্বাহিতব্বো’’তি.

‘‘ভাসিতম্পেতং, মহাৰাজ, থেৰেন সাৰিপুত্তেন ধম্মসেনাপতিনা ‘পৰিসুদ্ধৱচীসমাচাৰো আৱুসো তথাগতো, নত্থি তথাগতস্স ৱচীদুচ্চৰিতং, যং তথাগতো ৰক্খেয্য ‘মা মে ইদং পৰো অঞ্ঞাসী’তি. আযস্মতো চ সুদিন্নস্স কলন্দপুত্তস্স অপৰাধে পাৰাজিকং পঞ্ঞপেন্তেন ভগৱতা মোঘপুৰিসৱাদেন সমুদাচিণ্ণং, তঞ্চ পন অদুট্ঠচিত্তেন অসাৰম্ভেন যাথাৱলক্খণেন. কিঞ্চ তত্থ যাথাৱলক্খণং, যস্স, মহাৰাজ, পুগ্গলস্স ইমস্মিং অত্তভাৱে চতুসচ্চাভিসমযো ন হোতি, তস্স পুৰিসত্তনং মোঘং অঞ্ঞং কযিৰমানং অঞ্ঞেন সম্ভৱতি, তেন ৱুচ্চতি ‘মোঘপুৰিসো’তি. ইতি, মহাৰাজ, ভগৱতা আযস্মতো সুদিন্নস্স কলন্দপুত্তস্স সতাৱৱচনেন সমুদাচিণ্ণং, নো অভূতৱাদেনা’’তি.

‘‘সভাৱম্পি, ভন্তে নাগসেন, যো অক্কোসন্তো ভণতি, তস্স মযং কহাপণং দণ্ডং ধাৰেম, অপৰাধো যেৱ সো ৱত্থুং নিস্সায ৱিসুং ৱোহাৰং আচৰন্তো অক্কোসতী’’তি. ‘‘অত্থি পন, মহাৰাজ, সুতপুব্বং তযা খলিতস্স অভিৱাদনং ৱা পচ্চুট্ঠানং ৱা সক্কাৰং ৱা উপাযনানুপ্পদানং ৱা’’তি? ‘‘ন হি, ভন্তে, যতো কুতোচি যত্থ কত্থচি খলিতো, সো পৰিভাসনাৰহো হোতি তজ্জনাৰহো, উত্তমঙ্গম্পিস্স ছিন্দন্তি হনন্তিপি বন্ধন্তিপি ঘাতেন্তিপি ঝাপেন্তিপী’’তি [জাপেন্তিপীতি (সী. পী.)]. ‘‘তেন হি, মহাৰাজ, ভগৱতা কিৰিযা যেৱ কতা, নো অকিৰিযা’’তি.

‘‘কিৰিযম্পি, ভন্তে নাগসেন, কুৰুমানেন পতিৰূপেন কাতব্বং অনুচ্ছৱিকেন, সৱনেনপি, ভন্তে নাগসেন, তথাগতস্স সদেৱকো লোকো ওত্তপ্পতি হিৰিযতি ভিয্যো দস্সনেন ততুত্তৰিং উপসঙ্কমনেন পযিৰুপাসনেনা’’তি. ‘‘অপি নু খো, মহাৰাজ, তিকিচ্ছকো অভিসন্নে কাযে কুপিতে দোসে সিনেহনীযানি ভেসজ্জানি দেতী’’তি? ‘‘ন হি, ভন্তে, তিণ্হানি লেখনীযানি ভেসজ্জানি দেতী’’তি. ‘‘এৱমেৱ খো, মহাৰাজ, তথাগতো সব্বকিলেসব্যাধিৱূপসমায অনুসিট্ঠিং দেতি, ফৰুসাপি, মহাৰাজ, তথাগতস্স ৱাচা সত্তে সিনেহযতি, মুদুকে কৰোতি. যথা, মহাৰাজ, উণ্হম্পি উদকং যং কিঞ্চি সিনেহনীযং সিনেহযতি, মুদুকং কৰোতি, এৱমেৱ খো, মহাৰাজ, ফৰুসাপি তথাগতস্স ৱাচা অত্থৱতী হোতি কৰুণাসহগতা. যথা, মহাৰাজ, পিতুৱচনং পুত্তানং অত্থৱন্তং হোতি কৰুণাসহগতং, এৱমেৱ খো, মহাৰাজ, ফৰুসাপি তথাগতস্স ৱাচা অত্থৱতী হোতি কৰুণাসহগতা. ফৰুসাপি, মহাৰাজ, তথাগতস্স ৱাচা সত্তানং কিলেসপ্পহানা [কিলেসপ্পহানায (সী.)] হোতি. যথা, মহাৰাজ, দুগ্গন্ধম্পি গোমুত্তং পীতং ৱিৰসম্পি অগদং খাযিতং সত্তানং ব্যাধিং হনতি, এৱমেৱ খো, মহাৰাজ, ফৰুসাপি তথাগতস্স ৱাচা অত্থৱতী কৰুণাসহগতা. যথা, মহাৰাজ, মহন্তোপি তূলপুঞ্জো [তূলপিচু (সী. স্যা.)] পৰস্স কাযে নিপতিত্ৱা ৰুজং ন কৰোতি, এৱমেৱ খো, মহাৰাজ, ফৰুসাপি তথাগতস্স ৱাচা ন কস্সচি দুক্খং উপ্পাদেতী’’তি. ‘‘সুৱিনিচ্ছিতো, ভন্তে নাগসেন, পঞ্হো বহূহি কাৰণেহি, সাধু, ভন্তে নাগসেন, এৱমেতং তথা সম্পটিচ্ছামী’’তি.

ফৰুসৱাচাভাৱপঞ্হো চতুত্থো.