৩. লোকন্তগমনসুত্তৱণ্ণনা
১১৬. ততিযে লোকস্সাতি চক্কৱাড়লোকস্স. লোকস্স অন্তন্তি সঙ্খাৰলোকস্স অন্তং. ৱিহাৰং পাৱিসীতি ‘‘মযি ৱিহাৰং পৱিট্ঠে ইমে ভিক্খূ, ইমং উদ্দেসং আনন্দং পুচ্ছিস্সন্তি, সো চ তেসং মম সব্বঞ্ঞুতঞ্ঞাণেন সংসন্দিত্ৱা কথেস্সতি. ততো নং থোমেস্সামি, মম থোমনং সুত্ৱা ভিক্খূ আনন্দং উপসঙ্কমিতব্বং, ৱচনঞ্চস্স সোতব্বং সদ্ধাতব্বং মঞ্ঞিস্সন্তি, তং নেসং ভৱিস্সতি দীঘৰত্তং হিতায সুখাযা’’তি চিন্তেত্ৱা সংখিত্তেন ভাসিতস্স ৱিত্থাৰেন অত্থং অৱিভজিত্ৱাৱ নিসিন্নাসনে অন্তৰহিতো গন্ধকুটিযং পাতুৰহোসি. তেন ৱুত্তং ‘‘উট্ঠাযাসনা ৱিহাৰং পাৱিসী’’তি.
সত্থু চেৱ সংৱণ্ণিতোতি সত্থাৰা চ পসত্থো. ৱিঞ্ঞূনন্তি ইদম্পি কৰণত্থে সামিৱচনং, পণ্ডিতেহি সব্ৰহ্মচাৰীহি চ সম্ভাৱিতোতি অত্থো. পহোতীতি সক্কোতি. অতিক্কম্মেৱ মূলং অতিক্কম্মেৱ খন্ধন্তি সাৰো নাম মূলে ৱা খন্ধে ৱা ভৱেয্য, তম্পি অতিক্কমিত্ৱাতি অত্থো. এৱংসম্পদমিদন্তি এৱংসম্পত্তিকং, ঈদিসন্তি অত্থো. অতিসিত্ৱাতি অতিক্কমিত্ৱা. জানং জানাতীতি জানিতব্বমেৱ জানাতি. পস্সং পস্সতীতি পস্সিতব্বমেৱ পস্সতি. যথা ৱা একচ্চো ৱিপৰীতং গণ্হন্তো জানন্তোপি ন জানাতি, পস্সন্তোপি ন পস্সতি, ন এৱং ভগৱা. ভগৱা পন জানন্তো জানাতি, পস্সন্তো পস্সতিযেৱ. স্ৱাযং দস্সনপৰিণাযকট্ঠেন চক্খুভূতো. ৱিদিতকৰণট্ঠেন ঞাণভূতো. অৱিপৰীতসভাৱট্ঠেন পৰিযত্তিধম্মপৱত্তনতো ৱা হদযেন চিন্তেত্ৱা ৱাচায নিচ্ছাৰিতধম্মমযোতি ধম্মভূতো. সেট্ঠট্ঠেন ব্ৰহ্মভূতো. অথ ৱা চক্খু ৱিয ভূতোতি চক্খুভূতো. এৱমেতেসু পদেসু অত্থো ৱেদিতব্বো. স্ৱাযং ধম্মস্স ৱত্তনতো ৱত্তা. পৱত্তনতো পৱত্তা. অত্থং নীহৰিত্ৱা নীহৰিত্ৱা দস্সনসমত্থতায অত্থস্স নিন্নেতা. অমতাধিগমায পটিপত্তিং দেসেতীতি অমতস্স দাতা.
অগৰুং কৰিত্ৱাতি পুনপ্পুনং যাচাপেন্তোপি হি গৰুং কৰোতি নাম. অত্তনো সেক্খপটিসম্ভিদাঞাণে ঠত্ৱা সিনেৰুপাদতো ৱালিকং উদ্ধৰমানো ৱিয দুব্বিঞ্ঞেয্যং কত্ৱা কথেন্তোপি গৰুং কৰোতিযেৱ নাম. এৱং অকত্ৱা অম্হে পুনপ্পুনং অযাচাপেত্ৱা সুৱিঞ্ঞেয্যম্পি নো কত্ৱা কথেহীতি ৱুত্তং হোতি.
যং খো ৱোতি যং খো তুম্হাকং. চক্খুনা খো, আৱুসো, লোকস্মিং লোকসঞ্ঞী হোতি লোকমানীতি চক্খুঞ্হি লোকে অপ্পহীনদিট্ঠি পুথুজ্জনো সত্তলোকৱসেন লোকোতি সঞ্জানাতি চেৱ মঞ্ঞতি চ, তথা চক্কৱাড়লোকৱসেন. ন হি অঞ্ঞত্ৰ চক্খাদীহি দ্ৱাদসাযতনেহি তস্স সা সঞ্ঞা ৱা মানো ৱা উপ্পজ্জতি. তেন ৱুত্তং, ‘‘চক্খুনা খো, আৱুসো, লোকস্মিং লোকসঞ্ঞী হোতি লোকমানী’’তি. ইমস্স চ লোকস্স গমনেন অন্তো নাম ঞাতুং ৱা দট্ঠুং ৱা পত্তুং ৱা ন সক্কা. লুজ্জনট্ঠেন পন তস্সেৱ চক্খাদিভেদস্স লোকস্স নিব্বানসঙ্খাতং অন্তং অপ্পত্ৱা ৱট্টদুক্খস্স অন্তকিৰিযা নাম নত্থীতি ৱেদিতব্বা.
এৱং পঞ্হং ৱিস্সজ্জেত্ৱা ইদানি ‘‘সাৱকেন পঞ্হো কথিতোতি মা নিক্কঙ্খা অহুৱত্থ, অযং ভগৱা সব্বঞ্ঞুতঞ্ঞাণতুলং গহেত্ৱা নিসিন্নো. ইচ্ছমানা তমেৱ উপসঙ্কমিত্ৱা নিক্কঙ্খা হোথা’’তি উয্যোজেন্তো আকঙ্খমানা পনাতিআদিমাহ.
ইমেহি আকাৰেহীতি ইমেহি কাৰণেহি চক্কৱাড়লোকস্স অন্তাভাৱকাৰণেহি চেৱ সঙ্খাৰলোকস্স অন্তাপত্তিকাৰণেহি চ. ইমেহি পদেহীতি ইমেহি অক্খৰসম্পিণ্ডনেহি. ব্যঞ্জনেহীতি পাটিযেক্কঅক্খৰেহি.
পণ্ডিতোতি পণ্ডিচ্চেন সমন্নাগতো. চতূহি কাৰণেহি পণ্ডিতো ধাতুকুসলো আযতনকুসলো পচ্চযাকাৰকুসলো কাৰণাকাৰণকুসলোতি. মহাপঞ্ঞোতি মহন্তে অত্থে মহন্তে ধম্মে মহন্তা নিৰুত্তিযো মহন্তানি পটিভানানি পটিগ্গণ্হনসমত্থতায মহাপঞ্ঞায সমন্নাগতো. যথা তং আনন্দেনাতি যথা আনন্দেন ব্যাকতং, তং সন্ধায ৱুত্তং. যথা আনন্দেন তং ব্যাকতং, অহম্পি তং এৱমেৱ ব্যাকৰেয্যন্তি অত্থো.