১. অধিমুত্তত্থেৰগাথাৱণ্ণনা
ৱীসতিনিপাতে যঞ্ঞত্থং ৱাতিআদিকা আযস্মতো অপৰস্স অধিমুত্তত্থেৰস্স গাথা. কা উপ্পত্তি? অযম্পি পুৰিমবুদ্ধেসু কতাধিকাৰো তত্থ তত্থ ভৱে পুঞ্ঞানি উপচিনন্তো অত্থদস্সিস্স ভগৱতো কালে ৱিভৱসম্পন্নে কুলে নিব্বত্তিত্ৱা ৱিঞ্ঞুতং পত্তো সত্থৰি পৰিনিব্বুতে ভিক্খুসঙ্ঘং উপট্ঠহন্তো মহাদানানি পৱত্তেসি. সো তেন পুঞ্ঞকম্মেন দেৱমনুস্সেসু সংসৰন্তো ইমস্মিং বুদ্ধুপ্পাদে আযস্মতো সংকিচ্চত্থেৰস্স ভগিনিযা কুচ্ছিম্হি নিব্বত্তি, অধিমুত্তোতিস্স নামং অহোসি. সো ৱযপ্পত্তো মাতুলত্থেৰস্স সন্তিকে পব্বজিত্ৱা ৱিপস্সনায কম্মং কৰোন্তো সামণেৰভূমিযংযেৱ ঠিতো অৰহত্তং পাপুণি. তেন ৱুত্তং অপদানে (অপ. থেৰ ১.৪.৮৪-৮৮) –
‘‘নিব্বুতে লোকনাথম্হি, অত্থদস্সীনৰুত্তমে;
উপট্ঠহিং ভিক্খুসঙ্ঘং, ৱিপ্পসন্নেন চেতসা.
‘‘নিমন্তেত্ৱা ভিক্খুসঙ্ঘং, উজুভূতং সমাহিতং;
উচ্ছুনা মণ্ডপং কত্ৱা, ভোজেসিং সঙ্ঘমুত্তমং.
‘‘যং যং যোনুপপজ্জামি, দেৱত্তং অথমানুসং;
সব্বে সত্তে অভিভোমি, পুঞ্ঞকম্মস্সিদং ফলং.
‘‘অট্ঠাৰসে কপ্পসতে, যং দানমদদিং তদা;
দুগ্গতিং নাভিজানামি, উচ্ছুদানস্সিদং ফলং.
‘‘পটিসম্ভিদা চতস্সো…পে… কতং বুদ্ধস্স সাসন’’ন্তি.
অৰহত্তং পন পত্ৱা সমাপত্তিসুখেন ৱীতিনামেন্তো উপসম্পজ্জিতুকামো ‘‘মাতৰং আপুচ্ছিস্সামী’’তি মাতু সন্তিকং গচ্ছন্তো অন্তৰামগ্গে দেৱতায বলিকম্মকৰণত্থং মংসপৰিযেসনং চৰন্তেহি পঞ্চসতেহি চোৰেহি সমাগচ্ছি. চোৰা চ তং অগ্গহেসুং ‘‘দেৱতায বলি ভৱিস্সতী’’তি. সো চোৰেহি গহিতোপি অভীতো অচ্ছম্ভী ৱিপ্পসন্নমুখোৱ অট্ঠাসি. তং দিস্ৱা চোৰগামণিঅচ্ছৰিযব্ভুতচিত্তজাতো পসংসন্তো –
৭০৫. ‘‘যঞ্ঞত্থং ৱা ধনত্থং ৱা, যে হনাম মযং পুৰে;
অৱসেসং ভযং হোতি, ৱেধন্তি ৱিলপন্তি চ.
৭০৬. ‘‘তস্স তে নত্থি ভীতত্তং, ভিয্যো ৱণ্ণো পসীদতি;
কস্মা ন পৰিদেৱেসি, এৱৰূপে মহব্ভযে’’তি. – দ্ৱে গাথা অভাসি;
তত্থ যঞ্ঞত্থন্তি যজনত্থং দেৱতানং বলিকম্মকৰণত্থং ৱা. ৱা-সদ্দো ৱিকপ্পনত্থো. ধনত্থন্তি সাপতেয্যহৰণত্থং. যে হনাম মযং পুৰেতি যে সত্তে মযং পুব্বে হনিম্হ. অতীতত্থে হি ইদং ৱত্তমানৱচনং. অৱসেতি অৱসে অসেৰিকে কত্ৱা. তন্তি তেসং. ‘‘অৱসেসন্তি’’পি পঠন্তি. অম্হেহি গহিতেসু তং একং ঠপেত্ৱা অৱসেসানং; অযমেৱ ৱা পাঠো. ভযং হোতীতি মৰণভযং হোতি. যেন তে ৱেধন্তি ৱিলপন্তি,চিত্তুত্ৰাসেন ৱেধন্তি, ‘‘সামি, তুম্হাকং ইদঞ্চিদঞ্চ দস্সাম, দাসা ভৱিস্সামা’’তিআদিকং ৱদন্তা ৱিলপন্তি.
তস্স তেতি যো ত্ৱং অম্হেহি দেৱতায বলিকম্মত্থং জীৱিতা ৱোৰোপেতুকামেহি উক্খিত্তাসিকেহি সন্তজ্জিতো, তস্স তে. ভীতত্তন্তি ভীতভাৱো, ভযন্তি অত্থো. ভিয্যো ৱণ্ণো পসীদতীতি পকতিৱণ্ণতো উপৰিপি তে মুখৱণ্ণো ৱিপ্পসীদতি. থেৰস্স কিৰ তদা ‘‘সচে ইমে মাৰেস্সন্তি, ইদানেৱাহং অনুপাদায পৰিনিব্বাযিস্সামি, দুক্খভাৰো ৱিগচ্ছিস্সতী’’তি উড়াৰং পীতিসোমনস্সং উপ্পজ্জি. এৱৰূপে মহব্ভযেতি এদিসে মহতি মৰণভযে উপট্ঠিতে. হেতুঅত্থে ৱা এতং ভুম্মৱচনং.
ইদানি থেৰো চোৰগামণিস্স পটিৱচনদানমুখেন ধম্মং দেসেন্তো –
৭০৭. ‘‘নত্থি চেতসিকং দুক্খং, অনপেক্খস্স গামণি;
অতিক্কন্তা ভযা সব্বে, খীণসংযোজনস্স ৱে.
৭০৮. ‘‘খীণায ভৱনেত্তিযা, দিট্ঠে ধম্মে যথাতথে;
ন ভযং মৰণে হোতি, ভাৰনিক্খেপনে যথা.
৭০৯. ‘‘সুচিণ্ণং ব্ৰহ্মচৰিযং মে, মগ্গো চাপি সুভাৱিতো;
মৰণে মে ভযং নত্থি, ৰোগানমিৱ সঙ্খযে.
৭১০. ‘‘সুচিণ্ণং ব্ৰহ্মচৰিযং মে, মগ্গো চাপি সুভাৱিতো;
নিৰস্সাদা ভৱা দিট্ঠা, ৱিসং পিত্ৱাৱ ছড্ডিতং.
৭১১. ‘‘পাৰগূ অনুপাদানো, কতকিচ্চো অনাসৱো;
তুট্ঠো আযুক্খযা হোতি, মুত্তো আঘাতনা যথা.
৭১২. ‘‘উত্তমং ধম্মতং পত্তো, সব্বলোকে অনত্থিকো;
আদিত্তাৱ ঘৰা মুত্তো, মৰণস্মিং ন সোচতি.
৭১৩. ‘‘যদত্থি সঙ্গতং কিঞ্চি, ভৱো ৱা যত্থ লব্ভতি;
সব্বং অনিস্সৰং এতং, ইতি ৱুত্তং মহেসিনা.
৭১৪. ‘‘যো তং তথা পজানাতি, যথা বুদ্ধেন দেসিতং;
ন গণ্হাতি ভৱং কিঞ্চি, সুতত্তংৱ অযোগুড়ং.
৭১৫. ‘‘ন মে হোতি ‘অহোসি’ন্তি, ‘ভৱিস্স’ন্তি ন হোতি মে;
সঙ্খাৰা ৱিগমিস্সন্তি, তত্থ কা পৰিদেৱনা.
৭১৬. ‘‘সুদ্ধং ধম্মসমুপ্পাদং, সুদ্ধং সঙ্খাৰসন্ততিং;
পস্সন্তস্স যথাভূতং, ন ভযং হোতি গামণি.
৭১৭. ‘‘তিণকট্ঠসমং লোকং, যদা পঞ্ঞায পস্সতি;
মমত্তং সো অসংৱিন্দং, ‘নত্থি মে’তি ন সোচতি.
৭১৮. ‘‘উক্কণ্ঠামি সৰীৰেন, ভৱেনম্হি অনত্থিকো;
সোযং ভিজ্জিস্সতি কাযো, অঞ্ঞো চ ন ভৱিস্সতি.
৭১৯. ‘‘যং ৱো কিচ্চং সৰীৰেন, তং কৰোথ যদিচ্ছথ;
ন মে তপ্পচ্চযা তত্থ, দোসো পেমঞ্চ হেহিতী’’তি. –
ইমা গাথা অভাসি.
৭২০. ‘‘তস্স তং ৱচনং সুত্ৱা, অব্ভুতং লোমহংসনং;
সত্থানি নিক্খিপিত্ৱান, মাণৱা এতদব্ৰৱু’’ন্তি. –
অযং সঙ্গীতিকাৰেহি ৱুত্তগাথা. ইতো অপৰা তিস্সো চোৰানং, থেৰস্স চ ৱচনপটিৱচনগাথা –
৭২১. ‘‘কিং ভদন্তে কৰিত্ৱান, কো ৱা আচৰিযো তৱ;
কস্স সাসনমাগম্ম, লব্ভতে তং অসোকতা.
৭২২. ‘‘সব্বঞ্ঞূ সব্বদস্সাৱী, জিনো আচৰিযো মম;
মহাকাৰুণিকো সত্থা, সব্বলোকতিকিচ্ছকো.
৭২৩. ‘‘তেনাযং দেসিতো ধম্মো, খযগামী অনুত্তৰো;
তস্স সাসনমাগম্ম, লব্ভতে তং অসোকতা.
৭২৪. ‘‘সুত্ৱান চোৰা ইসিনো সুভাসিতং, নিক্খিপ্প সত্থানি চ আৱুধানি চ;
তম্হা চ কম্মা ৱিৰমিংসু একে, একে চ পব্বজ্জমৰোচযিংসু.
৭২৫. ‘‘তে পব্বজিত্ৱা সুগতস্স সাসনে, ভাৱেত্ৱ বোজ্ঝঙ্গবলানি পণ্ডিতা;
উদগ্গচিত্তা সুমনা কতিন্দ্ৰিযা, ফুসিংসু নিব্বানপদং অসঙ্খত’’ন্তি. –
ইমাপি সঙ্গীতিকাৰেহি ৱুত্তগাথা.
তত্থ নত্থি চেতসিকং দুক্খং, অনপেক্খস্স, গামণীতি গামণি, অপেক্খায, তণ্হায, অভাৱেন অনপেক্খস্স মাদিসস্স, লোহিতসভাৱো পুব্বো ৱিয, চেতসিকং দুক্খং দোমনস্সং নত্থি, দোমনস্সাভাৱাপদেসেন ভযাভাৱং ৱদতি. তেনাহ ‘‘অতিক্কন্তা ভযা সব্বে’’তি. অতিক্কন্তা ভযা সব্বেতি খীণসংযোজনস্স অৰহতো পঞ্চৱীসতি মহাভযা, অঞ্ঞে চ সব্বেপি ভযা একংসেন অতিক্কন্তা অতীতা, অপগতাতি অত্থো.
দিট্ঠে ধম্মে যথাতথেতি চতুসচ্চধম্মে পৰিঞ্ঞাপহানসচ্ছিকিৰিযভাৱনাৱসেন মগ্গপঞ্ঞায যথাভূতং দিট্ঠে. মৰণেতি মৰণহেতু. ভাৰনিক্খেপনে যথাতি যথা কোচি পুৰিসো সীসে ঠিতেন মহতা গৰুভাৰেন সংসীদন্তো তস্স নিক্খেপনে, অপনযনে ন ভাযতি, এৱং সম্পদমিদন্তি অত্থো. ৱুত্তঞ্হেতং ভগৱতা –
‘‘ভাৰা হৱে পঞ্চক্খন্ধা, ভাৰহাৰো চ পুগ্গলো;
ভাৰাদানং দুখং লোকে, ভাৰনিক্খেপনং সুখ’’ন্তি. (সং. নি. ৩.২২);
সুচিণ্ণন্তি সুট্ঠু চৰিতং. ব্ৰহ্মচৰিযন্তি, সিক্খত্তযসঙ্গহং সাসনব্ৰহ্মচৰিযং. ততো এৱ মগ্গো চাপি সুভাৱিতো অট্ঠঙ্গিকো অৰিযমগ্গোপি সম্মদেৱ ভাৱিতো. ৰোগানমিৱ সঙ্খযেতি যথা বহূহি ৰোগেহি অভিভূতস্স আতুৰস্স ৰোগানং সঙ্খযে পীতিসোমনস্সমেৱ হোতি, এৱং খন্ধৰোগসঙ্খযে মৰণে মাদিসস্স ভযং নত্থি.
নিৰস্সাদা ভৱা দিট্ঠাতি তীহি দুক্খতাহি অভিভূতা, একাদসহি অগ্গীহি আদিত্তা, তযো ভৱা নিৰস্সাদা, অস্সাদৰহিতা, মযা দিট্ঠা. ৱিসং পিত্ৱাৱ ছড্ডিতন্তি পমাদৱসেন ৱিসং পিৱিত্ৱা তাদিসেন পযোগেন ছড্ডিতং ৱিয মৰণে মে ভযং নত্থীতি অত্থো.
মুত্তো আঘাতনা যথাতি যথা চোৰেহি মাৰণত্থং আঘাতনং নীতো কেনচি উপাযেন ততো মুত্তো হট্ঠতুট্ঠো হোতি, এৱং সংসাৰপাৰং, নিব্বানং, গতত্তা পাৰগূ, চতূহিপি উপাদানেহি অনুপাদানো, পৰিঞ্ঞাদীনং সোড়সন্নং কিচ্চানং কতত্তা কতকিচ্চো কামাসৱাদীহি অনাসৱো, আযুক্খযা আযুক্খযহেতু তুট্ঠো সোমনস্সিকো হোতি.
উত্তমন্তি সেট্ঠং. ধম্মতন্তি, ধম্মসভাৱং. অৰহত্তে সিদ্ধে সিজ্ঝনহেতু ইট্ঠাদীসু তাদিভাৱং. সব্বলোকেতি সব্বলোকস্মিম্পি, দীঘাযুকসুখবহুলতাদিৱসেন সংযুত্তেপি লোকে. অনত্থিকোতি, অনপেক্খো. আদিত্তাৱ ঘৰা মুত্তোতি যথা কোচি পুৰিসো সমন্ততো আদিত্ততো পজ্জলিততো গেহতো নিস্সটো, ততো নিস্সৰণনিমিত্তং ন সোচতি, এৱং খীণাসৱো মৰণনিমিত্তং ন সোচতি.
যদত্থি সঙ্গতং কিঞ্চীতি যংকিঞ্চি ইমস্মিং লোকে অত্থি, ৱিজ্জতি, উপলব্ভতি সঙ্গতং, সত্তেহি সঙ্খাৰেহি ৱা সমাগমো, সমোধানং. ‘‘সঙ্খত’’ন্তিপি পাঠো, তস্স যংকিঞ্চি পচ্চযেহি সমচ্চ সম্ভুয্য কতং, পটিচ্চসমুপ্পন্নন্তি অত্থো. ভৱো ৱা যত্থ লব্ভতীতি যস্মিং সত্তনিকাযে যো উপপত্তিভৱো লব্ভতি. সব্বং অনিস্সৰং এতন্তি সব্বমেতং ইস্সৰৰহিতং, ন এত্থ কেনচি ‘‘এৱং হোতূ’’তি ইস্সৰিযং ৱত্তেতুং সক্কা. ইতি ৱুত্তং মহেসিনাতি ‘‘সব্বে ধম্মা অনত্তা’’তি এৱং ৱুত্তং মহেসিনা সম্মাসম্বুদ্ধেন. তস্মা ‘‘অনিস্সৰং এত’’ন্তি পজানন্তো মৰণস্মিং ন সোচতীতি যোজনা.
ন গণ্হাতি ভৱং কিঞ্চীতি যো অৰিযসাৱকো ‘‘সব্বে সঙ্খাৰা অনিচ্চা’’তিআদিনা (ধ. প. ২৭৭) যথা বুদ্ধেন ভগৱতা দেসিতং, তথা তং ভৱত্তযং ৱিপস্সনাপঞ্ঞাসহিতায মগ্গপঞ্ঞায পজানাতি. সো যথা কোচি পুৰিসো সুখকামো দিৱসং সন্তত্তং অযোগুড়ং হত্থেন ন গণ্হাতি, এৱং কিঞ্চি খুদ্দকং ৱা মহন্তং ৱা ভৱং ন গণ্হাতি, ন তত্থ তণ্হং কৰোতীতি অত্থো.
ন মে হোতি ‘‘অহোসি’’ন্তি ‘‘অতীতমদ্ধানং অহং ঈদিসো অহোসি’’ন্তি অত্তদিট্ঠিৱসেন ন মে চিত্তপ্পৱত্তি অত্থি দিট্ঠিযা সম্মদেৱ উগ্ঘাটিতত্তা, ধম্মসভাৱস্স চ সুদিট্ঠত্তা. ‘‘ভৱিস্স’’ন্তি ন হোতি মেতি ততো এৱ ‘‘অনাগতমদ্ধানং অহং এদিসো কথং নু খো ভৱিস্সং ভৱেয্য’’ন্তি এৱম্পি মে ন হোতি. সঙ্খাৰা ৱিগমিস্সন্তীতি এৱং পন হোতি ‘‘যথাপচ্চযং পৱত্তমানা সঙ্খাৰাৱ, ন এত্থ কোচি অত্তা ৱা অত্তনিযং ৱা, তে চ খো ৱিগমিস্সন্তি, ৱিনস্সিস্সন্তি, খণে খণে ভিজ্জিস্সন্তী’’তি. তত্থ কা পৰিদেৱনাতি এৱং পস্সন্তস্স মাদিসস্স তত্থ সঙ্খাৰগতে কা নাম পৰিদেৱনা.
সুদ্ধন্তি কেৱলং, অত্তসাৰেন অসম্মিস্সং. ধম্মসমুপ্পাদন্তি পচ্চযপচ্চযুপ্পন্নধম্মসমুপ্পত্তিং অৱিজ্জাদিপচ্চযেহি সঙ্খাৰাদিধম্মমত্তপ্পৱত্তিং. সঙ্খাৰসন্ততিন্তি কিলেসকম্মৱিপাকপ্পভেদসঙ্খাৰপবন্ধং. পস্সন্তস্স যথাভূতন্তি সহ ৱিপস্সনায মগ্গপঞ্ঞায যাথাৱতো জানন্তস্স.
তিণকট্ঠসমং লোকন্তি যথা অৰঞ্ঞে অপৰিগ্গহে তিণকট্ঠে কেনচি গয্হমানে অপৰস্স ‘‘ময্হং সন্তকং অযং গণ্হতী’’তি ন হোতি, এৱং সো অসামিকতায তিণকট্ঠসমং সঙ্খাৰলোকং যদা পঞ্ঞায পস্সতি, সো তত্থ মমত্তং অসংৱিন্দং অসংৱিন্দন্তো অলভন্তো অকৰোন্তো. নত্থি মেতি ‘‘অহু ৱত সোহং, তং মে নত্থী’’তি ন সোচতি.
উক্কণ্ঠামি সৰীৰেনাতি অসাৰকেন অভিনুদেন দুক্খেন অকতঞ্ঞুনা অসুচিদুগ্গন্ধজেগুচ্ছপটিক্কূলসভাৱেন ইমিনা কাযেন উক্কণ্ঠামি ইমং কাযং নিব্বিন্দন্তো এৱং তিট্ঠামি. ভৱেনম্হি অনত্থিকোতি সব্বেনপি ভৱেন অনত্থিকো অম্হি, ন কিঞ্চি ভৱং পত্থেমি. সোযং ভিজ্জিস্সতি কাযোতি অযং মম কাযো ইদানি তুম্হাকং পযোগেন অঞ্ঞথা ৱা অঞ্ঞত্থ ভিজ্জিস্সতি. অঞ্ঞো চ ন ভৱিস্সতীতি অঞ্ঞো কাযো ময্হং আযতিং ন ভৱিস্সতি, পুনব্ভৱাভাৱতো.
যং ৱো কিচ্চং সৰীৰেনাতি যং তুম্হাকং ইমিনা সৰীৰেন পযোজনং, তং কৰোথ যদিচ্ছথ, ইচ্ছথ চে. ন মে তপ্পচ্চযাতি, তং নিমিত্তং ইমস্স সৰীৰস্স তুম্হেহি যথিচ্ছিতকিচ্চস্স কৰণহেতু. তত্থাতি তেসু কৰোন্তেসু চ অকৰোন্তেসু চ. দোসো পেমঞ্চ হেহিতীতি যথাক্কমং পটিঘো অনুনযো ন ভৱিস্সতি, অত্তনো ভৱে অপেক্খায সব্বসো পহীনত্তাতি অধিপ্পাযো. অঞ্ঞপচ্চযা অঞ্ঞত্থ চ পটিঘানুনযেসু অসন্তেসুপি তপ্পচ্চযা, ‘‘তত্থা’’তি ৱচনং যথাধিগতৱসেন ৱুত্তং.
তস্সাতি অধিমুত্তত্থেৰস্স. তং ৱচনন্তি ‘‘নত্থি চেতসিকং দুক্খ’’ন্তিআদিকং মৰণে ভযাভাৱাদিদীপকং, ততো এৱ অব্ভুতং লোমহংসনং ৱচনং সুত্ৱা. মাণৱাতি চোৰা. চোৰা হি ‘‘মাণৱা’’তি ৱুচ্চন্তি ‘‘মাণৱেহি সহ গচ্ছন্তি কতকম্মেহি অকতকম্মেহিপী’’তিআদীসু (ম. নি. ২.১৪৯) ৱিয.
কিং ভদন্তে কৰিত্ৱানাতি, ভন্তে, কিং নাম তপোকম্মং কত্ৱা. কো ৱা তৱ আচৰিযো কস্স সাসনং, ওৱাদং নিস্সায অযং অসোকতা মৰণকালে সোকাভাৱো লব্ভতীতি এতং অত্থং অব্ৰৱুং, পুচ্ছাৱসেন কথেসুং, ভাসিংসু.
তং সুত্ৱা থেৰো তেসং পটিৱচনং দেন্তো ‘‘সব্বঞ্ঞূ’’তিআদিমাহ. তত্থ সব্বঞ্ঞূতি পৰোপদেসেন ৱিনা সব্বপকাৰেন সব্বধম্মাৱবোধনসমত্থস্স আকঙ্খাপটিবদ্ধৱুত্তিনো অনাৱৰণঞাণস্স অধিগমেন অতীতাদিভেদং সব্বং জানাতীতি, সব্বঞ্ঞূ. তেনেৱ সমন্তচক্খুনা সব্বস্স দস্সনতো সব্বদস্সাৱী. যম্হি অনাৱৰণঞাণং, তদেৱ সব্বঞ্ঞুতঞ্ঞাণং, নত্থেৱ অসাধাৰণঞাণপাড়িযা ৱিৰোধো ৱিসযুপ্পত্তিমুখেন অঞ্ঞেহি অসাধাৰণভাৱদস্সনত্থং একস্সেৱ ঞাণস্স দ্ৱিধা ৱুত্তত্তা. যং পনেত্থ ৱত্তব্বং, তং ইতিৱুত্তকৱণ্ণনাযং (ইতিৱু. অট্ঠ. ৩৮) ৱিত্থাৰতো ৱুত্তমেৱাতি তত্থ ৱুত্তনযেনেৱ ৱেদিতব্বং. পঞ্চন্নম্পি মাৰানং ৱিজযতো জিনো, হীনাদিৱিভাগভিন্নে সব্বস্মিং সত্তনিকাযে অধিমুত্তৱুত্তিতায মহতিযা কৰুণায সমন্নাগতত্তা মহাকাৰুণিকো, দিট্ঠধম্মিকসম্পৰাযিকপৰমত্থেহি যথাৰহং ৱেনেয্যানং অনুসাসনতো সত্থা, ততো এৱ সব্বলোকস্স কিলেসৰোগতিকিচ্ছনতো সব্বলোকতিকিচ্ছকো, সম্মাসম্বুদ্ধো আচৰিযো মমাতি যোজনা. খযগামীতি নিব্বানগামী.
এৱং থেৰেন সত্থু সাসনস্স চ গুণে পকাসিতে পটিলদ্ধসদ্ধা একচ্চে চোৰা পব্বজিংসু, একচ্চে উপাসকত্তং পৱেদেসুং. তমত্থং দীপেন্তো ধম্মসঙ্গাহকা ‘‘সুত্ৱান চোৰা’’তিআদিনা দ্ৱে গাথা অভাসিংসু. তত্থ ইসিনোতি অধিসীলসিক্খাদীনং এসনট্ঠেন ইসিনো, অধিমুত্তত্থেৰস্স. নিক্খিপ্পাতি পহায. সত্থানি চ আৱুধানি চাতি অসিআদিসত্থানি চেৱ ধনুকলাপাদিআৱুধানি চ. তম্হা চ কম্মাতি ততো চোৰকম্মতো.
তে পব্বজিত্ৱা সুগতস্স সাসনেতি তে চোৰা সোভনগমনতাদীহি সুগতস্স ভগৱতো সাসনে পব্বজ্জং উপগন্ত্ৱা. ভাৱনাৱিসেসাধিগতায ওদগ্যলক্খণায পীতিযা সমন্নাগমেন উদগ্গচিত্তা. সুমনাতি সোমনস্সপ্পত্তা. কতিন্দ্ৰিযাতি ভাৱিতিন্দ্ৰিযা. ফুসিংসূতি অগ্গমগ্গাধিগমেন অসঙ্খতং নিব্বানং অধিগচ্ছিংসু. অধিমুত্তো কিৰ চোৰে নিব্বিসেৱনে কত্ৱা, তে তত্থেৱ ঠপেত্ৱা, মাতু সন্তিকং গন্ত্ৱা, মাতৰং আপুচ্ছিত্ৱা, পচ্চাগন্ত্ৱা তেহি সদ্ধিং উপজ্ঝাযস্স সন্তিকং গন্ত্ৱা, পব্বাজেত্ৱা উপসম্পদং অকাসি. অথ তেসং কম্মট্ঠানং আচিক্খি, তে নচিৰস্সেৱ অৰহত্তে পতিট্ঠহিংসু. তেন ৱুত্তং ‘‘পব্বজিত্ৱা…পে… অসঙ্খত’’ন্তি.
অধিমুত্তত্থেৰগাথাৱণ্ণনা নিট্ঠিতা.