৫. সীলসম্পন্নসুত্তৱণ্ণনা

১০৪. পঞ্চমে সীলসম্পন্নাতি এত্থ সীলং নাম খীণাসৱানং লোকিযলোকুত্তৰসীলং, তেন সম্পন্না সমন্নাগতাতি সীলসম্পন্না. সমাধিপঞ্ঞাসুপি এসেৱ নযো. ৱিমুত্তি পন ফলৱিমুত্তিযেৱ, ৱিমুত্তিঞাণদস্সনং পচ্চৱেক্খণঞাণং. এৱমেত্থ সীলাদযো তযো লোকিযলোকুত্তৰা, ৱিমুত্তি লোকুত্তৰাৱ, ৱিমুত্তিঞাণদস্সনং লোকিযমেৱ. দিট্ঠধম্মিকসম্পৰাযিকপৰমত্থেহি যথাৰহং পৰে ওৱদন্তি অনুসাসন্তীতি ওৱাদকা. ৱিঞ্ঞাপকাতি কম্মানি কম্মফলানি চ, ৱিঞ্ঞাপকা, তত্থ চ ‘‘ইমে ধম্মা কুসলা, ইমে ধম্মা অকুসলা. ইমে ধম্মা সাৱজ্জা, ইমে ধম্মা অনৱজ্জা’’তিআদিনা কুসলাদিৱিভাগতো খন্ধাদিৱিভাগতো সলক্খণতো সামঞ্ঞলক্খণতোতি ৱিৱিধেহি নযেহি ধম্মানং ঞাপকা অৱবোধকা. সন্দস্সকাতি তেযেৱ ধম্মে হত্থেন গহেত্ৱা ৱিয পৰস্স পচ্চক্খতো দস্সেতাৰো. সমাদপকাতি যং সীলাদি যেহি অসমাদিন্নং, তস্স সমাদাপেতাৰো, তত্থ তে পতিট্ঠাপেতাৰো. সমুত্তেজকাতি এৱং কুসলধম্মেসু পতিট্ঠিতানং উপৰি অধিচিত্তানুযোগে নিযোজনৱসেন চিত্তস্স সম্মা উত্তেজকা, যথা ৱিসেসাধিগমো হোতি, এৱং নিসামনৱসেন তেজকা. সম্পহংসকাতি তেসং যথালদ্ধেহি উপৰিলদ্ধব্বেহি চ গুণৱিসেসেহি চিত্তস্স সম্মা পহংসকা, লদ্ধস্সাদৱসেন সুট্ঠু তোসকা. অলংসমক্খাতাৰোতি অলং পৰিযত্তং যথাৱুত্তং অপৰিহাপেত্ৱা সম্মদেৱ অনুগ্গহাধিপ্পাযেন অক্খাতাৰো.

অথ ৱা সন্দস্সকাতি ধম্মং দেসেন্তা পৱত্তিনিৱত্তিযো সভাৱসৰসলক্খণতো সম্মদেৱ দস্সেতাৰো. সমাদপকাতি চিত্তে পতিট্ঠাপনৱসেন তস্সেৱ অত্থস্স গাহাপকা. সমুত্তেজকাতি তদত্থগ্গহণে উস্সাহজননেন সম্মদেৱ ৱোদপকা জোতকা ৱা. সম্পহংসকাতি তদত্থপটিপত্তিযং আনিসংসদস্সনেন সম্মদেৱ পহংসকা তোসকা. অলংসমক্খাতাৰোতি সমত্থা হুত্ৱা ৱুত্তনযেন সমক্খাতাৰো. সদ্ধম্মস্সাতি পটিৱেধসদ্ধম্মস্স, তিৱিধস্সাপি ৱা সদ্ধম্মস্স দেসেতাৰো.

দস্সনম্পহন্তি দস্সনম্পি অহং. তং পনেতং চক্খুদস্সনং ঞাণদস্সনন্তি দুৱিধং. তত্থ পসন্নেহি চক্খূহি অৰিযানং ওলোকনং চক্খুদস্সনং নাম. অৰিযভাৱকৰানং পন ধম্মানং অৰিযভাৱস্স চ ৱিপস্সনামগ্গফলেহি অধিগমো ঞাণদস্সনং নাম. ইমস্মিং পনত্থে চক্খুদস্সনং অধিপ্পেতং. অৰিযানঞ্হি পসন্নেহি চক্খূহি ওলোকনম্পি সত্তানং বহূপকাৰমেৱ. সৱনন্তি ‘‘অসুকো নাম খীণাসৱো অসুকস্মিং নাম ৰট্ঠে ৱা জনপদে ৱা গামে ৱা নিগমে ৱা ৱিহাৰে ৱা লেণে ৱা ৱসতী’’তি কথেন্তানং সোতেন সৱনং, এতম্পি বহূপকাৰমেৱ. উপসঙ্কমনন্তি ‘‘দানং ৱা দস্সামি, পঞ্হং ৱা পুচ্ছিস্সামি, ধম্মং ৱা সোস্সামি, সক্কাৰং ৱা কৰিস্সামী’’তি এৱৰূপেন চিত্তেন অৰিযানং উপসঙ্কমনং. পযিৰুপাসনন্তি পঞ্হপযিৰুপাসনং, অৰিযানং গুণে সুত্ৱা তে উপসঙ্কমিত্ৱা নিমন্তেত্ৱা দানং ৱা দত্ৱা ৱত্তং ৱা কত্ৱা ‘‘কিং, ভন্তে, কুসল’’ন্তিআদিনা নযেন পঞ্হপুচ্ছনন্তি অত্থো. ৱেয্যাৱচ্চাদিকৰণং পযিৰুপাসনংযেৱ. অনুস্সৰণন্তি ৰত্তিট্ঠানদিৱাট্ঠানেসু নিসিন্নস্স ‘‘ইদানি অৰিযা গুম্বলেণমণ্ডপাদীসু ঝানৱিপস্সনামগ্গফলসুখেহি ৱীতিনামেন্তী’’তি তেসং দিব্বৱিহাৰাদিগুণৱিসেসাৰম্মণং অনুস্সৰণং. যো ৱা তেসং সন্তিকা ওৱাদো লদ্ধো হোতি, তং আৱজ্জিত্ৱা ‘‘ইমস্মিং ঠানে সীলং কথিতং, ইমস্মিং সমাধি, ইমস্মিং ৱিপস্সনা, ইমস্মিং মগ্গো, ইমস্মিং ফল’’ন্তি এৱং অনুস্সৰণং.

অনুপব্বজ্জন্তি অৰিযেসু চিত্তং পসাদেত্ৱা ঘৰা নিক্খম্ম তেসং সন্তিকে পব্বজ্জং. অৰিযেসু হি চিত্তং পসাদেত্ৱা তেসংযেৱ সন্তিকে পব্বজিত্ৱা তেসংযেৱ ওৱাদানুসাসনিং পচ্চাসীসমানস্স চৰতোপি পব্বজ্জা অনুপব্বজ্জা নাম, অঞ্ঞেসং সন্তিকে ওৱাদানুসাসনিং পচ্চাসীসমানস্স চৰতোপি পব্বজ্জা অনুপব্বজ্জা নাম, অৰিযেসু পসাদেন অঞ্ঞত্থ পব্বজিত্ৱা অৰিযানং সন্তিকে ওৱাদানুসাসনিং পচ্চাসীসমানস্স চৰতোপি পব্বজ্জা অনুপব্বজ্জাৱ. অঞ্ঞেসু পন পসাদেন অঞ্ঞেসংযেৱ সন্তিকে পব্বজিত্ৱা অঞ্ঞেসংযেৱ ওৱাদানুসাসনিং পচ্চাসীসমানস্স চৰতো পব্বজ্জা অনুপব্বজ্জা নাম ন হোতি. ৱুত্তনযেন পব্বজিতেসু পন মহাকস্সপত্থেৰস্স তাৱ অনুপব্বজ্জং পব্বজিতা সতসহস্সমত্তা অহেসুং, তথা থেৰস্সেৱ সদ্ধিৱিহাৰিকস্স চন্দগুত্তত্থেৰস্স, তস্সাপি সদ্ধিৱিহাৰিকস্স সূৰিযগুত্তত্থেৰস্স, তস্সাপি সদ্ধিৱিহাৰিকস্স অস্সগুত্তত্থেৰস্স, তস্সাপি সদ্ধিৱিহাৰিকস্স যোনকধম্মৰক্খিতত্থেৰস্স. তস্স পন সদ্ধিৱিহাৰিকো অসোকৰঞ্ঞো কনিট্ঠভাতা তিস্সত্থেৰো নাম অহোসি. তস্স অনুপব্বজ্জং পব্বজিতা অড্ঢতেয্যকোটিসঙ্খা অহেসুং. দীপপ্পসাদকমহামহিন্দত্থেৰস্স পন অনুপব্বজিতানং গণনপৰিচ্ছেদো নত্থি. যাৱজ্জদিৱসা লঙ্কাদীপে সত্থৰি পসাদেন পব্বজন্তা মহামহিন্দত্থেৰস্সেৱ অনুপব্বজ্জন্তি নাম.

ইদানি যেন কাৰণেন তেসং অৰিযানং দস্সনাদি বহূপকাৰন্তি ৱুত্তং, তং দস্সেতুং ‘‘তথাৰূপে’’তিআদিমাহ. তত্থ তথাৰূপেতি তাদিসে সীলাদিগুণসম্পন্নে অৰিযে. যস্মা দস্সনসৱনানুস্সৰণানি উপসঙ্কমনপযিৰুপাসনট্ঠানানি, তস্মা তানি অনামসিত্ৱা উপসঙ্কমনপযিৰুপাসনানিযেৱ দস্সেতুং ‘‘সেৱতো ভজতো পযিৰুপাসতো’’তি ৱুত্তং. দস্সনসৱনানুস্সৰণতো হি অৰিযেসু উপ্পন্নসদ্ধো তে উপসঙ্কমিত্ৱা পযিৰুপাসিত্ৱা পঞ্হং পুচ্ছিত্ৱা লদ্ধসৱনানুত্তৰিযো অপৰিপূৰে সীলাদিগুণে পৰিপূৰেস্সতীতি. তথা হি ৱুত্তং ‘‘সদ্ধাজাতো উপসঙ্কমতি, উপসঙ্কমন্তো পযিৰুপাসতী’’তিআদি (ম. নি. ২.১৮৩).

তত্থ সেৱতোতি ৱত্তপটিৱত্তকৰণৱসেন কালেন কালং উপসঙ্কমতো. ভজতোতি সম্পিযাযনভত্তিৱসেন ভজতো. পযিৰুপাসতোতি পঞ্হপুচ্ছনেন পটিপত্তিঅনুকৰণেন চ পযিৰুপাসতোতি তিণ্ণং পদানং অত্থৱিভাগো দীপেতব্বো. ৱিমুত্তিঞাণদস্সনস্স পাৰিপূৰি একূনৱীসতিমস্স পচ্চৱেক্খণঞাণস্স উপ্পত্তিযা ৱেদিতব্বা.

এৱৰূপা চ তে, ভিক্খৱে, ভিক্খূতিআদীসু যে যথাৱুত্তগুণসমন্নাগমেন এৱৰূপা এদিসা ভিন্নসব্বকিলেসা ভিক্খূ, তে দিট্ঠধম্মিকাদিহিতেসু সত্তানং নিযোজনৱসেন অনুসাসনতো সত্থাৰোতিপি ৱুচ্চন্তি. জাতিকন্তাৰাদিনিত্থৰণতো সত্থৱাহাতিপি, ৰাগাদিৰণানং জহনতো জহাপনতো চ ৰণঞ্জহাতিপি, অৱিজ্জাতমস্স ৱিনোদনতো ৱিনোদাপনতো চ তমোনুদাতিপি, সপৰসন্তানেসু পঞ্ঞাআলোকপঞ্ঞাওভাসপঞ্ঞাপজ্জোতানং কৰণেন নিব্বত্তনেন আলোকাদিকৰাতিপি, তথা ঞাণুক্কাঞাণপ্পভাধম্মুক্কাধম্মপ্পভানং ধাৰণেন কৰণেন চ উক্কাধাৰাতিপি, পভঙ্কৰাতিপি, আৰকত্তা কিলেসেহি, অনযে ন ইৰিযনতো, অযে চ ইৰিযনতো পৰেসং তথাভাৱহেতুভাৱতো, সদেৱকেন লোকেন অৰণীযতো অৰিযাতিপি, পঞ্ঞাচক্খুধম্মচক্খূনং সাতিসযপটিলাভেন চক্খুমন্তোতিপি ৱুচ্চন্তি.

গাথাসু পামোজ্জকৰণং ঠানন্তি নিৰামিসস্স পমোদস্স নিব্বত্তকং ঠানং কাৰণং. এতন্তি ইদানি ৱত্তব্বনিদস্সনং সন্ধায ৱদতি. ৱিজানতন্তি সংকিলেসৱোদানে যাথাৱতো জানন্তানং. ভাৱিতত্তানন্তি ভাৱিতসভাৱানং, কাযভাৱনাদীহি ভাৱিতসন্তানানন্তি অত্থো. ধম্মজীৱিনন্তি মিচ্ছাজীৱং পহায ধম্মেন ঞাযেন জীৱিককপ্পনতো, ধম্মেন ৱা ঞাযেন অত্তভাৱস্স পৱত্তনতো, সমাপত্তিবহুলতায ৱা অগ্গফলধম্মেন জীৱনতো ধম্মজীৱিনং. অযঞ্হেত্থ সঙ্খেপত্থো – যদিদং ভাৱিতত্তানং পৰিনিট্ঠিতসমাধিপঞ্ঞাভাৱনানং ততো এৱ ধম্মজীৱিনং অৰিযানং দস্সনং. এতং অৱিপ্পটিসাৰনিমিত্তানং সীলাদীনং পাৰিপূৰিহেতুভাৱতো ৱিজানতং সপ্পঞ্ঞজাতিকানং একন্তেনেৱ পীতিপামোজ্জকাৰণন্তি.

ইদানি তং তস্স কাৰণভাৱং দস্সেতুং ‘‘তে জোতযন্তী’’তি ওসানগাথাদ্ৱযমাহ. তত্থ তেতি তে ভাৱিতত্তা ধম্মজীৱিনো অৰিযা. জোতযন্তীতি পকাসযন্তি. ভাসযন্তীতি সদ্ধম্মোভাসেন লোকং পভাসযন্তি, ধম্মং দেসেন্তীতি অত্থো. যেসন্তি যেসং অৰিযানং. সাসনন্তি ওৱাদং. সম্মদঞ্ঞাযাতি পুব্বভাগঞাণেহি সম্মদেৱ জানিত্ৱা. সেসং ৱুত্তনযমেৱ.

পঞ্চমসুত্তৱণ্ণনা নিট্ঠিতা.