২. সুলভসুত্তৱণ্ণনা

১০১. দুতিযে অপ্পানীতি পৰিত্তানি. সুলভানীতি সুখেন লদ্ধব্বানি, যত্থ কত্থচি ৱা সক্কা হোতি লদ্ধুং. অনৱজ্জানীতি ৱজ্জৰহিতানি নিদ্দোসানি আগমনসুদ্ধিতো কাযমণ্ডনাদিকিলেসৱত্থুভাৱাভাৱতো চ. তত্থ সুলভতায পৰিযেসনদুক্খস্স অভাৱো দস্সিতো, অপ্পতায পৰিহৰণদুক্খস্সপি অভাৱো দস্সিতো, অনৱজ্জতায অগৰহিতব্বতায ভিক্খুসাৰুপ্পভাৱো দস্সিতো হোতি. অপ্পতায ৱা পৰিত্তাসস্স অৱত্থুতা, সুলভতায গেধায অৱত্থুতা, অনৱজ্জতায আদীনৱৱসেন নিস্সৰণপঞ্ঞায ৱত্থুতা দস্সিতা হোতি. অপ্পতায ৱা লাভেন ন সোমনস্সং জনযন্তি, সুলভতায অলাভেন ন দোমনস্সং জনযন্তি, অনৱজ্জতায ৱিপ্পটিসাৰনিমিত্তং অঞ্ঞাণুপেক্খং ন জনযন্তি অৱিপ্পটিসাৰৱত্থুভাৱতো.

পংসুকূলন্তি ৰথিকাসুসানসঙ্কাৰকূটাদীসু যত্থ কত্থচি পংসূনং উপৰি ঠিতত্তা অব্ভুগ্গতট্ঠেন পংসুকূলং ৱিযাতি পংসুকূলং, পংসু ৱিয কুচ্ছিতভাৱং উলতি গচ্ছতীতি পংসুকূলন্তি এৱং লদ্ধনামং ৰথিকাদীসু পতিতনন্তকানি উচ্চিনিত্ৱা কতচীৱৰং. পিণ্ডিযালোপোতি জঙ্ঘপিণ্ডিযা বলেন চৰিত্ৱা ঘৰে ঘৰে আলোপমত্তং কত্ৱা লদ্ধভোজনং. ৰুক্খমূলন্তি ৱিৱেকানুৰূপং যংকিঞ্চি ৰুক্খসমীপং. পূতিমুত্তন্তি যংকিঞ্চি গোমুত্তং. যথা হি সুৱণ্ণৱণ্ণোপি কাযো পূতিকাযোৱ এৱং অভিনৱম্পি মুত্তং পূতিমুত্তমেৱ. তত্থ কেচি গোমুত্তভাৱিতং হৰিতকীখণ্ডং ‘‘পূতিমুত্ত’’ন্তি ৱদন্তি, পূতিভাৱেন আপণাদিতো ৱিস্সট্ঠং ছড্ডিতং অপৰিগ্গহিতং যংকিঞ্চি ভেসজ্জং পূতিমুত্তন্তি অধিপ্পেতন্তি অপৰে.

যতো খোতি পচ্চত্তে নিস্সক্কৱচনং, যং খোতি ৱুত্তং হোতি. তেন ‘‘তুট্ঠো হোতী’’তি ৱুত্তকিৰিযং পৰামসতি. তুট্ঠোতি সন্তুট্ঠো. ইদমস্সাহন্তি য্ৱাযং চতুব্বিধেন যথাৱুত্তেন পচ্চযেন অপ্পেন সুলভেন সন্তোসো, ইদং ইমস্স ভিক্খুনো সীলসংৱৰাদীসু অঞ্ঞতৰং একং সামঞ্ঞঙ্গং সমণভাৱকাৰণন্তি অহং ৱদামি. সন্তুট্ঠস্স হি চতুপাৰিসুদ্ধিসীলং সুপৰিপুণ্ণং হোতি, সমথৱিপস্সনা চ ভাৱনাপাৰিপূৰিং গচ্ছন্তি. অথ ৱা সামঞ্ঞং নাম অৰিযমগ্গো. তস্স সঙ্খেপতো দ্ৱে অঙ্গানি – বাহিৰং, অজ্ঝত্তিকন্তি. তত্থ বাহিৰং সপ্পুৰিসূপনিস্সযো সদ্ধম্মস্সৱনঞ্চ, অজ্ঝত্তিকং পন যোনিসো মনসিকাৰো ধম্মানুধম্মপটিপত্তি চ. তেসু যস্মা যথাৰহং ধম্মানুধম্মপটিপত্তিভূতা তস্সা মূলভূতা চেতে ধম্মা, যদিদং অপ্পিচ্ছতা সন্তুট্ঠিতা পৱিৱিত্ততা অসংসট্ঠতা আৰদ্ধৱীৰিযতাতি এৱমাদযো, তস্মা ৱুত্তং ‘‘ইদমস্সাহং অঞ্ঞতৰং সামঞ্ঞঙ্গন্তি ৱদামী’’তি.

গাথাসু সেনাসনমাৰব্ভাতি ৱিহাৰাদিং মঞ্চপীঠাদিঞ্চ সেনাসনং নিস্সায. চীৱৰং পানভোজনন্তি নিৱাসনাদিচীৱৰং, অম্বপানকাদিপানং, খাদনীযভোজনীযাদিভুঞ্জিতব্বৱত্থুঞ্চ আৰব্ভাতি সম্বন্ধো. ৱিঘাতো ৱিহতভাৱো চেতোদুক্খং ন হোতীতি যোজনা. অযঞ্হেত্থ সঙ্খেপত্থো – ‘‘অসুকস্মিং নাম আৱাসে পচ্চযা সুলভা’’তি লভিতব্বট্ঠানগমনেন ৱা ‘‘ময্হং পাপুণাতি ন তুয্হ’’ন্তি ৱিৱাদাপজ্জনেন ৱা নৱকম্মকৰণাদিৱসেন ৱা সেনাসনাদীনি পৰিযেসন্তানং অসন্তুট্ঠানং ইচ্ছিতলাভাদিনা যো ৱিঘাতো চিত্তস্স হোতি, সো তত্থ সন্তুট্ঠস্স ন হোতীতি. দিসা নপ্পটিহঞ্ঞতীতি সন্তুট্ঠিযা চাতুদ্দিসাভাৱেন দিসা নপ্পটিহন্তি. ৱুত্তঞ্হেতং –

‘‘চাতুদ্দিসো অপ্পটিঘো চ হোতি,

সন্তুস্সমানো ইতৰীতৰেনা’’তি. (সু. নি. ৪২; চূড়নি. খগ্গৱিসাণসুত্তনিদ্দেস ১২৮);

যস্স হি ‘‘অসুকট্ঠানং নাম গতো চীৱৰাদীনি লভিস্সামী’’তি চিত্তং উপ্পজ্জতি, তস্স দিসা পটিহঞ্ঞতি নাম. যস্স পন এৱং ন উপ্পজ্জতি, তস্স দিসা ন পটিহঞ্ঞতি নাম. ধম্মাতি পটিপত্তিধম্মা. সামঞ্ঞস্সানুলোমিকাতি সমণধম্মস্স সমথৱিপস্সনাভাৱনায অৰিযমগ্গস্সেৱ ৱা অনুচ্ছৱিকা অপ্পিচ্ছতাদযো. অধিগ্গহিতাতি সব্বে তে তুট্ঠচিত্তস্স সন্তুট্ঠচিত্তেন ভিক্খুনা অধিগ্গহিতা পটিপক্খধম্মে অভিভৱিত্ৱা গহিতা হোন্তি অব্ভন্তৰগতা, ন বাহিৰগতাতি.

দুতিযসুত্তৱণ্ণনা নিট্ঠিতা.