৫. উপপৰিক্খসুত্তৱণ্ণনা

৯৪. পঞ্চমে তথা তথাতি তেন তেন পকাৰেন. উপপৰিক্খেয্যাতি ৱীমংসেয্য পৰিতুলেয্য সম্মসেয্য ৱা. যথা যথাস্স উপপৰিক্খতোতি যথা যথা অস্স ভিক্খুনো উপপৰিক্খন্তস্স. বহিদ্ধা চস্স ৱিঞ্ঞাণং অৱিক্খিত্তং অৱিসটন্তি বহিদ্ধা ৰূপাদিআৰম্মণে উপ্পজ্জনকৱিক্খেপাভাৱতো অৱিক্খিত্তং সমাহিতং, ততো এৱ অৱিসটং সিযা. ইদং ৱুত্তং হোতি – ভিক্খৱে, যেন যেন পকাৰেন ইমস্স আৰদ্ধৱিপস্সকস্স ভিক্খুনো উপপৰিক্খতো সঙ্খাৰে সম্মসন্তস্স পুব্বে সমাহিতাকাৰসল্লক্খণৱসেন সমথনিমিত্তং গহেত্ৱা সক্কচ্চং নিৰন্তৰং সম্মসনঞাণং পৱত্তেন্তস্স অত্তনো ৱিপস্সনাচিত্তং কম্মট্ঠানতো বহিদ্ধা ৰূপাদিআৰম্মণে উপ্পজ্জনকং ন সিযা, অচ্চাৰদ্ধৱীৰিযতায উদ্ধচ্চপক্খিযং ন সিযা, তেন তেন পকাৰেন ভিক্খু উপপৰিক্খেয্য পৰিতুলেয্যাতি. অজ্ঝত্তং অসণ্ঠিতন্তি যস্মা ৱীৰিযে মন্দং ৱহন্তে সমাধিস্স বলৱভাৱতো কোসজ্জাভিভৱেন অজ্ঝত্তং গোচৰজ্ঝত্তসঙ্খাতে কম্মট্ঠানাৰম্মণে সঙ্কোচৱসেন ঠিতত্তা সণ্ঠিতং নাম হোতি, ৱীৰিযসমতায পন যোজিতায অসণ্ঠিতং হোতি ৱীথিং পটিপন্নং. তস্মা যথা যথাস্স উপপৰিক্খতো ৱিঞ্ঞাণং অজ্ঝত্তং অসণ্ঠিতং অস্স, ৱীথিপটিপন্নং সিযা, তথা তথা উপপৰিক্খেয্য. অনুপাদায ন পৰিতস্সেয্যাতি যথা যথাস্স উপপৰিক্খতো ‘‘এতং মম, এসো মে অত্তা’’তি তণ্হাদিট্ঠিগ্গাহৱসেন ৰূপাদীসু কঞ্চি সঙ্খাৰং অগ্গহেত্ৱা ততো এৱ তণ্হাদিট্ঠিগ্গাহৱসেন ন পৰিতস্সেয্য, তথা তথা উপপৰিক্খেয্যাতি সম্বন্ধো. কথং পন উপপৰিক্খতো তিৱিধম্পেতং সিযাতি? উদ্ধচ্চপক্খিযে কোসজ্জপক্খিযে চ ধম্মে ৱজ্জেন্তো ৱীৰিযসমতং যোজেত্ৱা পুব্বেৱ ৱিপস্সনুপক্কিলেসেহি চিত্তং ৱিসোধেত্ৱা যথা সম্মদেৱ ৱিপস্সনাঞাণং ৱিপস্সনাৱীথিং পটিপজ্জতি, তথা সম্মসতো.

ইতি ভগৱা চতুসচ্চকম্মট্ঠানিকস্স ভিক্খুনো অনুক্কমেন পটিপদাঞাণদস্সনৱিসুদ্ধিযা আৰদ্ধায অচ্চাৰদ্ধৱীৰিযঅতিসিথিলৱীৰিযৱিপস্সনুপক্কিলেসেহি চিত্তস্স ৱিসোধনূপাযং দস্সেত্ৱা ইদানি তথা ৱিসোধিতে ৱিপস্সনাঞাণে ন চিৰস্সেৱ ৱিপস্সনং মগ্গেন ঘটেত্ৱা সকলৱট্টদুক্খসমতিক্কমায সংৱত্তন্তীতি দস্সেন্তো ‘‘বহিদ্ধা, ভিক্খৱে, ৱিঞ্ঞাণে’’তিআদিমাহ, তং ৱুত্তনযমেৱ. যং পন ৱুত্তং – ‘‘আযতিং জাতিজৰামৰণদুক্খসমুদযসম্ভৱো ন হোতী’’তি, তস্সত্থো – এৱং ৱিপস্সনং মগ্গেন ঘটেত্ৱা মগ্গপটিপাটিযা অগ্গমগ্গেন অনৱসেসতো কিলেসেসু খীণেসু আযতিং অনাগতে জাতিজৰামৰণসকলৱট্টদুক্খসমুদযসঙ্খাতো সম্ভৱো উপ্পাদো চ ন হোতি, জাতিসঙ্খাতো ৱা দুক্খসমুদযো জৰামৰণসঙ্খাতো দুক্খসম্ভৱো চ ন হোতি.

গাথাযং সত্তসঙ্গপ্পহীনস্সাতি তণ্হাসঙ্গো, দিট্ঠিসঙ্গো, মানসঙ্গো, কোধসঙ্গো, অৱিজ্জাসঙ্গো, কিলেসসঙ্গো, দুচ্চৰিতসঙ্গোতি ইমেসং সত্তন্নং সঙ্গানং পহীনত্তা সত্তসঙ্গপ্পহীনস্স. কেচি পন ‘‘সত্তানুসযা এৱ সত্ত সঙ্গা’’তি ৱদন্তি. নেত্তিচ্ছিন্নস্সাতি ছিন্নভৱনেত্তিকস্স. ৱিক্খীণো জাতিসংসাৰোতি পুনপ্পুনং জাযনৱসেন পৱত্তিযা জাতিহেতুকত্তা চ জাতিভূতো সংসাৰোতি জাতিসংসাৰো, সো ভৱনেত্তিযা ছিন্নত্তা ৱিক্খীণো পৰিক্খীণো, ততো এৱ নত্থি তস্স পুনব্ভৱোতি.

পঞ্চমসুত্তৱণ্ণনা নিট্ঠিতা.